xây dựng hệ thống bài tập hóa học cung cố kiến thức lớp 10
Trang 1Xây dụng hệ thống bài tập hóa học để củng cố vá phát triển kiến
thức cho học sinh lớp 10 THPT
Đề cương đề tài mã số: LA2727
MỞ ĐẦU
1 LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI.
Ở thời đại ngày nay giáo dục đứng trước một thực trạng là thời gian học
có hạn nhưng kiến thức nhận loại phát triển rất nhanh, từ đó một vấn đề hết sức quan trọng là: làm thế nào để học sinh có thể tiếp nhận đầy đủ khối lượng tri thức ngày càng tăng của nhân loại trong khi quỹ thời gian dành cho dạy và học không thay đổi Để giải quyết vấn đề này thì nền giáo dục phải có biến đổi sâu sắc cả mục đích, nội dung và phương pháp dạy học Trong đó quan trọng hơn là đồi mới phương pháp dạy và học.
Định hướng công cuộc đổi mới phương pháp dạy học hiện nay là chuyển
từ cách dạy “ thầy truyền thụ, trò tiếp thu” sang việc thầy tổ chức các hoạt động dạy học để trò dành lấy kiến thức, tự xây dựng kiến thức cho mình, bồi dưỡng năng lực tự học.
Định hướng này đã được pháp chế hóa trong luật giáo dục điều 24.2:
“phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động sáng tạo của học sinh, phù hợp với đặc điểm tứng lớp học, môn học, bồi dưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiển, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh”.
Thực trạng hiện nay ở các trường trung học phổ thông nói chung thì đa số giáo viên còn nặng về thuyết trình, chỉ chú trọng vào hoàn thành bài giảng, phương pháp dạy học theo kiểu “ truyền thụ một chiều” mà chưa chú ý đến việc
Trang 2phát huy nội lực của người học, học sinh chỉ có một nhiệm vụ là tiếp thu một cách thụ động kiến thức do người thầy truyền cho.
Là một giáo viên hóa ở trường phổ thông qua nhiều năm công tác, bản thân tôi nhận thấy trong quá trình học tập học sinh tỏa ra rất hứng thú và nhớ rất lâu những kiến thức khi chính các em là người khám phá Còn như bắt các em phải ghi nhớ kiến thức một cách thụ động như trên thì gây nên tâm lí ỷ lại, kiến thức dồn nén không được vận dụng dẫn đến tình trạng lười học, chán nản.
Trong bộ môn hóa học có rất nhiều vấn đề cần được khai thác để làm tích cực hóa hoạt động nhận thức của học sinh Chăng hạn sử dụng các dạng bài tập theo hướng tích cực để giúp học sinh củng cố, tìm tòi và phát triển kiến thức cho riêng mình đang là một vấn mới được giáo viên quan tâm Đây là dạng bài tập đòi hỏi học sinh không chỉ tái hiện lại kiến thức mà còn phải tìm tòi, phát hiện kiến thức mới và từ đó phát triển kiến thức và tư duy Chúng ta có thể sử dụng một hệ thống bài tâp nhận thức môn hóa học cho các khối lớp để hỗ trợ quá trình
tổ chức hoạt động dạy học theo xu hướng đổi mới hiện nay.
Từ những lập luận trên chúng tôi đã chọn đề tài: ” Xây dụng hệ thống bài tập hóa học để củng cố vá phát triển kiến thức cho học sinh lớp 10 THPT ”.
2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU.
Nghiên cứu tìm tòi cách sử dụng bài tập hóa học theo hướng tích cực nhằm khai thác thêm công dụng của bài tập để nâng cao hiệu quả dạy học ở trường trung học phổ thông hiện nay.
3 NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU.
* Nghiên cứu cơ sở lí luận của đề tài: Lí luận về nhận thức, hoạt động nhận thức của học sinh trong quá trình dạy học hóa học nói chung và quá trình giải bài tập nói riêng, từ đó làm cơ sở để xây dựng tiến trình giải bài tập hóa học theo hướng tích cực ( củng cố và phát triển).
* Xây dựng cơ sở lí thuyết theo hướng củng cố, phát triển kiến thức cho bài tập hóa học.
Trang 3* Xây dựng hệ thống bài tập hóa học theo hướng củng cố, hoàn thiện và phát triển kiến thức
* Thực nghiệm sư phạm nhằm đánh giá chất lượng của hệ thống bài tập hóa học đã xây dựng và khả năng áp dụng hệ thống bài tập đó vào quá trình tổ chức hoạt động dạy học hóa học ở lớp 10 trung học phổ thông
4 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU.
* Hoạt động nhận thức của học sinh trong quá trình dạy học hóa học.
*Lý luận về bài tập hóa học, hệ thống bài tập hóa học lớp 10 trung học phổ thông, các phương pháp giải và vai trò của các bài tập trong hoạt động nhận thức
5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.
* Nghiên cứu lí luận.
-Nghiên cứu các văn bản và chỉ thị của Đảng, Nhà nước, Bộ Giáo Dục
và Đào Tạo có liên quan đến đề tài.
