Bài tìm hiểu 1000 năm Thăng Long Hà Nội

PHÒNG GD-ĐT ĐAM RÔNGTRƯỜNG THCS LIÊNG TRANG BÀI DỰ THI TÌM HIỂU 1000 NĂM THĂNG LONG HÀ NỘI Họ và tên : Ngô Thị Huyền Đơn vị công tác : Trường THCS Liêng Trang Chuyên Môn : Hóa – Công Ng

PHÒNG GD-ĐT ĐAM RÔNG

TRƯỜNG THCS LIÊNG TRANG

BÀI DỰ THI TÌM HIỂU 1000 NĂM

THĂNG LONG HÀ NỘI

Họ và tên : Ngô Thị Huyền

Đơn vị công tác : Trường THCS Liêng Trang

Chuyên Môn : Hóa – Công Nghệ

Câu 1: Lịch sử của 1000 năm Thăng Long Hà Nội :

Theo lịch sử ghi chép :

Mùa thu, tháng 7 năm Canh Tuất

(1010), Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa Lư

ra thành Ðại La và đổi tên Ðại La thành

Thăng Long

Thành là chỗ chính quyền và quân

đội ở Phường là chỗ dân ở, làm thủ

công và buôn bán Toàn bộ Thăng Long

dài từ Bưởi, Hồ Tây đến tháp Báo

Thiên, Hồ Gươm (Hoàng Ðạo Thúy

-Hà Nội thanh lịch, 1996) Cả hai khu

vực đó gọi là phủ Ứng Thiên, tới năm

1014 gọi là Nam Kinh, cư dân sống ở

Thăng Long thời bấy giờ được

Sang đời Trần, Thăng Long lại có

tên là Trung Kinh Năm 1230 được chia

thành 61 phường Ðến triều Hồ, Kinh

đô mới được xây dựng ở Thanh Hóa có

tên gọi là Tây Ðô

Thăng Long được gọi là Ðông Ðô Dưới thời Minh thuộc, chúng đổi Ðông Ðô thành Ðông Quan Sang triều Lê xây dựng Lam Kinh còn được gọi là Tây Kinh, Thăng Long đổi thành Ðông Kinh Ðến triều Mạc, Ðông Kinh trở lại tên gọi là Thăng Long Năm 1802, Gia Long lên ngôi, đóng đô ở Phú Xuân, Thăng Long vẫn là thủ phủ của Bắc thành (có 11 trấn) Năm 1831, Minh Mạng lấy đất Kinh thành cũ gộp với mấy huyện chung quanh của trấn Sơn Nam thượng và trấn Sơn Tây cũ lập thành tỉnh Hà Nội Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945,

Hà Nội đã chính thức trở thành Thủ đô của nước Việt Nam độc lập

Từ đây, những cư dân sinh sống ở Hà Nội được gọi là người Hà Nội - tức người dân Thủ

đô Hà Nội Dân số nước ta khi đó hơn 20 triệu người, Thủ đô Hà Nội chỉ khoảng vài chục vạn Cho đến thập niên 60 của thế kỷ trước, từ trung tâm thành phố xuống đến cuối phố Lò Ðúc đã

là vùng nông thôn với nhiều ao hồ và các cánh đồng lúa, trên bờ là các rặng ổi, đến gò Ðống

Ða đã là ngoại thành, dân cư rất thưa thớt Khu vực Văn Chương, Linh Quang sau ga Hà Nội toàn ao hồ Vùng đất Thăng Long thời kỳ này chia thành hai khu vực: Khu vực thứ nhất là nơi Vua thiết triều nằm trong tòa thành xây được gọi là "Thăng Long thành", và khu vực thứ hai bao bọc chung quanh là khu dân cư, nơi làm ăn sinh sống của đủ các hạng sĩ, nông, công, thương được bao bởi một tòa thành đất gọi là "Thăng Long ngoại thành"

