PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH &TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠOTS. Lê Thị Thanh Thủy

Liên hệ thực tế giảng dạy của bản thân YÊU CẦU CỦA HỌC PHẦN “PHÁT TRIỂN CT VÀ TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC”.3. Bản thiết kế tổng thể đó cho ta biết toàn bộ nội dung cần đào tạo, c

PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH &

TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO

TS Lê Thị Thanh Thủy

thanhthuy09@gmail.com

SĐT: 0988903905

BỘ GIÁO DỤC - ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

1 Phát triển chương trình đào tạo là gì ?

2 Tổ chức quá trình đào tạo là gì?

3 Mối quan hệ giữa PTCTĐT và tổ chức QTĐT?

4 Giảng viên có vai trò thế nào trong PTCTĐT và

tổ chức quá trình đào tạo?

5 Liên hệ thực tế giảng dạy của bản thân

YÊU CẦU CỦA HỌC PHẦN “PHÁT TRIỂN CT

VÀ TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC”

1 Khái niệm Chương trình đào tạo

“Chương trình đào tạo (Curriculum) là một bản thiết kế tổng thể cho một hoạt động đào tạo (có thể kéo dài

một vài giờ, một ngày, một tuần hoặc vài năm) Bản

thiết kế tổng thể đó cho ta biết toàn bộ nội dung cần đào tạo, chỉ rõ ra những gì ta có thể trông đợi ở sinh viên sau khoá học, nó phác họa ra quy trình cần thiết

để thực hiện nội dung đào tạo, nó cũng cho ta biết các phương pháp đào tạo và các cách thức kiểm tra đánh giá kết quả học tập và tất cả những cái đó được sắp

xếp theo một thời gian biểu chặt chẽ” (Wentling 1993 )

Phân biệt các thuật ngữ

1 Mục tiêu GD đại học ó Người làm NGHỀ

(chuyên nghiệp, trình độ cao)?

2 Yêu cầu xã hội đối với nghề

3 Tiếp cận năng lực ?

TIẾP CẠN NĂNG LỰC TRONG GDĐẠI HỌC

QUAN HỆ GIỮA TIÊU CHUẨN NGHỀ & TIÊU CHUẨN ĐÀO TẠO

Tiêu chuẩn nghề Tiêu chuẩn đào tạo

Thế giới việc làm

Giáo dục & Đào tạo

Năng lực cần có trong nghề

Kết quả việc làm(employment outcomes)

Mục tiêu đào tạo

Những thành tố không có quan hệ Nguồn: 1999, Bob Mansfield, Hermann Schmidt …

Biến thành

Tạo ra

>>… NĂNG LỰC

• Tính định hướng về kết quả cuối cùng mà người học

cần phải làm được sau khi kết thúc một chương trình

• Sự “sẵn sàng” thực hiện hành động đáp ứng các yêu

cầu chung, yêu cầu cụ thể trong từng bối cảnh theo

chuẩn.

>>… CHUẨN ĐẦU RA

KIẾN THỨC

Khối kiến thức chung Khối kiến thức theo lĩnh vực

Khối kiến thức khối ngành Khối kiến thức nhóm ngành

Khối kiến thức đặc thù

PHẨM CHẤT ĐẠO ĐỨC

Phẩm chất cá nhân Phẩm chất nghề nghiệp

Phẩm chất đạo đức XH

Môn 1 Môn 2 Môn 3 Môn 4 Môn 5

1 CHUẨN ĐẦU RA của ĐTGV?

2 NĂNG LỰC NGHỀ cần thiết đối với GV?

3 NL đó có ý nghĩa gì đối với chất lượng giáo

dục? Học tập của HS?

BÀI TẬP THỰC HÀNH

1 Phát triển chương trình là gì?

2 Quy trình phát triển chương trình là thế nào ?

3 Giảng viên có vai trò thế nào trong PTCT và tổ chức quá trình đào tạo?

PHÁT TRIỂN CT ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC

PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH

ĐÀO TẠO

Phát triển chương trình đào tạo được hiểu là

quá trình liên tục hoàn thiện chương trình

đào tạo, bao hàm cả việc biên soạn hay xây dựng một chương trình mới hoặc cải tiến

một chương trình đào tạo hiện có

PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH (Tyler 1962)

1 Đánh giá nhu cầu

CÁC THÀNH TỐ CƠ BẢN CỦA CTĐT

• Mục tiêu ó trả lời CÂU HỎI?

