TIỂU LUẬNMÔN: HỆ TƯ TƯỞNGĐề tài:GIẢI PHÁP PHÒNG CHỐNG SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỖI SỐNG TRONG MỘT BỘ PHẬN THANH NIÊN THÀNH PHỐ THANH HÓA HIỆN NAY. MỤC LỤCMỞ ĐẦU1NỘI DUNG4CHƯƠNG 1. SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA THANH NIÊN MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN41.1. Đạo đức, lối sống và sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên:41.2. Tiêu chí đánh giá sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên và sự lãnh đạo của Đảng trong việc phòng, chống sự suy thoái của thanh niên hiện nay.81.3. Sự cần thiết phải khắc phục sự suy thoái về đạo đức, lối sống của thanh niên hiện nay:10CHƯƠNG 2. THỰC TRẠNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA MỘT BỘ PHẬN THANH NIÊN THÀNH PHỐ THANH HÓA122.1.Những yếu tố tác động đến sự suy thoái đạo đức, lối sống của một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa:122.2. Thực trạng về sự suy thoái đạo đức, lối sống của một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa:172.3. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay:21CHƯƠNG 3. NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP PHÒNG, CHÓNG SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA MỘT BỘ PHẬN THANH NIÊN THÀNH PHỐ THANH HÓA HIỆN NAY243.1. Những vấn đề đặt ra đối với việc phòng chống sự suy thoái đạo đức, lối sống ở một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay:243.2. Một số giải pháp phòng, chống sự suy thoái về đạo đức, lối sống của một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay:26KẾT LUẬN30TÀI LIỆU THAM KHẢO31 MỞ ĐẦU1. Lý do lựa chọn đề tài:Thanh niên là rường cột của nước nhà, có vai trò, vị trí hết sức quan trọng trong việc xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Sinh thời chủ tịch Hồ Chí Minh luôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với thanh niên. Khi đánh giá về thanh niên Hồ Chí Minh khẳng định: Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà, nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh, một phần là do thanh niên. Trong quá trình cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn coi trọng vị trí, vai trò của thanh niên. Nghị quyết 25NQTW ngày 257 năm 2008 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X “về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”, Đảng ta khẳng định: “Thanh niên là lực lượng xã hội to lớn, một trong những nhân tố quan trọng quyết định tương la, vận mệnh dân tộc; là lực lượng chủ yếu trên nhiều lĩnh vực, đảm nhiệm những công việc đòi hỏi hy sinh, gian khổ, sức khỏe và sáng tạo. Thanh niên là độ tuổi sung sức nhất về thể chất và phát triển trí tuệ, luôn năng động, sáng tạo, muốn khẳng định mình 2.Sự phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã tạo nên thay đổi căn bản nền kinh tế đất nước, cùng với quá trình ấy đã xuất hiện một lớp thanh niên mới có khát vọng vươn lên thoát khỏi đói nghèo, lạc hậu, làm giàu chính đáng cho bản thân và gia đình. Đã xuất hiện nhiều gương thanh niên tiêu biểu khác nhau trên mọi miền đất nước, trong đó có Thành phố Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa.Tuy nhiên mặt trái của nền kinh tế thị trường với những tác động tiêu cực của nó đã có những ảnh hưởng không nhỏ đến một bộ phận thanh niên trên địa bàn thành phố Thanh Hóa gần như là nơi thể hiện rất rõ điều này. Đã xuất hiện một bộ phận thanh niên với lối sống đề cao, tôn thờ giá trị vật chất, cổ vũ bạo lực; với kiểu sống bất cần lí tưởng, a dua, đua đòi, mất niêm tin vào cuộc sống, xem nhẹ các giá trị tinh thần;…Để nhằm khắc phục triệt để những tiêu cực trên không thể quên việc phòng, chống sự suy thoái về đạo đức, lối sống cho thanh niên hiện nay. Trong những năm qua cấp ủy, chính quyền, MTTQ, Đoàn Thanh niên thành phố Thanh Hóa đã quan tâm thực hiện và triển khai có hiệu quả nhiều giải pháp nhằm nâng cao đạo đức, lối sống cho thanh niên địa bàn thành phố. Vì lý do đó tác giả chọn đề tài “Giải pháp phòng, chống sự suy thoái về đạo đức, lối sống cho một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay.
