QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN HÀNH LANG KINH TẾ DỌCTUYẾN QUỐC LỘ 14 TỈNH ĐẮK NÔNG ĐẾN NĂM 2020 VÀĐỊNH HƯỚNG ĐẾN NĂM 2030

Luận cứ xác định không gian hành lang kinh tế QL14 qua địa phận tỉnh Đắk Nông 1.2.1 Căn cứ xác định không gian tuyến hành lang kinh tế Quan niệm về tuyến hành lang kinh tế: đó là một kh

ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH ĐẮK NÔNG

QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN HÀNH LANG KINH TẾ DỌC TUYẾN QUỐC LỘ 14 TỈNH ĐẮK NÔNG ĐẾN NĂM 2020 VÀ

ĐỊNH HƯỚNG ĐẾN NĂM 2030 (Luận cứ và ý tưởng quy hoạch)

MỤC LỤC

PHẦN THỨ NHẤT: LUẬN CỨ HÌNH THÀNH VÀ ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ

- XÃ HỘI TUYẾN HÀNH LANG KINH TẾ ĐƯỜNG QUỐC LỘ 14 QUA ĐỊAPHẬN TỈNH ĐẮK NÔNG 1

1 1.1 BỐI CẢNH HÌNH THÀNH HÀNH LANG KINH TẾ ĐƯỜNG QL14.1

PHẦN THỨ NHẤT: LUẬN CỨ HÌNH THÀNH VÀ ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ - XÃ HỘI TUYẾN HÀNH LANG KINH TẾ ĐƯỜNG

QUỐC LỘ 14 QUA ĐỊA PHẬN TỈNH ĐẮK NÔNG

1.1 Bối cảnh hình thành hành lang kinh tế đường QL14

Mục tiêu và yêu cầu mới đặt ra cho phát triển kinh tế xã hội tỉnh ĐắkNông xác định trong Rà soát điều chỉnh quy hoạch phát triển kinh tế - xã hộitỉnh Đắk Nông giai đoạn 2011-2020

Đắk Nông trở thành cầu nối giữa các tỉnh Đông Nam Bộ, thành phố HồChí Minh với Đắk Lắk và các tỉnh Bắc Tây nguyên, đồng thời thực hiện các liênkết cùng phát triển kinh tế giữa Đắk Nông với các địa phương này

Yêu cầu phát huy được lợi thế cửa khẩu biên giới Bu Prăng và cửa khẩu ĐắkPer và phát triển mối liên kết kinh tế với các tỉnh của Campuchia và các nước trongkhu vực thông qua hành lang Đông - Tây, khu vực Tam giác phát triển

1.2 Luận cứ xác định không gian hành lang kinh tế QL14 qua địa phận tỉnh Đắk Nông

1.2.1 Căn cứ xác định không gian tuyến hành lang kinh tế

Quan niệm về tuyến hành lang kinh tế: đó là một không gian địa lý –kinh tế được hình thành trên cơ sở một tuyến trục giao thông huyết mạch, gắncác hạt nhân (trung tâm) đô thị và kinh tế ở hai bên tuyến trục tạo động lựccho sự phát triển toàn tuyến, đồng thời lan tỏa và lôi kéo sự phát triển củatoàn lãnh thổ có tuyến trục giao thông đi qua Từ quan niệm trên, có thể thấycăn cứ (hay những điều kiện) để hình thành tuyến hành lang kinh tế được hệthống lại bao gồm:

- Có 1 trục đường giao thông huyết mạch

- Xác định được các cửa ngõ (đầu ra) từ tuyến giao thông huyết mạch, đểbảo đảm sự thông suốt trong quá trình giao thương phát triển kinh tế

- Trên trục đường giao thông huyết mạch, phải có những điểm hạt nhân

vào) cho quá trình phát triển trên toàn tuyến Các điểm hút vào dọc theo 2 bêntuyến giao thông sẽ tạo nên tiềmlực kinh tế chung cho toàn tuyến.

- Các điểm dân cư và các cơ sở kinh tế khác có tác dụng hỗ trợ và được

tổ chức có khả năng làm vệ tinh cho các điểm hạt nhân

1.2.2 Luận cứ xác định không gian tuyến hành lang kinh tế đường QL

14 qua địa phận tỉnh Đắk Nông

- Đường QL 14 sau khi được tu bổ tốt (đường đạt tiêu chuẩn cấp III miền Núi) trở thành tuyến giao thông huyết mạch của tỉnh Đây là một yếu tố quan

trọng để hình thành tuyến hành lang kinh tế dọc theo dường QL 14 qua địa phậnĐắk Nông, tuyến hành lang này sẽ trở thành một động lực phát triển của tỉnhdựa trên vị trí trung tâm của tuyến đối với tỉnh Đắk Nông cũng như vị trí trungtâm của tuyến với vai trò kết nối vùng Tây Nguyên với thành phố HCM và vùngmiền Đông Nam Bộ

- Một số vị trí đầu mối kết nối tuyến đường QL 14 qua địa phận Đắk Nông với các địa phương khác, có khả năng xây dựng thành các cửa ngõ nhằm bảo đảm giao thông trong quá trình phát triển tuyến thành động lực, đó là: xã

Tâm Thắng (huyện Cư Jut) - thông tuyến QL 14 qua địa phận Đắk Nông vớiĐắk Lắc và khu vực Tây Nguyên; Quảng Tín và Đắk Ru (huyện Đắk R’Lấp) –Thông tuyến QL 14 địa phận Đắk Nông với Bình Phước, Thành phố HCM vàvùng Đông Nam Bộ; xã Thuận Hạnh (Đắk Song) thông tuyến, kết nối với QL14C đến cửa khẩu Bu Prăng sang Campuchia; xã Thuận An và 1 phần Đắk Laogắn đường QL 14 qua địa phận Đắk Nông với cửa khẩu Đắk Per và sangCampuchia; Thị xã Gia Nghĩa thông tuyến QL 14 qua địa phận Đắk Nông với

QL 28 đi Lâm Đồng

- Các thị trấn và thị xã nằm trên đường QL 14 qua địa phận Đắk Nông có khả năng phát triển trở thành các hạt nhân đô thị lan tỏa khá vững chắc cho phát triển kinh tế của tuyến động lực cũng như toàn tỉnh, đó là: Thị trấn Kiến

Đức (Đắk R’Lấp), thị xã Gia Nghĩa, thị trấn Đức An (Đắk Song), thị trấn ĐắkMil (Đắk Mil) và thị trấn Ea T’ling (Cư Jut) Các thị trấn và thị xã nằm trênđường QL 14 nếu được cải tạo, mở rộng sẽ trở thành những đô thị lớn, phát triển

hạ tầng kỹ thuật, xã hội, sẽ trở thành là các “điểm hút” (đầu vào) hấp dẫn về

mặt dân cư cũng như các nhà đầu tư phát triển công nghiệp, thương mại dịch vụ,vận tải và du lịch

- Một số các điểm tập trung kinh tế trên đường QL 14 qua Đắk Nông tạo thành các điểm hạt nhân tạo động lực phát triển cho toàn tuyến và lan tỏa đến toàn tỉnh:

(i) Về công nghiệp: xã Nhân Cơ, Quảng Tín (Đắk R’Lấp); xã ThuậnHạnh, Xuân Trường (Đắk Song); xã Tân Thắng, Trúc Sơn (Cư Jut) Cácđiểm tập trung công nghiệp nếu phát triển mạnh sẽ có điều kiện trở thành

“hạt nhân” phát triển công nghiệp, tạo cơ sở cho phát triển nông nghiệp(trồng trọt và chăn nuôi) của các huyện nông nghiệp xung quanh các hạtnhân CN này

(ii) Về thương mại, dịch vụ du lịch: Trên trục đường QL 14 chạy qua ĐắkNông, hiện tại có một số điểm tập trung thương mại, dịch vụ bao gồm chợ đầumối, siêu thị, trung tâm thương mại, kể cả giáo dục, y tế, đặc biệt là những điểmtiềm năng du lịch sinh thái, văn hóa, lịch sử, tâm linh Các điểm này nằm ở một

số địa phương thuộc huyện Đắk R’Lấp (Nhân Cơ, TT Kiến Đức); Thị xã GiaNghĩa; Huyện Đắk Song (Đắk N’Rung, TT Đức An, Nam Bình, Nâm N’Jang),Đăc Mil (Thuận An, TT Đắk Mil, Đức Mạnh) và Cư Jut (Nam Dong, TT EaT’ling) Các điểm tập trung thương mại dịch vụ và các điểm tiềm năng du lịchnếu được đầu tư, khai thác và tổ chức lại sẽ trở thành các “hạt nhân” về thươngmại dịch vụ du lịch, thu hút được các nhà đầu tư vào các lĩnh vực này, tạo radoanh thu lớn cho địa phương, lan tỏa mạnh đến phát triển các ngành nôngnghiệp hàng hóa tập trung, công nghiệp, và các lĩnh vực xã hội khác của tuyến

và toàn tỉnh

(iii) Về nông nghiệp: trên trục đường QL 14 chạy qua địa phận Đắk Nông,

có nhiều điểm tập trung sản xuất nông nghiệp (cả trồng trọt và chăn nuôi) vớicác đặc trưng khác nhau: huyện Đắk R’Lấp ( Kiến Đức, Kiến Thành – cà phê),huyện Đắk Song (Thuận Hạnh, Đắk Hòa, Xuân trường, Nâm N’Jang – cây côngnghiệp, đặc biệt là hạt tiêu, chăn nuôi); huyện Đắk Mil (Đức Mạnh, Đức Minh,

TT Đăc Mil – cà phê); huyện Cư Jut (xã Cư K’Nia, Nam Dong, TT Ea T’ling –cây công nghiệp, rau, hoa, chăn nuôi) Các điểm tập trung nông nghiệp nàytrong thời gian qua đã là các “hạt nhân” về phát tiển nông nghiệp, tạo thu nhậpcao cho người dân và là động lực mạnh cho phát triển công nghiệp chế biến,thương mại, du lịch.