• chuẩn đầu ra ó trả lời CÂU HỎI?

• Nội dung ó trả lời CÂU HỎI?

• Phương pháp ó trả lời CÂU HỎI?

• Đánh giá kết quả ó trả lời CÂU HỎI?

Thiết kế giật lùi – 3 bước

• Mục đích – kết quả mong đợi(#)

• Đánh giá – những biểu hiện tương

• Kế hoạch hoạt động – NH làm thế nào để có được những biểu hiện đó

(###)

MẪU THIẾT KẾ KHUNG CT - UbD

Khung thiết kế giật lùi

Kết quả mong đợi

Khung thiết kế giật lùi

Kết quả mong đợi

Kết quả mong đợi

Mục đích Câu hỏi định hướng

Tiếp thu -Hiểu nghĩa – Áp

dụng vào tình huống mới

• Bằng cách nào giáo viên biết được người học đã đạt

được kết quả mong đợi?

• Cái gì chúng ta chấp nhận như là bằng chứng xác nhận

mức độ hiểu của người học?

• Cách nào để chúng ta đánh giá năng lực thực hiện của

HS một cách công bằng và phù hợp?

=> “hãy nghĩ như 1 người đánh giá trước khi thiết kế hoạt động”

Bằng chứng đánh giá

Đánh giá Bài tập thực hiện Các bằng chứng khác

Khung thiết kế (Bước 2)

• Những kiến thức và kỹ năng người học cần thực

hiện được và đạt kết quả mong đợi?

• Hoạt động nào là phù hợp để đạt mục tiêu?

• Cách nào để giúp người học hiểu được những ý

tưởng và quá trình?

• Cách nào để chuẩn bị cho HS chủ động vận dụng

kiến thức học tập của họ?

Kế hoạch học tập Hoạt động học tập và

hướng dẫn

Khung thiết kế (Bước 3)

PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH: chung - riêng

“CT khung cho từng ngành đào tạo đối với trình độ cao đẳng, trình độ đại học bao gồm cơ cấu nội dung các môn học, thời lượng đào tạo, tỷ lệ phân bổ thời gian giữa các môn học, giữa lý thuyết và thực hành, thực tập Căn cứ vào chương trình khung, trường cao đẳng, trường đại học xác định CTĐT của

trường mình” (Điều 41- Luật Giáo dục 2005)

Ø CT khung ó chương trình chi tiết

5 Đánh giá kết quả của sinh viên?

Mối quan hệ giữa các thành tố này?

Hạn chế?

Mô hình CT đào tạo – CT khung

PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH

• CTĐT CHI TIẾT là CTĐT Khung đã được phân

chia theo các Học phần ó Cơ sở đào tạo –

ngành đào tạo.

• CT Khung - quy định khối lượng tối thiểu & cơ

cấu kiến thức, khác biệt giữa các trình độ đào tạo

=> Phát triển CT là quá trình làm cho CT chung

thích ứng với từng ngành ĐT: từ chung đến cụ

thể,chi tiết; từ thiết kế đến thực hiện, hoàn thành

NỘI DUNG

GIÁO VIÊN

HỌC SINH

Chương trình thực hiện

Chương trình hoàn thành

Các chương trình Người thực hiện Qui mô, mức độ

Nhà trường/lớp học

• “Mục tiêu của giáo dục học đại học và sau đại

học là đào tạo người học có phẩm chất chính trị, đạo đức, có ý thức phục vụ nhân dân, có kiến

thức và năng lực thực hành nghề nghiệp tương xứng với trình độ đào tạo, có sức khoẻ, đáp ứng yêu cầu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc” (Luật Giáo dục 2005, Điều 35: Mục tiêu của giáo dục đại học

và sau đại học )

