KHUNG CHÍNH SÁCH TÁI ĐỊNH CƯ CẬP NHẬT

AP/AH BAH Người / Hộ bị ảnh hưởng CEM Ủy Ban dân tộc thiểu số CPC UBND xã Uỷ ban Nhân dân Xã DARD Sở NN&PTNT Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn DMS Đo đạc kiểm đếm chi tiết DOLISA Sở

BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN BAN QUẢN LÝ CÁC DỰ ÁN NÔNG NGHIỆP

DỰ ÁN CẠNH TRANH NGÀNH CHĂN NUÔI VÀ ATTP

(LIFSAP)

KHUNG CHÍNH SÁCH TÁI ĐỊNH CƯ CẬP NHẬT

HÀ NỘI, THÁNG 8/2014

2.1 Khung Pháp lý của chính phủ VIệt Nam 13

2.2 Chính sách của Ngân hàng thế giới 13

2.3 So sánh cách tiếp cận chính sách TĐC của Chính phủ Việt Nam và Ngân hàng thế giới 14

3 Nguyên tắc và tiêu chuẩn hợp lệ 18

3.1 Nguyên tắc thực hiện tái định cư: 18

3.2 Tính hợp lệ 19

3.3 Tự nguyện hiến đất 20

4 Lập và thực hiện các kế hoạch giảm thiểu tác động tiêu cực 21

4.1 Lập và phê duyệt Kế hoạch Tái định cư 21

4.2 Lập và phê duyệt Kế hoạch duy trì/phục hồi thu nhập (cho các hộ bị gián đoạn kinh doanh) 22

4.3 Lồng ghép giới trong các hoạt động giảm thiểu tác động tiêu cực 22

5 Phổ biến thông tin, tham vấn, tham gia và cơ chế giải quyết khiếu nại 23

5.1 Công bố thông tin, tham vấn và tham gia 23

5.2 Cơ chế giải quyết khiếu nại 23

AP/AH BAH Người / Hộ bị ảnh hưởng

CEM Ủy Ban dân tộc thiểu số

CPC UBND xã Uỷ ban Nhân dân Xã

DARD Sở NN&PTNT Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn

DMS Đo đạc kiểm đếm chi tiết

DOLISA Sở LĐ-TB-XH Sở Lao động, Thương binh và Xã hội

DONRE Sở TNMT Sở Tài nguyên Môi trường

DPC UBND huyện Uỷ ban Nhân dân huyện

DRC Hội đồng BT-TĐC huyện Hội đồng Bồi thường, hỗ trợ, tái định cư huyện

EMA Cơ quan giám sát bên ngoài

EMDP Kế hoạch phát triển dân tộc thiểu số

GOV CPVN Chính phủ Việt Nam

IOL Điều tra kiểm kê tài sản bị thiệt hại

IRP Chương trình phục hồi thu nhập

LAR Thu hồi đất và tái định cư

LURC Giấy CNQSHĐ Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất

MARD Bộ NN&PTNT Bộ Nông nghiệp và phát triển Nông thôn

MOLISA Bộ LĐ-TB-XH Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội

MONRE Bộ TNMT Bộ Tài Nguyên và Môi trường

PPC UBND tỉnh Uỷ ban Nhân dân tỉnh

PPMU Ban quản lý dự án tỉnh

PRA Đánh giá nông thôn nhanh

PSRC Ban chỉ đạo BT, GPMB tỉnh

RP Kế hoạch TĐC Kế hoạch bồi thường, hỗ trợ, tái định cư

RPF Khung TĐC Khung chính sách TĐC của dự án

SAH Hộ bị ảnh hưởng nặng

lâm nghiệp, làm muối và/hoặc đất chăn thả), nguồn nước hoặcbất kỳ tài sản có thể di chuyển hoặc cố định bị thu hồi, chiếmhữu, hạn chế hoặc nói khác đi, bị tác động xấu, toàn bộ haymột phần, vĩnh viễn hay tạm thời; và / hoặc (iii) cơ sở kinhdoanh, nghề nghiệp, nơi làm việc hoặc nơi ở, hoặc môi trườngsống bị tác động xấu, phải di dời hoặc không phải di dời.Trong trường hợp hộ gia đình, thuật ngữ người BAH bao gồmtất cả những thành viên sống trong cùng một mái nhà và hoạtđộng như một đơn vị kinh tế độc lập, bị tác động xấu bởi dự

án hoặc bất kỳ hợp phần nào của dự án gây ra

Kiểm đếm chi

tiết (DMS) - Với sự trợ giúp của thiết kế kỹ thuật chi tiết đã được phêduyệt, điều tra kiểm đếm chi tiết sẽ hoàn tất và/hoặc xác nhận

tính chính xác và hợp lệ của kết quả điều tra thiệt hại (IOL),mức độ nghiêm trọng của ảnh hưởng, và danh sách ngườiBAH đã lập trong quá trình lập kế hoạch TĐC trước đây Chiphí cuối cùng của công tác TĐC sẽ được xác định sau khihoàn thành điều tra kiểm đếm chi tiết

Bồi thường Có nghĩa là khoản chi trả bằng tiền mặt hoặc hiện vật để thay

thế cho các khoản thiệt hại về đất, nhà ở, thu nhập và tài sảnkhác gây ra bởi Dự án Tất cả Bồi thường được dựa trênnguyên tắc chi phí thay thế, đó là phương pháp định giá tài sản

để thay thế thiệt hại ở mức giá thị trường hiện tại, cộng với bất

kỳ chi phí giao dịch nào như chi phí hành chính, thuế, chi phíđăng ký và giấy xác nhận quyền sở hữu