- Yếu tố liên quan đến địa kinh tế: Tuyến hành lang kinh tế về nguyêntắc chỉ là một tổ chức không gian địa – kinh tế, nó không phải là một tổ chứckinh tế có bộ máy quản lý, các địa điểm cấu thành trong tuyến cũng có thể thayđổi trong quá trình thực hiện các hoạt động liên kết kinh tế Tuy vậy, để dễdàng trong quá trình tổ chức hoạt động của tuyến, có một số điểm cần lưu ý khihình thành không gian tuyến:

(i) Không nên cấu thành trong tuyến hành lang một phạm vi không gian quá rộng vì nó sẽ làm mất đi tính chất lan tỏa huyết mạch của tuyến giao

thông Vì thế lấy tuyến QL 14 chạy qua tỉnh Đắk Nông làm trục huyết mạch,

về nguyên tắc, không gian mở rộng hai bên đường thành tuyến hành lang nằmtrong khoảng 10km

(ii) Không tạo ra sự chia cắt, phân mảng về không gian trong tuyến hành lang, Tức là tuyến hành lang đường QL 14 chạy qua địa phận Đắk

Nông phải là một khoảng không gian liền Vì thế một số địa phương mặc dùhiện tại chưa có những dấu hiệu lợi thế để tạo dựng động lực cho tuyếnnhưng vẫn nằm trong tuyến, như: xã Trúc Sơn (Cư Jut), Nghĩa Thắng, NhânĐạo (Đắk R’Lấp) Các địa phương này sau khi hình thành tuyến hành lang,

có thể sẽ tham gia vào quỹ đạo hoạt động kinh tế của tuyến theo nhu cầuphát triển các lĩnh vực phụ trợ

(iii) Bảo đảm tính toàn vẹn lãnh thổ của các đơn vị hành chính đối với các địa phương trong tuyến hành lang Đây là một nguyên tắc bảo đảm cho

việc tổ chức hoạt động liên kết, phân công hợp tác kinh tế được thực hiệnmột cách dễ dàng hơn trong điều kiện tuyến hành lang không phải là mộtcấp quản lý Theo đó, trên địa phận tuyến hành lang kinh tế đường QL 14qua địa phận Đắk Nông sẽ thống nhất: đối với đơn vị cấp huyện chỉ đưa 5huyện vào tuyến hành lang, đó là Đắk R’Lấp, TX Gia Nghĩa, Đắk Song, Đắk

Mil, và Cư Jut Có một số xã nằm trong khoảng không gian 10 km so vớiđường QL 14 nhưng không đưa vào tuyến như: Đắk Sơn, Xuân Nam (huyệnKrông Nô) Đối với cấp xã: không chia nhỏ địa giới cấp xã, đưa toàn bộ xãvào tuyến hành lang, mặc dù trong phạm vi xã, chỉ so một bộ phận có cácdấu hiệu động lực, như: xã Đắk Lao (Đắk Mil) mặc dù một phần phía trêncủa xã chỉ là rừng.

1.2.3 Hình thành không gian hành lang kinh tế QL14 qua địa phận tỉnh Đắk Nông

1.2.3.1 Các địa phương thuộc tuyến hành lang kinh tế:

Dựa trên căn cứ và quan điểm nói trên, không gian tuyến hành lang kinh

tế đường QL 14 qua địa phận Đắk Nông được xây dựng bao gồm các địaphương sau đây:

Bảng 1.1: Các đơn vị hành chính tuyến hành lang kinh tế

Hạt nhân đô thị, kinh tế

“cửa ngõ”, hạt nhân Kinh tếChức năng “cửa ngõ”

Hạt nhân kinh tếHạt nhân Kinh tế (NN)Hạt nhân Kinh tế (NN)Ảnh hưởng lan tỏaẢnh hưởng lan tỏa

(7 đơn vị xã) - Xã Đắk Hòa

Hạt nhân kinh tế (NN)Hạt nhân Kinh tế (NN)

4 Huyện Đắk Mil

Hạt nhân đô thị, kinh tế

“Cửa ngõ” biên giớiẢnh hưởng lan tỏaẢnh hưởng lan tỏa NNẢnh hưởng lan tỏa NNHat nhân kinh tế (NN)Hạt nhân kinh tế (NN)Hạt nhân Kinh tế (NN)Hạt nhân kinh tế, cửa ngõ biên giới

Hạt nhân kinh tế (NN)Ảnh hưởng lan tỏa

xã/phường/thị trấn

Như vậy: cấu thành tuyến hành lang kinh tế QL 14 trên địa bàn ĐắkNông bao gồm 37 đơn vị xã, phường, thị trấn (trong tổng số 72 xã của toàntỉnh), nằm trên địa bàn lãnh thổ của 5 huyện (trong tổng số 8 huyện,thị xã)

1.2.3.2 Quy mô diện tích - dân số - kinh tế

Quy mô của tuyến thể hiện qua bảng sau đây:

Bảng: 1.2 Diện tích – dân số - GTSX của tuyến hành lang kinh tế năm 2012

(km2)

Dân số (người

Mật độ DS (ng/km2)

GTSX (GO) (Tỷ đ)

Mật độ Kinh tế (tr đ GO/km2)

1

1 Đắk KLấp

(8 đơn vị xã/thị trấn) 388,04 64 366 165,87 4 023,091 10 367,721

2 TX Gia Nghĩa

(8 đơn vị xã/phường) 284 49 321 173,67 4 099,751 14 435,741

3 Đắk Song

(7 đơn vị xã/thị trấn) 674,13 51 581 76,51 3 357,780 5 467,541

4 Đắk Mil

(9 đơn vị xã/thị trấn) 652,55 93 602 143,44 5 200,305 7 625,81

5 Cư Jut

(5 đơn vị xã/thị trấn) 141,26 57 937 410,14 4 646,161 32 890,84

Nguồn: Tổng hợp và tính toán từ Niên giám thống kê tỉnh Đắk Nông năm 2012 Như vậy, theo số liệu thống kê năm 2012:

- Xét về mặt quy mô: diện tích của tuyến hành lang chiếm 32% tổng diệntích toàn tỉnh, trong đó, bao gồm trọn vẹn huyện Đắk Mil và Thị xã Gia Nghĩa,huyện Cư Jut chỉ có 5 xã và thị trấn thuộc tuyến hành lang với diện tích chỉchiếm 19,6% diện tích toàn huyện, nhưng dân số chiếm tới 58% dân số toàn tỉnhtrong đó dân số đô thị là 75.426 người chiếm 93,26% ; và về kinh tế, tổng giá trịsản xuất chiếm 66,29% tổng giá trị sản xuất toàn tỉnh

- Xét về mật độ dân số: dân số trung bình trên 1 km2của tuyến hành langđạt 151 người, gấp 1,8 lần so với mật độ dân số trung bình toàn tỉnh (82,61người), trong đó khu vực huyện Cư Jut nằm trong tuyến hành lang mật độ dân sốtrung bình lên tới 410 người/km2

- Mật độ kinh tế tính theo Giá trị sản xuất trên một km2 (GO/km2) củatuyến hành lang kinh tế đạt 10,11 triệu đồng (khoảng 7 triệu đồng GDP), caogấp 2,08 lần so với mức trung bình toàn tỉnh (đạt 4,93 triệu đồng) Một số địaphương trong tuyến hành lang có mật độ kinh tế cao hơn nhiều: huyện Cư Jut(đạt 32,89 triệu đồng, tức là khoảng trên 22 triệu đồng tính theo GDP) gấp 8 lần

so với mức trung bình toàn tỉnh, TX Gia Nghĩa (đạt 14,44 triệu đồng, gấp 3 lần),Đắk R’Lấp, đạt 10,36 triệu (gấp trên 2 lần) Tuy nhiên mật độ kinh tế này cònthấp hơn so với các vùng động lực của cả nước Ví dụ: mật độ kinh tế của 3vùng kinh tế trọng điểm mặc dù chưa cao nhưng đã đạt 23,5 triệu đồng(GDP)/km2, trong đó vùng trọng điểm phía Nam đạt mức 32 triệu, vùng trọngđiểm Bắc Bộ là 28,7 triệu đồng Điều này cho thấy để tuyến hành lang trở thànhvùng động lực tăng trưởng của tỉnh thì mật độ kinh tế phải đạt được mức độ caohơn nhiều

1.3 Các tiềm năng lợi thế của tuyến hành lang kinh tế

1.3.1 Các đặc trưng lợi thế về tự nhiên

1.3.1.1 Vị trí địa kinh tế thuận lợi cho thực hiện các liên kết trong phát triển kinh tế

- Nằm ở vị trí “cửa ngõ” của vùng Tây Nguyên

Vùng Tây Nguyên nằm ở phía tây và Tây Nam Việt Nam, có vị trí chiếnlược quan trọng về chính trị, kinh tế và an ninh quốc phòng Vùng Tây Nguyênbao gồm 5 tỉnh: Lâm Đồng, Đắk Nông, Đắk Lắk, Gia Lai, Kon Tum, được chialàm 3 tiểu cùng: Bắc Tây Nguyên (Gia Lai và Kon Tum), trung tây nguyên (ĐắkLắk, Đắk Nông) và nam Tây Nguyên (Lâm Đồng) Trên bản đồ vùng TâyNguyên, tuyến hành lang kinh tế QL 14 qua địa phận Đắk Nông được xác định

là vị trí “cửa ngõ” của vùng Tây Nguyên đi xuống Bình Phước, thành phố HCM

và nối với các tỉnh Đông Nam Bộ Tính chất cửa ngõ của vùng Tây nguyên làmột lợi thế địa kinh tế rất thuận lợi cho phát triển kinh tế của tuyến hành langkhi thực hiện các hoạt động liên kết kinh tế giữa thành phố HCM, vùng ĐôngNam Bộ với vùng Tây Nguyên Ngoài ra, vị trí của tuyến hành lang còn đượcxác định là một mảng nối vùng tây Nguyên với Campuchia ở địa phận Cư Jut,Đắk Mil, Đắk Song Đây là một thuận lợi đáng kể để phát triển trên địa bàntuyến hành lang các hoạt động kinh tế cửa khẩu với Campuchia

- Nằm trong tam giác phát triển kinh tế Việt Nam – Lào – CampuchiaTam giác phát triển Việt Nam – Lào – Campuchia là một khu vực ngã babiên giới của ba nước Việt Nam, Lào và Campuchia Phạm vi của Tam giác pháttriển này bao gồm 13 tỉnh, đó là Ratanakiri, Stung Treng, Mondulkiri và Kratié ởmiền Đông Campuchia, Attapu, Salavan, Sekong và Champasak ở miền NamLào, Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông và Bình Phước ở vùng TâyNguyên, Việt Nam Tuyến hành lang kinh tế QL 14 qua địa phận Đắk Nông nằmtrong tam giác phát triển, lại là khu vực động lực của tỉnh Đắk Nông sẽ nhậnđược những cơ chế chính sách ưu đãi của chính phủ Việt Nam trong việc thúcđẩy sự phát triển kinh tế tiểu vùng, trước hết là chính sách thu hút đầu tư từ nướcngoài Mặt khác nằm trong tam giác phát triển kinh tế Việt Nam – Lào –Campuchia, tuyến hành lang kinh tế QL 14 qua địa phận Đắk Nông còn có vị trínhư là một “ngã tư”: kết nối Các tỉnh phía Đông Bắc Campuchia với tiểu vùngNam Tây Nguyên (Lâm Đồng) sang vùng Duyên hải Miền Trung, ra biển (quađiểm nối với QL 28) và kết nối Bình Phước, thành phố HCM và các tỉnh ĐôngNam Bộ (qua điểm nối với đường HCM – QL 14 nối dài) với Đắk Lắk, tiểuvùng phía Bắc Tây Nguyên, sang Lào

- Cửa khẩu Đắk Per và xã Thuận An nằm trong dải biên giới khu vực TâyNguyên Trong thời gian tới việc nâng cấp đường 14C, các đường hành langbiên giới, phát triển đô thị biên giới thì cửa khẩu Đắk Per trở thành một là mộtđiểm nối tiếp các khu kinh tế cửa khẩu: Bờ Y – Đường 19 – Đắk Per và sẽ trởthành 1 điểm nối trong dải các khu trung tâm kinh tế - xã hội vùng biên giới khuvực Tây Nguyên: Bờ Y – Lệ Thanh - Đắk Ruê – Đắk Per – Bu Prăng