QUI TRÌNH PHÁT TRIỂN CTĐT:

- Xây dựng Mục tiêu

XÁC ĐỊNH MỤC TIÊU TỔNG QUÁT

• Yêu cầu xã hội

• Đặc điểm đối tượng

• Cấp độ của chương trình

XÁC ĐỊNH CHUẨN KIẾN THỨC, KĨ NĂNG

• 3 khía cạnh của mục tiêu

• Mức độ yêu cầu căn bản, tối thiểu

• Mọi người học phải đáp ứng

• Dựa trên thang mục tiêu

• Cơ sở cho đánh giá kết quả NH đạt

được

THANG NHẬN THỨC (Bloom)

ĐÁNH GIÁ là khả năng đưa ra nhận định đánh giá về một vấn đề, sự vật

theo các tiêu chí nào đó

TỔNG HỢP là khả năng liên hệ các phần tử, thành tố lại với nhau

PHÂN TÍCH là khả năng chia nhỏ thông tin thành các phần tử nhỏ hơn để

tìm kiếm mối liên hệ bên trong và các mối liên hệ khác (hiểu được cơ cấu tổ chức,)

ÁP DỤNG là khả năng để sử dụng những nội dung học được vào trong

những tình huống, bối cảnh mới…và dùng ý tưởng, khái niệm

để giúp giải quyết vấn đề

HiỂU là khả năng để hiểu và diễn giải thông tin đã thu nhận được

BIẾT là khả năng nhớ lại các sự kiện mà không nhất thiết phải hiểu

chúng

Mức BIẾT - Nhớ lại những thông tin cụ thể, nhắc lại các sự kiện, khái niệm, tri thức

Người học có thể:

Tiếp thu, Nhớ, Nhận diện, Kể, liệt kê,

mô tả, gọi tên, lặp lại, nhớ, gợi lại, xác minh, nói

rõ, lựa chọn, kết nối, hiểu, định vị, nhận ra, quan sát, lựa chọn ai, cái gì, ở đâu, khi nào, trích dẫn, chỉ ra, dán nhãn, gợi nhớ, ghi lại , nhấn mạnh.

Mức HIỂU - Nắm được bản chất; quy luật ó

Xây dựng ý nghĩa từ thông tin

Người học có thể: Giải thích, trình bày lại, tìm, mô

tả, xem lại, liên hệ, xác định, làm rõ, vẽ biểu đồ,

minh họa, vẽ bảng biểu, phác thảo ý chính, tổng

kết, làm rõ, diễn giải, biến đổi, so sánh sự tương đồng và khác biệt, rút ra ý chính, sắp xếp, biến đổi, bào chữa, thảo thuận, đánh giá, mở rộng, tổng

quát hóa, cho ví dụ, định vị, báo cáo, dịch

Mức VẬN DỤNG - Sử dụng các phương pháp, khái niệm, nguyên tắc và học thuyết trong tình

huống mới

Người học có thể - Giải quyết những vấn đề

mới, Chứng minh, Sử dụng kiến thức để xây

dựng, Áp dụng, thực hành, giao việc, giải quyết,

sử dụng, chứng minh, dùng biểu đồ minh họa, chỉ dẫn, báo cáo, mô tả, tô vẽ, lựa chọn, biên soạn,

phân loại, xếp theo thứ tự, thay đổi, bàn luận, xây dựng, giải thích, điều tra, vận động, biến đổi, hoạt động, tổ chức, dự đoán, chuẩn bị, sản xuất, lên kế hoạch, phác thảo, dịch

6/12/18

5 Tự động hoá: Hoàn thành một hay nhiều kỹ năng một cách

dễ dàng và tự nhiên, không đòi hỏi gắng sức về trí tuệ và thể lực

4 Làm biến hoá - Phối hợp: kết hợp được nhiều kỹ năng theo thứ tự xác định một cách nhịp nhàng ổn định

quan điểm sống và là cơ sở cho một triết lý cuộc sống.

