báo cáo kết quả nghiên cứu ứng dụng sáng kiến quản lý hoạt động dạy học của đội ngũ giáo viên trường THPT trần hưng đạo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VĨNH PHÚCTRƯỜNG THPT TRẦN HƯNG ĐẠO BÁO CÁO KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRƯỜNG THPT TRẦN HƯNG ĐẠO NHẰM NÂ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO VĨNH PHÚC

TRƯỜNG THPT TRẦN HƯNG ĐẠO

BÁO CÁO KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CỦA ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRƯỜNG THPT TRẦN HƯNG ĐẠO NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TOÀN DIỆN

Tác giả sáng kiến: Trần Thanh Tùng

Mã sáng kiến: 09.68.01

1 Lời giới thiệu

Nghị quyết Đại hội Đảng VIII đã khẳng định “phát triển giáo dục và đào tạo

là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiệnđại hóa, là điều kiện phát huy nguồn lực con người- yếu tố cơ bản để phát triển xãhội, tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững” Đảng đã khẳng định đầu tư cho conngười là đầu tư cho sự phát triển Đảng và nhà nước ta hết sức coi trọng và đầu tưcho sự nghiệp giáo dục và đào tạo nói chung, giáo dục phổ thông nói riêng tronggiai đoạn hiện nay Phát triển giáo dục toàn diện, xây dựng nền giáo dục theo địnhhướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa là điều kiện mang tính quyết định đểchúng ta có thể hội nhập và phát triển cùng với sự phát triển của thế giới trong giaiđoạn hiện nay

Với phương châm xem phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu, là mộttrong những động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đạihoá đất nước Đảng ta xác định mục tiêu cơ bản của giáo dục nâng cao dân trí, đàotạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, đào tạo con người Việt Nam có tri thức, có kỹnăng, có thái độ ứng xử đáp ứng được công cuộc đổi mới hiện nay Muốn thựchiện được điều trên, đội ngũ giáo viên đóng vai trò quan trọng quyết định chất

lượng giáo dục “Giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng của giáo dục”

Như vậy, giáo dục và đào tạo là chìa khóa mở cửa tiến vào tương lai Để đào

tạo nên con người mới “vừa hồng vừa chuyên” đáp ứng yêu cầu của xã hội, đòi

hỏi người làm công tác quản lý nhà trường phải luôn trăn trở để tìm nhiều biệnpháp nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên của trường, nhằm đáp ứng mục tiêugiáo dục mà Đảng và Nhà nước ta đã đề ra Cụ thể là đội ngũ giáo viên phải chuẩnhóa về trình độ đào tạo, có tư tưởng và lập trường chính trị vững vàng, có phẩmchất đạo đức tốt, có lương tâm nghề nghiệp, giỏi về chuyên môn, năng động, sángtạo

Trường THPT Trần Hưng Đạo là trường thuộc vùng điều kiện kinh tế cònkhó khăn, chất lượng tuyển sinh thấp Chất lượng đội ngũ giáo viên của trườngcòn non yếu Bên cạnh những ưu điểm trẻ, khỏe, nhiệt tình, kiến thức mới, cơ bảnđội ngũ giáo viên của trường còn thiếu kinh nghiệm giảng dạy và giáo dục Trongkhi đó yêu cầu chất lượng giáo dục ngày càng tăng, yêu cầu về điều kiện cơ sở vậtchất ngày càng lớn Để nâng cao chất lượng giáo dục đại trà, xây dựng trường đạtchuẩn quốc gia, trung tâm chất lượng cao, nhằm giáo dục toàn diệncần phải cónhững giải pháp đồng bộ, trong đó tăng cường quản lý và đổi mới phương phápdạy học là một giải pháp quan trọng và cần thiết

1

Xuất phát từ những lý do trên, cùng với việc nghiên cứu cơ sở lý luận vàthực tiễn những kinh nghiệm về công tác quản lý các hoạt động dạy học, tôi chọn

đề tài nghiên cứu: “Quản lý hoạt động dạy học của đội ngũ giáo viên trường

THPT Trần Hưng Đạo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện”.

2 Tên sáng kiến: Quản lý hoạt động dạy học của đội ngũ giáo viên trường THPT Trần Hưng Đạo nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.

6 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử: tháng 9 năm 2018.