Với các điểm “vào”, “ra” được tạo nên bởi tuyến đường QL14 huyếtmạch kết nối với các tuyến đường và địa phương khác, tạo ra lợi thế cho chotuyến hành lang kinh tế trong việc thực hiện phát triển thành vùng động lực dựatrên sự kết nối và hợp tác kinh tế mạnh mẽ với các khu vực có liên quan

1.3.1.2 Tài nguyên thiên nhiên phong phú thuận lợi cho phát triển các ngành kinh tế có giá trị kinh tế cao

(a) Khoáng sản

Theo các báo cáo điều tra, trên địa bàn tỉnh Đắk Nông có 178 mỏ và điểm

mỏ khoáng sản với 16 loại khoáng sản chủ yếu: bauxit, wolfram, antimoal,bazan bọt, bazan cột, bazan khối, cát xây dựng, đá bazan, đá granit, sét gạchngói, than bùn, opal, thiếc sa khoáng, kaolin, nước khoáng thiên nhiên, saphir,trong số đó phần lớn nằm trong tuyến hành lang kinh tế Cụ thể:

Bauxite Phân bố ở thị xã Gia Nghĩa, Đắk R'Lấp, Đắk Song, nhưng tập

trung chủ yếu ở thị xã Gia Nghĩa Trữ lượng dự đoán 5,4 tỉ tấn, trữ lượng thăm

dò 2,6 tỉ tấn, hàm lượng Al2O3 từ 35-40% Các điều kiện khai thác khá dễ dàng.Theo thông tin gần nhất, thì Quốc Hội đã có phần khá yên tâm cho dự án khaithác bauxit ở Nhân Cơ

Khoáng sản quí hiếm là vàng, đá quí ngọc bích, saphia trắng có ở khu

vực xã Trường Xuân huyện Đắk Song Ngoài ra còn có wolfram, thiếc, antimoaltrên địa bàn thị xã Gia Nghĩa, huyện Cư Jut

Ngoài ra còn có các tài nguyên khá phong phú là nguyên liệu cho sản xuấtvật liệu xây dựng như đất sét, mỏ đá xây dựng, đá cột phân bố rải rác trên địabàn một số huyện thuộc tuyến hành Lang ( Đắk Lao, Đắk Rla huyện Đắk Mil,Trúc Sơn huyện Cư Jut)

Nguồn nước khoáng có ở Đắk Mil được khoan thăm dò tháng 6/1983 sâu

180 m khả năng khai thác rất lớn, khoảng 570 m3/ngày đêm và khí C02 đồnghành khoảng 9,62 tấn/ngày đêm

Các yếu tố trên là cơ sở để phát triển trên tuyến hành lang các ngành côngnghiệp khai thác và chế biến khoáng sản xuất khẩu và tiêu thụ trong nước có giátrị kinh tế cao, kể cả vật liệu xây dựng phục vụ cho quá trình xây dựng cơ sở hạtầng cho tỉnh cũng như các vùng lân cận

b Đất đai, địa hình, khí hậu thuận lợi phát triển nông nghiệp, nghỉ dưỡng

Địa hình cao nguyên chủ yếu các xã trong tuyến thuộc huyện Đắk Mil,Đắk Song Địa hình có dạng đồi lượn sóng nối liền nhau bị chia cắt bởi nhiềusông suối nhỏ và các hợp thủy, xen kẽ là các thung lũng nhỏ, bằng, thấp Độ caotrung bình trên 800 m, độ dốc từ 0 - 150, đất bazan (đất đỏ vàng) là chủ yếu Chế

độ khí hậu mang đặc điểm chung của khí hậu nhiệt đới gió mùa cận xích đạo,nhưng có sự nâng lên của địa hình nên có đặc điểm rất đặc trưng của khí hậunhiệt đới gió mùa cao nguyên Các điều kiện trên tạo lợi thế cho phát triển câycông nghiệp lâu năm có giá trị kinh tế cao và chăn nuôi đại gia súc

Địa hình núi phân bố trên địa bàn các xã phường thị trấn của thị xã GiaNghĩa huyện Đắk R'Lấp Đây là khu vực địa hình chia cắt mạnh và có độ dốclớn Đất bazan chiếm phần lớn diện tích Khí hậu ở đây đặc trưng là khí hậu caonguyên nhiệt đới ẩm mát mẻ Các yếu tố trên tạo ra lợi thế cho khu vực nàythích hợp với phát triển cây công nghiệp dài ngày như cà phê, cao su, điều, tiêu.Bên cạnh đó còn thuận lợi cho phát triển cây rau hoa chất lượng cao, phát triểncác dịch vụ nghỉ dưỡng, du lịch.

c Sông suối hồ thác nước tạo lợi thế phát triển thủy điện, thủy lợi và dulịch sinh thái thiên nhiên

- Sông Sêrêpôk: Đoạn chảy qua tuyến hành lang nằm trên địa phận huyện

Cư Jut Đoạn này lòng sông tương đối dốc, chảy từ cao độ 400m ở hợp lưuxuống cao độ 150m ở biên giới Camphuchia Khi chảy qua địa bàn Cư Jut dokiến tạo địa chất phức tạp, lòng sông trở nên hẹp và dốc nên tạo ra các thác nướclớn hùng vĩ, vừa có cảnh quan thiên nhiên đẹp Đó là thác Trinh Nữ, DrayH'Linh, Gia Long, ĐraySap, các suối Đắk Gang, Đắk Nir, Dray H'Linh, EaKtuor v.v đổ ra sông Sêrêpôk Một số suối chảy ở khu vực phía Đông và phíaBắc huyện Đắk Mil như suối Đắk Ken, Đắk Lâu, Đắk Sor cũng đều bắt nguồncủa sông Sêrêpôk

- Hệ thống suối đầu nguồn sông Đồng Nai Sông Đồng Nai dòng chảy

chính không chảy qua địa phận Đắk Nông nhưng có nhiều sông suối thượngnguồn Đáng kể nhất là: Suối Đắk Rung bắt nguồn từ khu vực Thuận Hạnh, suối

có nước chảy quanh năm; Suối Đắk Nông có lưu lượng trung bình 12,44m3/s,lưu lượng lớn nhất 87,8 m3/s và nhỏ nhất 0,5 m3/s Mô đun dòng chảy lớn nhất

338 m3/skm2, trung bình 47,9 m3/skm2, nhỏ nhất 1,9 m3/skm2; Suối Đắk Bukso

là ranh giới giữa huyện Đắk Song và Đắk R'Lấp, có nước quanh năm; Suối ĐắkR'Lấp có diện tích lưu vực 55,2 km2, là hệ thống suối đầu nguồn của thủy điệnThác Mơ Ngoài ra còn có các suối bắt nguồn từ phía Tây Nam huyện Đắk Mil

đổ ra sông Đồng Nai

- Hệ thống hồ: Trên địa bàn tuyến hành lang còn có nhiều hồ, đập như Hồ

Tây, hồ Trúc, hồ Ea T'Linh, Các đặc trưng về sông, suối tạo ra những lợi thế đểphát triển trên tuyến hành lang: (i) các loại hình du lịch thiên nhiên sinh thái dựatrên các cảnh quan thiên nhiên đẹp, hùng vĩ; (ii) các loại hình thủy điện vừa vànhỏ có giá trị kinh tế cao dựa trên các thác nước chảy có độ dốc cao; (iii) Các

hồ đập dự trữ và cung cấp nước cho thủy lợi và đời sống dân cư do có hệ thốngsuối nước chảy quanh năm

- Các thác nước đẹp, hùng vĩ, còn nguyên sơ nằm giữa rừng già như thácTrinh Nữ, thác Dray H'Linh, Dray Sáp, thác Dray Nur, thác Diệu Thanh, thácGấu, thác Chuông, thác Ngầm (trong lòng núi), thác Liêng Nung, Đắk Glung,thác Ba Tầng, thác Gia Long v.v Những khu du lịch sinh thái và dã ngoại trongvùng nằm giữa khu bảo tồn thiên nhiên Nam Nung (25.000 ha), Tà Đùng(28.000 ha) và thảo nguyên nhỏ trảng Ba Cây rộng trên 3 km2 phục vụ du lịchthể thao, cưỡi ngựa, sắn bắn, cắm trại

1.3.2 Đặc trưng thế mạnh về kinh tế và mạng lưới giao thông

- Các hạt nhân động lực phát triển nông nghiệp: trên tuyến hành lang kinh

tế bao gồm: vùng sản xuất tập trung cây ngô (trên địa bàn Đắk Mil, Đắk Song,

Cư Jut (chiếm 85% diện tích trồng ngô toàn tỉnh); cây công nghiệp ngắn ngày(Cư Jut, Đắk Song); vùng sản xuất tập trung cây thực phẩm, vùng rau sạch(huyện Cư Jut); vùng sản xuất cà phê tập trung, cà phê chất lượng cao (chiếm2/3 diện tích toàn tỉnh, thuộc các huyện: Đắk Mil, Đắk Song, Đắk R’lấp), ở đây

sẽ khôi phục thương hiệu cà phê Đức Lập; vùng tập trung sản xuất cao su(chiếm 65% tổng diện tích toàn tỉnh nằm trên địa bàn Cư Jut, Đắk R’lấp, ĐắkMil); vùng tập trung cây điều (3/4 diện tích toàn tỉnh thuộc địa bàn Cư Jut, ĐắkR’Lấp, Đắk Song); vùng tập trung cây tiêu (2/3 diện tích tòa tỉnh thuộc địa bànĐắk R’lấp, Đắk Song); vùng tập trung sản xuất cây ăn trái sầu riêng, bơ, xoài,nhãn, mít (100% diện tích thuộc các huyện Đắk Mil, Đắk Song, Cư Jut, ĐắkR’Lấp); Khu vực chăn nuôi tập trung bao gồm chăn nuôi giống trâu, bò, lớn vàkhu vực chăn nuôi đại gia súc tập trung dưới các hình thức trang trại (trong đó

có cả các nhà đầu tư nước ngoài) chủ yếu tại địa bàn huyện Cư Jut, Đắk Song

Những hạt nhân nông nghiệp nói trên là động lực mạnh cho phát triểnnông nghiệp trên toàn tuyến hành lang theo hướng nông nghiệp hàng hóa có giátrị kinh tế cao và lan tỏa không gian toàn tỉnh Đắk Nông Mặt khác, nó là cơ sởcho việc hình thành và phát triển các cơ sở công nghiệp, các khu cụm côngnghiệp chế biến nông sản cũng như các trung tâm dịch vụ cung cấp xăng dầu,thuộc trừ sâu, phân bón và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp

- Các hạt nhân động lực phát triển công nghiệp: trên địa bàn tuyến hànhlang, tập trung phần lớn các khu cụm công nghiệp của tỉnh: Khu công nghiệpTâm Thắng (nằm trên địa bàn xã Tâm Thắng, huyện Cư Jut); KCN Nhân Cơ(huyện Đắk R’Lấp) nằm trong quy hoạch phát triển các KCN Việt Nam đến năm