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1 NỘI DUNG 4 CHƯƠNG 1 SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA THANH NIÊN - MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN 4
1.1 Đạo đức, lối sống và sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên: 41.2 Tiêu chí đánh giá sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên và sự lãnhđạo của Đảng trong việc phòng, chống sự suy thoái của thanh niên hiện nay 81.3 Sự cần thiết phải khắc phục sự suy thoái về đạo đức, lối sống của thanhniên hiện nay: 10
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI
SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA MỘT BỘ PHẬN THANH NIÊN THÀNH PHỐ THANH HÓA 12
2.1.Những yếu tố tác động đến sự suy thoái đạo đức, lối sống của một bộphận thanh niên thành phố Thanh Hóa: 122.2 Thực trạng về sự suy thoái đạo đức, lối sống của một bộ phận thanh niênthành phố Thanh Hóa: 172.3 Nguyên nhân dẫn đến tình trạng suy thoái đạo đức, lối sống của thanhniên thành phố Thanh Hóa hiện nay: 21
CHƯƠNG 3 NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP PHÒNG, CHÓNG SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA MỘT BỘ PHẬN THANH NIÊN THÀNH PHỐ THANH HÓA HIỆN NAY 24
3.1 Những vấn đề đặt ra đối với việc phòng chống sự suy thoái đạo đức, lốisống ở một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay: 243.2 Một số giải pháp phòng, chống sự suy thoái về đạo đức, lối sống của một
bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay: 26
KẾT LUẬN 30 TÀI LIỆU THAM KHẢO 31
Trang 3MỞ ĐẦU
1 Lý do lựa chọn đề tài:
Thanh niên là rường cột của nước nhà, có vai trò, vị trí hết sức quantrọng trong việc xây dựng và bảo vệ tổ quốc Sinh thời chủ tịch Hồ Chí Minhluôn dành sự quan tâm đặc biệt đối với thanh niên Khi đánh giá về thanh niên
Hồ Chí Minh khẳng định: Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà,nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh, một phần là do thanh niên Trong quátrình cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn coi trọng vị trí, vai trò củathanh niên Nghị quyết 25-NQ/TW ngày 25/7 năm 2008 của Ban Chấp hànhTrung ương Đảng khóa X “về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với côngtác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”, Đảng takhẳng định: “Thanh niên là lực lượng xã hội to lớn, một trong những nhân tốquan trọng quyết định tương la, vận mệnh dân tộc; là lực lượng chủ yếu trênnhiều lĩnh vực, đảm nhiệm những công việc đòi hỏi hy sinh, gian khổ, sứckhỏe và sáng tạo Thanh niên là độ tuổi sung sức nhất về thể chất và phát triểntrí tuệ, luôn năng động, sáng tạo, muốn khẳng định mình [2]
Sự phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã tạo nênthay đổi căn bản nền kinh tế đất nước, cùng với quá trình ấy đã xuất hiện mộtlớp thanh niên mới có khát vọng vươn lên thoát khỏi đói nghèo, lạc hậu, làmgiàu chính đáng cho bản thân và gia đình Đã xuất hiện nhiều gương thanhniên tiêu biểu khác nhau trên mọi miền đất nước, trong đó có Thành phốThanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa
Tuy nhiên mặt trái của nền kinh tế thị trường với những tác động tiêucực của nó đã có những ảnh hưởng không nhỏ đến một bộ phận thanh niêntrên địa bàn thành phố Thanh Hóa gần như là nơi thể hiện rất rõ điều này Đãxuất hiện một bộ phận thanh niên với lối sống đề cao, tôn thờ giá trị vật chất,
cổ vũ bạo lực; với kiểu sống bất cần lí tưởng, a dua, đua đòi, mất niêm tin vàocuộc sống, xem nhẹ các giá trị tinh thần;…
Trang 4Để nhằm khắc phục triệt để những tiêu cực trên không thể quên việcphòng, chống sự suy thoái về đạo đức, lối sống cho thanh niên hiện nay.Trong những năm qua cấp ủy, chính quyền, MTTQ, Đoàn Thanh niên thànhphố Thanh Hóa đã quan tâm thực hiện và triển khai có hiệu quả nhiều giảipháp nhằm nâng cao đạo đức, lối sống cho thanh niên địa bàn thành phố Vì
lý do đó tác giả chọn đề tài “Giải pháp phòng, chống sự suy thoái về đạo đức,lối sống cho một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa hiện nay
2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu:
2.1 Mục đích:
Làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về sự suy thoái về đạo đức,lối soodng của thanh niên Thành phố Thanh Hóa Trên cơ sở đề xuất phươnghướng, giải pháp nhằm giảm sự suy thoái về đạo đức, lối sống cho thanh niênthành phố Thanh Hóa trong giai đoạn hiện nay
3 Phương pháp nghiên cứu:
Đề tài được nghiên cứu dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam
Mác-về thanh niên, nguồn nhân lực, vấn đề đạo đức, lối sống của thanh niên đồngthời kế thừa có chọn lọc công trình nghiên cứu của các nhà khoa học đi trước
Trang 5Ngoài ra còn sử dụng các phương pháp nghiên cứu như: Phân tích Tổng hợp, Lịch sử - Lôgic, Thống kê – So sánh, Điều tra xã hội học Thu thậptài liệu phòng đọc,…
-4 Kết cấu tiểu luận:
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo ra tiểuluận được kết cấu thành chương và tiết
Trang 6
NỘI DUNG CHƯƠNG 1
SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA THANH
vi của mình sao cho phù hợp với lợi ích và hạnh phúc của con người
Nghĩa rộng: Đạo đức là hệ thống các quy tắc chuẩn mực biểu hiện sự tựgiác trong quan hệ của con người với con người, con người với cộng đồng xãhội, với tự nhiên và cả bản thân mình
Tóm lại cho dù được tiếp cận như thế nào thì khi nhắc đến đạo đức lànhắc tới những khía cạnh tốt tích cực của loài người nói chung
Như vậy có thể hiểu đạo đức là những quy tắc, những chuẩn mực của
xã hội được hình thành trong mối quan hệ giữa con người với con người, giữa cá nhân với cá nhân, cá nhân với tập thể và ngược lại trong xã hội Đó
là những phẩm chất tốt đẹp được hình thành trong quá trình tu dưỡng rèn luyện của bản thân con người được xã hội thừa nhận.
