Điểm sống cụ đơn , xa chồng Cú sự đồng cảm.. Đoạn trích Tình cảnh lẻ loi của ng ời chinh phụ.. *H ớng về ngọn đèn Bên trong phòng: Tâm sự, tìm sự đồng cảm.. Vì đèn vô tri vô giác Ng
Trang 2(Trích Chinh phụ ngâm)
Nguyên tác chữ Hán: Đặng Trần Côn Bản diễn Nôm: Đoàn Thị Điểm
Trang 3I T×m hiÓu chung:
1 T¸c gi¶: Đặng Trần Côn ( ?- ?).
- Sèng vµo kho¶ng nöa ®Çu thÕ kØ XVIII
- Sù nghiÖp s¸ng t¸c: + Chinh phô ng©m
+ Th¬, phó b»ng ch÷ H¸n
2 DÞch gi¶: §oµn ThÞ §iÓm (1705- 1748).
-HiÖu l Hång Hµ n÷ sÜ, à Hång Hµ n÷ sÜ, là người tài sắc, truân chuyên, từng phải sống xa chồng
- Sù nghiÖp s¸ng t¸c: + B¶n dÞch: Chinh phô ng©m (ch÷ N«m).
+ TruyÒn k× t©n ph¶.
-T¸c gi¶
-DÞch gi¶
- Hoµn c¶nh s¸ng t¸c
-Hoµn c¶nh dÞch
- Nguyªn t¸c vµ b¶n dÞch + ThÓ lo¹i
+ ThÓ th¬
- Gi¸ trÞ néi dung
Trang 43 Tác phẩm Chinh phụ ngâm.
a Hoàn cảnh ra đời:
liờn miờn, con ng ời phải sống cảnh biệt li
Điểm sống cụ đơn , xa chồng Cú sự đồng cảm
b) Nguyên tác và bản diễn Nôm.
-Thể loại ngâm khúc
- Thể thơ tr ờng đoản cú (Các câu dài ngắn không đều)
- Thể thơ song thất lục bát: Là thể thơ thuần tuý Việt Nam
- Bản dịch được coi là một sỏng tạo nghệ thuật tài tỡnh
Trang 5Nguyên tác (Dịch nghĩa)
Suốt ngày dài đằng đẵng, đi trong viện như toan ngã
Đêm dài dằng dặc cuốn rồi lại rủ bức rèm “tương”
Dòm ngoài rèm bóng nắng đã lên mà đầu cành không có chim thước mách tin
Ngồi trong rèm, đêm lại, chỉ có ngọn đèn tỏ nỗi lòng thôi
Dù ngọn đèn có biết cùng chẳng biết
Lòng ta xa xót cứ hoài hoài xót xa
Xót xa mà chẳng nói
Chỉ có hoa đèn chung bóng người quạnh quẽ khá thương
Diễn Nôm: Dạo hiên vắng, thầm gieo từng bước.
Ngồi rèm thưa rủ, thác đòi phen Ngoài rèm, thước chẳng mách tin,
Trong rèm, dường đã có đèn biết chăng?
Ðèn có biết, dường bằng chẳng biết,
Lòng thiếp riêng bi thiết mà thôi.
Buồn rầu nói chẳng nên lời,
Hoa đèn kia với bóng người khá thương
Trang 6C¶nh h¸t ng©m Chinh phô ng©m “Chinh phô ng©m” ”
Trang 73 Tác phẩm Chinh phụ ngâm:
a Hoàn cảnh ra đời:
liờn miờn, con ng ời phải sống cảnh biệt li
Điểm sống cụ đơn , xa chồng cú sự đồng cảm
b) Nguyên tác và bản diễn Nôm.