2020 KCN Quảng Đức, đang trình bổ sung vào quy hoạch; các cụm công nghiệpĐắk Song, Thuận An (huyện Đắk Mil) đang được triển khai xây dựng; các nhàmáy thủy điện Đray H’Linh II 16 MW ở Cư Jut, thủy điện Sêrêpôk 3 có côngsuất phát điện 220 MW

Theo phương án quy hoạch của tỉnh, một số KCN, CCN thực hiện chứcnăng chế biến nông sản có giá trị kinh tế cao như: chế biến cà phê, cao su, hạtđiều sẽ được phát triển ở các huyện Đắk R’ Lấp, Đắk Mil với việc sử dụng côngnghệ và kỹ thuật chế biến cao Đối với việc chế biến quăng Bauxite: Quốc hội

và Chính phủ đang chuẩn bị có những quyết định cuối cùng để tiến hành đầu tưkhai thác và chế biến quặng bauxite và luyện Alumin tên địa bàn KCN Nhân Cơ– Quảng Đức

Tất cả những yếu tố trên đây đã tạo ra những dấu hiệu lợi thế tích cực chophát triển CN trên địa bàn tuyến hành lang kinh tế và có ảnh hưởng lan tỏa lớnđến phát triển kinh tế - xã hội trên toàn địa bàn tỉnh Đắk Nông

- Các hạt nhân thương mại dịch vụ: hiện tại, phần lớn các cơ sở thươngmại dịch vụ tập trung như chợ đầu mối, các điểm thu mua nông sản, siêu thị,trung tâm thương mại, khách sạn, nhà hàng, các chi nhánh ngân hàng thươngmại, các bệnh viện vùng và tỉnh, huyện, các đơn vị đào tạo nghề, trường nghề kể

cả của tỉnh và của tư nhân đều tập trung trên địa bàn của thị xã Gia Nghĩa, thịtrấn các huyện, một số xã Nhân Cơ (Đắk R’Lấp), Tâm Thắng, Nam Dong (CưJut) thuộc địa bàn của tuyến hành lang Trong thới gian tới, với chủ trương tạo ranhững bước đột phá trong thương mại dịch vụ, nhất là du lịch (sẽ trở thànhngành kinh tế quan trọng của tỉnh) thì các tiềm năng du lịch trên địa bàn tuyếnhành lang có điều kiện phát huy tác dụng, trở thành các hạt nhân du lịch củatỉnh Đó chính là những dấu hiệu lợi thế trong lĩnh vực thương mại dịch vụ, chophép tuyến hành lang có thể phát triển và phát huy tác dụng lan tỏa tích cực nhấtđối với toàn tỉnh về lĩnh vực này

b Mức độ đậm đặc (mật độ) kinh tế cao so với toàn tỉnh và cả khu vực Tây Nguyên

Mức độ đậm đặc (mật độ) về kinh tế được thể hiện quan các số liệu về Giátrị sản xuất trên 1 km2và giá trị sản xuất trên một đầu người Bảng dưới đây sosánh giá trị này của tuyến hành lang kinh tế với một số địa phương có liên quan:

Bảng 1.3: Mức độ đậm đặc về kinh tế của tuyến hành lang và một số

Địa phương Giá trị SX (GO)

(Tỷ đồng)

Diện tích (Km2)

Dân số (nghìn ng)

GO/km2 (tỷ đồng)

GO/người (triệu đồng)

Nguồn: Tính toán từ niên giám thống kê tỉnh năm 2012 Như vậy, do các hạt nhân kinh tế của tỉnh tập trung chính trong tuyến

hành lang kinh tế, nên mật độ đậm đặc về kinh tế của khu vực này khá cao kể cả

2 tiêu chí là GO/km2 và GO/đầu người, cao hơn nhiều so với mức trung bìnhtoàn tỉnh (khoảng 2 lần về GO/km2 và gấp 1,12lần về GO/người ), và mức trungbình toàn khu vực tây nguyên (gấp 2,2 lần và 1,21 lần) và cao hơn cả mức đạtđược của tỉnh Lâm Đồng (được xem là tỉnh có mức độ đậm đặc kinh tế cao nhấtvùng Tây nguyên 1,25 lần và 1,07 lần)

Mức độ tập trung về kinh tế cao thể hiện thế mạnh và phản ánh lợi thế củatuyến hành lang trong phát triển kinh tế hiện tại và tương lai Đây sẽ là động lựctốt trong quá trình tổ chức thực hiện các liên kết kinh tế trong nội bộ tuyến vàgiữa tuyến hành lang với các các địa phương khác trong toàn tỉnh và cả vùngTây Nguyên

1.3.2.2 Lợi thế về mạng lưới giao thông

- Quốc lộ.

Chạy dài toàn tuyến và được xem như là tuyến giao thông huyết mạch tạodựng nên tuyến hành lang kinh tế là đường QL 14 (Km70- Km168) QL 14 nốituyến hành lang nói riêng và tỉnh Đắk Nông nói chung với các tỉnh trong vùngTây Nguyên và với các tỉnh phía Nam hiện nay đang được cải tạo nâng cấp trởthành đường cấp III, đã tạo ra những cửa ngõ giao lưu thương mại với các tỉnhkhác để phát triển kinh tế

Địa bàn tuyến hành lang còn là nơi kết nối tuyến QL 14 với QL 14C tại 2địa điểm là thị trấn Đắk Mil và xã Thuận Hạnh (huyện Đắk Song) Sự kết nốinày giúp nối liền các trung tâm kinh tế, các cửa khẩu biên giới (trong đó có cửakhẩu Đắk Per) thuộc tam giác kinh tế Việt Nam – Lào – Campuchia với nhau tạothuận lợi cho sự phát triển giao thương giữa các trung tâm kinh tế và các cửakhẩu trên dải biên giới, đồng thời thuận lợi cho công tác an ninh quốc phòngbiên giới

QL 14 còn kết nối với Quốc lộ 28 (Km121- Km179) tại địa phận Thị xãGia Nghĩa (đoạn qua tỉnh dài 58 km), nối hành lang kinh tế và toàn tỉnh ĐắkNông với tỉnh Lâm Đồng và các tỉnh miền Trung.

- Tỉnh lộ:

Tất cả các đường tỉnh lộ đều có đoạn chạy qua tuyến hành lang kinh tế, cụthể: đường 681 nối thị trấn Kiến Đức với huyện Tuy Đức; đường 686 đoạn quađịa phận Đắk N’Rung, Nâm N’Jang nối tuyến hành lang với huyện Tuy Đức vàhuyện Đắk Glong Đường 686 gặp đường 681 trên địa phận huyện Tuy Đức vàgặp đường14C góp phần kết nối tuyến thị trấn Kiến Đức với đường 14C đi lêncửa khẩu Bu Prăng; đường lộ 682: Đức Mạnh - Đắk Song; Tỉnh lộ 683 kết nốiĐắk Mil với Krông Nô; Tỉnh lộ 684: kết nối Gia Nghĩa với Cư Jut; Tỉnh lộ 685kết nối Kiến Đức với Cây Chanh

Hệ thống các đường tỉnh lộ trong thời gian qua đã nhựa hoá với tỷ lệ84% và đã tạo ra sự kết nối thuận lợi phục vụ cho quá trình giao thương, traođổi kinh tế và đi lại của dân cư giữa các địa phương trong tuyến hành lang vàgiữa tuyến hành lang với các huyện khác trong tỉnh

1.3.3 Các đặc trưng thế mạnh và lợi thế về lịch sử - xã hội

1.3.3.1 Mức thu nhập bình quân cao tạo lợi thế cho phát triển kinh tế- xã hội

Thực trạng về thu nhập bình quân đầu người của tuyến hành lang kinh tếhiện nay thể hiện qua bảng dưới đây:

Bảng 1.4: Thu nhập bình quân đầu người của tuyến hành lang kinh tế

và một số địa phương (năm 2012, 2013)

Nguồn: Báo cáo ban chỉ đạo Tây Nguyên và tính toán từ số liệu thống kê

Như vậy, mức thu nhập bình quân đầu người của tuyến hành lang kinh tếcao hơn 1,22 lần so với mức trung bình toàn tỉnh và khoảng 1,1 lần so với mứctrung bình của vùng Tây Nguyên Một số địa phương thuộc một số huyện nằmtrong tuyến hành lang có mức thu nhập cao hơn nhiều, ví dụ: huyện Cư Jut, các

xã nằm trong tuyến hành lang có mức thu nhập bình quân đầu người khoảng 45triệu đồng, các địa phương thuộc huyện Đắk R’Lấp số liệu tương ứng khoảng 38triệu, v.v…Mức thu nhập này xấp xỉ với mức thu nhập bình quân đầu người của

cả nước Đây là một dấu hiệu thể hiện tính nổi trội của các địa phương trongtuyến hành lang về khả năng trong việc thực hiện mục tiêu tăng trưởng nhanh vàtrở thànhđộng lực tăng trưởng mạnh cho toàn tỉnh

1.3.3.2 Tỷ lệ đô thị hóa cao tạo lợi thế cho việc tổ chức không gian đô thị hiện đại

Tỷ lệ đô thị hóa khu vực tuyến hành lang kinh tế thể hiện qua bảng dưới đây:

Bảng 1.5: Tỷ lệ đô thị hóa tuyến hành lang và một số địa phương khác

1 Khu vực hành lang kinh tế 29,22

Nguồn: Tính toán từ số liệu thốngkê tỉnh và ban chỉ đạo Tây Nguyên

Số liệu trên cho thấy mặc dù tỷ lệ đô thị hóa tỉnh Đắk Nông thấp hơnnhiều so với tỷ lệ đô thị hóa khu vực Tây Nguyên nhưng con số này của tuyếnhành lang kinh tế lại cao hơn so với mức trung bình của vùng Tây Nguyên vàbằng 91% so với mức đô thị hóa chung của cả nước Toàn bộ dân cư đô thị củatỉnh Đắk Nông đều nằm trong tuyến hành lang kinh tế, đây là một yếu tố lợi thế

để thực hiện quá trình phát triển khu vực đô thị và tổ chức đời sống xã hội theohướng văn minh của tuyến hành lang kinh tế

1.3.3.3 Nét văn hóa dân gian dân tộc và lịch sử tạo lợi thế cho phát triển

du lịch văn hóa:

Các địa phương nằm trong tuyến hành lang kinh tế QL 14 qua địa phậnĐắk Nông có nhiều đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, mỗi dân tộc có nhữngnét văn hóa, phong tục tập quán riêng Cụ thể:

- Không gian văn hóa cồng chiêng với nhiều lễ hội truyền thống cùng vớinhững sản phẩm thể hiện nét hoa văn, làng nghề thổ cẩm và những món ăn ẩmthực ở các địa phương thuộc huyện Đắk Song, Đắk R’Lấp, thị xã Gia Nghĩa.Đây là những lợi thế để trên tuyến hành lang kinh tế đường QL 14 có khả năngphát triển du lịch văn hóa nhân văn, du lịch ẩm thực

