Đề cương học phần Tư tưởng Hồ Chí Minh tại Đại học Bách khoa Hà Nội

 Thế giới quan và phương pháp luận của chủ nghĩa Mác Lê nin đã giúp Hồ Chí Minh tổng kết kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn đã thu nhận được trong quá trình đi tìm đường cứu nước để tìm

ĐỂ CƯƠNG CUỐI KỲ MÔN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

Phương pháp chung: Phải nhớ chính xác tất cả các đề mục, nội dung không thuộc có thể

“trảm phong” theo đó!

Câu 1: Ý nghĩa của việc học tập môn tư tưởng Hồ Chí Minh đối với sinh viên?

Trả lời:

 Nâng cao năng lực tư duy lý luận và phương pháp công tác :

 Nâng cao nhận thức về vai trò, vị trí của tư tưởng Hồ Chí Minh đối với Đảng và cách mạng Việt Nam

 Bồi dưỡng lập trường quan điểm cách mạng, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, đấu tranh phê phán những quan điểm sai trái

 Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào giải quyết các vấn đề do của cuộc sống đặt

ra của mỗi người

 Bồi dưỡng phẩm chất đạo đức và rèn luyện bản lĩnh chính trị :

 Học tập tư tưởng Hồ Chí Minh để nâng cao lòng tự hào về Đảng, về Bác Hồ, về

Tổ quốc Việt Nam

 Vận dụng kiến thức đã học để tu dưỡng, rèn luyện bản thân, hoàn thành nhiệm

vụ, chức trách của mình, đóng góp có hiệu quả vào sự nghiệp chung của dân tộc

Tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng trong nhận thức và kim chỉ nam trong hành động của sinh viên

II CHƯƠNG 1*: CƠ SỞ, QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH

Câu 2*: Phân tích bối cảnh lịch sử hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh?

Trả lời:

Bối cảnh lịch sử hình thành tư tưởng HCM:

 Bối cảnh lịch sử Việt Nam cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX:

 Năm 1858: Thực dân Pháp xâm lược Việt Nam, sự xâm lược của thực dân Pháp

đã gây ra nhiều hậu quả cho xã hội Việt Nam Trong khi đó, Triều đình nhà Nguyễn đã từng bước khuất phục đầu hàng Pháp

 Năm 1884: Ký Hòa ước Pa-tơ-nốt, triều đình nhà Nguyễn đã chính thức công nhận sự bảo hộ của Pháp trên toàn lãnh thổ Việt Nam

 Các phong trào vũ trang kháng chiến chống Pháp của nhân dân ta nổ ra, dâng cao, lan rộng trong cả nước nhưng lần lượt bị thất bại

 Công cuộc khai thác thuộc địa của Pháp từ 1895 đã làm cho xã hội Việt Nam có

sự biến chuyển và phân hóa (xã hội phong kiến chuyển sang xã hội thực dân nửa phong kiến, xuất hiện nhiều giai cấp tầng lớp xã hội mới: công nhân, tư sản, tiểu tư sản Công cuộc khai thác thuộc địa là sự bóc lột về kinh tế, áp bức về chính trị và nô dịch về văn hóa)

 Ảnh hưởng của các trào lưu cải cách ở Nhật Bản, Trung Quốc tràn vào Việt Nam, làm cho các phong trào yêu nước ở nước ta chuyển dần sang xu hướng dân chủ tư sản như bạo động của Phan Bội Châu; cải lương của Phan Chu Trinh; cách mạng tư sản của

VN Quốc dân Đảng do Nguyễn Thái Học đứng đầu

Tất cả các phong trào yêu nước cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX đều không tránh khỏi hạn chế, đều không tránh khỏi sự đàn áp dã man và thất bại, đất nước lâm vào tình trạng khủng hoảng về đường lối cứu nước Bối cảnh đó đặt ra một yêu cầu bức thiết về việc phải tìm ra con đường cứu nước

