Tiet 119 cach lam bai van nghi luan hoac doan trich

-Nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích là trình bày những nhận xét đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề hay nghệ... c Ghi nhớ 1: Nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn

Trang 1

Gi¸o viªn: Gi¸p ThÞ Khuyªn

Tr êng THCS Tr êng Giang Lôc Nam – Lôc Nam

Ng÷ V¨n 9

Trang 2

- Thế nào là nghị luận về tác phẩm truyện và đoạn trích?

-Nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích là trình bày những nhận xét đánh giá của mình về nhân vật, sự kiện, chủ đề hay nghệ

Trang 3

I Bài học:

1) Đề bài nghị luận về tác phẩm

truyện và đoạn trích.

a) Đề bài:

Đề 1: Suy nghĩ về thân phận ng ời phụ nữ trong xã hội cũ qua nhân vật Vũ N ơng ở chuyện ng ời con gái Nam X ơng của Nguyễn Dữ

Đề 2: Phân tích diễn biến cốt truyện trong truyện ngắn Làng của Kim Lân

Đề 3: Suy nghĩ về thân phận Thuý Kiều trong đoạn trich Mã Giám Sinh mua Kiều của Nguyễn Du

Đề 4: Suy nghĩ về đời sống tình cảm gia

đình trong chiến tranh qua truyện ngắn Chiếc l ợc ngà của Nguyễn Quang Sáng

b) Nhận xét:

Các đề bài trên đã nêu vấn đề nào về tác

phẩm truyện?

Trang 4

I Bài học:

1) Đề bài nghị luận về tác phẩm

truyện và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

Các từ Suy nghĩ, Phân tích đòi hỏi phải

làm khác nhau nh thế nào?

-Suy nghĩ: xuất phát từ sự cảm thụ, hiểu

của mình để nhận xét, đánh giá tác

phẩm.

- Phân tích: Xuất phát từ cốt truyện

nhân vật để lập luận và sau đó nhận xét

đánh giá tác phẩm.

Trang 5

I Bài học:

1) Đề bài nghị luận về tác phẩm truyện

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

Vậy nghị luận về tác phẩm truyện là

bàn về vấn đề gì?

c) Ghi nhớ 1: Nghị luận về tác phẩm

truyện hoặc đoạn trích có thể bàn về

chủ đề, nhân vật cốt truyện, nghệ thuật

của truyện.

Trang 6

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

của truyện.

2) Các b ớc làm bài nghị luận về tác

phẩm truyện hoặc đoạn trích.

a) Đề bài: Suy nghĩ về nhân vật ông Hai trong truyện ngắn làng của Kim Lân

*) Tìm hiểu đề, tìm ý.

*) Tìm hiểu đề:

-Đề thuộc loại nghị luận về vấn đề gì? Yêu cầu nghị luận? Để làm đ ợc đề bài này phải dựa vào đâu?

*) B ớc 1:Tìm hiểu đề, tìm ý.

-Thể loại: Nghị luận về tác phẩm truyện -Đối t ợng: Suy nghĩ về nhân vật ông Hai.

- Nội dung: Truyện ngắn Làng của Kim Lân.

*) Tìm ý:

Trang 7

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

của truyện.

*) Tìm hiểu đề, tìm ý.

-Thể loại: Nghị luận về tác phẩm truyện -Đối t ợng: Suy nghĩ về nhân vật ông Hai.

- Nội dung: Truyện ngắn Làng của Kim Lân.

*) Tìm ý:

Cái gì là nét nổi bật nhất ở nhân vật ông Hai? Tình yêu làng, yêu n ớc bộc lộ trong tình huống nào? Tình yêu ấy có

đặc điểm gì ở hoàn cảnh cụ thể?

Trang 8

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

của truyện.

*)B ớc1: Tìm hiểu đề, tìm ý

*) Tìm ý:

của nhân vật ông Hai

+ Tình huống: - Tình cờ ông Hai nghe tin làng chợ Dầu của ông trở thành làng Việt gian theo Tây

-Niềm vui của ông Hai nghe tin Làng đ ợc cải chính

-Tình yêu làng, yêu n ớc của ông Hai càng chứng tỏ cuộc kháng chiến chống Pháp là cuộc kháng chiến toàn dân, toàn diện

- Tìm những chi tiết: Cử chỉ, hành động, lời nói của ông Hai chứng tỏ lòng yêu làng, yêu

n ớc

*) B ớc 2: Lập dàn ý:

Trang 9

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

*) B ớc 1 Tìm hiểu đề,

*) Tìm ý:

* B ớc 2: Lập dàn ý:

a) Mở bài: Giới thiệu tác phẩm nêu ý kiến

đánh giá

b) Thân bài: Nêu luận điểm chính về nội dung và nghệ thuật

c) Kết bài: Nhận định, đánh giá chung về tác phẩm

Vậy nghị luận về tác phẩm truyện hoặc

đoạn trích có bố cục nh thế nào? Nội dung chính của từng phần?