- Thiền Viện Trúc Lâm Đạo Nguyên nằm trong khu bảo tồn thiên nhiênNâm Nung, thuộc huyện Đắk Song, cách thị xã Gia Nghĩa 40 km về hướng bắc.Thiền Viện nằm ẩn mình trong rừng thông bát ngát, cách xa khu dân cư nên rấtyên tĩnh, mang không khí thiền tịnh Các công trình đều mang nét kiến trúc vănhóa truyền thống dân tộc, hài hòa với không gian thờ tự, thiết thực cho nhu cầutín ngưỡng tâm linh và tu học Phật pháp của Tăng ni Phật tử Thiền Viện còn làmột điểm nhấn trong quy hoạch tổng thể phát triển của khu du lịch sinh thái –văn hóa – lịch sử Nâm Nung Khu du lịch này cũng gắn liền với những truyềnthống đấu tranh hào hùng, anh dũng của đồng bào dân tộc M’Nông, là nơi đóngquân của nghĩa quân N’Trang Lơng chống giặc ngoại xâm Đây là một điểmnhấn quan trọng trong phát triển du lịch văn hóa nhân văn trên tuyến hành lang

- Đắk Mil là nơi phát hiện đầu tiên hình thức văn hoá dân gian là “sử thi”

đã được các nhà nghiên cứu trong và ngoài nước xem như là một thể loại vănhọc truyền miệng có quá trình văn hoá - lịch sử lâu đời đặc trưng của vùng TâyNguyên, là viên ngọc quý trong kho tàng văn học và truyện cổ dân gian của ViệtNam được Nhà nước công nhận Với những câu chuyện mang đậm nét thầnthoại về các hiện tượng tự nhiên, về đấu tranh chế ngự thiên nhiên, ca ngợinhững đức tính tốt đẹp, yêu tự do, lòng dũng cảm, phản kháng áp bức, bóc lột…

Bộ sử thi Ót Nrông cổ xưa của người M’Nông ở buôn Bu Prăng, huyện ĐắkSong hiện nay đang được dịch, phiên dịch, chế tác là một yếu tố văn hóa hấpdẫn cho khách du lịch muốn tìm hiểu văn hóa dân tộc

Trên địa bàn tỉnh Đắk Nông nói chung và các địa phương thuộc tuyếnhành lang kinh tế QL 14 có nhiều địa danh in đậm dấu ấn lịch sử của hai thời kỳkháng chiến chống Pháp và Mỹ:

- Ngục Đắk Mil: Tọa lạc tại Thôn 9A, xã Đắk Lao, huyện Đắk Mil, tỉnhĐắk Nông Đây là nơi từ năm 1940 đến 1943, thực dân Pháp đã giam giữ hàngtrăm lượt chiến sĩ cộng sản, có thời điểm giam giữ 120 người Trong số nhữngchiến sĩ bị giam giữ ở đây, có người sau này trở thành cán bộ cao cấp như ôngYBih Aléo - Phó Chủ tịch Mặt trận giải phóng miền Nam Việt Nam Một sốchiến sĩ vượt ngục thành công cũng giữ chức vụ quan trọng như: thiếu tướng LêNam Thắng - Tư lệnh Quân khu thủ đô Hà Nội, Phó Ban thanh tra Bộ Quốcphòng; ông Nguyễn Tạo - Bộ trưởng Bộ Lâm nghiệp; ông Trần Quế - Thứtrưởng Bộ Lâm nghiệp; thượng tướng Trần Sâm, thượng tướng Trần VănQuang Nhà ngục Đắk Mil đã được Bộ VHTT và DL công nhận là di tích lịch

sử quốc gia và là địa điểm du lịch về nguồn hết sức bổ ích

- Đồi 722 là một ngọn đồi có độ cao 722 m so với mực nước biển, diệntích khoảng 1 km2, hiện tọa lạc tại Thôn Thổ Hoàng 4, xã Đắk Săk, huyện ĐắkMil, tỉnh Đắk Nông Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, đồi 722 là căn cứbiệt kích của Mỹ - Ngụy và là nơi diễn ra trận chiến ác liệt của bộ đội chủ lựccùng lực lượng quân sự địa phương tiến công tiêu diệt căn cứ biệt kích vào ngày22-23/8/1968 Từ chiến công oanh liệt đó, đồi 722-Đắk Săk đã được tỉnh ĐắkNông công nhận là Di tích lịch sử cấp tỉnh

- Điểm di tích lịch sử “bắt tay” ở ngã ba Đắk Song, đây là điểm bắt nốiliên lạc hướng Hồ Chí Minh – Tây Nguyên và Đông Nam Bộ, đây cũng chính là

1 trong những địa điểm gay go ác liệt nhất ở khu vực Tây Nguyên trong nhữngnăm chiến tranh chống Mỹ

Những dấu ấn lịch sử nói trên đã tạo điều kiện để khu vực hành lang kinh

tế đường QL 14 phát triển du lịch lịch sử, du lịch về nguồn gắn liền với các loạihình du lịch hấp dẫn khác như du lịch sinh thái, văn hóa, v.v…

PHẦN THỨ HAI: QUAN ĐIỂM, MỤC TIÊU VÀ KHÔNG GIAN PHÁT TRIỂN HÀNH LANG KINH TẾ QUỐC LỘ 14 QUA ĐỊA PHẬN TỈNH ĐẮK NÔNG ĐẾN NĂM 2020 VÀ ĐỊNH HƯỚNG

ĐẾN NĂM 2030

2.1 Mục tiêu, Quan điểm, nhiệm vụ và một số chỉ tiêu phát triển kinh

tế - xã hội tuyến hành lang kinh tế

2.1.1 Mục tiêu phát triển

Tuyến hành lang kinh tế QL 14 trở thành khu vực động lực tăng trưởngkinh tế của tỉnh Đắk Nông, là điểm cầu nối phát triển kinh tế giữa tỉnh ĐắkNông với tiểu vùng phía Bắc vùng Tây nguyên sang Lào, Campuchia - tiểu vùngphía Nam vùng Tây Nguyên xuống vùng duyên hải miền Trung - tỉnh BìnhPhước, Thành phố HCM và các tỉnh Đông Nam Bộ

Nền kinh tế phát triển bằng các động lực: sản phẩm nông nghiệp đặctrưng tây nguyên có chất lượng và giá trị kinh tế cao – công nghiệp chế biếnnông sản và khoảng sản – thương mại, dịch vụ, vận tải dựa trên lợi thế của tuyếngiao thông huyết mạch QL 14 được hoàn thiện và du lịch sinh thái, lịch sử, vănhóa dân tộc

Đời sống nhân dân đạt mức cao nhất vùng Tây Nguyên, ngang bằng vớimức trung bình của cả nước và phát triển trên cơ sở giữ gìn phát huy bản sắc vănhóa dân tộc của vùng Tây Nguyên

2.1.2 Quan điểm phát triển

Quan điểm 1: Tuyến hành lang kinh tế phải được xây dựng và đầu tư phát

triển để trở thành điểm động lực tăng trưởng kinh tế bền vững của toàn tỉnh.

Quan điểm này xuất phát từ: (i) những khả năng phát triển của tuyến vớinhững yếu tố lợi thế giao thông huyết mạch và các tiềm năng kinh tế của các địaphương nằm trong tuyến hành lang; (ii) nhu cầu cần phải hình thành và pháttriển các tiểu vùng động lực đặt ra trong quy hoạch phát triển kinh tế - xã hộicủa tỉnh nhằm tạo ra những bước đi đột phá và vững chắc của tỉnh trong giaiđoạn đến năm 2020 và sau đó

Quan điểm 2: Tuyến động lực tăng trưởng phải thể hiện được tác động

lan tỏa tích cực cho các địa phương khác trong toàn tỉnh nhất là những khu vực khó khăn.

Quan điểm này đặt ra nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng tập trungnhưng phải dẫn đến sự công bằng về mặt xã hội Sự phát triển mạnh về kinh tếcủa tuyến hành lang phải tạo điều kiện không chỉ cho người dân sinh sống trêntuyến hành lang được tham gia trực tiếp vào quá trình tăng trưởng mà cả nhữngngười dân ngoài tuyến hành lang được tham gia và hưởng thụ trực tiếp từ thànhquả của quá trình tăng trưởng của tuyến đồng thời được phân phối lại nhữngthành quả của tăng trưởng kinh tế từ tuyến hành lang

Quan điểm 3: Phát triển tuyến động lực kinh tế phải xuất phát từ lợi thế

tuyến giao thông huyết mạch (QL 14) được cải tạo nâng cấp chất lượng cao, từ

đó khai thác các thế mạnh khác trên địa bàn tuyến hành lang và thực hiện những liên kết kinh tế với bên ngoài một cách có hiệu quả.

Động lực để phát triển tuyến hành lang trước hết phải xuất phát từ yếu tốtuyến giao thông QL14 được cải tạo nâng cấp tốt hơn so với trước đây Vớituyến QL14 được nâng cấp, sẽ có cơ hội để khai thác triệt để và có hiệu quảnhững tiềm năng phát triển về nông nghiệp, công nghiệp, thương mại dịch vụtrước kia chưa được khai thác do đường giao thông không thuận lợi, điều đó tạođiều kiện cho khu vực có QL14 phát triển mạnh lên Mặt khác, với tuyến QL14được cải tạo hoàn thiện, việc thực hiện các hoạt động giao lưu kinh tế và kết nốicác địa phương cần phải đi qua QL14 sẽ được thực hiện thuận lợi hơn và sẽnhiều hơn, với vai trò là điểm cầu nối như thế, tuyến hành lang kinh tế có điềukiện phát triển mạnh mẽ lên.

Quan điểm 4: Kinh tế của tuyến hành lang QL14 phải được phát triển

mạnh dựa trên việc hoàn thiện các “hạt nhân phát triển”

Quan điểm này dựa trên cơ sở những nguyên lý của việc hình thành vàphát triển các tuyến hành lang Việc duy trì và tạo nên sức mạnh của tuyến hànhlang phải được trên việc phát triển các hạt nhân đô thị, các hạt nhân kinh tế, cácđiểm vào ra, cửa ngõ để kết nối và tạo sức thu hút của tuyến hành lang với cácđối tượng khác ở ngoài tuyến và ở ngoài địa phương có tuyến hành lạng Vì thếviệc phát triển tuyến hành lang kinh tế phải bắt đầu từ việc hình thành các hạtnhân nói trên và có quan điểm phát triển cụ thể đối với các hạt nhân đó

Quan điểm 5: Tổ chức dân cư và trình độ phát triển xã hội trên tuyến

hành lang QL14 phải phù hợp với sự phát triển về mặt kinh tế của tuyến hành lang này.

