Bài giảng Xác suất thống kê y học: Thống kê mô tả - ThS. Bùi Thị Kiều Anh, ThS. Lê Huỳnh Thị Cẩm Hồng (Phần 2)

Bài giảng Xác suất thống kê y học: Thống kê mô tả cung cấp cho người học các kiến thức: Phương sai, độ lệch chuẩn, biến số định tính, công cụ trình bày và thống kê số liệu,.... Mời các bạn cùng tham khảo nội dung chi tiết.

THỐNG KÊ MÔ TẢ

(phần 2)

THS LÊ HUỲNH THỊ CẨM HỒNG

Ôn lại

1, Biến số định tính - Biến số định lượng

Biến định tính gồm 3 loại: nhị giá, danh định, thứ tự

Biến định lượng gồm 2 loại: biến liên tục hoặc biến không liên tục

2, Biến số độc lập - Biến số phụ thuộc

3, Biến số gây nhiễu

4, Thống kê mô tả (biến định lượng)

Mô tả khuynh hướng tập trung: trung bình, trung vị, yếu vị

Mô tả tính phân tán: độ lệch chuẩn, khoảng tứ vị, phạm vi số liệu

 Hiệu quả 2 thuốc tương đương nhau (trung bình bằng nhau)

 Nhưng thuốc B phân tán rộng hơn, cho thấy kém hiệu quả hơn

Để đánh giá sự phân tán, người ta sử dụng:

Độ lệch của giá trị so với trung bình

Độ lệch của huyết áp tâm thu của thuốc A là

• Độ lệch chuẩn: Standard deviation – SD Ký hiệu: s

• Phản ánh khoảng cách trung bình của số liệu so với giá trị tiêu biểu

• Công thức:

Độ lệch chuẩn là căn bậc 2 của phương sai

Độ lệch chuẩn

ĐỘ LỆCH CHUẨN: s = 7,9

Số liêu về huyết áp tâm thu của 5 người là: 135, 150, 120, 125,

Nên cần mô tả cả khuynh hướng

Độ lệch chuẩn

Khoảng tứ vịTrung vị

Trung bình

Độ lệch chuẩn

THỐNG KÊ MÔ TẢ

BIẾN ĐỊNH TÍNH

Thống kê mô tả biến định tính

 Mô tả biến định tính dễ dàng hơn

 Trình bày tần số (số ca/số người) và tỷ lệ phần trăm ở mỗi giá trị của biến số

Chuyển biến số: biến định lượng => biến định tính

CÔNG CỤ TRÌNH BÀY VÀ THỐNG KÊ SỐ LIỆU

Công cụ trình bày số liệu

Bảng phân phối tần suất

Trình bày số liệu cho biến định tính và biến định lượng

Nếu muốn trình bày cho số liệu biến định lượng cần phải phân nhóm các biến định lượng thành biến định tính

Bảng đa biến

Tháng

Số mắc (ca bệnh) Miền Bắc Miền Trung Miền Nam Tây

Bảng phân phối tần suất

Hình thức của bảng

• Có tựa ngắn gọn, rõ ràng

• Đặt tên và ghi rõ đơn vị cho hàng và cột

• Trình bày tổng số của hàng và cột

• Định nghĩa các ký hiệu và chữ viết tắt dưới bảng (nếu có)

• Ghi nguồn số liệu ở dưới bảng

• Khi tỉ lệ phần trăm, thông thường chỉ lấy phần nguyên của

số phần trăm Nếu cỡ mẫu lớn, có thể lấy 1 số lẻ thập

phân

Biểu đồ hình thanh

Biểu đồ hình bánh

• Là một vòng tròn được chia thành nhiều cung tương ứng với các giá trị của biến số

• Mô tả sự phân bố của biến số rời rạc

• Mô tả cho một biến số của một quần thể duy nhất

Tổ chức đồ (Histogram)

 Mô tả phân bố của biến liên tục

Cách vẽ:

 Người ta chia biên độ giá trị thành nhiều khoảng giá trị và tính tần suất của những khoảng giá trị đó

 Những khoảng giá trị nằm trên trục hoành

 Ứng với mỗi giá trị, ta vẽ những hình chữ nhật có

diện tích tỷ lệ với tần suất của khoảng giá trị đó

 Các hình chữ nhật của tổ chức đồ phải nằm sát nhau

Ví dụ

Biểu đồ hình hộp (boxplot)

 Mô tả sự phân phối của biến định lượng

 Gồm 1 hình chữ

nhật và 2 đoạn

thẳng đứng

  Bản đồ

 Chỉ vị trí xảy ra bệnh

 Thông thường: bản đồ chấm hoặc bản đồ vùng.

 Bản đồ chấm: “chấm” = 1 ca bệnh, trình bày về phân bố địa

lý của bệnh, vì không tính đến kích cỡ của dân số

 Bản đồ vùng: minh họa vùng hoặc địa dư xảy ra bệnh, có thể

nêu rõ số lượng hoặc tỷ lệ, để minh hoạ sự khác biệt về nguy

cơ mắc bệnh giữa các vùng, cần biểu diễn dưới dạng tỷ lệ

Bảng đồ chấm

Bản đồ vùng

Một nghiên cứu về hội chứng bệnh lý chức năng hô hấp thu

được kết quả như sau:

 Ở nhóm nam, có 39 người có hội chứng hạn chế, có 12

người có hội chứng tắc nghẽn, và 02 người có hội chứng hỗn hợp

 Ở nhóm nữ: có 26 người có hội chứng hạn chế, có 32 người

có hội chứng tắc nghẽn, và 08 người có hội chứng hỗn hợpHãy vẽ trình bày số liệu trên dạng bảng và vẽ biểu đồ phù hợp

Các số đo kết hợp RR, OR, PR

36

NGUY CƠ TƯƠNG ĐỐI (Đoàn hệ: số mới mắc)

 Nguy cơ tương đối (RR) được xác định bằng cách tính tỷ số nguy cơ giữa nhóm tiêp xúc và nhóm không tiếp xúc

Nguy cơ mắc bệnh trong nhóm không tiếp xúc với yếu tố nguy

cơ(R0)

TỶ SỐ SỐ CHÊNH

Odds ratio (OR)

TỶ SỐ TỶ LỆ HIỆN MẮC (PR)

RR Nguy cơ tương đối

Dựa vào số mới mắc

Nghiên cứu đoàn hệ

RR Nguy cơ tương đối

Dựa vào số mới mắc

Nghiên cứu đoàn hệ

OR Tỉ số Số chênh

Nghiên cứu chứng,

bệnh-OR Tỉ số Số chênh

Nghiên cứu chứng,

Thank you!!!