7 Mô tả bản chất của sáng kiến

PHẦN I MỞ ĐẦU

1 Cơ sở lý luận

1.1 Quá trình dạy học là một quá trình hoạt động thống nhất giữa giáo viên

và học sinh, dưới tác dụng chủ đạo (tổ chức, điều khiển) của giáo viên, học sinh tựgiác, tích cực tổ chức, tự điều khiển hoạt động học nhằm thực hiện tốt các nhiệm

1.3 Tổ chức chỉ đạo thực hiện các nội dung cơ bản của hoạt động dạy họcgồm các công việc sau:

- Hoàn thiện tổ chức chỉ đạo dạy học

- Chỉ đạo xây dựng nền nếp dạy học

- Chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học

- Chỉ đạo các phong trào thi đua

- Sử dụng các biện pháp kinh tế sư phạm và tâm lý xã hội nhằm nâng caochất lượng dạy học

1.4 Người dạy và người học là hai thành tố cơ bản của quá trình dạy học,trong đó năng lực của người dạy có vai trò cực kỳ quan trọng Vì vậy để nâng caochất lượng quá trình dạy học, nhất thiết phải thường xuyên bồi dưỡng nâng caotrình độ của đội ngũ giáo viên Đồng thời phải tận dụng mọi nguồn lực để tăngcường cơ sở vật chất, thiết bị, nhất là các ứng dụng kỹ thuật công nghệ thông tin

để nâng cao chất lượng dạy học

2.Cơ sở thực tiễn.

Chất lượng dạy và học là mối quan tâm hàng đầu của nền giáo dục trên thếgiới, hầu hết các nước đều ra sức tìm mọi biện pháp để nâng cao chất lượng dạy và

3

học Nhà trường mong muốn là làm sao để người dạy truyền đạt được kiến thứcmột cách dễ dàng, người học nắm bắt được kiến thức đó trong thời gian ngắn nhất

và do vậy càng lúc càng đặt ra những yêu cầu thiết yếu trong việc nâng cao chấtlượng giảng dạy và cách đánh giá người học như thế nào là khách quan, côngbằng, là động lực thúc đẩy Nhà trường quan tâm chất lượng dạy học, phải làm saongười học thấy đó là động lực, mục tiêu phấn đấu như bữa cơm hàng ngày Aicũng biết rằng kiến thức chính là chìa khóa vạn năng để mở mọi cánh cửa ở tươnglai và kiến thức chính là sự kế thừa thế hệ trước và sự phát triển của thế hệ nối tiếpsau Qua kết quả thi đua ở các đơn vị trường, một bằng chứng khá hiển nhiên lànơi nào có người đứng đầu nhiệt tình, năng động, có uy tín đối với tập thể thì đơn

vị đó sẽ luôn gặt hái thành công Chính việc chỉ đạo đúng hướng, sự quan tâmđúng mức của thủ trưởng, việc khen thưởng kịp thời, chính xác đúng người, đúngviệc đã tạo ra động lực phấn đấu, thu hút sự tham gia của mọi thành viên trong tậpthể, làm cho phong trào thi đua phát triển cả chiều rộng lẫn bề sâu Công tác quản

lý hoạt động giáo dục của hiệu trưởng các trường THPT trong thời gian qua đã cónhiều cố gắng và đi vào nề nếp, tuy nhiên vẫn còn nhiều hạn chế Việc quản lý cònmang nặng tính hành chính, giấy tờ, ít đi vào thực chất, thậm chí chưa bao quát hếtcác nội dung, quản lý hoạt động giáo dục theo tinh thần đổi mới, chất lượng dạyhọc giữa các trường có sự chênh lệch lớn

Hiện nay cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật trên thế giới phát triển mạnh đếnchóng mặt đặc biệt là khoa học công nghệ – thông tin Điều này tác động khôngnhỏ tới người dạy và người học Để xứng đáng với sự tôn vinh của xã hội, đáp ứngđược yêu cầu đào tạo ra những con người có đủ “đức, trí, mỹ, thể” phục vụ cho sựnghiệp CNH-HĐH đất nước đòi hỏi người thầy giáo phải có phẩm chất đạo đức,

có năng lực chuyên môn, năng lực sư phạm, có sức khỏe để biến các mục tiêu giáodục thành hiện thực, góp phần đưa nước ta từ một nước nông nghiệp lạc hậu thành

một nước công nghiệp vào năm 2020 Đạt được mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh,