Quan điểm này đặt ra vấn đề (i) Tổ chức dân cư tuyến hành lang QL14phải phù hợp với nhu cầu và trình độ phát triển kinh tế của tuyến hành lang, nóđược xây dựng và cải tạo dựa theo yêu cầu đặt ra về mặt kinh tế của tuyến, phùhợp với tổ chức không gian kinh tế trên địa bàn tuyến hành lang; (ii) Việc pháttriển các hoạt động xã hội được xác định phù hợp với trình độ phát triển kinh tế,những thành quả của tăng trưởng kinh tế phải lan tỏa trực tiếp ngay đến sự cảithiện các tiêu chí xã hội ở đây

2.1.3 Các nhiệm vụ phát triển

(1) Hoàn thiện các điểm cửa ngõ và hạt nhân đô thị là nhiệm vụ quan trọng nhất cho việc hình thành khung về không gian của tuyến hành lang QL14.

Trên địa bàn tuyến hành lang QL14 hiện nay, các địa điểm được xác định

là vị trí cửa ngõ kết nối với khu vực phía Bắc, phía Nam vùng Tây nguyên, vớithành phố HCM và khu vực Đông Nam Bộ cũng như cửa ngõ kết nối thuận lợitrong quan hệ kinh tế với Campuchia cũng đã được xác định tuy nhiên cần phải

“mở” rộng hơn để từ đó nâng cao năng lực giao lưu cũng như phát triển mạnhhơn các hoạt động kinh tế sử dụng lợi thế cửa ngõ như thương mại, chợ đầu mối,năng lực vận tải kho bãi Các hạt nhân đô thị là các thị trấn và thị xã Gia Nghĩahiện có quy mô nhỏ và chưa có sự phát triển mang đặc trưng rõ nét là “hạtnhân” Vì thế cần mở rộng quy mô và sắp xếp tổ chức các hoạt động kinh tế phùhợp với đặc trưng và thế mạnh của mỗi điểm đô thị

(2) Hình thành và hoàn thiện các điểm hạt nhân kinh tế là nhiệm vụ quyết định đến sự phát triển bền vững và hiệu quả của tuyến hành lang QL14.

Đây là nhiệm vụ quan trọng nhất để tạo nên sức mạnh kinh tế của tuyếnhành lang Trên địa bàn tuyến hành lang QL14 đã xuất hiện những hạt nhân kinh

tế về nông nghiệp, công nghiệp và dịch vụ, tuy nhiên cần làm nổi bật rõ nét hơn

và mở rộng quy mô, đồng thời nâng cao chất lượng hiệu quả hoạt động của cácđiểm hạt nhân này để trở thành những động lực chính lan tỏa phát triển kinh tếđến toàn tuyến hành lang cũng như cả tỉnh Đắk Nông Xác định nội dung pháttriển các điểm hạt nhân kinh tế cần dựa vào các tiềm năng và lợi thế hiện nay đãđược khai thác, nhưng đồng thời cũng phải dựa trên các dấu hiệu tiềm năng vàkhả năng liên kết với các địa phương khác, nhưng hiện nay chưa được khai thácđược do đường QL 14 chưa được cải tạo nâng cấp hoàn thiện, trong đó đặc biệtquan tâm đến các tiềm năng du lịch, thương mại dịch vụ và công nghiệp chế biến

(3) Phát triển các hình thức tổ chức liên kết kinh tế trong tuyến hành lang

và giữa tuyến hành lang với các địa phương khác trong trong tỉnh là nhiệm vụ xác định nội dung hoạt động và duy trì sự phát triển của tuyến hành lang QL14.

Các liên kết kinh tế được thiết lập chính là nhiệm vụ nhằm thực hiện đượchiệu quả kinh tế và tính chất bền vững trong phát triển tuyến hành lang Việcthiết lập các hình thức liên kết kinh tế dựa trên các mối liên kết ngành cũng nhưliên kết không gian được hình thành trên cơ sở lợi thế giao thông kết nối khiQL14 hoàn thiện Các hình thức liên kết cần và có thể thực hiện được trên tuyếnhành lang bao gồm: liên kết để phát triển nông nghiệp với công nghiệp chế biến,liên kết để gắn cơ sở sản xuất nông nghiệp với các chợ đầu mối, liên kết nôngnghiệp với làng nghề và các điểm du lịch nhân văn, sinh thái trong hình thànhcác tuyến du lịch mang tính tổng hợp, liên kết phát triển mạng lưới đào tạo và y

tế, nghỉ dưỡng giữa Đắk Nông với thành phố HCM, Lâm Đồng, v.v…, liên kếtphát triển nông nghiệp (trồng rau, hoa, cây ăn quả giá trị kinh tế cao) trên tuyếnhành lang với chợ đầu mối và các điểm tiêu thụ của các tỉnh khác

(4) Phát triển mạng lưới giao thông kết nối giữa QL14 với các hạt nhân kinh tế và hệ thống cơ sở hạ tầng kỹ thuật về điện, thủy lợi là cơ sở để thực hiện các nội dung phát triển kinh tế trên địa bàn tuyến hành lang QL14 cũng như trên toàn tỉnh Đắk Nông.

Xuất phát từ nhu cầu phát triển các cửa ngõ, các hạt nhân đô thị và hạtnhân kinh tế cũng như như nhu cầu kết nối chúng với nhau trên địa bàn tuyếnhành lang, cần phải: (i) xuất phát từ tuyến giao thông huyết mạch là QL14, hìnhthành mạng lưới giao thông tốt, đủ thuận lợi cho những hoạt động kinh tế vàgiao lưu phát triển kinh tế Hiện nay mạng lưới giao thông liên kết từ QL14 đếncác điểm động lực kinh tế trên tuyến hành lang vẫn chưa hoàn thiện, cần phảitập trung thu hút nhà đầu tư nâng cấp, cải tạo hoặc xây dựng mới; (ii) Cũng vớiphát triển mạng lưới giao thông, cần đầu tư hoàn thiện mạng lưới điện, thủy lợi

để đáp ứng nhu cầu phát triển nhất là nông nghiệp và phát triển du lịch thiênnhiên, sinh thái, lịch sử nhân văn

2.1.4 Một số chỉ tiêu chính

Nhóm chỉ tiêu kinh tế:

- Tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất:

- Cơ cấu ngành kinh tế:

- Thu nhập bình quân đầu người:

Nhóm chỉ tiêu xã hội:

- Giáo dục:

- Y tế:

- Văn hóa thể thao:

2.2 Quy hoạch phân bố không gian tổng thể hành lang kinh tế

2.2.1 Hình thành các tiểu vùng lãnh thổ trên tuyến hành lang

2.2.1.1 Mục đích và căn cứ:

Mục đích của phân tiểu vùng trong tuyến hành lang kinh tế là nhằm xácđịnh vị trí và các chức năng chính phát triển của tiểu vùng phù hợp với khả năngphát triển cũng như nhiệm vụ đặt ra cho từng bộ phận trong quá trình xây dựngphát triển toàn tuyến hành lang trở thành vùng động lực tăng trưởng của tỉnhĐắk Nông Việc xác định vị trí và chức năng phát triển của từng tiểu vùng trongtuyến là cơ sở để tỉnh có căn cứ để định hướng đầu tư phát triển và các địaphương trong tuyến chủ động thu hút gọi mời các nhà đầu tư theo đúng quyhoạch phát triển

Căn cứ để phân chia tuyến hành lang thành các tiểu vùng khác nhau làdựa vào các yếu tố địa tự nhiên (đất đai, khí hậu), các yếu tố địa kinh tế (vị trítiếp giáp, tiềm năng thế mạnh) và yếu tố lịch sử - xã hội (trình độ phát triển, lịch

sử văn hóa nhân văn)

- Đặc điểm: về mặt tự nhiên đây là có đặc điểm: Địa hình thung lũng làvùng đất thấp phân bố dọc sông Sêrêpôk Địa hình tương đối bằng phẳng, có độdốc từ 0-30, độ cao trung bình 350-400m; đất đai phì nhiêu, đa dạng; khí hậunhiệt đời gió mùa cận xích đạo Trong tiểu vùng phía Bắc, TT Ea T’ling và các

xã Nam Dong, Tâm Thắng, Cư Knia là các địa phương có nền kinh tế phát triểnmạnh, còn lại các xã Trúc Sơn, Đắk Rla, Đắk Gằn và Đắk N’Drót kinh tế khókhăn hơn do điều kiện thủy lợi khó khăn hạn chế sản xuất nông nghiệp

- Các chức năng phát triển của tiểu vùng:

(1) Chức năng cửa ngõ phía Bắc của tuyến hành lang kinh tế, kết nối vớiĐắk Lắk và tiểu vùng Bắc của vùng Tây Nguyên, cần phải được đầu tư pháttriển mạng lưới cơ sở hạ tầng để có khả năng thực hiện vai trò là điểm “vào”tỉnh Đắk Nông từ tỉnh Đắk Lắk, các tỉnh tiểu vùng Bắc Tây Nguyên và “ra”khỏi tỉnh Đắk Nông từ các tỉnh Lâm Đồng, Bình Phước, thành phố HCM và cáctỉnh Đông Nam Bộ

(2) Đô thị hạt nhân là TT EaTling thực hiện Chức năng đô thị phía Bắccủa tuyến hành lang cũng như của tỉnh Đắk Nông có vị trí kết nối với đô thị lớn

là TP Ban Mê Thuột của tỉnh Đắk Lắk tạo thành vùng đô thị rộng lớn có khảnăng phát triển trở thành đô thị phát triển tổng hợp có sức phát triển rất lớn

(3) Chức năng kinh tế:

- Chức năng kinh tế nông nghiệp: (i) tập trung vào chuyên môn hóa các loạicây công nghiệp ngắn ngày trên phạm vi quy mô lớn; (ii) phát triển cây rau hoachất lượng cao cung cấp cho khu vực Ban Mê Thuột; (iii) Phát triển chăn nuôi quy

mô lớn các gia súc, gia cầm chất lượng cao, kể cả giống của các loại này

- Chức năng phát triển CN chế biến nông sản, chế biến thức ăn gia súcphục vụ chăn nuôi, CN khai thác và chế biến các loại đá xây dựng và VLXD từcác mỏ đá và đất của địa phương

- Chức năng TM- DV: (i) Thực hiện vai trò cửa ngõ, tiểu vùng phía Bắc,

mà chủ yếu là khu vực TT Ea T’ling sẽ tập trung phát triển các loại hình kinhdoanh thương mại dịch vụ chất lượng cao, mang tính tổng hợp: chợ đầu mối,trung tâm thương mại, khách sạn, nhà hàng, phát triển dịch vụ vận tải; (ii) pháttriển du lịch sinh thái, thiên nhiên

Tiểu vùng giữa

- Thành phần: bao gồm TT Đắk Mil (TX Đức Lập trong thời gian từ 2015trở đi theo quy hoạch tỉnh), xã Thuận An, Đắk Lao, Đức Mạnh, Đức Minh, ĐắkSắk (huyện Đắk Mil) và thị trấn Đức An, xã Đắk Hòa, xã Nam Bình, xã ThuậnHạnh, xã Đắk N’ Rung, xã Nam N’Jang (huyện Đắk Song) Diện tích của tiểuvùng giữa là 859,38 m2 chiếm 40,15,3% diện tích toàn tuyến, dân số là 113 578người, chiếm 35,85% dân số toàn tuyến