Sử cũ chép rằng, trong thành có 13 trại,

ngoài thành có 61 phường Người Hà

Nội và những người đến nhập cư sống

rất hòa thuận, hầu như không có phân

biệt đối xử Sinh viên đại học sau khi

tốt nghiệp ra trường, bất kể là người Hà

Nội hay người các tỉnh khác đều sẵn

sàng tuân theo sự phân công của tổ

chức hoặc xung phong đến những vùng

xa xôi công tác

Thời gian này trật tự xã hội tốt đẹp, nền

nếp gia phong có thể nói rất chuẩn mực,

được thể hiện từ trong nhà ra đến xã

hội Trong nhà, có khi đến tứ đại đồng

đường đều giữ nếp trên kính, dưới

nhường, nói năng lễ phép có thưa gửi,

không bao giờ được nói trống không

Con cái vâng lời ông bà, bố mẹ Vợ chồng có gì không phải đóng cửa bảo nhau, ít khi to tiếng Ngoài xã hội, người có tuổi được kính trọng Mỗi khi có gì sơ suất thì nói lời xin lỗi Ở trường học thể hiện rất rõ sự tôn sư trọng đạo Học trò lễ phép với thầy giáo, cô giáo Những điều đó

đã nói lên phong cách của người Hà Nội:

Chẳng thơm cũng thể hoa nhài,

Dẫu không thanh lịch cũng người Tràng An!

Theo cụ Hoàng Ðạo Thúy trong cuốn Hà Nội thanh lịch, Tràng An (Trường An) là nơi

ở lâu dài và yên ổn Ở nước ta, nhà Ðinh và nhà tiền Lê đóng đô ở Hoa Lư, đến giờ chỗ ấy vẫn gọi là xã Trường Yên (thượng và hạ) Ðời Lý, Tràng An là đất Thăng Long Người ta bảo: Ðất Thăng Long "địa linh, nhân kiệt", đất thiêng, người giỏi Dân Thủ đô ta xưa, hay tự hào mình ở Thủ đô một nước "văn hiến", ở đất "nghìn năm văn vật" Các cụ sống theo nền nếp "lễ giáo" từ nghìn xưa để lại Xã hội gồm sự liên hệ của những nhóm người: Vua và tôi (dân), cha và con, thầy và trò, anh và em, chồng và vợ, bè và bạn Người nọ có nhiệm vụ với người kia Vua được tôn vì chăm dân; nhưng giữa vua và dân thì dân là trọng Sự mong mỏi của người dân có một thế giới "đại đồng", được "coi trẻ nhà khác như trẻ nhà mình, coi người già nhà khác như người già nhà mình" Ai cũng lo "dạy con" vì sợ rằng "nuôi mà không dạy, thì con gần như cầm, thú" Dạy con bắt đầu từ hiếu, rồi đễ, trung với nước, tín với bạn bè Lễ là việc có tổ chức, sắp xếp lễ phép Nghĩa là công bằng, bổn phận phải làm Liêm là trong sạch Sĩ là biết xấu hổ Ngoài lối giáo dục cổ truyền ấy, người ta cũng học đạo đức "bác ái" của Phật và tính "thanh tao" của Lão

Ðất Kinh kỳ có nhiều trường học lớn, có các thầy đạo cao đức trọng như: Mạc Ðĩnh Chi, Chu Văn An,

Vũ Tông Phan nơi diễn ra các khoa thi cao nhất nước Phường Báo Thiên phía tây Hồ Gươm là nơi

đi lại của các văn nhân, sĩ tử Ðến ngày "bình văn"

là các đình, chùa chật ních người đến nghe giảng Hàng Gai, Hàng Ðào là khu vực của các vị hào hoa, phong nhã Các làng quanh thành: Kẻ Bưởi, Kẻ Mọc, Kẻ Lủ, Kẻ Mơ gọi là Kẻ Chợ