xã hội công bằng, dân chủ văn minh” Cho nên đội ngũ giáo viên trường THPT là

bộ phận chủ yếu tổ chức quá trình giáo dục nhằm tạo ra một sản phẩm đặc biệt đó

là con người có hàm lượng chất xám cao, những người có đủ “Đức, trí, mĩ, thể”gắn bó với lí tưởng độc lập dân tộc và CNXH Với vị trí, vai trò, nhiệm vụ hếtsức quan trọng như trên đội ngũ giáo viên phải là người có nhân cách – có phẩmchất đạo đức trong sáng, có năng lực chuyên môn nghiệp vụ cao, có lòng nhân áimới đáp ứng được yêu cầu phát triển của xã hội, của đất nước Do đó công tác xâydựng, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên trong trường THPT cần phải đặt lên hàng đầu

và phải được làm thường xuyên, liên tục

PHẦN 2:

THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ ĐỔI MỚI QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

CỦA ĐỘI NGŨ GV TRƯỜNG THPT TRẦN HƯNG ĐẠO.

1 Đặc điểm tình hình trường THPT Trần Hưng Đạo

1.1 Thuận lợi

- Trường THPT Trần Hưng Đạo nằm ở trung tâm thị trấn huyện nên được sựquan tâm phối hợp công tác của các ban ngành đoàn thể trên địa bàn huyện Vìvậy, việc tổ chức các phong trào thi đua có điều kiện thuận lợi

- Nhà trường được sự quan tâm chỉ đạo của Sở giáo dục và Đào tạo Chi bộĐảng và BGH tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các hoạt động phong trào thi đua

- Đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục được đào tạo bồi dưỡng đủ vềlực lượng; hợp lý đồng bộ về cơ cấu; có phẩm chất chính trị đạo đức tốt, trình độchuyên môn nghiệp vụ vững vàng

- Đội ngũ giáo viên trẻ nhiệt tình, ý thức trách nhiệm cao, tâm huyết vớinghề

- Học sinh đa số chăm ngoan, hiếu học

- Cơ sở vật chất tuy chưa khang trang nhưng cũng đảm bảo để dạy và họcmột ca Sách giáo khoa, tài liệu và thiết bị dạy học tuy còn nghèo nàn nhưng cũng

đủ ở mức tối thiểu phục vụ giảng dạy cho giáo viên và học tập của học sinh

- Thành tích năm học 2014-2015, 2015-2016, 1017-2018: Trường đạt danhhiệu tập thể lao động xuất sắc Đoàn thanh niên được Trung ương đoàn tặng Bằngkhen nhà trường được đánh giá là đơn vị có sự vươn lên về chất lượng mũi nhọnchơi và sinh hoạt tập thể

- Chất lượng đầu vào lớp 10 quá thấp;

- Các tổ chức đoàn thể trong trường thiếu kinh nghiệm trong hoạt động

- Thiếu tài liệu tham khảo cho các đoàn thể, tổ chuyên môn

2 Thực trạng

Thực trạng giáo dục của trường THPT Trần Hưng Đạo trong thời gian quatuy đã thu được nhiều thành tựu đáng kể, đã có bước phát triển mới, góp phầnchuẩn bị tiền đề cho những bước phát triển mạnh mẽ và vững chắc hơn của sựnghiệp giáo dục của Vĩnh Phúc, vì mục tiêu công nghiệp hoá, hiện đại hoá đấtnước theo định hướng xã hội chủ nghĩa

Vấn đề bức xúc nhất hiện nay là chất lượng giáo dục toàn diện, nhất là giáodục còn thấp so với mục tiêu giáo dục, với yêu cầu nhân lực phục vụ phát triểnkinh tế, xã hội và với trình độ của các nước trong khu vực

Nội dung phương pháp dạy học chưa đáp ứng tốt yêu cầu chuẩn bị nhân lựccho công nghiệp hoá rút ngắn và trình độ chưa theo kịp sự phát triển khoa họccông nghệ hiện đại Tổng ba môn thi đại học dưới 10 điểm trong những năm quachiếm tỷ lệ gần 80% Đội ngũ giáo viên thiếu về số lượng, yếu về chất lượng, lạikhông đồng bộ, một bộ phận giáo viên tuy đã đạt chuẩn trình độ đào tạo song nănglực sư phạm vẫn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục Hiệu quả giáodục đào tạo còn thấp , cơ cấu đào tạo nhân lực về trình độ ngành, nghề, vùng miềnkhông hợp lý

Trong bối cảnh chung của ngành Giáo dục và Đào tạo Vĩnh Phúc, trườngTHPT Trần Hưng Đạo đã có nhiều cố gắng và đạt được một số kết quả nhất định.Tuy nhiên, chất lượng dạy và học vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của địa phương

