MỤC LỤC I.Mở đầu II. Nội dung A.Chương I: Các lí thuyết hiện đại 1.Lý thuyết phân tích (xét đoán) xã hội. 1.1. Lí thuyết được áp dụng vào thực tiễn như nào? 1.2.Một số hệ quả của lí thuyết xét đoán (phân tích) xã hội. 2.Lí thuyết học tập xã hội. 2.1. Lí thuyết học tập xã hôị nói lên điều gì? 2.2. Các hệ quả của lí thuyết học tập xã hội. 3.lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyết phục. 3.1. Các bước truyền thông. 3.2. Những yếu tố có thể đảm bảo truyền tải thông điệp thành công và hiệu quả 9theo McGuire) 4. Lí thuyết nhìn nhận đối phương. 4.1. Đặc điểm của lí thuyết này. 4.2. Tác dụng của lí thuyết nhìn nhận đối phương. 5. Lí thuyết tăng cường sự hiểu biết. 5.1. Đặc điểm của lí thuyết này. 5.2. Hệ quả trong việc nâng cao sự hiểu biết cho con người. B. Chương II: Ứng dụng của truyền thông vào nghề báo của nước ta hiện nay. I. khái quát về ứng dụng của truyền thông hiện đại đến nghề làm báo ở nước ta hiện nay. 1.Truyền thông có những ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động của nghề báo của nước ta hiện nay. 2.truyền thông hiện đại còn là phương tiện để giúp người làm báo tác nghiệp hiệu quả. II. Hướng ứng dụng của năm lí thuyết truyền thông hiện đại trên đối với nghề báo của nước ta hiện nay. 1.Ứng dụng của lí thuyết phân tích( phán xét) xã hội. 2.Lí thuyết học tập xã hội. 3.Ứng dụng của lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyết phục. 4.Lí thuyết nhìn nhận đối phương. 5. Lí thuyết tăng cường sự hiểu biết. I. LỜI MỞ ĐẦU Đề tài được chọn trong bài tiểu luận này đó chính là “ tìm kiếm và phân tích 5 lí thuyết truyền thông hiện đại và hướng ứng dụng của chúng trong nghề báo của nước ta hiện nay”. Trong bài này, tôi đã nhắc đến 5 lí thuyết truyền thông theo tôi là cơ bản nhất đó là: Lí thuyết truyền thông trong phân tích(phán xét) xã hội. Lí thuyết truyền thông trong học tập xã hội. Lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyết phục. Lí thuyết truyền thông nhằm nhìn nhận đối phương. Lí thuyết tăng cường sự hiểu biết. Sở dĩ chon đề tài này là do hiện nay, đất nước ta đang trên đà phát triển mạnh mẽ, muốn hội nhập được với quốc tế, muốn sánh vai với các cường quốc năm Châu thì phải có những lí thuyết để con người có thể học tập theo, phải có những hành vi thái độ tích cực. Vì vậy lĩnh vực truyền thông thât sự rất cần thiết trong mọi hoạt động của đời sống xã hội. Nó là bổ sung thêm vào nguồn tri thức vón có, là một nguồn tài liệu phong phú để con người tìm hiểu, tham khảo và áp dụng một cách hiệu quả vào công việc. Hi vọng rằng, bài tiểu luận này sẽ là một nguồn tài liệu có giá đối với những người muốn tìm hiểu nó, bởi cung cấp cơ bản về thông tin của của mọt số lí thuyết truyền thông hiện đại. Mọi người hãy cũng nhau tham hảo để có được những kiến thức bổ ích cho bản thân mình nhé.
Trang 1MỤC LỤC
I.Mở đầu
II Nội dung
A.Chương I: Các lí thuyết hiện đại
1.Lý thuyết phân tích (xét đoán) xã hội
1.1 Lí thuyết được áp dụng vào thực tiễn như nào?
1.2.Một số hệ quả của lí thuyết xét đoán (phân tích) xã hội.
