Các kiến thức cần biết để giám sát thi công xây dựng

Trong suốt quá trình xây dựng nhà, các gia chủ thường thuê những người có kiến thức, kinh nghiệm để giám sát quá trình thi công xây dựng. Tuy nhiên, không phải ai cũng có điều kiện để thuê giám sát riêng. Trong trường hợp tự giám sát công trình, các gia chủ cần trang bị những kiến thức về kĩ thuật cơ bản được chia sẻ trong bài viết dưới đây. Mời gia chủ cùng tham khảo.

CÁC KI N TH C C N BI T Đ  GIÁM SÁT THI CÔNG Ế Ứ Ầ Ế Ể  

Trong su t quá trình xây d ng nhà, các gia ch  thố ự ủ ường thuê nh ng ngữ ười có ki n th c,ế ứ   kinh nghi m đ  giám sát quá trình thi công xây d ng. Tuy nhiên, không ph i ai cũng cóệ ể ự ả  

đi u ki n đ  thuê giám sát riêng. Trong trề ệ ể ường h p t  giám sát công trình, các gia chợ ự ủ 

c n trang b  nh ng ki n th c v  kĩ thu t c  b n dầ ị ữ ế ứ ề ậ ơ ả ưới đây

1 Nhi m v  chính c a công tác giám sátệ ụ ủ

– Ki m tra công vi c và ch t lể ệ ấ ượng thi công c aủ  nhà th u.ầ

– Theo dõi ch t lấ ượng v t t  xây d ng, yêu c u nhà th u th c hi n đúng m c v t t ,ậ ư ự ầ ầ ự ệ ứ ậ ư   tránh lãng phí ho c không đ m b o ch t lặ ả ả ấ ượng

– Ti nế  hành nghi mệ  thu t ng h ng m c công vi c, thúc đ y thi công đ m b o th cừ ạ ụ ệ ẩ ả ả ự  

hi n đúng ti n đ ệ ế ộ

– Ki m tra th c hi nể ự ệ  an toàn lao đ ng trong xây d ng.ộ ự

2 Các ki n th c kĩ thu t c  b n trong công tác giám sátế ứ ậ ơ ả

Công tác làm đất

Khi tôn n n b ng cát ho c cát pha đ t, c  m i l p dày 20cm ph i tề ằ ặ ấ ứ ỗ ớ ả ướ ưới n c đ m kầ ỹ  cho đ n c t ± 0,000 (đ  cao chu n c a n n nhà), đ t tôn n n ph i s ch không l n cácế ố ộ ẩ ủ ề ấ ề ả ạ ẫ  

t p ch t h u c  Khi đào móng ph i chú ý không làmạ ấ ữ ơ ả   nh hả ưởng đ n các công trìnhế   lân c n. Đ t cát l p m ng không l n t p ch t h u c , m nh g ch đá và tậ ấ ấ ỏ ẫ ạ ấ ữ ơ ả ạ ướ ướ  i n c

đ m k  t ng l p dày không quá 20cm. Ph i b o đ m cho nhà hai bên không b  lún,ầ ỹ ừ ớ ả ả ả ị  n tứ  

n ẻ

Công tác bê tông c t thép ố :

+ V t li u:ậ ệ

Xi măng ph i t  PC 30 tr  lên (hi n nay h u h t các nhãn hi u xi măng Hà Tiên, Saoả ừ ở ệ ầ ế ệ   Mai, Nghi S n, H i Phòng, Hoàng Th ch… trên th  trơ ả ạ ị ường đ u đ t, th m chí có lo iề ạ ậ ạ  

đ t vạ ượt mác PC30), xi măng không t n đ ng quá 3 tháng. Cát đ  bê tông là lo i cátồ ọ ổ ạ  

h t trung tr  lên, ph i s ch, không có bùn, t p ch t h u c  cát xây, cát tô ph i là cátạ ở ả ạ ạ ấ ữ ơ; ả   chuyên dùng không l n l n, cát ph i s ch, không có h t b i. Đá dăm 1×2, lẫ ộ ả ạ ạ ụ ượng hòn 

d p và hình thoi l n trong đá không đẹ ẫ ược quá 25% kh i lố ượng, yêu c u ph i r a s chầ ả ử ạ  

b t đá. Dùng ngu n nộ ồ ước máy đ  tr n bê tông và b o dể ộ ả ưỡng c u ki n bê tông.ấ ệ