Người Tràng An cần cù, cứng rắn, vẻ thanh lịch đôi lúc hào hoa, yêu văn, yêu hoa, sành mỹ thuật, ăn mặc đơn sơ và trang nhã Nói lời văn vẻ dễ nghe, dễ hòa hợp với bà con phường, xóm, hay động lòng vì việc nghĩa, tình người, ghét cay ghét đắng những chuyện tục tằn, kệch cỡm, hoạnh họe, lố lăng, đê tiện Người Tràng An ở với nhau "biết nhịn", "biết nể", "biết ngượng",

"biết suy bụng ta ra bụng người" Lấy người Tràng An làm chuẩn mực cho người Hà Nội, người Thủ đô hôm nay là điều hoàn toàn tự nhiên, là sự kế thừa truyền thống tốt đẹp của văn hóa Kinh đô của văn hiến Việt Nam

Người Tràng An" (Trường Yên) là người Kinh kỳ, Thủ đô Thanh, trong sáng, không tục, không thô lỗ Lịch, lịch thiệp, lịch lãm, lịch sự Phong độ người Hà Nội "thanh lịch"

Ở Sơn Tây, ở Bắc Ninh, mà có khách sang thì bà chủ hay nói với hàng xóm: Nhà tôi có khách Hà Nội! Bà con quý lắm, hay lưu ý đến lời nói, kiểu cách, cả cách ăn mặc của khách

Tháng 10-1954, cuộc kháng chiến

chống thực dân Pháp kết thúc thắng lợi,

hòa bình lập lại, Trung ương về lại Thủ

đô, Hà Nội trở thành trung tâm chính

trị, văn hóa, kinh tế của cả nước Hà

Nội là nơi làm việc của các cơ quan

Trung ương, nơi tập trung các trường

đại học, trung học chuyên nghiệp, đào

tạo đội ngũ cán bộ chính trị, khoa học,

kinh tế, văn hóa cho cả nước Thời kỳ

này, dân số Hà Nội tăng lên một cách

đáng kể Tuy vậy dân số Hà Nội vào

thập niên 50, 60 của thế kỷ trước cũng

chỉ dừng ở con số vài chục vạn, tình

hình xã hội Hà Nội vẫn giữ được nếp

xưa Cũng không ai quy định mấy đời

sống ở Hà Nội thì được gọi là người Hà

Nội Nhiều người đã ở Hà Nội đến ba

bốn đời vẫn không coi mình là người

Hà Nội, người Hà Nội tiếp nhận họ

trong nghĩa đồng bào cùng hòa nhập

vào văn hóa Hà Nội

Các nhà nghiên cứu và các nhà quản lý phải tiến hành xây dựng một mẫu "người Hà Nội", "gia đình Hà Nội" trong giai đoạn hiện nay Vai trò giáo dục không thể chỉ dựa vào nhà trường mà coi nhẹ sự giáo dục của cộng đồng và giáo dục trong gia đình Giáo dục của cộng đồng là trách nhiệm của mỗi người đối với những hành vi trái với đạo đức, văn hóa Vai trò giáo dục trong gia đình hết sức quan trọng bởi vì tất cả các thành viên trong xã hội đều nằm trong gia đình Nếu mọi gia đình có nền nếp, có văn hóa thì sẽ có xã hội văn hóa, bởi vì "Gia đình là tế bào của xã hội" Các tế bào có lành mạnh thì mới có một xã hội cường tráng Mặt khác, cũng cần có hành lang pháp luật định hướng cho lối sống và hành vi của người Hà Nội

Có như vậy mới hy vọng xây dựng thành công phong cách người Hà Nội thanh lịch, văn minh, đóng góp thiết thực cho công cuộc xây dựng Thủ đô văn minh - hiện đại chào mừng kỷ niệm