2.Lí thuyết học tập xã hội
2.1 Lí thuyết học tập xã hôị nói lên điều gì?
2.2 Các hệ quả của lí thuyết học tập xã hội
3.lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyết phục
3.1 Các bước truyền thông.
3.2 Những yếu tố có thể đảm bảo truyền tải thông điệp thành
công và hiệu quả 9theo McGuire)
4 Lí thuyết nhìn nhận đối phương
4.1 Đặc điểm của lí thuyết này
4.2 Tác dụng của lí thuyết nhìn nhận đối phương
5 Lí thuyết tăng cường sự hiểu biết
5.1 Đặc điểm của lí thuyết này
5.2 Hệ quả trong việc nâng cao sự hiểu biết cho con người
B Chương II: Ứng dụng của truyền thông vào nghề báo của nước ta hiện nay.
I khái quát về ứng dụng của truyền thông hiện đại đến nghề làmbáo ở nước ta hiện nay
1.Truyền thông có những ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động của
nghề báo của nước ta hiện nay
Trang 22.truyền thông hiện đại còn là phương tiện để giúp người làmbáo tác nghiệp hiệu quả.
II Hướng ứng dụng của năm lí thuyết truyền thông hiện đại trênđối với nghề báo của nước ta hiện nay
1.Ứng dụng của lí thuyết phân tích( phán xét) xã hội
2.Lí thuyết học tập xã hội
3.Ứng dụng của lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyếtphục
4.Lí thuyết nhìn nhận đối phương
5 Lí thuyết tăng cường sự hiểu biết
Trang 3
I LỜI MỞ ĐẦU
Đề tài được chọn trong bài tiểu luận này đó chính là “ tìm kiếm
và phân tích 5 lí thuyết truyền thông hiện đại và hướng ứng dụng củachúng trong nghề báo của nước ta hiện nay”
Trong bài này, tôi đã nhắc đến 5 lí thuyết truyền thông theo tôi
là cơ bản nhất đó là:
-Lí thuyết truyền thông trong phân tích(phán xét) xã hội
-Lí thuyết truyền thông trong học tập xã hội
-Lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyết phục
-Lí thuyết truyền thông nhằm nhìn nhận đối phương
-Lí thuyết tăng cường sự hiểu biết
Sở dĩ chon đề tài này là do hiện nay, đất nước ta đang trên đàphát triển mạnh mẽ, muốn hội nhập được với quốc tế, muốn sánh vai vớicác cường quốc năm Châu thì phải có những lí thuyết để con người có thểhọc tập theo, phải có những hành vi thái độ tích cực Vì vậy lĩnh vựctruyền thông thât sự rất cần thiết trong mọi hoạt động của đời sống xãhội Nó là bổ sung thêm vào nguồn tri thức vón có, là một nguồn tài liệuphong phú để con người tìm hiểu, tham khảo và áp dụng một cách hiệuquả vào công việc
Hi vọng rằng, bài tiểu luận này sẽ là một nguồn tài liệu có giáđối với những người muốn tìm hiểu nó, bởi cung cấp cơ bản về thông tincủa của mọt số lí thuyết truyền thông hiện đại Mọi người hãy cũng nhautham hảo để có được những kiến thức bổ ích cho bản thân mình nhé
Trang 4II NỘI DUNG
CHƯƠNG I.
Để có thể phân tích được lí thuyết truyền thông hiện đại và làmnổi bật được hướng ứng dụng của chúng trong nghề báo ở nước ta cũngnhư trong các lĩnh vực truyền thông khác Thì đầu tiên, ta phải hiểu đượckhái niệm truyền thông là gì?