Ghi nhớ 2: Bố cục: 3 phần

Trang 10

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

-Bài nghị luận về tác phẩm truyện gồm 3 phần:

+ Mở bài: Giới thiệu tác phẩm ( tuỳ theo

yêu cầu cụ thể của đề bài) và nêu ý kiến

đánh giá sơ bộ của mình

nội dung và nghệ thuật của tác phẩm; có phân tích chứng minh bằng các luận cứ tiêu biểu và xác thực

của mình về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích

*) B ớc 3: Viết bài:

Trang 11

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

a) Mở bài:

Theo em có những cách nào khi làm phần

mở bài?

+ Đi từ khái quát đến cụ thể

+ Nêu trực tiếp suy nghĩ của ng ời viết

+ Diễn dịch ( suy diễn) + T ơng phản, đối lập

+ T ơng đồng

Khi viết phần mở bài cần chú ý điều gì?

Chú ý: - Giới thiệu ngắn gọn tác giả, tác

phẩm, xuất xứ

Trang 12

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

a) Mở bài:

b) Thân bài:

Khi triển khai đoạn văn thì luận điểm th ờng

đứng ở vị trí nào?

Luận điểm

đầu đoạn  diễn dịch

cuôí đoạn  quy nạp

Trang 13

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

c) Ghi nhớ 1:

2) Các b ớc làm bài nghị luận về tác phẩm

truyện hoặc đoạn trích

a) Mở bài:

Trong qúa trình triển khai luận điểm, luận

cứ ng ời viết cần chú ý điều gì?

Yêu cầu giữa các đoạn trong phần thân bài với nhau và với phần mở bài là gì?

Thân bài phải có sự liên kết với mở bài, các

đoạn có sự liên kết mạch lạc, tự nhiên

điểm, luận cứ, cần thể hiện sự cảm thụ và ý kiến riêng của ng ời viết về tác phẩm

- Chú ý cách lập luận, dẫn chứng, lí lẽ, liên kết, từ ngữ chuyển tiếp giữa các phần, các

Trang 14

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

c) Ghi nhớ 1:

a) Mở bài:

b) Thân bài:

c) Kết bài:

*)Kết bài:

Liên kết với phần thân bài

Hô ứng với mở bài

*) B ớc 4: Đọc lại bài và sửa chữa

Từ việc tìm hiểu trên em rút ra cách làm bài nghị luận tác phẩm truyện hoặc đoạn trích?

Trang 15

I Bài học:

và đoạn trích.

a) Đề bài:

b) Nhận xét:

c) Ghi nhớ 1:

a) Mở bài:

II Luyện tập.

b) Thân bài:

Đề bài: Suy nghĩ của em về truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao Hãy viết phần mở bài và một đoạn của phần thân bài

Trang 16

II Luyện tập.

Đề bài: Suy nghĩ của em về truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao Hãy viết phần mở bài

và một đoạn của phần thân bài

+) Tìm hiểu đề:

-Thể loại: Nghị luận về tác phẩm truyện.

-Nội dung: Truyện Lão Hạc của Nam Cao.

+ Tìm ý:

Tình thế lựa chọn nghiệt ngã của nhân vật Lão Hạc.

Vẻ đẹp của nhân vật này có tấm lòng hi sinh cao quý nhân cách đáng kính.

Trang 17

và một đoạn phần thân bài

+ Mở bài: - Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

+ Thân bài: 1) Tình thế lựa chọn nghiệt ngã của nhân vật Lão Hạc.

- Giới thiệu hoàn cảnh gia đình của Lão Hạc

- Tình thế lựa chọn giữa cái sống và cái chết của Lão Hạc

2) Vẻ đẹp của nhân vật Lão Hạc:

- Giàu lòng yêu th ơng con ng ời: con Vàng, con Trai

- Giàu lòng tự trọng

3) Nghệ thuật kể chuyện sinh động của tác giả

Trang 18

và một đoạn phần thân bài

*) B ớc 3: Viết bài

*) B ớc 4: (Kiểm tra), đọc lại và sửa chữa

Tiêu đề	Cách làm bài nghị luận về tác phẩm truyện hoặc đoạn trích
Người hướng dẫn	Giáp Thị Khuyên
Trường học	Trường THCS Trường Giang – Lục Nam
Chuyên ngành	Ngữ Văn 9
Thể loại	Bài giảng
Thành phố	Lục Nam

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	199 KB