Ngày giới hạn

được bồi thường - Là ngày hợp lệ xác định người BAH được bồi thường, hỗ trợ.Người nào xâm nhập vào địa bàn dự án sau thời gian này sẽ

không được Dự án bồi thường, hỗ trợ Với dự án này, ngày giớihạn được bồi thường là ngày kết thúc điều tra kiểm đếm chi tiếtcho các hộ BAH Những người không nằm trong danh sáchđiều tra được coi là không hợp lệ cho bồi thường và các quyềnlợi khác, trừ khi họ chứng minh được rằng (i) tình cờ họ bị bỏsót trong điều tra xã hội và điều tra thiệt hại; hoặc (ii) họ có yêucầu hợp pháp về tài sản BAH sau khi hoàn thành điều tra xã hội

và điều tra thiệt hại và trước khi tiến hành điều tra kiểm đếmchi tiết (DMS)

sở kinh tế xã hội của họ

Tính hợp lệ - Có nghĩa là bất kỳ người nào đã định cư ở vùng dự án trước

ngày hạn, mà bị (i) mất chỗ ở, (ii) thiệt hại tài sản hoặc khảnăng tiếp cận tài sản đó, vĩnh viễn hoặc tạm thời, hoặc (iii)thiệt hại nguồn thu nhập hoặc kế sinh nhai, bất kể phải dichuyển hay không sẽ có quyền được bồi thường và/hoặc trợgiúp

Điều tra thiệt hại

(IOL)

- Là quá trình điều tra, liệt kê các hộ bị ảnh hưởng và tài sảncủa họ thông qua bảng câu hỏi Ngoài ra cũng xác định đượcnhững ảnh hưởng nặng đối với tài sản BAH và sinh kế, nănglực sản xuất của người BAH

Thu hồi đất - Đề cập đến quá trình theo đó một cá nhân, hộ gia đình, công ty

hoặc tổ chức tư nhân bị một cơ quan nào buộc phải thu hồi tất

cả hoặc một phần đất sở hữu hoặc đất đang làm thủ tục nhậncác quyền sở hữu của tổ chức đó vì mục đích công và được bồithường theo chi phí thay thế

Phục hồi Thuật ngữ này nói đến hỗ trợ cho các hộ bị ảnh hưởng mất tài

sản sản xuất, thu nhập, việc làm, nguồn sống, bồi thường tàisản bị thu hồi, để đạt được, ở mức tối thiểu, khôi phục các tiêuchuẩn sống và chất lượng cuộc sống

Di dời - Di chuyển hộ BAH hoặc cơ sở kinh doanh của họ bởi dự án ra

khỏi khu vực dự án

Giá thay thế - Là giá trị cần thiết để thay thế đất, hoa màu, cây cối, nhà cửa

và các tài sản khác bị ảnh hưởng cộng với các chi phí giaodịch khác như phí quản lý, thuế, chi phí đăng ký và quyền sởhữu

Điều tra giá thay

thế

- Nghiên cứu dựa trên các điều tra và nguồn số liệu khác nhau

để xác định chi phí thay thế đối với đất, nhà ở và các tài sản bịảnh hưởng khác

Tái định cư - Các biện pháp xem xét để giảm thiểu những tác động bất lợi

của dự án đối với các tài sản, kế sinh nhai của người bị ảnhhưởng qua việc bồi thường, di dời và phục hồi, khi cần thiết

Nhóm dễ bị tổn

thương - Là những người chịu tổn hại lớn hơn từ các tác động bất lợicủa dự án và ít có khả năng tiếp cận với lợi ích, việc đền bù

của dự án bao gồm cải thiện sinh kế và bồi thường tài sản, khi

so sánh những người bị ảnh hưởng khác của dự án Người dễ

bị tổn thương bao gồm những người do đặc điểm giới tính,

dân tộc, tuổi tác, khuyết tật về thể chất hoặc tinh thần, bất lợi

về kinh tế hoặc địa vị xã hội, bị ảnh hưởng nặng nề hơn vềkinh tế hoặc di dời so với cộng đồng dân cư khác trong việc

đề nghị hoặc tận dụng các hỗ trợ tái định cư và lợi ích pháttriển khác, bao gồm: (i) phụ nữ làm chủ hộ có người ăn theo,(ii) hộ có chủ hộ bị tàn tật, (iii) hộ nghèo theo chuẩn nghèohiện tại của Bộ Lao động, Thương binh, Xã hội, (iv) hộ cóngười già, trẻ nhỏ và không có đất hay nguồn hỗ trợ nàokhácvà (v) hộ dân tộc thiểu số

1 Giới thiệu

1.1 Mô tả dự án

1 Dự án cạnh tranh ngành chăn nuôi và an toàn thực phẩm (LIFSAP) có mục tiêuchung là nâng cao khả năng cạnh tranh của các hộ chăn nuôi thông qua nâng cao năng xuất,chất lượng, an toàn thực phẩm và giảm thiểu ô nhiễm môi trường trong chuỗi sản phẩmchăn nuôi theo hướng chăn nuôi sạch từ trang trại đến bàn ăn ở các tỉnh dự án Mục tiêu này

sẽ đạt được thông qua việc hỗ trợ đào tạo các hộ chăn nuôi theo qui trình chăn nuôi an toàn,

hỗ trợ các cơ quan quản lý ngành cấp trung ương và địa phương trong việc cải thiện tiêuchuẩn VSATTP, hỗ trợ nâng cao năng lực xét nghiệm các sản phẩm chăn nuôi theo tiêuchuẩn của ngành đề ra, và hỗ trợ các cơ quan thú y các cấp trong việc kiểm tra giám sát việctuân thủ các qui trình VSATTP từ trang trại đến lò mổ và các chợ bán thực phẩm tươi sống.Mục tiêu này phù hợp chiến lược phát triển của ngành chăn nuôi đến năm 2020

2 Các kết quả đầu ra chủ yếu của Dự án:

a) Tăng hiệu quả sản xuất và khả năng cạnh tranh của các hộ chăn nuôi qua việc ápdụng các phương thức chăn nuôi an toàn (GAHP), giảm tỉ lệ chết của vật nuôi, rútngắn thời gian vỗ béo, tăng số lượng đàn vật nuôi của nông hộ

b) Giảm ô nhiễm môi trường gây ra do ngành chăn nuôi qua việc hỗ trợ các các hộ chănnuôi, lò mổ và các chợ bán thực phẩm tươi sống đạt tiêu chuẩn về vệ sinh môitrường;

c) Tăng sản phẩm chăn nuôi đạt tiêu chuẩn về an toàn vệ sinh thực phẩm qua việc hỗtrợ các lò mỗ và chợ bán thực phẩm tươi sống đạt tiêu chuẩn quốc gia về vệ sinh antoàn thực phẩm