 Bối cảnh thời đại

 CNTB chuyển sang giai đoạn chủ nghĩa đế quốc và xác lập sự thống trị của chúng trên phạm vi thế giới, trở thành kẻ thù chung của nhân dân các dân tộc thuộc địa, khiến cho các phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc diễn ra ngày càng mạnh mẽ

 Ở các nước tư bản là mâu thuẫn giữa giai cấp công nhân và giai cấp tư sản Ở các nước thuộc địa, ngoài mâu thuẫn vốn có là giai cấp nông dân và đại chủ còn xuất hiện mâu thuẫn mới: giữa nhân dân các thuộc địa và chủ nghĩa đế quốc

 Cách mạng Tháng Mười Nga nổ ra và thắng lợi có tác dụng “thức tỉnh các dân tộc châu Á”

 Quốc tế cộng sản III ra đời (tháng 3 – 1919) đề cập tới vấn đề thuộc địa, bênh vực các dân tộc thuộc địa, ủng hộ phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc, giúp đỡ đào tạo cách mạng, vạch ra con đường giải phóng các dân tộc thuộc địa

Bối cảnh trong nước đặt ra yêu cầu bức thiết phải tìm ra con đường cứu nước mới, bối cảnh thời đại đã tạo ra con đường mà Việt Nam đang cần, tất nhiên nó không phải hoàn toàn có sẵn

Câu 3: Nêu những tiền đề tư tưởng - lý luận hình thành tư tưởng HCM? Tiền đề nào là

quan trọng nhất? Vì sao?

Trả lời:

 Những tiền đề tư tưởng – lý luận hình thành tư tưởng HCM

 Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam

 Tinh hoa văn hóa nhân loại

 Chủ nghĩa Mác – Lênin

 Trong các tiền đề trên chủ nghĩa Mác - Lênin là tiền đề quan trọng nhất là vì: Chủ nghĩa Mác - Lênin là thế giới quan và phương pháp luận của TTHCM, là chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất, đã chỉ ra con đường GPDT và phát triển cho dân tộc ta

Câu 4*: Phân tích giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt Nam trong việc hình thành

tư tưởng HCM?

Trả lời:

 Giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc: những giá trị truyền thống đặc sắc, cao

quý, tốt đẹp của dân tộc Việt Nam là tiền đề cho tư tưởng lý luận, là điểm xuất phát để hình thành tư tưởng Hồ Chí Minh

 Chủ nghĩa yêu nước

 Truyền thống đoàn kết, tinh thần nhân nghĩa, tương thân, tương ái của dân tộc Việt Nam

 Truyền thống lạc quan, yêu đời, tin vào sức mạnh bản thân, sự tất thắng của chân

lý

 Truyền thống cần cù, thông minh, sáng tạo, ham hiểu biết, ham học hỏi của dân tộc Việt Nam

 Trong những giá trị truyền thống của dân tộc, chủ nghĩa yêu nước là tư tưởng tình cảm cao quý và thiêng liêng nhất, cội nguồn trí tuệ sáng tạo của con người Việt Nam cũng

là chuẩn mực đạo đức cơ bản của dân tộc Việt Nam Với Hồ Chí Minh chủ nghĩa yêu nước trở thành lực lượng vật chất thực sự để Người đi đến đúc kết thành chân lý:

“Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước Đó là truyền thống quý báu của ta Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng

vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và cướp nước”

Câu 5*: Phân tích tinh hoa văn hóa nhân loại trong việc hình thành tư tưởng HCM?