1000 năm Thăng Long - Hà Nội

Câu 2 : Cảm nghĩ về 1000 năm Thăng Long Hà Nội

Bản thân tôi chưa một lần được, đặt chân đến Thu đô Hà Hội, chỉ biết qua tranh ảnh và những đoạn phim thôi, nhưng Hà Nội Đã ở trong trái tim tôi từ bao giờ không biết nữa, không những thế mà trong tâm trí tôi còn lưu giữ rất nhiều hình ảnh về Hà Nội Những con đường, những góc phố tôi chưa một lần đi qua mà sao thấy thân quen lạ thường Tôi còn có thể ngửi được mùi hoa sữ về đêm của Hà Nội dọng bờ hồ Hoàn Kiếm

Thủ đô hôm nay, dấu ấn của một Thăng Long cổ kính như còn lắng đọng ở từng góc phố, hàng cây, trên những bức tường rêu phong nơi phố cổ, hay những chiếc cổng, chiếc giếng làng xứ Ðoài Giữa nhịp sống hối hả, náo nhiệt của Thủ đô hiện đại, luôn có một Hà Nội bình yên, sâu lắng

Những bức ảnh đẹp của các nghệ sĩ danh tiếng về một Thăng Long cổ kính, vẫn thường thấy hình ảnh người phụ nữ với đôi quang gánh trên vai Trong tranh Bùi Xuân Phái cũng thấp thoáng những gánh hàng rong Không có hàng rong, hẳn Thạch Lam đã chẳng thể viết "Hà Nội băm sáu phố phường" Phải chăng, hàng rong, là hàng thứ 37, thứ hàng không được đặt tên, nhưng có thể bắt gặp ở bất cứ ngõ ngách nào của Thăng Long, Hà Nội? Nhiều người ở làng Láng (nay là phường Láng Thượng) vẫn nhớ hình ảnh bà Cao, ở tuổi ngoài 70, mỗi năm vào mùa cốm, đi bộ hàng cây số từ làng Mễ Trì vào phố Chân trần, quang gánh trên vai, cái dáng cao gầy, bà Cao thong thả bước, qua những đường phố đông đúc Có người mua, bà đặt gánh xuống, bỏm bẻm nhai trầu, gói cốm bằng lá sen trao tay khách Bà Cao đi bán cốm, vì nỗi nhớ, dù các con luôn lo lắng cho sức khỏe của bà Giờ bà đã thành người thiên cổ Nhưng chỉ ít hôm nữa thôi, lá sấu, lá cây cơm nguội, xà cừ sẽ lại rơi đầy trên phố Ðêm đêm, hương hoa sữa lại nồng nàn như bao mùa thu đã qua Và đâu đó trên phố phường tấp nập, sẽ vẫn có những người phụ nữ đậm nét thôn quê, như bà Cao, gánh qua phố những thứ quà của mùa thu,

là cốm, là hồng, là chuối trứng cuốc

Ước mơ của tôi là, một ngày nào đó được về thăm Hà Nội, mang trái tim của một người con sống và làm việc tại Miền Nam về với Hà Nội Muốn được chìm đắm trong long Hà Nội đất Thăng Long ngàn năm văn hiến, được thưởng thức những hương vị quê hương của đất Bắc

Hà Nội của một ngàn năm, được tái hiện lại và được nhớ về trong khoảng thời gian và không gian của năm 2010 Một năm mà đất nước đã hoàn toàn đổi mới, đã thay da đổi thịt Con người Việt Nam đã Văn minh hiện đại, đã được ăn no mặc ấm Song tuyệt đối không quên cội nguồn dân tộc Bác Hồ đã từng nói : “Các Vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải giữa lấy nước” Vâng chúng ta sẽ làm theo lời Bác giữa nước và giữ gìn truyền thống vân hóa của nức Việt Nam

“CHÚC ĐẠI LỄ KỈ NIỆM 1000 NĂM THĂNG LONG HÀ NỘI THÀNH CÔNG TỐT ĐẸP”