3 Dự án có 3 hợp phần:

 Hợp phần A: Hỗ trợ sản xuất chăn nuôi nông hộ và gắn kết thị trường

Hợp phần này sẽ hỗ trợ để (a) nâng cao cạnh tranh chăn nuôi cấp nông hộ, (b)

an toàn thực phẩm trong chuỗi cung cấp thực phẩm từ trang trại đến bàn ăn và (c) quản lý môi trường chất thải chăn nuôi Điều này sẽ đạt được thông qua các tiểu hợp phần được thực hiện bởi Ban quản lý các tỉnh dự án:

a) Tiểu hợp phần A1: Khuyến khích thực hành chăn nuôi an toàn trong

các vùng ưu tiên (GAHP) Tiểu hợp phần sẽ hỗ trợ: (i) tập huấn nông

dân, cán bộ khuyến nông, cán bộ kỹ thuật chăn nuôi thú y, (ii) cung cấp trang thiết bị và hàng hoá để tăng cường dịch vụ chăn nuôi thú y tại chỗ

ở cấp tỉnh và huyện, bao gồm kiểm soát và giám sát dịch bệnh, (iii) hỗ trợ quản lý chất thải và đầu tư an toàn sinh học tại trang trại (ví dụ như tài trợ cho xây hầm biogas và các công trình an toàn sinh học) (iv) hỗ trợ cho DARD và DONRE kiểm tra đánh giá sự ô nhiễm môi trường và kiểm tra chất lượng thực phẩm; và (v) thiết kế và thực hiện thí điểm hệ thống nhận diện gia súc và truy nguyên nguồn gốc sản phẩm trên các trại chăn nuôi lợn tham gia GAHP

b) Tiểu hợp phần A2: Thí điểm các vùng quy hoạch chăn nuôi (LPZs).

Tiểu hợp phần sẽ tài trợ: (i) các dịch vụ tư vấn cho quy hoạch không

gian, thiết kế, đánh giá trước và sau LPZs, (ii) xây dựng cơ sở hạ tầng công cộng cơ bản bao gồm các con đường nhỏ để vào các khu LPZ, hệ thống điện, hệ thống cung cấp nước, (iii) cung cấp các dịch vụ chăn nuôi thú y và tập huấn ghi chép số liệu, kiểm tra dịch bệnh với việc hình thành những nhóm người chăn nuôi, và (iv) hỗ trợ quản lý chất thải và đầu tư an toàn sinh học ở cấp trang trại (ví dụ như hầm biogas) và ở cấp

xã (như các bể xử lý trung tâm và hệ thống ống dẫn nước thải)

c) Tiểu hợp phần A3: Nâng cấp các lò mổ và các chợ thực phẩm Tiểu hợp

phần sẽ tài trợ: (i) công trình xây lắp hợp lệ nhằm nâng cấp các lò mổ và các chợ thực phẩm tươi sống để liên kết với người sản xuất nhằm cải thiện điều kiện vệ sinh cũng như vấn đề xử lý, quản lý chất thải, (ii) trang thiết bị cần thiết phục vụ vệ sinh an toàn lò mổ và bảo quản thực phẩm, (iii) tập huấn về kiểm dịch thịt đúng quy định, (iv) tập huấn nhân viên thú y, người bán thịt và người mua bán trung gian; và (v) cung cấp thiết bị và chi phí vận hành cho Chi cục Thú y cấp tỉnh để thực hiện tốt việc kiểm dịch thực phẩm

 Hợp phần B: Tăng cường năng lực dịch vụ khuyến nông chăn nuôi và thú y trung ương.

Hợp phần này sẽ hỗ trợ tăng cường năng lực cho Cục chăn nuôi (DLP) và Cụcthú y (DAH) thuộc Bộ Nông nghiệp và PTNT trong việc phát triển và giám sát thực hiệncác vấn đề về an toàn thực phẩm, an toàn sinh học, kiểm soát dịch bệnh vật nuôi, các chínhsách quản lý chất thải chăn nuôi và hoàn thiện tiêu chuẩn kỹ thuật Hợp phần này sẽ tài trợ:(a) các dịch vụ tư vấn để tổng hợp và cập nhật các tiêu chuẩn và các hướng dẫn GAHPnhằm thực hiện các nghiên cứu chiến lược; (b) đào tạo các tiểu giáo viên trong GAHP (ví

dụ như quản lý chất thải động vật, an toàn sản xuất, các quy định của DLP, kiểm soát vàphòng chống dịch bệnh, quản lý rủi ro tổng hợp và kiểm dịch cho Cục Thú y; (c) thí điểmđổi mới phương pháp quản lý (như là cấp giấy chứng nhận chất lượng giống, chứng nhậnthức ăn chăn nuôi có chất lượng đúng với công bố); (d) trang thiết bị và chi phí cho DLP đểgiám sát chất lượng giống và thức ăn, cho DONRE để giám sát quản lý chất thải chăn nuôi

và tuân thủ các qui định về bảo vệ môi trường; và (e) trang thiết bị và chi phí cho Cục Thú

y để hỗ trợ giám sát, phòng chống dịch bệnh và kiểm dịch ở cấp tỉnh, cũng như nâng caoviệc thu thập và giám sát các số liệu về an toàn thực phẩm Việc thực hiên Hợp phần B sẽ

do PCU trực tiếp thực hiện

Tiểu hợp phần B.1: Tăng cường năng lực cho Cục Chăn nuôi Hỗ trợ kỹ thuật sẽ được

cung cấp để xây dựng chính sách và áp dụng phương pháp quản lý mới để qui hoạchchăn nuôi, cấp giấy chứng nhận chất lượng giống, chứng nhận thức ăn chăn nuôi có chấtlượng đúng với công bố và xây dựng các hướng dẫn quản lý chất thải chăn nuôi