1.1.1.2 Lối sống:
Lối sống là những nét điển hình, được lặp đi lặp lại và định hình thànhphong cách, thói quen trong đời sống cá nhân, nhóm xã hội, dân tộc, hay là cả
Trang 7một nền văn hóa Một lối sống thường phản ánh thái độ của một cá nhân, giátrị hoặc thế giới quan của cá nhân đó Không phải tất cả khía cạnh của lốisống được hình thành một cách tự nhiên hoặc qua quá trình tiếp nhận mộtcách tự nguyện Quan niệm xã hội và sự nghiêm khắc, hà khắc, kỷ luật có thểhạn chế sự lựa chọn lối sống có sẵn cho cá nhân Lối sống có thể bao gồmquan điểm về chính trị, tôn giáo, sức khỏe, giới tính, đạo đức, Tất cả cáckhía cạnh này đóng vai trò trong việc hình thành lối sóng của một ai đó Nhưvậy lối sống chịu sự quy định của phương thức sản xuất xã hội và toàn bộnhững điều kiện sống của con người Nhưng nó không phải là sản phẩm thụđộng bởi lối sống của con người là do con người tạo ra mà con người vừa làsản phẩm của hoàn cảnh, vừa là chủ thể sáng tạo tạo ra hoàn cảnh sống củachính mình.
Như vậy có thể hiểu lối sống là chiều cạnh chủ quan của văn hóa, là quá trình hiện thực hóa các giá trị văn hóa thông qua hoạt động sống của con người Lối sống bao gồm tất cả các hoạt động sống và phương thức tiến hành các hoạt động sông được toàn thể bộ phận lớn hoặc các nhóm, cộng đồng người chấp nhận và thực hành trong một khoảng thời gian tương đối ổn định, đặt trong mối tương tác biện chứng của điều kiện sống hiện hữu và trong mối liên hệ lịch sử của chúng.
1.1.2 Sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên:
1.1.2.1 Khái niệm thanh niên:
Nghị quyết Hội nghị lần thứ bảy Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa
X “ Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳđẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”, khẳng định: Thanh niên là lựclượng xã hội to lớn, một trong những nhân tố quan trọng quyết định tương lai,vận mệnh dân tộc, là lực lượng chủ yếu trên nhiều lĩnh vực, đảm nhiệm côngviệc đòi hỏi hy sinh, gian khổ, sức khỏe và sáng tạo Thanh niên là độ tuổisung sức nhất về thể chất và phát triển trí tuệ, luôn năng động, sáng tạo, muốn
Trang 8tự khẳng định mình Song do còn trẻ, thiếu kinh nghiệm nên thanh niên cầnđược sự giúp đỡ, chăm lo của các thế hệ đi trước và toàn xã hội [2].
Theo quan điểm của Liên Hợp Quốc: Thanh niên được hiểu là nhómngười từ 15 đến 24 tuổi dựa trên cơ sở phân biệt về tâm lý và hoàn cảnh xãhội so với các lứa tuổi
Như vậy: Thanh niên là một bộ phận dân cư của một quốc gia, dân tộc, bao gồm tất cả các cá thể trong độ tuổi từ 16 đến 30 tuổi.