Tỷ lệ học sinh giỏi còn quá thấp, học sinh giỏi các cấp, đặc biệt là học sinh giỏicấp Tỉnh còn ít, chưa có học sinh giỏi cấp Quốc gia

3 Những tồn tại trong việc quản lý hoạt động dạy học của đội ngũ giáo viên trường THPT Trần Hưng Đạo.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, trường THPT Trần Hưng Đạo còn cómột số tồn tại cần khắc phục nhằm nâng cao hơn nữa chất lượng giờ dạy của độingũ giáo viên của nhà trường để thực hiện được mục tiêu cũng như chiến lượcgiáo dục và đào tạo mà Đảng và Nhà nước đã đề ra, đó là: Công tác kiểm tra chấtlượng của nhà trường cần thường xuyên hơn, mật độ kiểm tra dày hơn, kết hợpchặt chẽ hơn nữa với các tổ chuyên môn trong công tác kiểm tra toàn diện đối vớigiáo viên

7

Công tác thi đua dạy tốt còn mang tính chủ điểm, chủ yếu tập trung theo cácđợt thi đua trong năm như: 8-3, 20-11, 26-3…

Về phía giáo viên: Số lượng giáo viên có kinh nghiệm còn ít, có những mônkhông có giáo viên giỏi Đa số mới ra trường, năng lực giảng dạy còn hạn chế, sốgiáo viên này chưa thực sự là hạt nhân trong chuyên môn

Các tổ trưởng chuyên môn còn non yếu về kinh nghiệm quản lý cũng nhưhạn chế về năng lực chuyên môn nên trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của mìnhcòn lúng túng, điều hành tổ nặng về hình thức quản lý hành chính, chưa phát huyđược nội lực của các thành viên trong tổ, còn thụ động theo kế hoạch định sẵn củanhà trường Vai trò của đồng chí tổ trưởng chưa năng động, thiếu tính sáng tạotrong hình thức sinh hoạt tổ, chưa tìm ra được đặc thù của từng môn Nhìn chung,các tổ chuyên môn mới dừng lại ở tính hình thức, nặng về đối phó

Do sự nới lỏng trong công tác quản lý nên chất lượng các giờ dạy của giáoviên chưa cao, đặc biệt là những giờ không có người dự Một số giáo viên chưaxác định rõ tư tưởng chính trị, đạo đức và lý tưởng nghề nghiệp, thiếu sự nhạybén, sự mẫn cảm, thiếu khả năng thích ứng về mặt xã hội trong công cuộc đổi mớihiện nay

Trong quá trình thực hiện kế hoạch đổi mới nhằm nâng cao trình độ chuyênmôn nghiệp vụ của bản thân vẫn còn có một số đồng chí giáo viên có tư tưởngtrung bình chủ nghĩa, thiếu sự học hỏi, thiếu ý thức cầu tiến

Một số giáo viên còn ngần ngại khi được nhà trường phân công bồi dưỡnghọc sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu

Mặc dù có cố gắng song do điều kiện tài chính còn hạn hẹp nên nhà trườngchưa chú tâm nhiều đến việc động viên, khuyến khích vật chất cho đội ngũ giáoviên Nguồn kinh phí đầu tư cho chuyên môn chưa thoả đáng, cơ sở vật chất cònnghèo nàn, chưa đáp ứng yêu cầu cho việc giảng dạy

PHẦN 3:

BIỆN PHÁP QUẢN LÍ NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC Ở

TRƯỜNG THPT TRẦN HƯNG ĐẠO.

Quản lý hoạt động dạy học nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trong nhàtrường là công việc cần thiết cấp bách trong sự nghiệp giáo dục giai đoạn hiệnnay Người quản lý cũng phải không ngừng học hỏi, tự bồi dưỡng để nâng caotrình độ quản lý, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp giáo dục- đào tạo trong thời kỳcông nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước Xuất phát từ cơ sở lý luân, cơ sở pháp lý,

cơ sở thực tiễn và thực trạng của đơn vị, chúng tôi đã đề xuất các biện pháp quản

lý hoạt động dạy học của giáo viên nhằm nâng cao chất lượng giáo dục tại trườngTHPT Trần Hưng Đạo như sau:

1 Nâng cao nhận thức của CBQL, giáo viên, nhân viên về sự cần thiết phải nâng cao chất lượng dạy học.

Để có thể nâng cao chất lượng dạy học trước hết phải tạo được trong tập thể

sư phạm nhà trường một môi trường đoàn kết với tinh thần hăng hái và ý chí quyếttâm cao