4 Hệ thống giá trị - sắp xếp các giá trị theo hệ thống, liên

kết chúng trong mối quan hệ có trật tự hài hoà, nhất quán

3 Giá trị : nhận thức là có giá trị tích cực, có sự cam kết

2 Đáp lại : có sự phản ứng trên mức chú ý đơn thuần, bằng cách cố gắng khám phá thêm, có sự hồi đáp

1 Tiếp nhận - hướng hành động vào sự tồn tại của sự vật, hiện tượng,

Phát triển CTĐT

Mục tiêu đào tạo

6/12/18

Bài tập thực hành

‘Xác định mục tiêu bài Phát triển chương trình

Sau khi học xong Bài người học có thể

a Về kiến thức

Ø Khái niệm chương trình đào tạo (CTĐT)

Ø Qui trình phát triển CTĐT

Ø 3 khía cạnh của MT

6/12/18

Bài tập thực hành

‘Xác định mục tiêu bài Phát triển chương trình

Sau khi học xong Bài người học có thể

b Về kỹ năng (làm được)

Ø chương trình đào tạo (CTĐT)

Ø Qui trình phát triển của CTĐT

Ø 3 khía cạnh của MTĐT

6/12/18

Bài tập thực hành

‘Xác định mục tiêu bài Phát triển chương trình

Sau khi học xong Bài người học có thể

c Về thái độ

Ø chương trình đào tạo (CTĐT)

Ø phát triển CTĐT (MT-CĐR-ND-PP-ĐG)

Ø MTĐT

THỰC HÀNH - Thiết kế bài ‘nhập trường’

• SV mới vào trường

• Sau bài học SV có thể biết, làm, cảm thấy gì?

• Làm cách nào để nhận ra (đánh giá) kết quả đạt

được có đáp ứng mục tiêu đặt ra? Những bằng

chứng?

• Quá trình đào tạo: QT tổng thể, các QT bộ

phận, đơn vị

• Mối quan hệ giữa CT và QTĐT

• Phân biệt giữa 2 khái niệm: QTĐT và tổ chức

QTĐT; Mối quan hệ giữa QTĐT & tổ chức quá trình đào tạo

2 TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO

PHÁT TRIỂN CHƯƠNG TRÌNH &

QTĐT?

• Xây dựng bản thiết kết/ bản kế hoạch hành động

sư phạm: nhiệm vụ? gồm những gì? có liên hệ với nhau thế nào?

• Thực hiện bản thiết kế => đạt mục tiêu đặt ra: đầu

vào? Tổ chức các hoạt động? Học diễn ra thế nào? Những thay đổi đáp ứng việc học? Đánh giá kết

quả học tập? Những điều chỉnh tiếp theo?

6/12/18

MÔ HÌNH QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO

• Đầu vào – toàn bộ những cái được đầu tư cho

quá trình đào tạo, trong đó CTĐT - yếu tố cốt lõi

những cái được tiến hành, tác động để làm thay đổi ở người học theo mục tiêu đặt ra.

QTĐT, đặc biệt sự thay đổi /sự phát triển của

người học đạt được từ toàn bộ QTĐT.

TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO

Cấu trúc Bài học

NỘI DUNG BÀI HỌC

HS-HS

MỐI QUAN HỆ LỚP

GIÁO VIÊN

VIỆC HỌC

Những yếu tố nào ảnh hưởng tới việc học của HS?

Khái niệm

đã có của người học

KT được trang bị

KT từ kinh nghiệm

Thực hành

Suy ngẫm Năng lực

nghề

“Vòng phản ánh”

Giai đoạn 1 Giai đoạn 2 (giáo dục/phát triển nghề) Mục tiêu

Mô hình giáo dục/phát triển nghề theo kiểu phản ánh của Walace

6/12/18

XÂY DỰNG KẾ HOẠCH ĐÀO TẠO

a) Phân tích mục tiêu – CĐR – các giai đoạn đào tạo b) Phân tích CT - các môn – khối lượng tín chỉ

c) Sắp xếp môn học bắt buộc, tự chọn bắt buộc, tự

• Vị trí và ý nghĩa của Chương trình, của học phần, bài

• Những kết quả học tập NH cần đạt được (mục tiêu).

• Đặc điểm người học?