Ngoài ra việc hỗ trợ kỹ thuật sẽ được cung cấp để rà soát các quy trình GAHP và thiếtlập một quy trình cấp giấy chứng nhận cho các hộ sản xuất Hệ thống hiện có của BộNông nghiệp và PTNT tuy rất toàn diện, nhưng được thiết kế cho chăn nuôi quy mô lớn

có đủ các nguồn tài chính để đáp ứng các tiêu chuẩn, các tiêu chuẩn này cao hơn nhiều sovới quy mô và điều kiện của nông hộ có thể đạt được Tư vấn sẽ đánh giá VietGAHP vàthiết kế một hệ thống thích hợp cho chăn nuôi hộ gia đình và phát triển phương pháp đểgiám sát và cấp giấy chứng nhận Tư vấn sẽ tổ chức đợt tập huấn, đào tạo trong mỗi dự

án của tỉnh để đào tạo nhân viên DARD và nhân viên của xã trong việc thực hiện cấpgiấy chứng nhận GAHP mới DLP chịu trách nhiệm giám sát và phân tích các kết quả và

cập nhật các quy trình GAHP để đáp ứng thay đổi nhu cầu của ngành công nghiệp chănnuôi - đặc biệt là các hộ gia đình.

Việc thu thập số liệu chăn nuôi của Cục Chăn nuôi và khả năng phổ biến kiến thức sẽđược nâng cao bằng cách thiết lập một chiến dịch tuyên truyền để phổ biến thông tin về

an toàn thực phẩm, thị trường thức ăn và chăn nuôi, các vấn đề an toàn sinh học, GAHP,lĩnh vực về kỹ thuật chăn nuôi, chế biến và tiếp thị

Hỗ trợ kỹ thuật sẽ được cung cấp để hỗ trợ Cục Chăn nuôi phát triển, cập nhật, hướngdẫn và ban hành các quy định liên quan đến các lĩnh vực chính như: quản lý chất thảichăn nuôi, chất lượng của thức ăn chăn nuôi, mua bán và sử dụng chất phụ gia (thức ăn

bổ sung) và các biện pháp để cải thiện sự an toàn của các sản phẩm thịt trong quá trìnhsản xuất chăn nuôi

Tiểu hợp phần B.2: Hỗ trợ Cục Thú y tăng cường an toàn sinh học và kiểm soát dịch bệnh.Tiểu hợp phần này sẽ hỗ trợ Cục Thú y nhằm đáp ứng vai trò là cơ quan đầu ngành

về thú y và an toàn sinh học Cục Thú y sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc cải tiến cáctiêu chuẩn về kiểm dịch động vật và cũng sẽ chịu trách nhiệm đối với việc thiết kế vàgiới thiệu thẻ nhận diện gia súc và hệ thống truy nguyên nguồn gốc sản phẩm chăn nuôi.Đây được xem là yếu tố quan trọng của an toàn thực phẩm và bảo đảm chất lượng, các

hộ chăn nuôi sẽ áp dụng để cung cấp sản phẩm giá trị cao hơn cho thị trường, phục vụcác siêu thị và xuất khẩu Truy nguyên nguồn gốc gia súc và sản phẩm chăn nuôi cũng sẽ

là công cụ vô giá trong việc truy tìm nguồn gốc dịch bệnh, đặc biệt hiệu quả hơn là phục

vụ việc kiểm dịch trước khi giết thịt tại các lò mổ trở thành hoạt động trong khuôn khổ

dự án Dưới đây là những hoạt động sẽ được tài trợ:

a) Tăng cường giám sát dịch bệnh của gia súc, độ nhiễm khuẩn của thức ăn vàcải thiện chất lượng báo cáo và quy trình xử lý số liệu

b) Nâng cao chất lượng các dịch vụ kiểm dịch thịt và xem xét các quy trình đàotạo

c) Tăng cường năng lực giám sát vệ sinh thực phẩm - tăng cường năng lực cácTrung tâm kiểm tra vệ sinh thú ý trung ương số 1 (Hà Nội) và số 2 (TPHCM), để kiểm tra dư lượng thuốc kháng sinh và các hooc môn tăng trưởngtồn dư trong các sản phẩm thịt và các loại thức ăn gia súc

d) Phát triển và thử nghiệm tại hiện trường trong lĩnh vực cải thiện các quytrình/giao thức cho: a) nhận diện và truy xuất nguồn gốc gia súc, (b) các biệnpháp an toàn sinh học cho các hộ chăn nuôi tại các vùng thí điểm LPZs và cáckhu vực sản xuất ưu tiên; và (c) khảo sát về sự xuất hiện của các bệnh lâynhiễm giữa gia súc với người và các biện pháp để chống lại chúng

 Hợp phần C: Quản lý dự án và giám sát đánh giá

Hợp phần này sẽ cung cấp hỗ trợ cho triển khai thực hiện dự án thông qua tăngcường năng lực điều hành của chính quyền các cấp trung ương, tỉnh và huyện, giámsát và đánh giá các hoạt động và ảnh hưởng của dự án Hợp phần này sẽ được thựchiện bởi Ban Điều phối dự án (PCU) thuộc Bộ Nông nghiệp và PTNT ở cấp quốc gia

và các Ban quản lý dự án (PPMUs) ở cấp tỉnh Hợp phần sẽ tài trợ: (a) một Cố vấntrưởng hỗ trợ kỹ thuật quốc tế (CTA) và các chuyên gia tư vấn trong nước để tăngcường năng lực quản lý dự án của PCU và PPMUs; (b) cung cấp trang thiết bị, nhânviên và chi phí vận hành cho PCU và PPMUs; và (c) giám sát và đánh giá Dự ánthông qua các dịch vụ tư vấn, đào tạo, hội thảo và nghiên cứu

Tiểu hợp phần C1: Quản lý dự án Tiểu hợp phần này sẽ hỗ trợ thành lập một hệ

thống quản lý dự án có hiệu quả ở cả cấp trung ương và cấp tỉnh Phối hợp với cơquan quản lý dự án hiện có và khuyến khích sử dụng các nguồn nhân lực trong các

dự án do Ngân hàng Thế giới tài trợ (ví dụ như dự án VAHIP, ADP và ACP) Tiểuhợp phần này sẽ tài trợ cho các hoạt động như: tập huấn, các hỗ trợ kỹ thuật, nhânviên hợp đồng, trang thiết bị văn phòng để hỗ trợ việc thực hiện dự án