-Thể loại ngâm khúc
- Thể thơ tr ờng đoản cú (Các câu dài ngắn không đều)
- Thể thơ song thất lục bát: Là thể thơ thuần tuý Việt Nam
-Bản dịch được coi là một sỏng tạo nghệ thuật tài tỡnh
c) Giỏ trị nội dung: (Nhan đề: Khỳc ngõm của người vợ cú chồng ra trận )
+ Là tiếng nói oán ghét chiến tranh phong kiến phi nghĩa
+ Thể hiện khát vọng hạnh phúc lứa đôi
Trang 84 Đoạn trích Tình cảnh lẻ loi của ng ời chinh phụ.
a Vị trí của đoạn trích.
- Từ câu 193- 216 (Tương ứng với cõu 228 đến 252 trong nguyờn tỏc).
b Đọc và tìm bố cục.
* Bố cục: Hai phần
- 16 câu đầu: Nỗi cô đơn của ng ời chinh phụ.
- 8 câu sau: Nỗi nhớ th ơng của ng ời chinh phụ
Trang 9II Đọc hiểu đoạn trích
1 Nỗi cô đơn của ng ời chinh phụ (16 cõu đầu)
a 8 câu đầu.
* Hành động:
Những động tác lặp đi lặp lại không mục đích, vô nghĩa
Nghệ thuật tả tâm trạng qua hành động
chồng Không có tin ( chẳng). =>Nỗi thất vọng.
Tâm trạng:
bồn chồn, cô đơn
rủ thỏc đũi phen
Trang 10*H ớng về ngọn đèn (Bên trong phòng): Tâm sự, tìm sự đồng cảm.
Thời gian về đêm Nỗi thao thức
+ Câu hỏi tu từ: (đèn biết chăng?)
-Tự trả lời: (đèn chẳng biết) Vì đèn vô tri vô giác
Ng ời chinh phụ tự ý thức đ ợc cảnh ngộ cô đơn của mình
+ Điệp từ (Rèm, đèn)
+ Điệp ngữ bắc cầu ( Đèn biết chăng?- Đèn có biết):
Bút pháp tả cảnh ngụ tình.
- Hi vọng mong manh
Tâm trạng cô
đơn, thất vọng triền miên
Trang 11* H ớng về bóng mình (chính lòng mình):
+ Hoa đèn:
+ Bóng ng ời:
+ Khá th ơng:
- Ng ời chinh phụ tự th ơng mình
- Đặng Trần Côn th ơng cho ng ời chinh phụ
- Đoàn Thị Điểm: + Th ơng ng ời chinh phụ
+ Th ơng chính mình
+ Nghệ thuật miờu tả thay đổi:
Ng ời chinh phụ mòn mỏi trong nỗi cô đơn, sự chờ đợi không hi vọng
Bản cáo trạng đối với tội ác của chiến tranh phi nghĩa
đồng cảm sâu sắc
- Từ tả hành động, ngoại cảnh sang tả tâm trạng
- Kết hợp độc thoại nội tõm với giọng kể đồng cảm của tỏc giả
Sự tàn lụi
Nỗi cụ đơn, khụng ai chia sẻ
Cụ đơn, mất dần sự sống
Trang 12* Tiểu kết:
- Đoạn trích đã thể hiện một cách tinh tế, sâu sắc tâm trạng lẻ loi của ng ời chinh phụ bằng thái độ đồng cảm sâu sắc của tác giả.
-Qua tâm trạng của ng ời chinh phụ, tác giả đã gián tiếp
tố cáo tội ác của chiến tranh phi nghĩa
- Đoạn trích thể hiện bút pháp tả tâm trạng đặc sắc ( Tả qua hành động, cử chỉ; tả cảnh ngụ tình; giọng điệu tha thiết; điệp từ, điệp ngữ ).
Trang 13DÆn dß:
- Häc thuéc lßng ®o¹n trÝch
- ChuÈn bÞ kÜ bµi giê sau häc tiÕp
1 Kể tên một số tác phẩm viết về đề tài người phụ nữ;
về tội ác của những cuộc chiến tranh phi nghĩa.
Luyện tập:
2 Theo em tiếng nói phản đối chiến tranh phi nghĩa trong
Chinh phô ng©m còn có ý nghĩa so với thời đại ngày nay
không?