Nhiều nhà nghiên cứu đã đưa ra khái niệm và định nghĩa khácnhau bới truyền thông (Communicare) là hiện tượng phổ biến của xã hội.Được hình thành và phát triển cùng với sự tiến bộ của lịch sử loài người
Và tuỳ theo góc nhìn của mỗi người đối với truyền thông, một số kháiniệm được đặt ra và được sử dụng một cách phổ biến như là:
- Truyền thông là quá trình trao đổi tư duy hoặc ý tuởng bằnglời ( theo John R Hober năm 1954 )
- Truyền thông là quá trình liên tục tạo ra nhằm là giảm độkhông rõ ràng để có hành vi hiệu quả hơn ( theo Dean C Barnlund năm
từ đó tăng tăng vốn hiểu biết chung, hình thành hoặc thay đổi nhậnthức,thái độ chuyển đổi hành vi cá nhân, nhóm hay xã hội đó
Trang 5Tóm lại có thể hiểu Truyền thông là quá trình liên tục trao đổithông tin, tư tưởng, tình cảm,…, chia sẻ kĩ năng và kinh nghiệm giữa haihoặc nhiều người nhằm tăng cường hiểu biết lẫn nhau, tha đổi nhận thức,tiến tới điều chỉnh hành vi, thái độ phù hợp với nhu cầu phát triển của cánhân/nhóm/cộng đồng/xã hội (khái niệm trích từ cuốn: “truyền thông líthuyết và kĩ năng cơ bản” do PGS, tiến sĩ Nguyền Tiến Dũng chủ biên)
Lí thuyết trên đã nêu rõ được bản chất và mục đích của truyềnthông Dưới đây là một số lí thuyết truyền thông hiện đại và ứng dụngcủa chúng Chúng ta hãy cũng tham khảo
1 Lý thuyết phân tích (xét đoán) xã hội.
1.1 Lí thuyết được áp dụng vào thực tiễn như nào?
Ở phạm trù này thì điều đầu tiên ta phải hướng đến để giải quyết
đó chính là thái độ của các đối tượng tiếp nhận truyền thông Khi thiết kếthông điệp các nhà truyền thông cần phải làm một bước uan trọng đóchính là phân tích, chia vấn đề ra thành những nhóm nhỏ với các thái độ
và nhân thức khác nhau Vậy lí do tại sao chúng ta phải làm như thế ?Câu trả lời đó chính là mỗi nhóm đối tượng có những hướng tiếp cận vớithông tin khác nhau, có những suy nghĩ khác nhau vì vậy sẽ chia thànhnhững nhóm thái độ khác nhau.Gồm 3 mhóm như sau :
Thứ nhất là nhóm đồng tình, đối với nhóm này thì không cóvấn đề gì vì họ đã hiểu và bị thuyết phục bởi các nhà truyền thông
Nhóm thứ hai là phản đối Đối với nhóm này thì cần đưa ranhiều
những hoạt động thực tế, cũng như dùng nhóm đối tường khác(nhóm trung lập) tác động vào để họ từ từ hiểu và công nhận, thay đổiđược thái độ cũng những hành vi của mình
Và cuối cùng là nhóm trung lập, ở nhóm này có những ưu thếhơn hẳn và mang tính đặc thù Vì vậy mà khi chuẩn bị thiết kế nhữngthông điệp truyền thông người ta phải hướng đến ưu tiên trước hết vào
Trang 6các nhóm có thái độ này, để từ đó có thể lôi kéo họ chuyển từ nhóm trunglập sanng nhóm đồng tình Cũng từ đó mà có thể tác động đến suy nghĩcủa các đối tượng nhóm phản đối chuyển họ sang nhóm trung lập, và lôikéo họ từ trung lập sang đồng tình.