PCU sẽ chịu trách nhiệm soạn thảo và đánh giá cấu trúc quản lý dự án hiệu quả ở cấpquốc gia và cấp tỉnh Ở, mỗi tỉnh thuộc dự án, Sở Nông nghiệp và PTNT sẽ làm việctrực tiếp với các tư vấn viên để cung cấp hướng dẫn và kỹ thuật, đảm bảo tất cảnhững người tham gia chính vào chương trình đều được tư vấn đầy đủ, đặc biệt lànhững thành phần tư nhân

Tiểu hợp phần C2: Giám sát và đánh giá Việc dự án triển khai thực hiện có hiệu

quả đòi hỏi một hệ thống giám sát đánh giá hoàn thiện ở tất cả các cấp Các hoạtđộng giám sát và đánh giá được thiết kế để cung cấp các thông tin cần thiết cho quản

lý dự án có hiệu quả và đánh giá tác động mang lại của dự án1 Tư vấn hỗ trợ kỹthuật sẽ được huy động để hỗ trợ PCU thực hiện điều tra cơ bản để từ đó đánh giákết quả và tác động của dự án trong thời gian thực hiện và khi hoàn thành Hệ thốnggiám sát đánh giá chi tiết sẽ được phát triển trong năm đầu tiên dựa trên khung giámsát đánh giá chung của Chính phủ quy định đối với các dự án ODA Tiểu hợp phần

sẽ tài trợ Hệ thống quản lý thông tin (MIS) đơn giản trên cơ sở Công cụ giám sátthống nhất (AMT) đã được thống nhất giữa Nhà tài trợ và Chính phủ và sẽ coi làxương sống của hệ thống giám sát đánh giá Tiểu hợp phần này cũng sẽ cung cấp hỗtrợ kỹ thuật để tiến hành đánh giá độc lập giữa kỳ và tổng kết sau khi dự án hoànthành

4 Trong gian đoạn bổ sung, các hoạt động của dự án sẽ tiếp tục được thực hiện ở 12tỉnh và thành phố, bao gồm: Hà Nội, Thái Bình, Đồng Nai, TP Hồ Chí Minh, Cao Bằng, HảiDương, Hưng Yên, Hải Phòng, Thanh Hóa, Nghệ An, Lâm Đồng và Long An

1.2 Tác động của dự án

5 Từ kinh nghiệm của dựa án gốc cho thấy các hoạt động đề xuất có rất ít ảnh hưởngtiêu cực đến cộng đồng dân cư nói chung, và các hộ gia đình nói riêng Một số tác động tiêucực bao gồm: (i) thu hồi đất cho một số công trình hạ tầng quy mô nhỏ; (ii) gián đoạn hoạtđộng sản xuất kinh doanh trong quá trình nâng cấp chợ; (iii) chuyển đổi nghề nghiệp chocác lò mổ nhỏ, phải đóng cửa theo quy định của chính phủ

6 Về thu hồi đất, mức độ ảnh hưởng của dự án về mặt thu hồi đất là không đáng kể,

chủ yếu liên quan đến nhu cầu thu hồi đất cho việc xây dựng, nâng cấp hạ tầng quy mô nhỏtrong khu LPZ (đường giao thông, hệ thống điện, khu vực xử lý nước thải) Tuy nhiên, mức

độ ảnh hưởng rất nhỏ (chiếm khoảng 0,34% so với tổng diện tích đất hiện có của các hộ) vàphần đất còn lại vẫn đảm bảo có thể phát triển sản xuất được Các hộ bị ảnh hưởng bởinhững hạng mực này (64 hộ) đã tự nguyện đồng ý hiến đất để đẩy nhanh tiến độ dự án vàcải tạo điều kiện hạ tầng.Trong quá trình thực hiện, BQLDA sẽ chuẩn bị các báo cáo quytrình thực hiện cùng với các biện pháp nhằm giảm thiểu tối đa ảnh hưởng đối với người có

1 Để tạo điều kiện thuận lợi cho theo dõi của Chính phủ về hoạtđộngODA, sự giám sátđối với dựán LIFSAP

sẽ được sử dụng Công cụ giám sát thống nhất (AMT) do Bộ Kế hoạch và Đầu tư (MPI) ban hành.

đất bị thu hồi (các hộ hưởng lợi từ dự án) Các tiêu chí yêu cầu áp dụng được trình bày

trong mục 3.3 Trong dự án gốc, việc nâng cấp chợ thực phẩm không đòi hỏi phải thu hồi

thêm đất do việc này được thực hiện trong khuôn viên sẵn có Với các lò mổ, đất đai cầnthiết cho việc xây dựng cũng đã được chủ lò mổ mua theo thông lệ thị trường và được thỏathuận giữa các bên Đến thời điểm tháng 9 năm 2014, có 394 chợ thực phẩm tươi sống và

162 cơ sở giết mổ được dự án nâng cấp Các chợ thực phẩm đều được nâng cấp trên khuônviên chợ cũ, không phải thu hồi đất Các cơ sở giết mổ đều nâng cấp trên phần đất sẵn cócủa hộ gia đình

7 Gián đoạn hoạt động sản xuất kinh doanh Trong quá trình xây dựng/nâng cấp khu

vực chợ thực phẩm, việc kinh doanh của các hộ gia đình trong khu vực này sẽ bị giánđoạn/ảnh hưởng Điều này có thể ảnh hưởng đến nguồn thu nhập của hộ gia đình Trong dự