- Đặc điểm: Địa hình có dạng đồi lượn sóng nối liền nhau bị chia cắt bởinhiều sông suối nhỏ và các hợp thủy, xen kẽ là các thung lũng nhỏ, bằng, thấp.Chế độ khí hậu nhiệt đới gió mùa cận xích đạo, nhưng có sự nâng lên của địahình nên có đặc điểm rất đặc trưng của khí hậu nhiệt đới gió mùa cao nguyên.Trong tiểu vùng giữa TT Đắk Mil là đô thị có lịch sử phát triển lâu đời nhất củatỉnh, có nhiều khả năng phát triển mạnh về kinh tế

- Các chức năng phát triển

(1) Chức năng cửa ngõ vùng biên giới, kết nối tuyến hành lang và tỉnhĐắk Nông với các địa phương của Campuchia, có nhiều khả năng phát triển cáchoạt động giao thương kinh tế biên giới, là một bộ phận cấu thành trong tuyếntrung tâm kinh tế biện giới vùng Tây Nam với các nước Lào, Campuchia

(2) Chức năng đô thị: TT Đắk Mil (sau này là TX Đức lập) và khu vực xãThuận An chính là các hạt nhân đô thị tiểu vùng giữa của tuyến hành lang nóiriêng và tỉnh Đắk Nông nói riêng Chức năng đô thị của tiểu vùng giữa khôngchỉ có tác dụng lan tỏa trong nội địa mà còn có tác động kết nối với Campuchia

và toàn tuyến đô thị biên giới Tây Nam của đất nước

(3) Chức năng kinh tế:

- Chức năng kinh tế nông nghiệp: (i) tập trung phát triển quy mô lớn cácloại cây công nghiệp dài ngày (cây hạt tiêu sẽ chiếm tỷ trọng tuyệt đối trongtoàn tuyến), (ii) phát triển các loại cây ăn quả chất lượng cao và mới như: xoài,thanh long, v.v; (iii) chăn nuôi đại gia súc do địa hình có thung lũng, có khảnăng phát triển đồng cỏ và diện tích cho đại gia súc phát triển

- Chức năng phát triển du lịch: phát triển mạnh nhất trên toàn tuyến vàtỉnh Đắk Nông, với các loại hình du lịch tổng hợp: thiên nhiên, sinh thái, du lịchlịch sử, văn hóa nhân văn, du lịch làng nghề

- Chức năng TM – DV hiện đại: chợ đầu mối, siêu thị, trung tâm thươngmai, khách sạn, nhà hàng, dịch vụ vận tải, kho bãi

- Chức năng công nghiệp: chủ yếu là CN chế biến nông sản, nhất là chếbiến hạt tiêu…

Tiểu vùng phía Nam

- Thành phần: bao gồm toàn bộ Thị xã Gia Nghĩa (tính cả phần mở rộngtheo quy hoạch TP Gia Nghĩa), TT Kiến Đức và các xã Đắk Ru, Quảng Tín,Kiến Thành, Đắk Per, Đắk R’Moan, Nhân Cơ, Nhân Đạo, Đắk Nia (huyện ĐắkR’Lấp) Diện tích tiểu vùng phía Nam là 922,3 km2, chiếm 43,5% diện tích toàntuyến, dân số là: 121 076 người, chiếm 38,25% dân số toàn tuyến Đây là tiểuvùng lớn nhất trong 3 tiểu vùng

- Đặc điểm: Đây là khu vực địa hình chia cắt mạnh và có độ dốc lớn Đấtbazan chiếm phần lớn diện tích Khí hậu ở đây đặc trưng là khí hậu cao nguyênnhiệt đới ẩm mát mẻ Trên địa bàn tiểu vùng 3 có Thị xã Gia Nghĩa là trung tâmkinh tế - xã hội của toàn tỉnh, có quy hoạch xây dựng cơ sở chế biến quặngbauxite sẽ được Quốc Hội phê duyệt quyết định chính thức hoạt động trong thờigian gần sắp tới

(2) Chức năng đô thị và trung tâm hành chính

- Tiểu vùng phía Nam có Thị xã Gia Nghĩa (trong quy hoạch điều chỉnhtỉnh Đắk Nông sẽ trở thành thành phố Gia Nghĩa là trung tâm hành chính –chính trị và cả kinh tế văn hóa của tỉnh.

- Trong quy hoạch điều chỉnh của tỉnh Đắk Nông đến 2020, cùng vớithành phố Gia Nghĩa, trên địa bàn tiểu vùng phía Nam sẽ có TX Kiến Đức và 1thị trấn của huyện Đắk R’lấp, vì thế các đô thị này không chỉ thực hiện chứcnăng đô thị của tiểu vùng mà còn thực hiện chức năng đô thị của toàn tuyến vàcủa toàn tỉnh Đắk Nông

(3) Chức năng kinh tế

- Chức năng công nghiệp: đây được xác định là chức năng lớn nhất củatiểu vùng và của toàn tuyến Khu CN nhân cơ sẽ được đi vào hoạt động trongthời gian tới sẽ là điểm hấp dẫn nhất cho phát triển kinh tế của tuyến hành lang

và là động lực mạnh nhất cho tăng trưởng kinh tế Ngoài chế biến bauxite tạitiểu vùng này còn phát triển mạnh các sản phẩm công nghiệp khác như CN chếbiến gỗ, CN chế biến nông sản, nhất là cà phê

- Chức năng kinh tế nông nghiệp: bao gồm (i) Tập trung chuyên môn hóatrên phạm vi quy mô lớn sản xuất cây công nghiệp dài ngày (cây cà phê là chủlực chiếm tỷ trọng cao nhất toàn tuyến); (ii) Phát triển trồng cây rau chất lượngcao để cung cấp cho các khu vực đô thị của khu vực cũng như bên ngoài tỉnh

- Chức năng thương mại dịch vụ: phát triển mạnh các loại thương mạidịch vụ cao cấp, chất lượng cao như siêu thị, chợ đầu mối, khách sạn, nhà hàng.Đặc biệt tại tiểu vùng này có thể phát triển dịch vụ du lịch nghỉ dưỡng, dịch vụ y

tế, chăm sóc sức khỏe do đặc điểm khí hậu rất thuận lợi

2.2.2 Tổ chức mạng lưới đô thị

Trong tuyến hành lang kinh tế QL 14, các đô thị trung tâm được xácđịnh đó là các đô thị lớn cấp tỉnh (bao gồm các thành phố trực thuộc tỉnh, thịxã) và các đô thị vệ tinh (bao các thị trấn huyện) đan xen gắn kết với nhau,trở thành các trung tâm kinh tế - xã hội lớn và là những điểm động lực lớncho phát triển kinh tế trên tuyến hành lang và toàn tỉnh Đắk Nông Mạng lưới

đô thị trung tâm và vệ tinh được xác định theo 2 giai đoạn từ nay đến 2020 và

2.2.2.1 Giai đoạn đến 2020:

a Hệ thống đô thị trung tâm bao gồm:

- Đô thị Gia Ngĩa: là thị xã tỉnh lỵ, trung tâm chính trị, kinh tế, văn hoá,khoa học kỹ thuật của tỉnh Đến năm 2020 sẽ nâng cấp thành đô thị loại III Từnay đến 2020, thị xã cần được mở rộng theo cả 4 hướng: Bắc, Nam, Đông vàTây Về bộ mặt kinh tế: TX Gia Nghĩa phát triển theo hướng một đô thị côngnghiệp, dịch vụ, sinh thái và du lịch trên cơ sở bảo tồn và phát huy các yếu tốvăn hóa truyền thống và văn hóa các dân tộc; xây dựng đô thị văn minh; khaithác tiềm năng thiên nhiên theo hướng bền vững và sử dụng hiệu quả các thànhtựu khoa học công nghệ hiện đại

- Đô thị Đức Lập: Được nâng cấp từ thị trấn Đắk Mil hiện nay thành thị xã(đô thị loại IV giai đoạn đến 2020) Đây là một trong những đô thị hình thànhsớm nhất của tỉnh (được công nhận cấp đô thị năm 1989), có vị trí nằm trên giao

lộ của hai trục đường quan trọng QL 14 và QL14C Chức năng chính của đô thị làtrở thành một trong những trung tâm kinh tế, thương mại, dịch vụ trên tuyến QL

14 qua vùng Tây Nguyên Đến năm 2020, sẽ mở rộng và phát triển thị xã thànhtrung tâm tiểu vùng phía Bắc của tỉnh, nhằm tạo tác động tích cực đến việc pháttriển kinh tế-xã hội các khu vực nông thôn và vùng lân cận Về kinh tế, dự kiến sẽphát triển ở đây các ngành công nghiệp chế biến nông sản, thức ăn gia súc, chếbiến gỗ, sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ; phát triển thương mại, du lịch

- Đô thị Kiến Đức: Được nâng cấp từ thị trấn Kiến Đức thành thị xã đô thịloại IV là trung tâm tiểu vùng phía Tây; có vị trí nằm trên giao lộ của hai trụcđường quan trọng QL 14 (đường Hồ Chí Minh) và QL 14C Đây là hạt nhân chiphối và tạo động lực chủ yếu để phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn huyệnĐắk R’lấp và vùng phía Tây Nam của tỉnh Chức năng chính là trung tâm kinh

tế, chính trị, văn hóa, xã hội của huyện Về kinh tế, định hướng phát triển ở đây

là công nghiệp, thương mại

b Mạng lưới đô thị vệ tinh, bao gồm:

- TT Ea T’ling: Là trung tâm huyện lỵ của huyện Cư Jut nằm trên trục QL

14, là cửa ngõ phía Bắc của tỉnh Đắk Nông Ngoài chức năng là trung tâm huyện

lỵ của huyện, Ea T’Ling còn đảm nhiệm chức năng là trung tâm chuyên ngànhcông nghiệp, dịch vụ, một hạt nhân tăng trưởng phía Đông của tỉnh Về kinh tế,đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp trên cơ sở nguồn nguyên liệu có sẵntrên địa bàn như chế biến nông, lâm sản Bên cạnh đó, phát triển các cơ sở lắprắp, sửa chữa cơ khí, điện tử, dệt may Thị trấn Ea T'Ling có điều kiện thuận lợi

để phát triển các ngành dịch vụ khi nằm cạnh sông Sêrêpôk,có thể gắn kết vớicác thành phố, các đô thị xung quanh để đẩy mạnh phát triển du lịch và thươngmại, dịch vụ, phát triển các lĩnh vực văn hóa xã hội

- TT Đức An: Là huyện lỵ của huyện Đắk Song, có vị trí nằm trên trụcđường QL 14 Chức năng chính của đô thị là trung tâm hành chính, kinh tế, vănhóa, xã hội huyện Ở đây sẽ phát triển các ngành công nghiệp chế biến nông,lâm sản, cơ khí sửa chữa, tiểu thủ công nghiệp và thương mại - dịch vụ