Mỗi nhóm đối tượng lại có những đặc điểm, thế mạnh và hạnchế riêng Vì vậy muốn đạt được kết quả cao thì nên phân loại các vấn đề
và nội dung cần đạt được sau khi truyền thông Nên đưa ra những thôngđiệp mang tính trung lập trước, còn những vấn mang tính phản đối, phảncảm nên để lại sau
1.2 Một số hệ quả của lí thuyết xét đoán (phân tích) xã hội.
Hệ quả quan trọng nhất có thể rút ra từ lí thuyết này từ lí thuyếtnày là nguyên lí thuyết phục trong vận động gây ảnh hưởng Nghĩa là,muốn tạo ra sức thuyết phục trong hoạt động truyền thông, đặc biệt làtrong vận động gây ảnh hưởng Một số điểm cần chú trọng đó là :
- Phải chia nhóm đối tượng, phân loại mức độ nhận thức, thái
độ hành vi của đối tượng, nhóm công chúng
- Trên cở sở phân chia và phân tích đối tượng, nhà truyềnthông tiến hành lựa chọn thông điệp, tìm thời điểm, thời gian và kênhtruyền thông phù hợp
2.Lí thuyết học tập xã hội.
2.1 Lí thuyết học tập xã hôị nói lên điều gì?
Đất nước ta đang trên đà phát triển và hội nhập về mọi mặt.Vìvậy
4việc học tập là nhu cầu xã hội và là nguyện vọng chính đáng củamỗi công dân
Ông cha ta có câu “ đi một ngày đàng học một sàng khôn”.Đúng vậy, cần tạo điều kiện cơ hội học tập suốt đời cho mọi người dân, ở
Trang 7mọi lúc, mọi nơi Bởi họ tập xã hội chính là quá trình tác động vào sựphát triển nguồn lực xã hội.
Mục đích viết nên lí thuyết này là để truyền đạt đến tất cả mọingười rằng mỗi người đều có quyền được học tập bình đẳng như nhau và
xã hội cần tạo điều kiện đáp ứng nhu cầu đó
Hiện nay, trên mọi miền của Tổ quốc vẫn còn nhiều trường hợp
mù chữ Tập chung chủ yếu ở vùng sâu vùng xa Nơi điều kiện kinh tếcực kì khó khăn Vì vậy học tập nâng cao dân chí là điều kiện tiên quyếtcần phải làm Có như vậy thì mới có được những cá nhân sáng tạo
Lí thuyết này cũng chỉ rõ rằng mọi người học tập được là nhìưnhững kĩ năng sau :
- Quan sát việc người khác làm (kĩ năng quan sát)
- Xem xét những ảnh hưởng do hoạt động của những người đãtrải qua
- Dự liệu điều sẽ sảy ra với chính họ nếu họ làm theo hành vicủa người khác;
- Hành động bằng việc tự thử nghiệm hành vi;
- So sánh kinh nghiệm của mình với cái đã sảy đến với nhữngngười khác;
- từ đó có thể quá trình bắt trước, phân tích và sáng tạo;
- Khẳng định niềm tin về hành vi mới
Không chỉ học ở trên lớp, trên trường thì mới là học Tất nhiên bàibản trên lớp là nền tảng cho sự sáng tạo và cống hiến lâu dài
Tuy nhiên ta phải học mọi lúc mọi nơi, học được nhiều tốt đẹp
từ cuộc
sống từ đó mới hướng tới sự tiến bộ
2.2 Các hệ quả của lí thuyết học tập xã hội.
Thứ nhất: Vai trò quan trọng của quan sát và bắt chước tronghọc tập
Trang 8Trong qua trình tiếp nhận cũng như tích luỹ kiến thức Mộtquá trình đem lại kết quả có tính bền vững, có khả năng ứng dụng luônphải đảm bảo đủ các thao tác: quan sát, suy nghĩ về những điều đã quansát, liên hệ với bản thân và bắt chước( làm thử), tổng kết kinh nghiệm vàphân tích từ đó khẳng định niềm tin với hành vi mới.