án gốc, một số chợ có thay đổi vị trí nâng cấp khu bán thực phẩm tươi sống trong khuônviên chợ Hoặc với các chợ nâng cấp khu bán thực phẩm tươi sống trên vị trí kinh doanhhiện tại nhưng cần mở rộng diện tích trên vị trí kinh doanh các mặt hang khác Trong cả haitrường hợp sẽ có một só hộ kinh doanh thực phẩm tươi sống cần chuyển đổi vị trí kinhdoanh tạm trong thời gian nâng cấp hoặc các hộ kinh doanh mặt hang khác sẽ cần chuyểnđổi vị trí kinh doanh Dự án đã tổ chức tham vấn với các đối tượng liên quan, tham vấn vềphương án vị trí kinh doanh tạm và phương án bố trí vị trí kinh doanh mới cho các đốitượng lien quan, đảm bảo các hộ liên quan không bị gián đoạn kinh doanh Toàn bộ các nộidung thống nhất được đưa vào biên bản cùng hồ sơ thiết kế kỹ thuật trước khi trình PCUchấp thuận hồ sơ thiết kế Việc nâng cấp chỉ được thực hiện khi mọi sắp xếp đã hoàn tất với

sự đồng thuận của các đối tượng liên quan

8 Chuyển đối nghề nghiệp cho các lò mổ phải đóng cửa theo quy định.Trong dự án

gốc, các chủ cơ sở giết mổ được dự án nâng cấp phải cam kết việc đồng ý cho các điểm giết

mổ nhỏ lẻ trong địa bàn vào thực hiện giết mổ tại cơ sở được dự án nâng cấp Bản cam kếtnày là một trong những tài liệu bắt buộc trong hố sơ trình PCU phê duyệt Do đó đến thờiđiểm tháng 9 năm 2014, chưa có cơ sở nào phải đóng cửa

1.3 Lý do xây dựng Khung chính sách tái định cự (RPF)

9 Mặc dù nhu cầu thu hồi đất cho các công trình thuộc giai đoạn mở rộng hầu nhưkhông đáng kể nhưng việc này chỉ được xác định rõ ràng trong quá trình thực hiện dự ánkhi các tỉnh rõ ràng hơn về danh mục công trình được nhận hỗ trợ từ dự án Đến trước khithẩm định dự án, các tỉnh chỉ có thể cung cấp số lượng các công trình dự kiến (chợ, lò mổ)

sẽ được xây dựng trong giai đoạn mở rộng.Do vậy, việc xây dựng Kế hoạch tái định cư chocác tiểu dự án là hoàn toàn không khả thi

10 Trong trường hợp như trên, theo quy định của Ngân hàng thế giới, khung chínhsách tái định cư này (RPF) được xây dựng nhằm hướng dẫn khắc phục các tác động kinh tế

và xã hội tiềm tàng2 do các hoạt động của dự án gây ra Nội dung của tài liệu được tổ chứctheo hướng dẫn tại phụ lục A – Công cụ tái định cư của chính sách OP 4.12 Tái định cựkhông tự nguyện

11 Tài liệu này được cập nhật dựa trên RPF đã được xây dựng cho dự án gốc, nhằmthay thế khung chính sách được phê duyệt theo quyết định của số 2423/QĐ-BNN-HTQTcủa Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn ngày 26 tháng 8 năm 2009 Các cập nhật quan

2 Phạm vi các tác động kinh tế, xã hội được xác định tại khổ 3(ab) và những hoạt động được xác định tại khổ 4 trong chính sách OP 4.12 của NHTG về tái định cư không tự nguyện.

trong nhất bao gồm Luật đất đai năm 2013, các Nghị định, thông tư đi kèm và chính sáchcủa Ngân hàng Thế giới OP 4.12 Tài liệu này cũng nhằm làm rõ các nguyên tắc tái định cư,sắp xếp tổ chức và tiêu chí thiết kế áp dụng cho những tiểu dự án chuẩn bị trong quá trìnhthực hiện

2 Khung pháp lý

2.1 Khung Pháp lý của chính phủ VIệt Nam

12 Khung pháp lý của Chính phủ Việt Nam: Các Luật, Nghị định chủ yếu của nhànước về việc thu hồi đất, bồi thường và tái định cư ở Việt Nam và các quy định bao gồmnhư sau:

 Hiến pháp nước CHXHCN Việt Nam năm 2013

 Luật đất đai 2013 (Số 45/2013/QH13), ban hành này 10/12/2013

 Luật Xây dựng số 16/2003/QH11 ngày 26/11/2003 của Quốc hội nước Cộng hoà xãhội chủ nghĩa Việt Nam khoá 11

 Luật Quy hoạch đô thị số 30/2009/QH12 ngày 17/6/2009 của Quốc hội nước Cộnghoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khoá 12

 Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ về việc quiđịnh chi tiết thi hành một số điều khoản của Luật đất đai số 45/2013/QH13 (Thaythế các nghị định 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004; Nghị định 17/2006/NĐ-CPngày 27/01/2006; Nghị định 84/2007/NĐ-CP ngày 25/05/2007; Nghị định69/2009/NĐ-CP ngày 13/08/2009; và Nghị định 88/2009/NĐ-CP ngày 19/10/2009)

 Nghị định số 44/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ về việc quiđịnh giá đất (Thay thế nghị định số 188/2004/NĐ-CP ngày 16/11/2004 và Nghị định

 Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ về việc quiđịnh bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất (Thay thế Nghị định197/2004/NĐ-CP ngày 3/12/2004)

 Thông tư số số 37/2014/TT-BTNMT ngày 30/06/2014 của Bộ Tài nguyên và Môitrường qui định chi tiết về bồi thường hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất

 Thông tư 57/2010/TT-BTC ban hành 16.04.2010 quy định về việc lập dự toán, sử dụng vàquyết toán kinh phí tổ chức thực hiện đền bù, hỗ trợ và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất

 Quyết định của UBND 12 tỉnh/ thành phố thành phố ban hành Quy định về bồithường, hỗ trợ và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất trên địa bàn tỉnh/thành phố;