Thường ch  th u đã tính toán trủ ầ ước c p ph i bê tông tu  theo mác bê tông. Khi thiấ ố ỳ   công yêu c u ph i đúng theoầ ả  t  l  pha tr n bê tông, vi c đo lỷ ệ ộ ệ ường v t li u đ  pha tr nậ ệ ể ộ  

ph i th c hi n t ng c i theo li u lả ự ệ ừ ố ề ượng quy đ nh cho t ng thành ph n đã xác đ nh. Khiị ừ ầ ị  

v n chuy n đ a bê tông đ n v  trí c u ki n, không đ  m t nậ ể ư ế ị ấ ệ ể ấ ước xi măng và phân t ng.ầ  

N u b  phân t ng ph i tr n l i m i đế ị ầ ả ộ ạ ớ ược đ  vào khuôn.ổ

Trước khi d ng ván khuôn ph i ki m tra c t thép v  v  trí, kích thự ả ể ố ề ị ước, hình d ng. Chạ ỉ  cho phép sai l ch trong t ng t ng m t, đ n t ng ti p ph i đi u ch nh l i cho đúng vệ ừ ầ ộ ế ầ ế ả ề ỉ ạ ị  trí thi t k  Ki m tra đ  ch t, kín gi a các t m ván khuôn và gi a các ván khuôn v iế ế ể ộ ặ ữ ấ ữ ớ  

m t n n. Ki m tra s   n đ nh, ch c ch n c a ván khuôn và đà giáo. Ch  đặ ề ể ự ổ ị ắ ắ ủ ỉ ược tháo dỡ  ván khuôn sau khi bê tông đã đ t cạ ường đ  c n thi t theo đúng quy ph m. T t c  k tộ ầ ế ạ ấ ả ế  

c u sau khi tháo ván khuôn ph i đ i đ n khi bê tông đ t cấ ả ợ ế ạ ường đ  thi t k  m i choộ ế ế ớ   phép ch u t i tr ng toàn b ị ả ọ ộ

+ Gia công và l p đ t c t thép:ắ ặ ố

C t thép c a k t c u bê tông ph i gia công và l p đ t đúng b n v  thi t k  Thép ph iố ủ ế ấ ả ắ ặ ả ẽ ế ế ả   tròn đ u, không khuy t t t và th ng. B  m t s ch, không bám bùn đ t, d u m , r ề ế ậ ẳ ề ặ ạ ấ ầ ỡ ỉ  

N i c t thép tránh các v  trí ch u l c l n, ch  u n cong, tránh trùng nhi u m i n i trênố ố ị ị ự ớ ỗ ố ề ố ố  

m i m t c t ngang c a c u ki n. Chi u dài đo n ch ng n i theo đúng quy ph m. Đ iọ ặ ắ ủ ấ ệ ề ạ ồ ố ạ ố  

v i c u ki n có nhi u thép l n d>20 mm (c t, d m) nh t thi t ph i ch m hàn đi mớ ấ ệ ề ớ ộ ầ ấ ế ả ấ ể   sao cho gi  đúng c  ly, gián cách theo quy ph m (tránh không b  d n ép các c t thépữ ự ạ ị ồ ố   vào nhau). Nghi m thu c t thép theo b n v  thi t k  trệ ố ả ẽ ế ế ước khi đ  bê tông: Đ m b oổ ả ả  

c t thép đúng ch ng lo i, kích c , s  lố ủ ạ ỡ ố ượng, l p đ t đúng v  trí, c t đai bu c th ngắ ặ ị ố ộ ẳ   góc c t d c và ch t, đ u  t t c  các c u ki n đ u ph i độ ọ ặ ề ; ấ ả ấ ệ ề ả ược kê b ng các mi ng đ mằ ế ệ  

v a mác tữ ương đương mác bê tông có thép bu c chôn s n, tuy t đ i không dùng cácộ ẵ ệ ố   viên đá, s i, m u v n s t đ  kê c t thép. N u c t thép đã gia công s n, ho c c t thépỏ ẩ ụ ắ ể ố ế ố ẵ ặ ố  

đã l p đ t vào công trình lâu ngày ch a đ  bê tông, ph i đắ ặ ư ổ ả ược lau s ch, c o r  nghi mạ ạ ỉ ệ   thu l i m i đạ ớ ược đ  bê tông.ổ