Nói chung quá trình học tập không chỉ là tự tích luỹ mà còn làquá trình cung cấp kiến thức, cập nhật thông tin, chia sẻ kĩ năng và kinhnghiệm giữa người với người, với người với môi trường và với điều kiệntương tác,chia sẻ
Thứ hai: Vai trò của người dạy trong quá trình đào tạo
Học tập là quá trình tiếp thu kiến thức thong qua quan sát cáchành vi và động não, thử nghiệm, chia sẻ kĩ năng và tiếp thu kinhnghệm,tự mình tiếp cận và “khám phá” các “lí thuyết”chứ không phải làhọc thuộc lí thuyết Người dạy không phải là người “rót” những tri thức
đã chuẩn bị sẵn vào “cái cốc” là người học, quan trọng hơn là người cungcấp kiến thức, trang bị phương pháp tư duy, tiếp cận vấn đề và tạo điềukiện cho người học suy nghĩ, tìm kiếm thức mới “ tự xát tư duy”, chia sẻ
kĩ năng và king nghiệm
Thứ 3 Phương pháp tự học hiệu quả
Việc học tập không thể là chuyện ngày một ngày hai, người ta
có học cả đời cũng không hết được kiến thức Vì vậy không chỉ trao đổihọc tập trên lớp, mỗi cá nhân còn phải có tinh thần tự giác, chủ động vàtích cực trong học tập phương pháp học và tự học đón vai trò quyết địnhtrong sự phát triển cả về trí tuệ và nhân cách của mỗi cá nhân Trong một
xã hội học tập suốt đời, tinh thần hợp tác và óc phản biện, nhu cầu ứngdụng và
tổng kết lí thuyết là những đòi hỏi quan trọng nhất cho mỗi cá nhântrong xa hội Phản biện và tự phản biện là tố chất cần có ở người dạy và
Trang 9người học Đồng thời phản biện và tự phản biện khoa học cần có môitrường tâm lí-xã hội tương thích.
Thứ tư: Những chú ý nhằm tăn khả năng giáo dục từ xa thông
ua các phương tiện truyền thông đại chúng
Gáo dục từ xa thông qua phát thanh, truyền hình, internet làmột bước tiến nhảy vọt nhằm đáp ứng nhu cầu học tập suốt đời của xã hộihọc tập hiện đại Với các nhà giáo dục,nhà báo hay nhà truyền thông khi
mà thực hiện các chương trình giáo dục từ xa này, bên cạnh những chú ý
về ưu thế và hạn chế của các phương tiện truyền thôngđại chúng,nhữngchú ý trong việc tổ chức với đầy đủ các bước của quá trình học tập chongười học trong điều kiện không phải “ mặt đối mặt’ là vô cùng cần thiết
3.Lí thuyết truyền thông nhằm vào sự thuyết phục.
3.1 Các bước truyền thông.
Để có khả năng thuyết phục trong hoạt động truyền thông baohàm nhiều loại truyền thông khác nhau để từ đó đối tượng thay đổi nhậnthức,thái độ và hành vi Theo quan điểm của William McGủie, cần phảitrải qua nhiều bước khác nhau Các bước như sau:
Bước 1: tiếp cận thông điệp
Sau khi các nhà truyền thông đã tạo được môi trường truyềnthông bằng các phương tiện các kênh truyền thông,trong đó có côngchúng, nhóm đối tượng có khả năng tiếp cận với thông điệp đã thiết kế.Hay đây chính là bước giưói thiệu để tăng khả năng tiếp cận thông tintrong hoạt động truyền thông
Bước 2: Chú ý tới thông điệp
Nếu thông điệp kém hấp dẫn, sẽ bị đối tượng được tiếp nhận bỏqua Nghĩa là sẽ mất đi khả năng tác động
Khả năng truyền thông chỉ có thể có được khi nhà truyền thông cókhả năng thu hút công chúng,nhóm công chúng để họ chú ý đến thôngđiệp
Trang 10Bước 3: Có mối quan tâm hoặc mối liên hệ của cá nhân vớithông điệp.