2.2 Chính sách của Ngân hàng thế giới

13 Mục tiêu của chính sách OP 4.12 là:

a Tránh các tác động gây ra sự di dời và ảnh hưởng nặng về kinh tế, trongtrường hợp bất khả kháng, cần giảm thiểu tác động qua việc xem xét cácphương án thiết kế thay thế, bao gồm cả việc lựa chọn công nghệ và vị trí

b Nếu việc tái định cư là không thể tránh khỏi, các hoạt động tái định cư phảiđược hình thành và thực hiện như một phần của dự án, cung cấp đầy đủ nguồnlực cho phép những người bị ảnh hưởng bởi có thể chia sẻ lợi ích của dự án.Tất cả những người bị ảnh hưởng (DPs)3 phải được tham vấn đầy đủ và có cơhội tham gia vào việc lập kế hoạch và thực hiện các chương trình tái định cư

c Những người bị ảnh hưởng sẽ được hỗ trợ nhằm cải thiện sinh kế và mứcsống hoặc ít nhất khôi phục lại mức ở thời điểm trước khi bị di dời hoặc trướckhi thực hiện dự án, tùy vào mức nào cao hơn

14 Các biện pháp cần thiết đảm bảo việc tái định cư có kết quả tích cực, bao gồm:

a Tham khảo ý kiến những người bị ảnh hưởng bởi dự án tiềm năng về các biệnpháp khả thi để tái định cư và khôi phục;

b Cung cấp cho người bị ảnh hưởng bởi dự án các lựa chọn cho việc tái định cư

và khôi phục;

c Cho phép họ tham gia vào việc lập kế hoạch và lựa chọn các phương án;

d Đưa ra mức đền bù cho toàn bộ chi phí thay thế cho các khoản thiệt hại;

e Lựa chọn khu tái định cư mà có thể cung cấp, ở mức tối thiểu, bằng với lợiích và dịch vụ nơi họ đã sống trước đó

f Cung cấp các khoản phụ cấp, đào tạo và hỗ trợ thu nhập để hỗ trợ trong việctạo thuận lợi cho việc di dời;

g Xác định các nhóm dễ bị tổn hại và cung cấp các hỗ trợ đặc biệt cho nhómnày;

h. Thiết lập một cơ cấu về thể chế và tổ chức hỗ trợ quá trình này cho đến khikết thúc thành công

2.3 So sánh cách tiếp cậnchính sách TĐC củaChính phủViệt Namvà Ngân hàng

thế giới

15 Cósự phù hợpcơ bảngiữaluậtViệtNamvàchính sáchtái định cưcủa WBđặc biệt làđốivớicácquyền lợicủangườicóquyền/tư cáchhợp pháp.Luật hiện hànhđưa ra cáchướngdẫnvề(i) việc xác định giáthị trường/thay thếvà chi trảbồi thường, trợ giúpchonhiều loạitàisảnbị ảnh hưởng, (ii) các lựa chọnchođất-đổi-đấtvà bồi thường, hỗ trợ bằng tiền mặt; (iii)cung cấphỗ trợdi dờivàhỗ trợchocác hộdi dờitrong giai đoạnchuyển tiếp; (iv) cấpđấttái địnhcưvànhà ởvớiquyền sở hữu được bảo đảm; (v) bổ sunghỗ trợcho cáchộbị ảnh hưởngnặngvàdễ bị tổn thương; (vi) hỗ trợđểphục hồisinh kếvà đào tạo, và (vii) thông báo/công bốthông tin, tư vấn, vàcơ chếkhiếu nại Những khác biệtchínhgiữachính sáchtái định cưcủaWBvà pháp luật Việt Nam, bao gồm cảcác biện phápđể giải quyết cáckhác biệt, đượctrìnhbàytrong bảng 2 dưới đây

16 Trong trường hợp khung pháp lý của Việt Nam không phù hợp với các yêu cầutrong chính sách OP 4.12 của Ngân hàng thế giới thì chính sách OP/BP 4.12 của Ngân hàngthế giới sẽ được áp dụng đầy đủ trong mọi trường hợp Điều này đã được thể hiện rõ theokhoản 2, điều 87 của Luật đất đai và Nghị định số 38/2013/NĐ-CP(Điều 6, khoản 7)

3 Thuật ngữ "người bị di dời” đề cập đến những người bị ảnh hưởng như mô tả trong mục 2.1.

Bảng Khung pháp lý.1: So sánh cách tiếp cậnchính sách TĐC của Việt Nam và chính sách của WB và chính sách đề suất cho

dự án

Chính sách

Chính sách của Ngân Hàng

Thế Giới (OP 4.12)

Khu tái định cư và cơ sở hạ tầng củakhu phải có điều kiện phát triển tươngđương hoặc tốt hơn những thứ hiệncó

Sinh kế và nguồn thu nhập được khôiphục

Hướng xử lý đối với

người sử dụng đất

không chính thức hoặc

bất hợp pháp

Hỗ trợ phục hồi cho tất cảnhững người bị ảnh hưởngnhằm đạt được mục tiêu chínhsách

Hỗ trợ phục hồi theo các mức độ khácnhau phụ thuộc vào tình trạng “bấthợp pháp” của người sử dụng đất

Hỗ trợ phục hồi cho tất cả những người bịảnh hưởng, bất kể tình trạng hợp pháp củahọ

Người BAH nặng mất

đất sản xuất

Các tác động tái định cư bắtbuộc của một dự án do WB hỗtrợ được coi là đáng kể nếu ítnhất 200 người chịu tác độnglớn, được định nghĩa là (i) bị didời về vật chất khỏi nhà ở, hoặc(ii) mất nhiều hơn 10% tài sảnsản xuất của họ (tạo thu nhập)

Đối với người BAH đáng kể, các biệnpháp khôi phục sinh kế áp dụng vớingười BAH mất ít nhất 30% đất sảnxuất nông nghiệp

Hộ bị ảnh hưởng thuộc nhóm dễ bị tổnthương mất bằng hoặc nhiều hơn 10%,hoặc hộ bị mất bằng hoặc nhiều hơn 20%tài sản sản xuất của hộ gia đình sẽ đượccoi là ngưỡng để áp dụng tính hỗ trợ

và 100% tổng chi phí

Hỗ trợ tới mức giá thay thế cho toàn bộcông trình bất kể tình trạng pháp lý

Chính sách

Chính sách của Ngân Hàng

Thế Giới (OP 4.12)