Trả lời:

 Tinh hoa văn hóa nhân loại: Nét đặc sắc trong quá trình hình thành nhân cách và văn hóa Hồ Chí Minh là sự kết hợp các giá trị truyền thống của văn hóa phương Đông với các thành tựu hiện đại của văn minh phương Tây

 Văn hóa phương Đông:

 Với những hiểu biết uyên bác về Hán học từ nhỏ, Hồ Chí Minh biết chắt lọc những gì tinh túy trong các học thuyết triết học của các nhà tư tưởng phương Đông (Lão

Tử, Mặc Tử, Quản Tử …)

 Tiếp thu mặt tích cực, mặt phù hợp của Nho giáo: Triết lý hành động; Tư tưởng nhập thế, hành đạo giúp đời; Triết lý nhân sinh, tu thân dưỡng tính, đề cao văn hóa lễ giáo

 Tiếp thu và chịu ảnh hưởng sân sắc tư tưởng của đạo Phật: Tư tưởng vị tha, từ

bi, bác ái; Tư tưởng cứu khổ, cứu nạn, thương người như thể thương thân; Nếp sống đạo đức, giản dị, trong sạch, chăm lo làm việc thiện; Tinh thần bình đẳng, dân chủ, đề cao lao động chống lười biếng, …

 Tìm thấy ở chủ nghĩa Tam dân của Tôn Trung Sơn “những điều thích hợp với hoàn cảnh nước ta”

 Văn hóa phương Tây:

 Chịu ảnh hưởng sâu rộng của văn hóa dân chủ và cách mạng phương Tây

 Chịu ảnh hưởng của văn hóa Pháp, tìm hiểu các cuộc cách mạng ở Pháp, cách mạng ở Mỹ, tiếp thu các tư tưởng tự do, bình đẳng, bác ái qua các tác phẩm của các nhà

“khai sáng”

 Tiếp thu các giá trị về quyền sống, quyền tự do, quyền mưu cầu hạnh phúc của Tuyên ngôn độc lập Mỹ 1776, các giá trị của Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của cách mạng Pháp 1791

Câu 6*: Phân tích chủ nghĩa Mác – Lênin trong việc hình thành tư tưởng HCM?

Trả lời:

 Chủ nghĩa Mác - Lênin là cơ sở thế giới quan và phương pháp luận của tư tưởng

Hồ Chí Minh

 Thế giới quan và phương pháp luận của chủ nghĩa Mác Lê nin đã giúp Hồ Chí Minh tổng kết kiến thức và kinh nghiệm thực tiễn đã thu nhận được trong quá trình đi tìm đường cứu nước để tìm ra con đường cứu nước, giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con nguời

 Hồ Chí Minh đã tiếp thu và vận dụng sáng tạo những nguyên lý của Chủ nghĩa Mác Lênin vào hoàn cảnh, điều kiện cụ thể của Việt Nam Thực tiễn 10 năm đi tìm đường cứu nước cho dân tộc chỉ sau khi đọc được Sơ thảo lần thứ nhất Luận cương của Lênin về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa Hồ Chí Minh mới tìm thấy được con đường giải phóng đúng đắn cho dân tộc Việt Nam

 Thế giới quan và phương pháp luận của chủ nghĩa Mác Lênin đi vào tư tưởng

Hồ Chí Minh là chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử

 Nói về vai trò của chủ nghĩa Mác - Lê nin, Hồ Chí Minh viết: “Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất là chủ nghĩa Mác - Lênin”

 Chủ nghĩa Mác - Lênin là nguồn gốc lý luận quyết định bản chất của tư tưởng Hồ Chí Minh, đem lại cho Hồ Chí Minh phương pháp đúng đắn để tiếp cận văn hóa dân tộc và tinh hoa trí tuệ nhân loại từ đó mà tìm ra quy luật vận động và phát triển của xã hội Việt Nam là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội

III CHƯƠNG 2: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ VẤN ĐỀ DÂN TỘC VÀ CÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC

Câu 7*: Nêu các luận điểm của Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc?

Trả lời:

 Các luận điểm của Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc:

 Mục tiêu của cách mạng giải phóng dân tộc

 Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng vô sản

 Cách mạng giải phóng dân tộc trong thời đại mới phải do Đảng Cộng sản lãnh đạo

 Lực lượng của cách mạng giải phóng dân tộc bao gồm toàn dân tộc

 Cách mạng giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc

 Cách mạng giải phóng dân tộc phải tiến hành bằng con đường bạo lực

Câu 8: Phân tích luận điểm: Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo

con đường cách mạng vô sản?