- Nghiên cứu tài liệu liên quan về lí luận dạy học, tâm lí dạy học, giáo dục học và sách giáo khoa, tài liệu tham khảo phục vụ đề tài Đặc biệt chú trọng đến cơ sở lí luận của bài tập hóa học và ý nghĩa, tác dụng của loại bài tập hóa học củng cố và phát triển kiến thức đối với hoạt động dạy học
* Điều tra cơ bản :
- Điều tra tổng hợp ý kiến của các nhà nghiên cứu giáo dục, các giáo viên đang trực tiếp giảng dạy ở các trường trung học phổ thông về thực trạng của việc sử dụng bài tập hóa học trong giảng dạy hóa học nói chung.
- Thăm dò lấy ý kiến của giáo viên về giải pháp xây dựng hệ thống bài tập hóa học để củng cố và phát triển kiến thức và sử dụng nó vào quá trình tổ chức hoạt động dạy học
* Thực nghiệm sư phạm :
- Đánh giá chất lượng của hệ thống bài tập đã xây dựng.
- Đánh giá hiệu quả đem lại từ việc sử dụng bài tập hóa học củng cố và phát triển kiến thức để tổ chức hoạt động dạy học.
Trang 46 GIẢ THUYẾT KHOA HỌC.
Nếu xây dựng được hệ thống bài tập hóa học theo hướng củng cố và phát triển kiến thức thì sẽ phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động sáng tạo của học sinh, gây hứng thú học tập cho học sinh, từ đó nâng cao hiệu quả của việc dạy học và học môn hóa học.
7 CÁI MỚI CỦA ĐỀ TÀI.
Bên cạnh việc sử dụng bài tập để kiểm tra, tái hiện lại kiến thức thì chúng tôi tiếp tục khai thác bài tập theo hướng phát triển Đó là sử dụng bài tập như là nguồn kiến thức để học sinh củng cố tìm tòi, phát triển kiến thức cho riêng mình.
8 CẤU TRÚC CỦA LUẬN VĂN.
Mở đầu.
Chương 1 Cơ sở lí luận về phát triển năng lực nhận thức và bài tập hóa học.
Chương 2 Xây dựng hệ thống bài tập hóa học chương phản ứng oxi hóa-khử, halogen, oxi-lưu huỳnh và tốc độ phản ứng lớp 10 THPT theo hướng củng
cố và phát triển nhận thức của học sinh
Chương 3.Thực nghiệm sư phạm.
Kết luận.
Tài liệu tham khảo.
Phụ lục.
Trang 5MỞ ĐẦU 1
1 LÍ DO CHỌN ĐỀ TI 1
2 MỤC ĐÍCH NGHIN CỨU 2
3 NHIỆM VỤ NGHIN CỨU 2
4 ĐỐI TƯỢNG NGHIN CỨU 3
5 PHƯƠNG PHP NGHIN CỨU 3
6 GIẢ THUYẾT KHOA HỌC 4
7 CI MỚI CỦA ĐỀ TI 4
8 CẤU TRC CỦA LUẬN VĂN 4
CHƯƠNG 1 5
CƠ SỞ LÍ LUẬN V THỰC TIỄN 5
1.1 VẤN ĐỀ PHT TRIỂN NĂNG LỰC NHẬN THỨC 5
1.1.1 Vấn đề cơ bản về nhận thức 5
1.1.1.1 Con đường biện chứng của qu trình nhận thức 5
1.1.1.2 Diễn biến của qu trình nhận thức 5
1.1.2 Năng lực nhận thức v những nhiệm vụ pht triển năng lực nhận thức của học sinh qua bộ mơn hĩa học 6
1.1.2.1 Năng lực nhận thức : 6
1.1.2.2 Những nhiệm vụ pht triển năng lực nhận thức của học sinh 7
1.2 BI TẬP HĨA HỌC VỚI VIỆC PHT TRIỂN NĂNG LỰC NHẬN THỨC 9
1.2.1 Khi niệm về bi tập hĩa học 9
1.2.2 Ý nghĩa, tc dụng của bi tập hĩa học ở trường phổ thơng 10
1.2.2.1 Ý nghĩa trí dục 10
1.2.2.2 Ý nghĩa pht triển 11
1.2.2.3 Ý nghĩa gio dục 12
1.2.2.4 Ý nghĩa đnh gi phn loại học sinh 12
1.3 SỬ DỤNG BI TẬP HĨA HỌC NHƯ PHƯƠNG PHP DẠY HỌC ĐỂ NNG CAO HIỆU QUẢ HỌC TẬP 12
1.3.1 Sử dụng bi tập hĩa học để kiểm tra kiến thức 14
1.3.2 Sử dụng bi tập hĩa học để hình thnh cc khi niệm hĩa học cơ bản ( cung cấp, truyền thụ kiến thức) 14
1.3.3 Sử dụng bi tập hĩa học để pht triển kiến thức lý thuyết khi nghin cứu ti liệu mới 15