Phân loại thanh niên:
Thanh niên không chỉ là một nhóm xã hội dân cư “tĩnh” bởi do quy luậtvận động tự nhiên mà mỗi người lớn lênvào độ tuổi thanh niên còn người kialại ra khỏi độ tuổi ấy Do đó, thanh niên là nhóm xã hội- dân cư có tính chấtđộng Xuất thân của thanh niên có thể khác nhau, thuộc các giai tầng trong xãhội, với trình độ học vấn, tôn giáo, giới tính, thành thị, nông thôn và nhữngngành nghề khác nhau Dự a trên các tiêu chí khác nhau phân loại đối tượngthanh niên khác nhau:
Dựa trên tiêu chí về nơi học tập và sinh sống: Thanh niên nông thôn vàthanh niên đô thị
Dựa vào tiêu chí tôn giáo: Thanh niên tôn giáo và thanh niên khôngtôn giáo
Dựa vào tiêu chí thành phần dân tộc:Thanh niên dân tộc Kinh, thanhniên người Hoa, thanh niên dân tộc thiểu số,
Dựa vào nghề nghiệp: thanh niên tri thức, thanh niên nông dân, thanhniên công nhân,
Tất cả những yếu tố này trực tiếp tác động đến vấn đề đạo đức, lối sốngcủa thanh niên hiện nay
Những đặc điểm tâm lí cơ bản của thanh niên:
Tuổi thanh niên là thời kỳ quan trọng nhất để phát triển và hoàn thiệnbản thân, trau dồi, nâng cao nhận thức của chính mình Lứa tuổi thanh niên cónét tâm lý điển hình: tự ý thức cao, có tình cảm nghề nghiệp, có năng lực, có
Trang 9nhu cầu và khát vọng thực hiện ước mơ, dám đối mặt với thử thách Thanhniên không chỉ nhận thức được những vấn đề lý luận phức tạp mà còn có khảnăng ứng dụng khoa học công nghệ vào thực tiễn đời sống Một trong nhữngđặc điểm tâm lí quan trọng nhất là sự tự ý thức Thanh niên có thể tự ý thứcđược những việc mình làm là đúng hay sai để từ đó tự điều chỉnh hành vi củamình cho phù hợp vời điều kiện của xã hội Ngoài ra ở lứa tuôi thanh niên dễ
bị kích thích bởi những ham muốn nhất thời, sự kích động từ bạn bè và sự lâylan của tâm lí nhóm Điều này vừa có lợi vừa có hại bởi nếu bị thu hút bởinhững điều tốt họ sẽ làm được những việc có ích cho bản thân và xã hội;ngược lại nếu bị kích thích bởi thói xấu sẽ dễ bị cuốn theo vòng xoáy tội lỗi
Do đó, muốn khắc phục sự suy thoái trong đạo đức, lối sống của thanhniên cần phải nắm vững được tâm lý của thanh niên bởi nó có tác động vôcùng quan trọng đến hành động của cá nhân đó đối với bản thân, gia đình vàtoàn xã hội
1.1.2.2 Sự suy thoái về đạo đức, lối sống của thanh niên:
Suy thoái về đạo đức chính là “phai nhạt lý tưởng cách mạng, khôngkiên định mục tiêu, sa sút ý chí chiến đấu, thấy đúng không bảo vệ, thấy saikhông đấu tranh, không làm tròn bổn phận,, chức trách được giao, không thựchiện đúng các nguyên tắc tổ chức sinh hoạt đảng; là dao động, mơ hồ, mấtphương hướng, cho rằng theo con đường nào cũng được, phụ họa theo nhậnthức sai trái, quân điểm lệch lạc; là nói và làm trái cương lĩnh , Điều lệ ,Nghịquyết, quy định của Đảng, thậm chí a dua, xuyên tạc, bôi đen
Suy thoái về đạo đức, lối sống của thanh niên là sự kém nhận thức về lýtưởng, mục tiêu ,ước mơ, không biết nhận thức đúng đắn về hành vi củamình, có những hành động sai trái ảnh hưởng không nhỏ đến bản thân vànhững người xung quanh Những người như vậy họ không biết phân biệtđúng, sai, làm theo ý muốn chủ quan của bản thân , họ dễ dàng sa vào nhữnglời dụ dỗi, bị kích thích bởi những ham muốn nhất thời Chính vì vậy sự suy
Trang 10thoái về đạo đức có ảnh hưởng vô cùng nghiêm trọng không chỉ đên cá nhân
mà còn ảnh hưởng đến gia đình và toàn xã hội
1.2 Tiêu chí đánh giá sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên
và sự lãnh đạo của Đảng trong việc phòng, chống sự suy thoái của thanh niên hiện nay.