Trả lời:

 Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường cách mạng

vô sản Hồ Chí Minh chủ trương cách mạng giải phóng dân tộc phải đi theo con đường cách mạng vô sản vì:

 Bài học rút ra từ thất bại của các phong trào yêu nước trước đó:

- Phong trào cứu nước theo con đường phong kiến

- Phong trào cứu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản

Tất cả các phong trào đó diễn ra anh dũng, quyết liệt nhưng đều đi đến thất bại

 Cách mạng tư sản là không triệt để:

- Qua khảo sát tìm hiểu thực tế các cuộc cách mạng tư sản nổi tiếng như cách mạng Mỹ 1776, cách mạng Pháp 1789, Hồ Chí Minh cho rằng các cuộc cách mạng tư sản

đó chưa đến nơi, vì tiếng là tự do, bình đẳng, bác ái nhưng trong thì dân chúng vẫn mưu tính làm một cuộc cách mạng mới

- Các cuộc cách mạng tư sản đó theo Hồ Chí Minh còn chưa đến nơi vì chưa mang lại quyền lợi cho đa số nhân dân lao động

 Con đường giải phóng dân tộc:

- Từ tìm hiểu thực tế Hồ Chí Minh thấy được cách mạng tháng Mười Nga 1917 vừa là cuộc cách mạng vô sản, vừa là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc, nó nêu gương sáng cho các dân tộc thuộc địa, mở ra thời đại mới chống đế quốc, giải phóng dân tộc

- Hồ Chí Minh tin tưởng vào Lênin và Quốc tế cộng sản, tìm thấy trong lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin phương hướng mới để giải phóng dân tộc

Vượt qua hạn chế về tư tưởng của các sĩ phu yêu nước đương thời, Hồ Chí Minh đến với chủ nghĩa Mác Lênin, lựa chọn khuynh hướng chính trị vô sản cho phong trào giải phóng dân tộc ở Việt Nam: “Muốn cứu nước giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản”

Câu 9: Phân tích luận điểm: Cách mạng giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động,

sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc?

Trả lời:

 Cách mạng giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc:

 Cách mạng giải phóng dân tộc cần được tiến hành chủ động, sáng tạo:

- Hồ Chí Minh cho rằng do nguyên nhân sâu xa của các cuộc chiến tranh xâm lược là vấn đề thị trường, các nước thuộc địa là nơi nuôi sống chủ nghĩa tư bản

- Vì vậy cách mạng thuộc địa có tầm quan trọng đặc biệt, nhân dân thuộc địa

có khả năng cách mạng to lớn: “Tất cả sinh lực của chủ nghĩa tư bản quốc tế đều lấy ở các

xứ thuộc địa”, “nọc độc và sức sống của con rắn độc tư bản chủ nghĩa đang tập trung ở các nước thuộc địa”

- Từ đó Hồ Chí Minh khẳng định : “công cuộc giải phóng của nhân dân ở thuộc địa chỉ có thể thực hiện được bằng sự nổ lực tự giải phóng”

 Về quan hệ giữa cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa và cách mạng vô sản

ở chính quốc:

- Theo Hồ Chí Minh thì cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa và cách mạng vô sản ở chính quốc quan hệ mật thiết và tác động qua lại lẫn nhau trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù chung là chủ nghĩa thực dân Đó là mối quan hệ bình đẳng chứ không phải là quan hệ lệ thuộc, hoặc quan hệ chính, phụ Nhận thức đúng vai trò, vị trí chiến lược của cách mạng thuộc địa HCM cho rằng cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc

Hồ Chí Minh đã thấy được khả năng tự giải phóng của các dân tộc thuộc địa Thực tiễn các mạng tháng Tám, thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ đã chứng minh luận điểm trên của Hồ Chí Minh là đúng đắn

Câu 10: Phân tích luận điểm: Cách mạng giải phóng dân tộc phải được tiến hành bằng con

đường cách mạng bạo lực?