- TT Đắk Rla: là thị trấn huyện lỵ mới của Đắk Mil theo quyết định điềuchỉnh quy hoạch tỉnh đến năm 2020 Thị trấn Đắk Rla được hình thành từ xãĐắk Rla Kinh tế chủ yếu nông nghiệp và công nghiệp chế biến nông sản,thương mại chợ đầu mối

- TT Đạo Nghĩa: là thị trấn huyện lỵ mới của huyện Đắk R’Lấp, đượcthành lập trên cơ sở tách huyện Đắk Rlập hiện nay thành TX Kiến Đức và cònlại là huyện Đắk R’Lấp trong thời kỳ đến năm 2020 Chức năng chính là pháttriển CN chế biến nông lâm sản và dịch vụ cho khu tập trung kinh tế Nhân Cơ

- TT Nhân Cơ: xã Nhân Cơ hiện nay là điểm tập trung mật độ kinh tế khácao, trong đó bao gồm Công nghiệp và thương mại dịch vụ phát triển Trong thờigian tới khi nhà máy chế biến bauxite được quyết định đi vào hoạt động thì đây

sẽ là một trung tâm kinh tế công nghiệp lớn của toàn tỉnh Vì thế cần quy hoạchxây dựng Nhân Cơ thành thị trấn vào giai đoạn đến năm 2020

Như vậy, đến năm 2020, mạng lưới đô thị trung tâm và đô thị vệ tinh củatuyến hành lang có diện tích khoảng 900 km2,, chiếm khoảng 40% diện tích toàntuyến hành lang và dân số chiếm khoảng 173 792 chiếm khoảng 55% dân số toàn

2.2.2.2 Mạng lưới đô thị giai đoạn đến 2030

Đến giai đoạn sau năm 2020 đến 2030, hệ thống đô thị trên tuyến hành lang

sẽ được phát triển lớn hơn nhiều, có thể dựa tính như sau:

a Mạng lưới đô thị trung tâm:

Trên cơ sở đẩy mạnh quá trình đô thị hóa và phát triển mạng lưới đô thị đểtạo điều kiện phát triển vững chắc tuyến hành lang kinh tế, mạng lưới đô thị trungtâm sẽ được phát triển, cụ thể:

- Thị xã Gia Nghĩa đạt tiêu chuẩn đô thị cấp III, và trở thành Thành phố Gia Nghĩa

- Thị xã Đức Lập được xây dựng là đô thị loại IV vào giai đoạn đến 2020 sẽđược phát triển thành đô thị loại 3 (thị xã tỉnh lỵ)

- Phát triển và mở rộng TT Đức An trở thành TX Đức An (bao gồm cả xãThuận Hạnh) để bảo đảm chức năng đô thị của huyện Đắk Song và bổ sung mật độ

đô thị cho tuyến giữa của tuyến hành lang

- Phát triển và mở rộng TT Ea T’ling thành TX Ea T’ling để phát huy các lợithế của TT này và thực hiện tốt chức năng đô thị của tiểu vùng Bắc tuyến hànhlang TX Ea T’ling sẽ bao gồm cả xã Tâm Thắng, Nam Dong, Cư Knia

b Mạng lưới đô thị vệ tinh sẽ được phát triển mạnh trên địa bàn tuyến hànhlang kinh tế, bao gồm mở đọng quy mô, nâng cao chất lượng các thị trấn cũ, hìnhthành thêm một số thị trấn huyện mới như: TT Tâm Thắng (Cư Jut) với chức năng

đô thị công nghiệp; Thị trấn Thuận An với chức năng đô thị biên giới, phát triểngiao thương với Campuchia; TT Thuận Hạnh với chức năng đô thị công nghiệp

Với việc phát triển như trên, đến 2030, diện tích mạng lưới đô thị đã lên tới1242,52 km2, chiếm xấp xỉ 60% diện tích toàn tuyến hành lang và dân số chiếmkhoảng 73% tổng dân số toàn tuyến hành lang Quy mô đô thị của tuyến hành lang

sẽ kéo theo tỷ lệ đô thị hóa của toàn tỉnh Đắk Nông lên tới trên 35% ở giai đoạnđến 2020, 50% ở giai đoạn năm 2030

PHẦN THỨ BA: Ý TƯỞNG QUY HOẠCH PHÁT TRIỂN CÁC

NGÀNH VÀ LĨNH VỰC

3.1 Quy hoạch phát triển nông nghiệp – lâm nghiệp – thủy sản

3.1.1 Định hướng chung phát triển nông nghiệp – lâm nghiệp – thủy sản

3.1.1.1 Mục tiêu phát triển nông nghiệp

Mục tiêu chung:

Xây dựng nền nông nghiệp phát triển toàn diện theo hướng hiện đại ứngdụng kỹ thuật cao, sản xuất hàng hóa, có khả năng cạnh tranh cao Đồng thời,gắn phát triển nông nghiệp với công nghiệp chế biến và thị trường tiêu thụ Đếnnăm 2020, cả tỉnh có từ 3-5 khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao tại một sốvùng sinh thái nông nghiệp; hình thành vùng chăn nuôi tập trung ứng dụng kỹthuật cao, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm

Định hướng phát triển ngành nông nghiệp

Phát triển nông nghiệp tỉnh Đắk Nông theo hướng sản xuất hàng hóa chấtlượng giá trị cao; hình thành một số vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ caogắn với thị trường trong nước và xuất khẩu

Phát triển nông nghiệp trên cơ sở ứng dụng công nghệ cao vào các khâusản xuất, thu hoạch, bảo quản, chế biến sản phẩm; tăng cường đầu tư về côngnghệ sinh học, cơ giới hóa, tự động hóa để nâng cao năng suất, chất lượng vàsức cạnh tranh của nông sản

Tập trung phát triển các sản phẩm cây, con phù hợp với điều kiện thổnhưỡng, khí hậu của tỉnh trong đó khuyến khích phát triển các loại hình trangtrại chăn nuôi công nghiệp và bán công nghiệp Tăng dần tỷ trọng chăn nuôitrong cơ cấu ngành nông nghiệp

Phát triển lâm nghiệp đồng bộ tự quản lý, bảo vệ, phát triển, sử dụng hợp

lý tài nguyên rừng, khai thác chế biến lâm sản, đảm bảo đóng góp đáng kể vàotăng tăng trưởng kinh tế, giảm nghèo và bảo vệ môi trường

3.1.2 Quy hoạch phát triển ngành/sản phẩm nông nghiệp – lâm nghiệp – thủy sản

Phát triển các ngành sản phẩm nông-lâm nghiệp và thủy sản dựa trênnhững lợi thế tự nhiên về diện tích, địa hình và khí hậu của các địa phương trongvùng quy hoạch Bên cạnh đó, để khả năng du nhập các loại sản phẩm có chấtlượng và giá trị cao phục vụ nhu cầu trên địa bàn, phục vụ công nghiệp chế biến

và xuất khẩu cũng là ưu tiên trong quy hoạch các ngành sản phẩm nông nghiệp.Giai đoạn đến 2020 là giai đoạn nông nghiêp tăng trưởng nhanh, sau đó sẽ đivào ổn định và tăng trưởng chậm dần Cụ thể như sau:

3.1.2.1 Ngành trồng trọt.

Trồng trọt là ngành có lợi thế nhất trong các ngành nông nghiệp của địabàn vùng quy hoạch, trong đó các loại cây có giá trị kinh tế cao là hồ tiêu, càphê, rau hoa và cây ăn quả Do vậy, để nâng cao giá trị sản xuất ngành trồng trọt,định hướng quy hoạch sẽ thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng sang các loại cónăng suất và chất lượng cao

- Tập trung đầu tư duy trì diện tích trồng cây cà phê, thực hiện các biệnpháp thâm canh theo chiều sâu, cấy ghép và sử dụng giống mới, trẻ hóa cácvườn cà phê để nâng cao năng suất

- Chuyển đổi diện tích trồng cây cao su đối với một số địa bàn có điềukiện khí hậu và thổ nhưỡng không phù hợp, giảm dần diện tích trồng cây cao

su trên địa bàn vùng quy hoạch, tăng cường thâm canh để đạt sản lượng mủkhô cao

- Chuyển đổi cơ cấu diện tích trồng điều sang trồng tiêu và một số câykhác, tiến tới giảm dần diện tích đi đôi đầu tư thâm canh, sử dụng giống mới và

áp dụng khoa học kỹ thuật để nâng cao năng suất cây điều

- Mở rộng diện tích trồng cây hồ tiêu, thay đổi hình thức canh tác sang môhình trang trại kết hợp nhà vườn, vườn đồi Cải thiện điều kiện tưới tiêu để nângcao năng suất và chất lượng sản phẩm

- Đầu tư mở rộng diện tích trồng rau, trồng hoa, đầu tư thủy lợi và ápdụng khoa học kỹ thuật để sản xuất rau chất lượng cao, phục vụ nhu cầu các khuvực đô thị và tiến tới phục vụ các địa bàn lân cận

- Mở rộng diện tích trồng cây ăn quả lâu năm, trên cơ sở sử dụng đấtvườn và xen canh với các loại cây công nghiệp dài ngày khác Tăng cường dunhập các giống cây từ địa phương khác, thực hiện lai ghép, ươm giống để có cácloại cây ăn quả chất lượng cao, trong đó chú trọng các giống cây như sầu riêng,

bơ, xoài, măng cut, mít nghệ, vv

- Duy trì diện tích trồng cây lương thực (ngô, lúa), áp dụng các biện phápcanh tác khoa học và đầu tư thâm canh nhằm nâng cao năng suất khuyến khích

sử dụng các giống mới lai tạo có năng suất cao

3.1.2.2.Ngành chăn nuôi.

Hiện tại ngành chăn nuôi trong địa bàn quy hoạch chưa thực sự phát triển,

để ngành nông nghiệp có thể đóng góp quan trọng vào giá trị gia tăng của địabàn quy hoạch, cần đầu tư phát triển mạnh các sản phẩm chăn nuôi, đưa các sảnphẩm mới có giá trị kinh tế cao vào sản xuất Cụ thể như sau:

- Tăng quy mô đàn gia cầm, phát triển hình thức chăn nuôi trang trại tậptrung kết hợp duy trì hình thức chăn nuôi gia đình Tập trung phát triển đàn gà

và vịt

- Đầu tư phát triển đàn lợn, tăng quy mô đàn lợn thông qua các hìnhthức chăn nuôi công nghiệp, chú trọng áp dụng giống mới có năng suất vàchất lượng cao.

- Phát triển quy mô chăn nuôi đại gia súc, trong đó chú trọng tăng quy môđàn bò thịt chất lượng cao theo các hình thức chăn nuôi trang trại kết hợp chănnuôi gia đình

- Đầu tư phát triển bò sữa nuôi theo hình thức tập trung tại một số địa bàn

có điều kiện về diện tích trồng cỏ

3.1.2.3 Ngành lâm nghiệp:

Trên địa bàn quy hoạch, diện tích rừng chủ yếu là rừng phòng hộ, các diệntích khác đã được khai thác để trồng cây công nghiệp dài ngày Vì vậy, địnhhướng quy hoạch chủ yếu tập trung vào phủ xanh đất trống và trồng rừng phục