1.2.1 Tiêu chí đánh giá sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên:
Trình độ văn hóa đối với mỗi người nói chung và thanh niên nói riêngrất quan trọng Nhưng một bộ phận thanh niên Việt Nam hiện nay được đánhgiá có đủ trình độ văn hóa để làm việc chứ không đủ trình độ văn hóa để làmngười Vì sao? Chính vì một bộ phận họ chỉ biết chạy đua với những trào lưuvăn hóa mới đặc biệt là văn hóa phương Tây mà không biết sử dụng nó mộtcách hợp lí hóa với con người Việt Nam Những bắt trước đua đòi vô lí, thiếuvăn hóa lại du nhập nhanh hơn cả những văn hóa văn minh Một trong nhữngnguyên nhân được coi là lớn nhất là do thanh niên dễ bị những cám dỗ xungquanh ảnh hưởng, tác động Đạo đức, lối sống bị suy thoái nghiêm trọng baogồm văn hóa ứng xử, lời ăn tiếng nói, phong cách sống Chính những yếu tốnày đã, đang và sẽ phần nào mất đi văn hóa con người Việt Nam
Tiêu chí đánh giá sự suy thoái đạo đức, lối sống của con người ViệtNam là:
Thứ nhất: Một bộ phận giới trẻ thiếu lý tưởng, không có động lực phấnđấu cụ thể và rõ ràng cho bản thân Bộ phận này không tự xây dựng được một
lý tưởng sống cao đẹp, phấn đấu hoàn thiện bản thân mình là người có ích chogia đình và xã hội
Thứ hai: Một bộ phận biểu hiện ở thói dối trá, không trung thực Điềunày cũng là biểu hiện suy thoái về đạo đức, là không tuân theo những chuẩnmực, đạo đức mà xã hội quy định, là sự suy sụp và băng hoại về đạo đức Vídụ: sống bên trong một đằng, bên ngoài một nẻo: “khẩu phật tâm xà”, khôngtôn trọng luật pháp
Trang 11Thứ ba: Một bộ phận giới trẻ không chuyên tâm vào việc nâng caonăng lực, trình độ bản thân, có ý ỷ lại người khác Không chịu rèn luyện, cốnghiến, lao động mà chỉ muốn sung sướng Họ học rất nhanh các thói hư tật xấu,
từ đó có những suy nghĩ lệch lạc so với chuẩn mực đạo đức xã hội
1.2.2 Sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên:
1.2.2.1 Vai trò của các chủ thể công tác thanh niên:
Theo quan điểm của Đảng, chủ thể công tác thanh niên bao gồm hệthống chính trị và toàn xã hội, dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng Tuy nhiêncác chủ thể giữ vị trí quan trọng nhất định đến công tác thanh niên là ĐảngCộng sản Việt Nam, Nhà nước và Đoàn TNCS Hồ Chí Minh
Vai trò của Đảng trong công tác thanh niên:
Đảng cộng sản Việt Nam là hạt nhân lãnh đạo hệ thống chính trị tiếnhành công tác thanh niên Vai trò cuả Đảng được thể hiện thông qua việcĐảng định hướng cho mọi hoạt động trong công tác thanh niên Nắm bắt vàchỉ đạo kịp thời những yêu cầu và bức xúc về cuộc sống của thanh niên
Vai trò của tổ chức Đoàn TNCS Hồ Chí Minh:
Tại điều 44, Điều lệ Đảng cộng sản Việt Nam khóa XI quy định: “Đoànthanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là đội dự bị tin cậy của Đảng thườngxuyên bổ sung lực lượng trẻ cho Đảng, kế tục sự nghiệp cách mạng vẻ vangcủa Đảng và của chủ tịch Hồ Chí Minh; la lực lượng nòng cốt trong phongtrào thanh niên; là trường học xã hội chủ nghĩa; đại diện quyền lợi của thanhniên; phụ trách đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh” [31,tr67-68]
Vai trò của nhà nước đối với công tác thanh niên:
Nhà nước thực hiện công tác thanh niên thông qua vai trò quản lý củamình, quản lý nhà nước Quản lý nhà nước về công tác thanh niên chính làviệc tổ chức xây dựng và thực thi pháp luật và các chính sách liên quan đếnthanh niên như: Luật thanh niên, các chính sách về giáo dục, văn hóa,…
1.2.2.2 Nội dung lãnh đạo công tác thanh niên của Đảng:
Một là, Đảng định hướng chính trị cho công tác thanh niên, đặc biệt làđịnh hướng chính trị cho Đoàn Thanh niên Cộng Sản Hồ Chí Minh
Trang 12Hai là, Đảng lãnh đạo tăng cường giáo dục, thuyết phục vận động thanhniên để nâng cao nhận thức chính trị và rèn luyện đạo đức, lối sống cho thanhniên.