• Nội dung dạy học?

• Phương pháp, phương tiện, hình thức tổ chức dạy học

để NH đạt được mục tiêu đã đặt ra?

• Môi trường học tập, điều kiện cho người học cụ thể?

• Thời gian nào? Trong bao lâu?

• Nhìn thấy kết quả học tập ở đâu? Bằng cách nào? Lúc

XÂY DỰNG KẾ HOẠCH ĐÀO TẠO (tiếp)

MẪU ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC

1 Thông tin về giảng viên

2 Thông tin chung về môn học

- Tên môn học:

- Mã môn học: - Số tín chỉ: 02

- Môn học: + Bắt buộc: R + Lựa chọn:

- Các môn học tiên quyết:

- Các môn học kế tiếp:

- Giờ tín chỉ đối với các hoạt động:

+ Nghe giảng lý thuyết: 21 giờ

3 Mục tiêu của môn học

3.1 Mục tiêu chung của môn học

Sau khi học xong môn học này, sinh viên sẽ:

MẪU ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC (tiếp)

3 Mục tiêu của môn học

3.1 Mục tiêu chung của môn học

3.2 Mục tiêu chi tiết = chuẩn đầu ra của môn học

Nội dung Yêu cầu

kiến thức

Yêu cầu

kĩ năng

Yêu cầu thái độ

MẪU ĐỀ CƯƠNG MÔN HỌC (tiếp)

4 Tóm tắt nội dung môn học

5 Nội dung chi tiết môn học

6 Học liệu

• Học liệu bắt buộc (HLBB)

• Học liệu tham khảo (HLTK)

7 Hình thức tổ chức dạy học

• Lịch trình chung: Nội dung - Hình thức tổ chức dạy học môn học

(Lên lớp/Thực hành, thí nghiệm, điền dã/Tự học)

• Lịch trình cụ thể (số tuần, số giờ mỗi tuần): Hình thức tổ chức

dạy học; Thời gian, địa điểm; Nội dung chính; Yêu cầu sinh viên chuẩn bị

8 Chính sách đối với môn học và các yêu cầu khác của giảng viên

9 Phương pháp, hình thức kiểm tra - đánh giá kết quả học tập

• Mục đích và trọng số kiểm tra - đánh giá: Hình thức; Tính chất

của nội dung kiểm tra; Mục đích kiểm tra; Trọng số

• Tiêu chí đánh giá các loại bài tập và kiểm tra đánh giá

• Lịch kiểm tra, lịch thi lần 1, lịch thi lại:

6/12/18

XÂY DỰNG KẾ HOẠCH BÀI HỌC

a) Phân tích môn học:

• Mục tiêu môn => MT chương trình

• Cấu trúc CT => cấu trúc các môn, các nội dung cơ bản

và các mạch kiến thức

b) Phân tích đặc điểm của người học:

c) Phân tích môi trường học tập: môi trường tâm lí - xã hội

và môi trường vật chất

d) Xây dựng kế hoạch dạy học

1 Mục tiêu bài học (kiến thức, kỹ năng, thái độ)

2 Chuẩn bị: phương tiện, tài liệu,

3 Nội dung

4 Các hoạt động (tiến trình thực hiện)

5 Câu hỏi và bài tập

6 Đánh giá (học và dạy)

7 Tiếp nối (lên quan, mở rộng và nâng cao)

TỰ ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ HỌC PHẦN

1 Kể tên những khái niệm trong bài vừa học mà

bạn có thể phân tích, giải thích cho người khác hiểu

2 Kể tên những việc bạn đã thực hành trong bài

và có thể vận dụng vào tình huống tương tự

3 Viết ra 3 từ để mô tả sự thay đổi thái độ, cảm

xúc của bạn liên quan đến việc học học phần này

THU HOẠCH HỌC TẬP

1 Chương trình

• Chương trình đào tạo là gì?

• CTĐT bao gồm những yếu tố cơ bản nào;

Mối quan hệ giữa các yếu tố đó?

• Theo bạn yếu tố nào có vai trò quyết định

trong chương trình? và vì sao? Ví dụ?