+ Đ  vàổ  đ m bê tông:ầ

Trước khi đ  bê tông ph i ki m tra l i hình dáng, kích thổ ả ể ạ ước và đ  h  các khe rãnhộ ở  

c a ván khuôn. Làm v  sinh s ch s  và tủ ệ ạ ẽ ướ ẫi đ m nước ván khuôn g , các khe ph iỗ ả   chèn kín. Không được đi tr c ti p lên thép và vùng đ  bê tông nh t là v i sàn b n (c nự ế ổ ấ ớ ẩ ầ   thi t ph i b c c u). Không xeo n y khi đ  bê tông   vùng có c u ki n c t thép dàyế ả ắ ầ ạ ổ ở ấ ệ ố  

đ c, b  m t ch t h p. Đ  bê tông ph i gi  đúng trình t , chi u dày c a l p đ  b oặ ề ặ ậ ẹ ổ ả ữ ự ề ủ ớ ổ ả  

đ m d m bê tông đả ầ ượ ốc t t, không đ  bê tông b  phân c , phân t ng. Bê tông ph i đổ ị ỡ ầ ả ổ  liên t c, không ng ng tu  ti n (th i ti t mùa hè nhi t đ  30oC không cho phép ng ng,ụ ừ ỳ ệ ờ ế ệ ộ ừ   mùa thu đông nhi t đ  dệ ộ ưới 25oC ng ng m t gi ). Đi m d ng c a bê tông theo đúngừ ộ ờ ể ừ ủ   quy ph m và hạ ướng d n c a thi t k  X  lý kh p n i đi m d ng khi đ  ti p bê tông:ẫ ủ ế ế ử ớ ố ể ừ ổ ế  

ch i s ch màng v a b  m t, làm nhám l p bê tông cũ, r a s ch, tả ạ ữ ề ặ ớ ử ạ ướ ưới n c xi măng và 

đ  bê tông ngay. Đ m bê tông b ng máy, đ m k , không b  sót, b o đ m th i gianổ ầ ằ ầ ỹ ỏ ả ả ờ  

đ m v a đ  Đ i v i kh i bê tông các b  nầ ừ ủ ố ớ ố ể ước và các b n sàn t i các khu bu ng vả ạ ồ ệ  sinh ph i đ  bê tông liên t c không cho đi m d ng t mả ổ ụ ể ừ ạ

+ B o dả ưỡng bê tông:

7 ngày đ u ph i tầ ả ướ ưới n c thường xuyên đ  gi  đ   m. 7 ngày ti p theo c  3 giể ữ ộ ẩ ế ứ ờ 

tưới m t l n v  ban đêm. Dùng nộ ầ ề ước s ch đ  dạ ể ưỡng h  bê tông. Nh ng ngày đ u,ộ ữ ầ   trong khi dưỡng h  không độ ược va m nh đ n ván khuôn, đà giáo. Chú ý: Đ i v i sànạ ế ố ớ   mái, sàn khu v  sinh, b  nệ ể ước ph i ngâm nả ước xi măng ch ng th m theo đúng quyố ấ  

ph m đ n khi nào h t th m nạ ế ế ấ ước m i ng ng. ớ ư

Ph n n : ầ ề

+ V a xây, trát, láng:ữ

V a đã tr n ph i dùng h t trữ ộ ả ế ước lúc b t đ u đông c ng. V a b  phân t ng khi v nắ ầ ứ ữ ị ầ ậ   chuy n ph i tr n l i c n th n t i ch  trể ả ộ ạ ẩ ậ ạ ỗ ước khi thi công. C m dùng v a không đúngấ ữ  

đ  d o hay nghi n nhuy n v a đã đông c ng.ộ ẻ ề ễ ữ ứ

+ Kh iố  xây g ch:ạ

G ch ph i nhúng k  trạ ả ỹ ước khi xây. Thay nước nhúng thường xuyên, không được dùng 

g ch tạ ưới qua nước đ  xây. Kh i xây b o đ m m t đ ng, m t ngang, các góc (m chể ố ả ả ặ ứ ặ ạ   không trùng, chi u dày, đ  đ c c a m ch, đ  th ng đ ng và n m ngang, đ  ph ng vàề ộ ặ ủ ạ ộ ẳ ứ ằ ộ ẳ  

th ng góc) theo quy ph m. M ch v a ngang không nh  h n 8 mm, không l n h n 15ẳ ạ ạ ữ ỏ ơ ớ ơ  

mm. M ch v a đ ng kho ng 10 mm. Các m ch ph i no v a. Khi t m d ng đ t xâyạ ữ ứ ả ạ ả ữ ạ ừ ợ  

tường, ch  đỉ ược đ  m  gi t c p, không đ  m  nanh, m  h c.ể ỏ ậ ấ ể ỏ ỏ ố

Trước khi trát, m t c u ki n ph i đặ ấ ệ ả ược làm s ch và tạ ướ ưới n c cho  m. L p v a trátẩ ớ ữ  

ph i dính ch c, ki m tra b ng cách gõ nh  lên m t trát không nghe b p. M t trát ph iả ắ ể ằ ẹ ặ ộ ặ ả  

ph ng đ u, các c nh g  ph i th ng, s c c nh, áp thẳ ề ạ ờ ả ẳ ắ ạ ước dài 2 m vào m t trát không gặ ồ 

gh , l i lõm quá 2mm.ề ồ

+ Lát:

G ch, đá lát ph i r a s ch và nhúng nạ ả ử ạ ước k  m i đem lát. X p hình hoa văn ph i theoỹ ớ ế ả   đúng yêu c u. M t lát ph ng, áp thầ ặ ẳ ước dài 2m dung sai ±3mm. Lát ch c, đ c, dùng búaắ ặ  

g  gõ nh  không nghe b p. Đ  d c nỗ ẹ ộ ộ ố ướ  ph i d c h t, không đ ng   sàn.c ả ố ế ọ ở

+  p:Ố

Trước khi  p ph i l p đ t l i h  th ng thi t b  c p thoát nố ả ắ ặ ạ ệ ố ế ị ấ ước và các đường dây chôn 

ng m trong m t  p. G ch  p đ ng đ u kích c , các c nh ph i th ng s c, không đầ ặ ố ạ ố ồ ề ỡ ạ ả ẳ ắ ượ  c cong vênh, b n,   m  men, g ch men ph i nhúng nẩ ố ờ ạ ả ước k  trỹ ước khi  p. M t tố ặ ườ  ng

p ph i đ t yêu c u: g ch  p đúng ki u cách, các m t ph i ngang b ng

ố ả ạ ầ ạ ố ể ặ ả ằ  nhúng nướ  c

k  trỹ ước khi  p. M t tố ặ ường  p ph i đ t yêu c u: g ch  p đúng ki u cách, các m tố ả ạ ầ ạ ố ể ặ  

ph i ngang b ng, th ng đ ng dung sai 2 mm/1md. Khe r ng m t  p 1mm và ph i chènả ằ ẳ ứ ộ ặ ố ả  

đ y h  xi măng tráng l ng, mi t c nh xong không đ  l i v t v a trên g ch. V t s tầ ồ ỏ ế ạ ể ạ ế ữ ạ ế ứ  

m  và g y c nh góc g ch  p không quá 1 mm. áp thẻ ẫ ạ ạ ố ướ ầc t m lên m t ph ng, dung saiặ ẳ  

±2 mm. T ng viên g ch  p ph i ch c đ c, dùng búa gõ nh  không nghe ti ng b p.ừ ạ ố ả ắ ặ ẹ ế ộ   Các góc ti p giáp li n mí, vuông thành, th ng góc. Gi  không đ  m t  p b  va đ p,ế ề ẳ ữ ể ặ ố ị ậ   dính b n.ẩ

+ Trát, láng granito:

Làm s ch nhám b  m t trạ ề ặ ước khi trát, lát l p v a lót. Tr n đúng màu, m t trát, lát ph iớ ữ ộ ặ ả   bám ch c, gõ không b p, tắ ộ ươi màu, đ u đá. M t ph ng  p thề ặ ẳ ố ước đo 2 m không g  ghồ ề  quá ±2 mm. Các c nh góc ph i vuông thành s c c nh. ạ ả ắ ạ

S n, l p kính: ơ ắ

+ S nơ  ph i đ m b o bám ch c, áp thả ả ả ắ ước dài 2 m đ  g  gh  m t ph ng không quá 0,5ộ ồ ề ặ ẳ  

mm. Màu s c đ ng đ u, ki m tra b ng ánh sáng không th y d n m p mô. S n lên m tắ ồ ề ể ằ ấ ợ ấ ơ ặ   kim lo i ph i làm nh n b  m t kim lo i, l p s n không có n p nhăn, không đ ng gi tạ ả ẵ ề ặ ạ ớ ơ ế ọ ọ  

s n, đ  bám ch c, không có ch  sót, màng s n đ ng đ u v  đ  dày và màu s c.ơ ộ ắ ỗ ơ ồ ề ề ộ ắ

+ L p kính:ắ

Khung và c a l p ph i sít ch c t i các đi m n i và trên t ng th  khung, khung ph iử ắ ả ắ ạ ể ố ổ ể ả  