Ba là, Đảng lãnh đạo chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thểnhân dân vận động thanh niên phòng, chống các tệ nạn xã hội, giải quyết việclàm cho thanh niên để tránh cho thanh niên có nhiều thời gian rảnh sa vào làmnhững việc thiếu đạo đức
Bốn là, Đảng lãnh đạo chính quyền, Mặt trận, các đoàn thể tích cực đấutranh chống các lực lượng thù địch lợi dụng tôn giáo, tín ngưỡng, dân trí hạnchế để lôi kéo thanh niên
Năm là, Đảng lãnh đạo nhà nước và các tổ chức chính trị xã hội vậnđộng thanh niên tham gia xây dựng đời sống văn hóa tinh thần văn minh, hiệnđại Đẩy mạnh sản xuất, chuyển dịch cơ cấu kinh tế, naag cao đời sống, nângcao trình độ dân trí cho thanh niên
Đảng cần lãnh đạo chính quyền, đoàn thể tích cực tuyên truyền, vậnđộng thanh niên tham gia tích cực các hoạt động do các đoàn thể tổ chứcnhằm giảm sự suy thoái về đạo đức, lối sống của thanh niên hiện nay
1.3 Sự cần thiết phải khắc phục sự suy thoái về đạo đức, lối sống của thanh niên hiện nay:
Thanh niên là lực lượng nòng cốt, là nguồn mạnh mẽ thúc đẩy sự pháttriển của xã hội, lực lượng xung kích trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiệnđại hóa đất nước Chính vì thế Đảng luôn nhận thức rõ vấn đề đào tạo và giáodục đạo đức, lối sống cho thanh niên là xây dựng thế hệ cách mạng cho đờisau và luôn coi trọng chiến lược phát triển con người Việt Nam, luôn tìm cáchthể hiện hết vai trò của thanh niên, giúp họ thể hiện mình
Lứa tuổi thanh niên có thể coi là lứa tuổi bồng bột nhất bởi rất dễ rơivào những cám dỗ của những cái mới, chịu sự tác động không nhỉ của xã hội
Vì vậy cần phải khắc phục kịp thời sự suy thoái về đạo đức, lối sống củathanh niên hiện nay
Trang 13Để khắc phục sự suy thoái về đạo đức không thể tách rời yếu tố giađình, nhà trường và xã hội Đạo đức, lối sống của con người được thể hiệntrong mối quan hệ qua lại giữa con người với con người từ đó thể hiện bảnchất của họ thông qua cách ứng xử của mỗi cá nhân Bên cạnh đó, nó cònđược hình thành là kết quả của sự giáo dục của gia đình, nhà trường và xã hội,trong đó giáo dục gia đình có vai trò vô cùng quan trọng trong việc hình thanh
và phát triển đạo đức, lối sống tốt đẹp của con người
Trước hết gia đình là cái nôi đầu tiên tạo nên đạo đức, lối sống chothanh niên Do đó việc suy thoái đạo đức hiện nay của thanh niên một phầnkhông nhỏ từ yếu tố gia đình Giáo dục gồm hai quá trình là quá trình tiếpnhận giáo dục và quá trình tự giáo dục
Bên cạnh gia đình còn có nhà trường là sự tác động lớn thứ hai đối vớithanh niên Nhà trường là nơi vừa cung cấp kiến thức cho thanh niên vừa lànơi giáo dục, giúp thanh niên sống tốt hơn, có đời sống tinh thần lành mạnh,phong phú
Xã hội là một yếu tố cực kì quan trọng đối với sự ảnh hưởng đến đạođức, lối sống của thanh niên Thanh niên là lứa tuổi dễ yêu, dễ ghét, dễ trưởngthành nhưng cũng rất dễ bồng bột Bởi thế việc hầu như thanh niên hiện nay
sa vào những cám dỗ hầu hết là do nhưng yếu tố tác động bên ngoài từ xã hội.Nếu thanh niên được sống trong môi trường lành mạnh thì họ sẽ phát huyđược bản thân mình còn ngược lại sống trong môi trường thiếu lành mạnh sựsuy thoái về đạo đức là điều đương nhiên sẽ xảy ra
TIỂU KẾT CHƯƠNG 1
Trong chương 1, khái quát được một số đặc điểm về đạo đức, lối sốngcủa thanh niên, các định nghĩa cần thiết và vai trò của thanh niên đối với bảnthân, gia đình và toàn xã hội Nhận thức được tầm quan trọng của thanh niên
và sự vai trò của Đảng trong việc khắc phục tình trạng suy thoái về đạo đức,lối sống của thanh niên
Đây là những cơ sở lý luận cho việc khảo sát thực trạng và những vấn
đề đặt ra đối với sự suy thoái đạo đức, lối sống của thanh niên trên địa bànthành phố Thanh Hóa hiện nay
Trang 14CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA ĐỐI VỚI SỰ SUY THOÁI VỀ ĐẠO ĐỨC, LỐI SỐNG CỦA MỘT BỘ PHẬN THANH
NIÊN THÀNH PHỐ THANH HÓA
2.1.Những yếu tố tác động đến sự suy thoái đạo đức, lối sống của một bộ phận thanh niên thành phố Thanh Hóa:
2.1.1 Điều kiện tự nhiên và đặc điểm kinh tế-xã hội:
2.1.1.1 Điều kiện tự nhiên:
Thanh Hóa là một tỉnh thuộc Bắc Trung Bộ, phía Bắc giáp 3 tỉnh: Sơn
La, Hoa Bình, Ninh Bình, phía Nam giáp tỉnh Nghệ An, phía Tây giáp nướcCộng hòa Dân chủ nhân dân Lào, Phía Đông giáp biển Đông với chiều dài bờbiển là 102 kim Thanh Hóa có đường sắt Bắc-Nam và quốc lộ 1A, quốc lộ 10chạy qua vùng đồng bằng và ven biển, đường chiến lược Hồ Chí Minh xuyênsuốt vùng trung du và miền núi, tạo điều kiện thuận lợi cho giao lưu với cáctỉnh và các thành phố khác trong nước Quốc lộ 15,47 nối liền các huyện đồngbằng ven biển với các vùng trung du của tỉnh, Quốc lộ 217 nối liền ThanhHóa với tỉnh Hùa Phăn của nước bạn Lào
Thành phố Thanh Hóa là đô thị loại 1, là trung tâm kinh tế, văn hóa,chính trị của tỉnh Thanh Hóa Thành phố là một đô thị phát triển và một trongnhững thành phố lớn của khu vực Bắc Trung Bộ cùng với Vinh và Huế, đồngthời thành phố có sức lan tỏa đối với khu vực Nam Bắc Bộ Thị xã Thanh Hóatrở thành thành phố năm 1994 Thành phố Thanh Hóa hiện nay có diện tích tựnhiên 146,77 km² với 20 phường và 17 xã, dân số 435.298 người(2016).Thành phố Thanh Hóa là một trong những đơn vị trực thuộc tỉnh có quy môdân số đơn vị hành chính lớn nhất trong đơn vị trực thuộc tỉnh của Việt Nam
Điều kiện tự nhiên của Thành phố Thanh Hóa có nhiều thuận lợi cho sựphát triển kinh tế, văn hóa, giáo dục Chẳng hạn với vị trí địa lý của ThanhHóa thuận tiện trong việc giao lưu với các nước khác trren thế giới được thực
Trang 15hiện một cách dễ dàng Chính vì thế nó sẽ có hai mặt Thứ nhất là con ngườinơi đây sống thân thiện, cởi mở, chan hòa Đó là điều kiện để mỗi người đặcbiệt là thanh niên tiếp thu những cái hay, cái mới trong quá trình giao lưu , hộinhập Thứ 2 là mặt trái, đồng thời nó cũng dễ bị tác động, tập nhiễm nhữngcái xấu, cái lạ và rất dễ bị cám dỗ bởi những tác đọng khác nhau từ bên ngoài.
Cuộc đấu tranh giữa con người và thiên nhiên ở đây vô cùng khắcnghiệt bởi lẽ Thành phố Thanh Hóa chịu ảnh hưởng rất nhiều từ biển Conngười xứ Thanh luôn phải vật lộn với thiên tai, đã bao tồn biết bao sức lực vàtrí tuệ để chế ngự phần nào những thiên tai do thiên niên gây ra Chính cuộcđấu tranh ấy đã giúp con người đặc biệt là thanh niên- nhưng tầng lớp trẻ có
cơ hội để khẳng định bản thân, thể hiện ý chí kiên cường, đấu tranh bảo vệchính mình và xã hội Chính đây là môi trường tự nhiên đã góp phần tạo nên
ý chí, bản lĩnh nghị lực và những phẩm chất tốt đẹp cũng như những mặt hạnchế của con người và tuổi trẻ xứ Thanh
2.1.1.2 Đặc điểm kinh tế-xã hội:
Thành phố Thanh Hóa là trung tâm kinh tế lớn và du lịch của nước ta.Trong công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng, mặc dù còn gặp không ítkhó khăn về cả khách quan và chủ quan song Đảng bộ và nhân dân các dântộc trong thành phố dã có nhiều cố gắng trong phát triển kinh tế, văn hóa vàgiáo dục
Cùng với sự phát triển mạnh mẽ về kinh tế còn có nhiều chuyển biếntích cực khác tác động không nhỏ đến đạo đức, lối sống của thanh niên:
Khoa học công nghệ: Hiện nay không chỉ có thành phố Thanh hóa mà
hầu hết các thành phố khác đều có sự phát triển mạnh mẽ của khoa học côngnghệ Khoa học công nghệ phát triển đóng một vai trò to lớn đối với thanhniên hiện nay Nó giúp thanh niên tiếp cận nhanh hơn với thông tin ,nắm bắtđược xu hướng một cách nhanh chóng, góp phần nâng cao nhận thức chothanh niên Nhưng bên cạnh đó khoa học công nghệ phát triển quá nhanh, quámạnh khiến một bộ phận thanh niên bị cuốn theo những cái mới mà quên mất
Trang 16những cái thực tế bên ngoài Ví dụ như một bộ phận thanh niên sa vào nhữngtrò chơi điện tử, thế giới ảo như FB, Zalo,… Họ không kiểm soát được mọithứ trên những trang mạng ảo dễ dàng bị những cám dỗ xung quanh làm hại.Chính vì thế ảnh hưởng của khoa học công nghệ là không hề nhỏ đối với đạođức, lối sống của thanh niên hiện nay.