Đền bù cho tài sản bị mất được tínhtoán sát với giá giao dịch trên thịtrường Chính quyền tỉnh ban hànhbảng giá hàng năm cho các loại tàisản khác nhau

Đơn vị thẩm định giá độc lập xác định giáthị trường, tham mưu cho UBND tỉnh đểxác định giá đền bù

Đền bù cho khoản lỗ/

thiệt hại về thu nhập Toàn bộ khoản thiệt hại về thunhập phải được đền bù Khoản lỗ chỉ được hỗ trợ cho việcđăng ký kinh doanh Toàn bộ thu nhập bị lỗ phải được đền bùvà phục hồi lại

Đền bù cho những tổn

thất gián tiếp bởi việc

thu hồi đất hoặc cơ sở

hạ tầng

Kinh nghiệm tốt là bên vaynhằm thực hiện đánh giá xã hội

và thực hiện các biện phápgiảm thiểu những tác động bấtlợi về kinh tế và xã hội, đặc biệtđối với nhóm người nghèo và

dễ bị tổn thương

Không đề cập đến Thực hiện việc đánh giá về mặt xã hội và

các biện pháp giảm thiểu những tác độngtiêu cực, đặc biệt là đối với nhóm ngườinghèo và dễ bị tổn thương

Hỗ trợ và khôi phục về

sinh kế

Cung cấp hỗ trợ và khôi phụcsinh kế để đạt được các mụctiêu chính sách

Cung cấp các biện pháp hỗ trợ vàkhôi phục sinh kế

Không theo dõi cho việc khôi phụcsinh kế đầy đủ sau khi hoàn thành táiđịnh cư

Cung cấp khôi phục sinh kế và hỗ trợ đểđạt được các mục tiêu chính sách

Tham vấn và công bố

thông tin Tham gia vào việc lập kế hoạchvà thực hiện Xác nhận tiêu

chuẩn hợp lệ nhận đền bù và hỗtrợ và tiếp cận với cơ chế khiếukiện

Chỉ giới hạn chủ yếu vào việc chia sẻ

và công bố thông tin Tham gia thiết kế và thực hiện nhằm đạtđược mục tiêu chính sách

Chính sách

Chính sách của Ngân Hàng

Thế Giới (OP 4.12)

Chính sách của Chính Phủ Việt

Cơ chế khiếu nại và

Cả giảm sát nội bộ và bên ngoài đều đượcxác định

Cơ quan chủ quản sẽ thuê cơ quan giámsát bên ngoài và thực hiện giám sát nội bộtheo các chỉ số giám sát

3 Nguyên tắc và tiêu chuẩn hợp lệ

3.1 Nguyên tắc thực hiện tái định cư:

17 Để hài hòacáckhác biệtgiữachính sách an toàn củaWBvàquy địnhliên quancủaChính phủ Việt Namnhưmô tảtrong bảngtrên, cácnguyên tắcvềchính sáchtái định cưdựánđược trình bàynhư sau:

(i) Tránh hoặc giảm thiểu tái định cưbắt buộcvàcác tác độnglên đất đai, côngtrìnhvàtài sảncố địnhkháckhi có thểbằng cách nghiên cứu các phương án thiết kế.(ii) Bồi thường vàhỗ trợsẽdựatrênnguyên tắcchi phíthay thếtạithời điểmthực hiện.Giá đền bù sẽ được xác định dựa trên kết quả thẩm định đất/ tài sản độc lập mộtcách kịp thời và có sự tham vấn

(iii) Hộ gia đìnhđược coi là"bị ảnh hưởng nặng" khibịthiệt hạitừ 20% trở lênđấtsảnxuấtvà /hoặctài sảnsản xuấtcủahộ gia đình, hoặc trên 10% cho nhóm dễ bị tổnthương Các hộ bị ảnh hưởng nặng sẽ được hỗ trợ phục hồi sinh kế

(iv) Người bị ảnh hưởng không có giấy tờ hoặc không có quyền pháp lý về đất vẫnđược bồi thường tài sản trên đất theo giá thay thế

(v) Nguyên tắc đền bù “đất đổi đất” hoặc tiền mặt tùy theo sự lựa chọn của người bịảnh hưởng Nguyên tắc “đất đổi đất” phải được đề xuất cho những người bị mất20% diện tích đất sản xuất trở lên Nếu đất không có sẵn, bên vay phải đảm bảorằng trên thực tế đúng là như vậy

(vi) Những người bị ảnh hưởng mong muốn chọn “đất đổi đất” hơn sẽ được cung cấp

lô đất có năng lực/khả năng sản xuất tương đương với phần đất bị mất hoặc kếthợp đất (một lô đất tiêu chuẩn) ở khu vực dân cư mới gần đó làm đất ở, và tiềnmặt chênh lệch giữa phần đất bị mất của họ với lô đất được cung cấp Khu vựctái định cư sẽ được quy hoạch phù hợp và được thực hiện có sự tham vấn vớingười bị ảnh hưởng Tất cả các cơ sở hạ tầng cơ bản, như đường nhựa, vỉa hè, hệthống thoát nước, hệ thống cung cấp nước, đường dây điện thoại và đường điện

sẽ được cung cấp

(vii) Những người bị ảnh hưởng muốn nhận đền bù theo hình thức “tiền mặt đổi đất”

sẽ được đền bù ở mức giá thay thế Những người này sẽ được hỗ trợ cải tạo sinh

kế và sắp xếp riêng cho họ tự tái định cư

(viii) Thực hiện tham vấn đúng nghĩa với người bị ảnh hưởng và các nhóm liên quan,đảm bảo họ được tham gia từ khi lập kế hoạch cho đến khi thực hiện Các ý kiến

và đề suất của người và cộng đồng BAH sẽ được xem xét

(ix) Kế hoạch tái định cư sẽ được công khai đến người bị ảnh hưởng trước khi trình nộpWB

(x) Việc xác định, lập quy hoạch và quản lý tái định cư sẽ đảm bảo các vấn đề vềgiới được xem xét Giám sát và đánh giá các tác động xã hội, nhạy cảm về giới

và phù hợp văn hóa sẽ được thực hiện trong các giai đoạn của dự án