đ m b o đúng kích thả ả ước hình h c thi t k , b o đ m đ  thăng b ng ngang và th ngọ ế ế ả ả ộ ằ ẳ  

đ ng (ki m tra b ng nivô). Kính ph i l p khít, ch c, ph ng m t. T i các ch  c  đ nhứ ể ằ ả ắ ắ ẳ ặ ạ ỗ ố ị  

v  bê tông, g ch ph i chèn b ng v a xi măng mác >75, v t chèn ph i li n m t v iề ạ ả ằ ữ ế ả ề ặ ớ  

tường, sàn… 

C p pha, cây ch ng, giàn giáo: ố ố

C p pha thép đ nh hình ố ị

S  d ng c p pha thép đ nh hình và giàn giáo l p ghép b ng kim lo i s  đ m b o ch tử ụ ố ị ắ ằ ạ ẽ ả ả ấ  

lượng công trình h n dùng b ng g  ơ ằ ỗ

Ph n m c: ầ ộ

G  s  d ng trong công trình ph i đỗ ử ụ ả ược hong, s y khô m i dùng. G  ph i th ng khôngấ ớ ỗ ả ẳ  

b  cong vênh (theo th i gian), không n t n , không khuy t t t, không có l  m i m t vàị ờ ứ ẻ ế ậ ỗ ố ọ   không l m ph n bìa. Các m ng ph i khít, ch c và m  thu t.ẹ ầ ộ ả ắ ỹ ậ

Đ  h n ch  t i đa r i ro khi xây nhà ể ạ ế ố ủ

Theo các nhà chuyên môn, có r t nhi u nguyên nhân làm công trình xây d ng kém ch tấ ề ự ấ  

lượng. Nh ng n i c m nh t là tình tr ng làm  u, b  qua các công đo n trong khâuư ổ ộ ấ ạ ẩ ỏ ạ  

kh o sát, thi t k , thi công, s  d ng v t li u xây d ng ch t lả ế ế ử ụ ậ ệ ự ấ ượng kém. K t qu  c aế ả ủ  

vi c làm này là tu i th  công trình gi m, b  r n n t, nghiêng lún, th m chí s p đ  Đ iệ ổ ọ ả ị ạ ứ ậ ụ ổ ố  

v i các công trình nhà  , ch  thớ ở ủ ường thuê các nhà th u xây d ng b ng hình th c baoầ ự ằ ứ  

tr n gói (c  v t t  và thi công) ho c ch  khoán ph n thi công. Đ  ti t ki m chi phíọ ả ậ ư ặ ỉ ầ ể ế ệ   (kho ng 3% giá tr  công trình), nhi u gia ch  thả ị ề ủ ường b  qua giai đo n kh o sát, thi tỏ ạ ả ế  

k  mà ch  th c hi n vi c thi công d a trên kinh nghi m c a nhà th u ho c phác th oế ỉ ự ệ ệ ự ệ ủ ầ ặ ả  

đ n gi n.ơ ả

N u ch  d a trên kinh nghi m thì khi g p tình hu ng b t ng  nh  n n đ t quá y u,ế ỉ ự ệ ặ ố ấ ờ ư ề ấ ế  

g p túi bùn, túi rác… dặ ướ ềi n n móng mà không kh o sát trả ướ ẽ ễ ặ ự ốc s  d  g p s  c  Trong 

h  th ng móng, ch  c n m t v  trí lún không đ u là tệ ố ỉ ầ ộ ị ề ường đã n t xé, còn nún nhi uứ ề  

h n s  gây n t bê tông, nghiêng lún căn nhà.ơ ẽ ứ

V  v n đ  thi công, do xây d ng đang là lĩnh v c “d  ăn” nên ngày càng xu t hi nề ấ ề ự ự ễ ấ ệ   nhi u nhà th u không có chuyên môn. H  nh n nhi u công trình m t lúc nên đ i ngũề ầ ọ ậ ề ộ ộ  

th  ph i san s  ra các công trình, thi u đâu thuê đó. Ngợ ả ẻ ế ười bi t nhi u thì ch  cho ngế ề ỉ ườ  i

bi t ít… Ngế ười tr c ti p đi u hành công vi c thi công v n đang thi u tr m tr ng nênự ế ề ệ ố ế ầ ọ  

c  th  ch y t  công trình này sang công trình khác, không còn có đi u ki n sâu sát đứ ế ạ ừ ề ệ ể 

k p th i x  lý các tình hu ng…ị ờ ử ố