Đời sống văn hóa: Thành phố Thanh Hóa tiếp tục đẩy mạnh những giá
trị tinh thần phong phú, tiêu biểu cho người dân Thanh Hóa, tinh thần tươngthân, tương ái,… Bên cạnh đó các phường, phố trong đơn vị thành phố cũng
tổ chức nhiều cuojc thi thể thao, cuộc thi hát,… cho thanh niên trong địa bànnhằm giúp họ hiểu hơn về thành phố và gắn kết với nhau hơn Nhưng bêncạnh đó vẫn diễn ra những lối sống văn hóa thiếu lành mạnh xung quanh làmảnh hưởng đén bộ phận thanh niên
2.1.2 Đặc điểm thanh niên thành phố Thanh Hóa:
Thanh niên là lực lượng quan trọng luôn mang trong mình tính đa dạngcủa những thế hệ đang lớn Họ rất năng động, sáng tạo, nhiệt huyết, đam mêcới những ước mơ và khát vọng nếu họ biết nhìn và đi đúng hướng Chính vìthế cho dù bởi bất kì những tác động dù là nhỏ nó cũng sẽ ảnh hưởng đếncách nhìn nhận của thanh niên đối với xã hội Có rất nhiều cách tiếp cận khácnhau về thanh niên tùy thuộc vào điều kiện của từng quốc gia Tuy nhiên hầuhết các quốc gia đều có quy định về độ tuổi thanh niên là bắt đầu từ 14 hoặc
15 và kết thuốc khoảng 30 tuổi
Đặc điểm của thanh niên:
2.1.2.1 Về sinh lý:
Ngoài những đặc điểm của thanh niên nói chung, do ảnh hưởng củađiều kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế-xã hội, truyền thống lịch sử, văn hóa màthanh niên thành phố Thanh Hóa có những đặc điểm riêng sau:
Thanh niên thành phố Thanh Hóa được coi là hoàn thiện về mặt thểchất Sự hoàn thiện này thẻ hiện ở tất cả các mặt như: chiều cao, cân nặng, sựphát triển hoàn thiện của các cơ quan chức năng, hệ cơ, hệ xương, hệ tuần
Trang 17hoàn, hệ thần kinh,… Sự phát triển này là điều kiện để thanh niên thành phốThanh Hóa khẳng định vai trò của mình trong xã hội.
2.1.2.2 Về tâm lý:
Thanh niên thành phố Thanh hóa là những người giàu ước mơ, hoàibão, đầy lòng nhiệt tình, hăng say, ý chí nghị lực, luôn có nhu cầu tìm hiểu vàkhám phá thế giới xung quanh Ngày nay do nhu cầu vật chất của con ngườităng cao mà tố chất sinh học của thanh niên thành phố Thanh Hóa đã đầy đủnhưng phẩm chất xã hội thì chưa hoàn thiện, chưa đủ vững vàng Trong đờisống cá thể thanh niên thường sự trưởng thành về mặt xã hội thường chậmhơn so với sự phát triển về mặt sinh học Sự tác động và giáo dục từ gia đìnhchỉ hình thành cho thanh niên cái khung ban đầu Do đó sự tiếp xúc với nhữngtác động bên ngoài từ xã hội sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến thanh niên Bên cạnh
sự dám nghĩ, dám làm là tính bồng bột thiếu kinh nghiệm, thậm chí cả sự liềulĩnh, giàu ước mơ, hoài bão, lạc quan nhưng khi gặp thất bại thì dễ dàng từ bỏ,buông xuôi ; có tính tự lập cao, có khả năng nhưng lại dễ tự cao, tự đại, kiêungạo Họ có khát vọng về tự do dân chủ nhưng lại dễ có những hành vi vôchính phủ Tóm lại đặc điểm của thanh niên là năng động, giàu sinh lực, hamhọc hỏi, tìm tòi, dễ rung động, mơ mộng Đây là chính là những đặc điểm tốt
ở thanh niên tuy nhiên lại là cơ hội để kẻ xấu lợi dụng và cũng có thể chính
họ làm suy thoái đạo đức của chính mình
2.1.2.3 Thanh niên thành phố Thanh Hóa có tính nỗ lực, phấn đấu, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm:
Phát huy tinh thần thế hệ trẻ thanh niên thành phố Thanh Hóa đang nỗlực từng ngày để dần khẳng định mình là chủ nhân tương lai của đất nước,xứng đáng là lực lượng tin cậy của dân, của Đảng
Bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận thanh niên bộc lộ những thiếu hút vềtrí tuệ, trình độ học vấn, kĩ năng Đặc biệt về đạo đức, lối sống lại sa sút mộtcách trầm trọng, ăn nói một cách hỗn xược, thiếu tế nhi, văn hóa kém tronglời nói, cách hành xử thiếu chuẩn mực là một thanh niên