Nếu công chúng/ đối tượng tìm thấy mối quan tâm hoặc liênquan đến nhu cầu,lợi ích,sở thích,thói quen của họ,họ sẽ tiếp tục bị dẫndắt để chịu tác động truyền thông
Ví dụ như thông điệp “ gia đình hai con,vợ chồng hạnh phúc”
là một thông điệp tốt muốn truyền bá đến tất cả các đôi vợ chồng, vừa thểhiện lợi ích cho mỗi cá nhân lại vừa thể hiện lợi ích cho nhóm những cặp
vợ chồng đang trong độ tuổi sinh để
Bước 4:Hiểu thông điệp
Đây là giai đoạn trong đó đối tượng/công chúng nhận thức đểhiểu thông điệp Hiểu thông điệp là vấn đề có ý nghĩa làm thay đổi nhậnthức và thái độ của công chúng/nhóm đối tượng một cách bền vững
Bước 5: Cá nhân hoá điều chỉnh hành vi phù hợp với đời sống Các đối tượng tiếp nhận suy nghĩ kĩ hơn về thông điệp Họ liên
hệ với những vấn đề liên quan đến chính đời sống của họ Khi đó nộidung thông điệp đã bắt đầu có tác dụng điều chỉnh suy nghĩ và địnhhướng hành vi của từng cá nhân
Bước 6: chấp nhận thay đổi
Chấp nhận thay đổi nhận thức,hành vi và thái độ là một bướcngoặt quan trọng trong kết quả của chính dịch truyền thông Nhà truyềnthông cần chủ động chú ý,theo dõi,quan sát và chọn thời điểm “bấm nút”cho bước chuyển đổi này thì hiệu lực,hiệu quả truyền thông sẽ cao hơn
Bước 7: Ghi nhớ thông điệp và khồn ngừng ủng hộ thông điệp Khi đối tượng công chúng đã chấp nhận thay đổi hành vi thìviệc tiếp theo mà các nhà truyền thông cần làm ssể thuyết phục được họ
đó là phải
làm cho họ ghi nhớ thông điệp
Trang 11Các nhóm tài liệu,các hoạt động truyền thông trong giai đoạnnày cần đa dạng,phong phú,độc đáo,cụ thể,phù hợp với từng nhóm đốitượng.
Bước 8: có khả năng tư duy về từng nhóm đối tượng
Việc chuyển đổi tận gốc thái độ và hành vi liên quan đến lĩnhvực truyền thông phụ thuộc vào đối tượng, công chúng tư duy về thôngđiệp như thế nào
Các tài liệu,sản phẩm truyền thông,thông qua các kênh truyềnthông khác nhau,phải chú ý khuyến khích,kích thích khả năng tư duy vềthông điệp cho đối tượng,công chúng,định hưống quá trình tư duy vềthông điệp
Bước 9: Ra quyết định trên cơ sở tiếp thu thông điệp
Trên cơ sở tiếp thu thông điệp, chuyển đổi tận gốc thái độ dựatrên cơ sở hiểu biết và tư duy thông điệp, đối tượng/ công chúng là người
tự quyết định cho chính họ về việc chuyển đổi hành vi gì, mức độ nào vànhư thế nào
Bước 10: Tích cực củng cố hành vi và chấp nhận hành vi trongđời sống
Dù cho hành vi của đối tượng /công chúng đã biến đổi nhưngnếu không được củng cố, nhất là không được dư luận xã hội hỗ trợ,củng
cố thì nó chỉ thay đổi được vài lần rồi dừng lại
Truyền thông trong giai đoạn này hướng vào việc khẳng địnhtính đúng đắn của hành vi, nêu kết quả tích cực,các mô hình,điển hình cóthực hiện những hành vi mong muốn thay đổi, từ đó tác động đến đốitượng,công chúng, giúp cho họ thường xuyên duy trì và củng cố hànhvi,là cơ sở để biến đổi hành vi có tính bền vững
Trên đây là mười bước nhằm thuyết phục được nhóm đối tượng,công chúng trong xã hội