1.1 Tổ chức học tập, tuyên truyền một cách kịp thời các văn kiện, nghị quyếtcủa Đảng về phát triển kinh tế-xã hội trong giai đoạn hiện nay, làm cho mọi ngườinắm vững và thấm nhuần quan điểm của Đảng, quyết tâm đưa nước ta trở thànhmột nước công nghiệp Trong đó giáo dục đóng vai trò cực kỳ quan trọng, cónhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực cho một nền kinh tế tri thức và được coi là quốcsách hàng đầu

1.2 Phổ biến, quán triệt đầy đủ các trủ chương, giải pháp giáo dục, các vănbản pháp quy, hướng dẫn của Bộ GD&ĐT làm cho toàn thể cán bộ, giáo viên thấyđược thực trạng, những ưu điểm cũng như những yếu kém cần khắc phục hiệnnay

1.3 Phân tích rõ thực trạng của nhà trường, khẳng định vai trò quan trọng củanhà trường đối với sự phát triển của địa phương

2 Lập quy hoạch, tuyển chọn, bổ sung nhân sự đội ngũ.

Hoạt động chuyên môn là hoạt động trọng tâm, là nhiệm vụ chính của cácnhà trường mà cốt lõi là hoạt động dạy và học Để nâng cao chất lượng dạy và họcthì cần phải có bộ máy chuyên môn vận hành đồng bộ, thông suốt, hiệu quả, cùnghướng tới mục tiêu chung

9

Lập quy hoạch nhân sự là việc xác định nhu cầu về số lượng, chất lượng, cơcấu về cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên nhằm đáp ứng hoạt động giảng dạy vàgiáo dục của nhà trường trong năm học.

Khi lập quy hoạch nhân sự, cần căn cứ vào các văn bản pháp quy của BộGiáo dục và Đào tạo định biên cho các cơ sở giáo dục trung học cơ sở và trunghọc phổ thông, căn cứ vào nội dung, kế hoạch giáo dục và thực trạng đội ngũ giáoviên trong nhà trường

Các biện pháp cụ thể trong lập quy hoạch nhân sự là:

- Rà soát tình hình nhân sự

- Phân loại số lượng, chất lượng đội ngũ hiện có

- Lập kế hoạch nhân sự trên cơ sở yêu cầu của năm học

- Chú trọng công tác lựa chọn tổ trưởng chuyên môn, là người có phẩm chất,

có tinh thần trách nhiệm, ý thức kỷ luật cao, có năng lực chuyên môn vững vàng

- Xây dựng tổ chuyên môn mang tính lồng ghép: chọn các môn tương đồngvào một tổ, tìm hạt nhân nổi trội làm tổ trưởng và nhóm trưởng

- Đảm bảo tính kế thừa

Tuyển chọn, bổ sung nhân sự nhằm đảm bảo đủ số lượng giáo viên, nhânviên như bản quy hoạch đề ra Biện pháp cụ thể là đề xuất với ngành chủ quảnphân bổ các giáo viên bộ môn thiếu, hợp đồng giáo viên có kinh nghiệm giảng dạy

và năng lực chuyên môn giỏi, giáo viên đạt chuẩn, trên chuẩn

3 Tăng cường công tác bồi dưỡng cho giáo viên

Công tác bồi dưỡng, tự bồi dưỡng có ý nghĩa to lớn trong việc nâng cao chấtlượng dạy học cho giáo viên về chính trị, năng lực sư phạm Việc bồi dưỡng giáoviên phải xác định được mục đích, nội dung và thời gian thực hiện Trong kếhoạch hàng năm của nhà trường, hiệu trưởng chỉ đạo tổ chuyên môn phải xâydựng được kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên

Dựa vào văn bản pháp quy của Bộ về định biên cho nhà trường, kế hoạchchuẩn hóa giáo viên, căn cứ vào tình hình thực tế của nhà trường để xây dựng kếhoạch bồi dưỡng cho giáo viên, đủ về số lượng, cân đối đồng bộ về cơ cấu để đủsức thực hiện mục tiêu kế hoạch giáo dục trong nhà trường

Để phát huy giáo viên là lực lượng quyết định chất lượng giáo dục của trườngviệc bồi dưỡng giáo viên hiệu trưởng cần phải đảm bảo các yêu cầu; Hiệu trưởng