Trả lời:

 Cách mạng giải phóng dân tộc phải được tiến hành bằng con đường cách mạng bạo lực:

 Tính tất yếu của bạo lực cách mạng:

- Vì chủ nghĩa đế quốc sử dụng bạo lực để xâm lược và thôn tính các dân tộc thuộc địa vì vậy con đường giành độc lập của các dân tộc thuộc địa chỉ có thể bằng con đường bạo lực cách mạng của quần chúng

- Bạo lực cách mạng theo tư tưởng Hồ Chí Minh là bạo lực của quần chúng mà hình thái của bạo lực cách mạng gồm cả đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang nhưng phải “tùy vào tình hình cụ thể mà sử dụng các hình thức đấu tranh cho phù hợp”

 Ở Hồ Chí Minh tư tưởng bạo lực cách mạng gắn bó hữu cơ với tư tưởng nhân đạo hòa bình:

- Hồ Chí Minh chủ trương phải tranh thủ tất cả các khả năng đề giành thắng lợi cho cách mạng mà đỡ hao tốn xương máu của nhân dân, phải tận dụng tối đa các biện pháp hòa bình để giải quyết xung đột

- Chiến tranh chỉ là giải pháp bắt buộc cuối cùng Chỉ khi không còn khả năng hòa hoãn, khi kẻ thù ngoan cố bám giữ lập trường thực dân, chỉ muốn giành thắng lợi bằng quân sự thì mới phải kiên quyết phát động chiến tranh

 Hình thái của bạo lực cách mạng:

- Hồ Chí Minh cho rằng lực lượng của cách mạng “là ở dân” vì vậy phải thực hiện khởi nghĩa toàn dân và chiến tranh nhân dân để huy động sức mạnh của toàn dân tham gia đánh giặc Nét đặc sắc của tư tưởng Hồ Chí Minh về hình thái của bạo lực cách mạng

là toàn dân khởi nghĩa, toàn dân nổi dậy

- Kháng chiến toàn dân là kháng chiến bao gồm cả quân sự, chính trị, ngoại giao, kinh tế và văn hóa – tư tưởng

- Phương châm để đánh giặc là đánh lâu dài, tự lực cánh sinh, dựa vào sức mình

là chính

 “Không dùng lực lượng của nhân dân về đủ mọi mặt để ứng phó thì không thể nào thắng lợi được”

Câu 11: Chúng ta phải làm gì để bảo vệ chủ quyền dân tộc và chủ quyền giai cấp?

Trả lời:

(Vận dụng)

IV CHƯƠNG 4*: TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM Câu 12*: Nêu nội dung công tác xây dựng Đảng Cộng sản Việt Nam theo tư tưởng HCM?

Trả lời:

 Nội dung công tác xây dựng ĐCS Việt Nam theo TTHCM:

 Xây dựng Đảng về tư tưởng, lý luận

 Xây dựng Đảng về chính trị

 Xây dựng Đảng về tổ chức, bộ máy, công tác cán bộ

 Xây dựng Đảng về đạo đức

Câu 13*: Phân tích nội dung xây dựng Đảng về tư tưởng – lý luận, chính trị và đạo đức?

Trả lời:

 Xây dựng Đảng về tư tưởng, lý luận:

 Theo Hồ Chí Minh nền tảng tư tưởng, lý luận của Đảng phải là chủ nghĩa Mác Lênin, chủ nghĩa Mác Lênin là “cốt ” của Đảng, là cẩm nang của cách mạng Việt Nam Thời kỳ đi tìm đường cứu nước Hồ Chí Minh viết: “Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều nhưng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng nhất là chủ nghĩa Mác

- Lênin”

 Xây dựng Đảng về tư tưởng là giáo dục cán bộ đảng viên đạo đức và nhân sinh quan của giai cấp công nhân; giáo dục lòng trung thành, sự hy sinh, lòng dũng cảm của người Đảng viên đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc

 Xây dựng Đảng là lý luận là tăng cường công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết kinh nghiệm cách mạng Việt Nam, làm rõ con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam,

là đem học thuyết Mác – Lênin, đường lối, chính sách, quan điểm của Đảng giáo dục cán

bộ, đảng viên

 Trong tiếp thu và vận dụng chủ nghĩa Mác – Lênin, Hồ Chí Minh lưu ý:

- Phải học tập, nghiên cứu, tuyên truyền chủ nghĩa Mác – Lênin phải luôn phù hợp với hoàn cảnh và từng đối tượng

- Phải vận dụng chủ nghĩa Mác - Lênin cho phù hợp với hoàn cảnh Việt Nam, tránh giáo điều, rập khuôn, máy móc

- Phải chú ý kế thừa học tập kinh nghiệm tốt của các Đảng cộng sản khác, đồng thời phải tổng kết kinh nghiệm của mình để bổ sung cho chủ nghĩa Mác – Lênin

- Phải tăng cường đấu tranh để bảo vệ sự trong sáng của chủ nghĩa Mác - Lênin

 Xây dựng Đảng về chính trị:

 Hồ Chí Minh coi xây dựng Đảng về chính trị là vấn đề “cốt tử” trong sự tồn tại

và phát triển của Đảng, là vấn đề quan trọng nhất trong xây dựng Đảng

 Xây dựng Đảng về chính trị là làm cho đường lối chính trị của Đảng đúng đắn, thật sự khoa học và cách mạng

 Để có đường lối chính trị đúng đắn:

- Dựa trên nền tảng của chủ nghĩa Mác Lênin

- Tiếp thu, học tập kinh nghiệm của cách mạng thế giới, các Đảng anh em

- Qui tụ được trí tuệ dân tộc và thời đại

 Có đường lối đúng rồi phải:

- Giáo dục truyền bá đường lối

- Kiên định đường lối

Hồ Chí Minh cũng chỉ ra nguy cơ của sự sai lầm về đường lối chính trị sẽ đưa đến hậu quả khôn lường cho dân tộc, nhân dân

 Xây dựng Đảng về đạo đức:

 Hồ Chí Minh khẳng định một Đảng chân chính, cách mạng phải có đạo đức cách mạng Đạo đức cách mạng tạo nên uy tín, sức mạnh của Đảng, giúp Đảng đủ tư cách hướng dẫn quần chúng, lãnh đạo nhân dân

 Theo Hồ Chí Minh thực chất đạo đức của Đảng là:

- Là đạo đức mới cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư

- Là đạo đức mang bản chất của giai cấp công nhân, đạo đức Mác - Lênin

- Cốt lõi đạo đức của Đảng là chủ nghĩa nhân đạo chiến đấu

 Theo Hồ Chí Minh thì đạo đức trong sáng của Đảng là mục tiêu lý tưởng của Đảng và là tư cách số một của Đảng cầm quyền

 Xây dựng đạo đức của Đảng cần:

- Giáo dục đạo đức cho cán bộ, Đảng viên

- Gắn giáo dục với tu dưỡng, rèn luyện của cán bộ, Đảng viên

- Đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân

Câu 14*: Nêu các nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới theo tư tưởng HCM? Phân tích nội

dung các nguyên tắc?

Trả lời:

 Các nguyên tắc xây dựng Đảng kiểu mới theo tư tưởng HCM:

 Tập trung dân chủ

 Tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách

 Tự phê bình và phê bình

 Kỷ luật nghiêm minh và tự giác

 Đoàn kết thống nhất trong Đảng

 Hồ Chí Minh nêu lên 5 nguyên tắc tổ chức sinh hoạt Đảng là:

 Nguyên tắc tập trung dân chủ: đây là nguyên tắc tổ chức của Đảng Theo Hồ Chí Minh tập trung dân chủ là nguyên tắc cơ bản để xây dựng Đảng Tập trung dân chủ có mối liên hệ khăng khít với nhau, là hai vế của một nguyên tắc là:

Tập trung phải dựa trên nền tảng dân chủ

Dân chủ phải dưới sự chỉ đạo của tập trung

- Dân chủ là gì? Theo Hồ Chí Minh thì dân chủ trong Đảng là đối với mọi vấn

đề của Đảng mọi người được tư do tư tưởng bày tỏ ý kiến của mình để tìm ra chân lý

- Tập trung là gì? Theo Hồ Chí Minh thì khi mọi người đã tự do tư tưởng, tìm

ra chân lý thì phải thống nhất lại, lúc đó quyền tự do tư tưởng hóa ra là quyền tự do phục tùng chân lý

 Nguyên tắc tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách: đây là nguyên tắc lãnh đạo của Đảng

- Theo Hồ Chí Minh phải tập thể lãnh đạo vì một người dù tài giỏi, khôn ngoan đến đâu cũng chỉ xem xét được một mặt hoặc nhiều mặt của một vấn đề chứ không thể xem xét được mọi mặt của một vấn đề Cần phải có nhiều người tham gia là tập thể

- Theo Hồ Chí Minh cần phải cá nhân phụ trách vì công việc của cách mạng khi đã được bàn bạc, thống nhất cần giao cho một người, một nhóm người phụ trách để công việc được trôi chảy trách dựa dẫm, ỷ lại vào nhau, giống như “Nhiều sãi không ai đóng cửa chùa”, người này ỷ lại người kia, đùn đẩy trách nhiệm

“Tập thể lãnh đạo là dân chủ, cá nhân phụ trách là tập trung

Tập thể lãnh đạp, cá nhân phụ trách, tức là dân chủ tập trung”

 Nguyên tắc tự phê và phê bình: đây là nguyên tắc sinh hoạt của Đảng

- Mục đích tự phê và phê bình là để phần ưu điểm trong con người nảy nở, phần xấu mất dần đi Hồ Chí Minh coi tự phê và phê bình là thang thuốc tốt nhất để mỗi người

tự hoàn thiện mình, là vũ khí để Đảng nâng cao trỉnh độ lãnh đạo, để Đảng hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình

- Thái độ và phương pháp tự phê và phê bình: Phải tiến hành thường xuyên, thẳng thắn, chân thành, trung thực; Phải có tình thương yêu lẫn nhau

 Nguyên tắc kỷ luật nghiêm minh, tự giác: đây là nguyên tắc kỷ luật của Đảng

- Theo Hồ Chí Minh thì sức mạnh của mỗi Đảng viên và tổ chức Đảng là ở ý thức tổ chức kỷ luật nghiêm minh, tự giác

- Nguyên tắc kỷ luật của Đảng biểu hiện: Tổ chức Đảng, đảng viên phải bình đẳng trước điều lệ Đảng, pháp luật của Nhà nước; Đảng phải gồm những người tự giác phấn đấu cho chủ nghĩa Cộng sản, đây là yêu cầu bắt buộc đối với mọi cán bộ Đảng viên; Biểu hiện ở sự gương mẫu của cán bộ Đảng viên trước công việc của Đảng và chính quyền

 Nguyên tắc đoàn kết thống nhất trong Đảng: toàn Đảng phải đoàn kết thành một khối vững chắc và thống nhất về ý chí và hành động và phải luôn luôn bảo vệ sự đoàn kết, thống nhất đó Để thực hiện đoàn kết thống nhất trong Đảng :

- Kiên định chủ nghĩa Mác Lênin, đường lối, chủ trương, chính sách mà Đảng

đã vạch ra

- Mở rộng dân chủ nội bộ

- Thường xuyên rèn luyện đạo đức cách mạng

- Đoàn kết trong Đảng và ngoài xã hội

Câu 15: Vì sao nói xây dựng Đảng là quy luật tồn tại và phát triển của Đảng?

Trả lời:

 Nói xây dựng Đảng là quy luật tồn tại và phát triển của Đảng vì:

 Theo HCM, xây dựng và chỉnh đốn Đảng là một nhiệm vụ tất yếu, thường xuyên

để Đảng có thể hoàn thành vai trò tiên phong của mình trước giai cấp, dân tộc và nhân dân