1.3.4 Sử dụng bi tập hĩa học để hình thnh v pht triển kĩ năng 16
Trang 61.4 ĐIỀU TRA THỰC TRẠNG SỬ DỤNG BI TẬP TRONG GIẢNG DẠY HĨA HỌC Ở
TRƯỜNG PHỔ THƠNG HIỆN NAY 17
1.1.1 Mục đích điều tra 17
1.1.2 Nội dung - Phương php – Đối tượng – Địa bn điều tra 17
1.1.3 Kết quả điều tra 18
CHƯƠNG 2 20
XY DỰNG HỆ THỐNG BI TẬP HĨA HỌC ĐỂ CỦNG CỐ V PHT TRIỂN KIẾN THỨC CHO HỌC SINH LỚP 10 THPT 20
2.1 NỘI DUNG CẤU TRC CHƯƠNG TRÌNH HĨA HỌC LỚP 10 (CHƯƠNG TRÌNH CHUẨN) 20
2.2 NGUYN TẮC XY DỰNG CC BI TẬP CỦNG CỐ V PHT TRIỂN KIẾN THỨC 20
2.2.1 Nguyn tắc xy dưng cc bi tập hĩa học mới 20
2.2.2 Nguyn tắc xy dựng cc bi tập củng cố v pht triển kiến thức 21
2.3 HỆ THỐNG BI TẬP HĨA HỌC ĐỂ CỦNG CỐ V PHT TRIỂN KIẾN THỨC HĨA HỌC LỚP 10 22
2.3.1 Chương 4 : Phản ứng oxi - hĩa khử 22
2.3.1.1 Mục tiu của chương 22
2.3.1.2 Hệ thống bi tập hĩa học củng cố v pht triển kiến thức của chương 23
2.3.2 Chương 5 : Nhĩm halogen 28
2.3.2.1 Mục tiu của chương 28
2.3.2.2 Hệ thống bi tập hĩa học củng cố v pht triển kiến thức của chương 29
2.3.3 Chương 6 : Oxi – Lưu huỳnh 46
2.3.3.1 Mục tiu của chương 46
2.3.3.2 Hệ thống bi tập hĩa học củng cố v pht triển kiến thức của chương 47
2.3.4 Chương 7 : Tốc độ phản ứng v cn bằng hĩa học 59
2.3.4.1 Mục tiu của chương 59
2.3.4.2 Hệ thống bi tập hĩa học củng cố va pht triển kiến thức của chương 60
2.4 ĐỀ XUẤT QUI TRÌNH SỬ DỤNG BI TẬP CỦNG CỐ V PHT TRIỂN KIẾN THỨC TRONG QU TRÌNH GIẢNG DẠY HĨA HỌC 66
2.4.1 Sử dụng bi tập củng cố v pht triển kiến thức để tổ chức hoạt động dạy học ở lớp 66
2.4.1.1 Quy trình day học sinh bằng cch sử dụng bi tập củng cố v pht triển kiến thức trong cc bi, nghin cứu ti liệu mới 66
2.4.1.2 Quy trình dạy học sinh băng cch sử dụng bi tập củng cố v pht triển kiến thức trong cc bi luyện tập ơn tập 67
Trang 72.4.1.3 Quy trình dạy học sinh băng cch sử dụng bi tập củng cố v pht triển kiến thức trong cc bi
thực hnh 68
2.4.2 Sử dụng bi tập củng cố v pht triển kiến thức để tổ chức hoạt động tự học ở nh của học sinh 69
CHƯƠNG 3 70
THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM 70
3.2 NHIỆM VỤ CỦA THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM 70
3.3 CHUẨN BỊ THỰC NGHIỆM 70
3.3.1 Chọn mẫu thực nghiệm 70
3.3.2 Chọn bi v gio vin thực nghiệm 72
3.4 CC BƯỚC TIẾN HNH THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM V KẾT QUẢ 73
3.4.1 Kiểm tra, sử lí kết quả thực nghiệm 73
3.4.2 Phn tích kết quả thực nghiệm sư phạm 81
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 83
PHẦN KẾT LUẬN 85
1 Những cơng việc đ lm 85
2 Kết luận : 85
3 Một số đề xuất 86
TI LIỆU THAM KHẢO 87
Trang 8Đề cương bạn đang xem tại Thuvienluanvan.com được trích dẫn từ bản nội dung đầy đủ.
Quý độc giả nào có nhu cầu tham khảo toàn bộ nội dung có thể đặt mua tài liệu này từ thư viện.
Vui lòng truy cập tại đây: http://thuvienluanvan.com/datmua.php (Bấm Ctrl vào link để xem)
Xin chân thành cảm ơn quý độc giả đã quan tâm đến thư viện trong thời gian vừa qua.
Thông tin liên hệ:
Hotline: 093.658.3228 (Mr.Minh)
Điện thoại: 043.9911.302
Email: Thuvienluanvan@gmail.com
Hệ thống Website:
http://thuvienluanvan.com
http://timluanvan.com
http://choluanvan.com
http://kholuanvan.com