- Các nguyên tố trên cùng một hàng ngang có cùng số lớp electron trong nguyên tử... Viết cấu hình electron... RÚT KINH NGHIỆM.
Trang 1Ngày soạn: / /
Ngày dạy: / /
Lớp:
Chương 2: BẢNG TUẦN HOÀN CÁC NGUYÊN TỐ
HOÁ HỌC VÀ ĐỊNH LUẬT TUẦN HOÀN
Bài 9 : BẢNG TUẦN HOÀN CÁC NGUYÊN
TỐ HOÁ HỌC
I.MỤC TIÊU:
1/ Kiến thức:
- Học sinh biết: Nguyên tắc xây dựng bảng tuần hoàn.
- Học sinh hiểu: Cấu tạo bảng tuần hoàn Mới quan hệ chặt chẽ giữa cấu hình electron
nguyên tử với vị trí của nguyên tớ trong bảng tuẩn hoàn
2/ Kỹ năng:
- Đọc được các thơng tin về nguyên tớ hóa học ghi trong mợt ơ nguyên tớ.Vân dung sắp
xếp mợt nguyên tớ hóa học vào bảng tuần hoàn khi biết cấu hình electron của nguyên tử
nguyên tớ đó và ngược lại
- So sánh dạng bảng tuần hoàn đang được sử dụng rợng rãi và bảng tuần hoàn do
Men-đê-lê-ep phát minh Tìm ra những ưu điểm nởi bậc của dạng bảng dài đang được sử
dụng
3/ Tình cảm- thái đợ:
- Tin tưởng vào khoa học, chân lí khoa học
- Tinh thần làm việc nghiêm túc
- Đức tính cần cù, tỉ mỉ, chính xác
II CHUẨN BỊ:
- Bảng tuần hoàn các nguyên tớ hóa học
- Hình vẽ ơ nguyên tớ được phóng to
III PHƯƠNG PHÁP: Đàm thoại - nêu vấn đề
IV NỢI DUNG:
1/ Ởn định lớp-kiểm tra bài cũ: khơng kiểm tra
2/ Tiến trình dạy học:
Hoạt đợng 1 - NGUYÊN TẮC SẮP XẾP CÁC NGUYÊN TỚ TRONG BẢNG TUẦN
HOÀN
TG HOẠT ĐỢNG CỦA
GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỢNG CỦA HỌC
SINH
NỢI DUNG GHI BẢNG
Tuần: 5
Tiết: 15
Trang 2- Các em hãy cho biết Ông
Menđêlêep đã dựa vào
những nguyên tắc nào để
sắp xếp các nguyên tố trong
bảng tuần hoàn?
NX: số hiệu nguyên tử của
một nguyên tố hóa học = số
đơn vị điện tích hạt nhân
NX: Các nguyên tố được
sắp xếp theo chiều tăng dần
của điện tích hạt nhân
nguyên tử
NX: Các nguyên tố có cùng
số lớp electron trong nguyên
tử được xếp thành một hàng
- Các nguyên tố có cùng số
electron hóa trị trong
nguyên tử được xếp thành
một cột
- Electron hóa trị là những
eletron có khả năng tham
gia hình thành liên kết hóa
học Chúng thường nằm ở
lớp ngoài cùng hoặc có thể
nằm ở phân lớp sát lớp
ngoài cùng chưa bão hòa
- Các nguyên tố được sắp xếp theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân nguyên tử
- Các nguyên tố trên cùng một hàng ngang có cùng số
lớp electron trong nguyên tử
- Các nguyên tố có cùng số
electron hóa trị trong nguyên tử được xếp thành một cột
I NGUYÊN TẮC SẮP XẾP CÁC
TUẦN HOÀN
- Các nguyên tố được sắp xếp theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân nguyên tử
- Các nguyên tố có cùng số lớp electron trong nguyên tử được xếp thành một hàng
- Các nguyên tố có cùng số electron hóa trị trong nguyên tử được xếp thành một cột
Hoạt động 2 – CẤU TẠO CỦA BẢNG TUẦN HOÀN CÁC NGUYÊN TỐ HÓA HỌC
TG HOẠT ĐỘNG CỦA
GIÁO VIÊN
HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC
SINH
NỘI DUNG GHI BẢNG
20ph - Yêu cầu học sinh quan sát
tranh vẽ ô nguyên tố của
nhôm và giới thiệu cho học
sinh biết các thông tin ghi
trên ô
- Quan sát và trả lời
II CẤU TẠO BẢNG TUẨN HOÀN
1 Ô nguyên tố:
Số thứ tự nguyên tố = số hiệu nguyên tử = số
đv điện tích hạt nhân =
Trang 3NX: Các thông tin này rất
quan trọng giúp chúng ta
tìm hiểu cấu tạo, tính chất
của nguyên tử
- Chọn một số ô trong 20
nguyên tố đầu bảng tuần
hoàn yêu cầu học sinh nhìn
vào đó để trình bày các
thông tin mà học sinh thu
nhận được ( nitơ, oxi, liti,
hiđro…… )
- Số thứ tự của ô nguyên tố
đúng bằng số hiệu nguyên
tử của nguyên tố đó
NX: bảng hệ thống tuần
hoàn gồm 7 chu kì
- Chia lớp thành 5 nhóm:
+ Nhóm 1: tìm hiếu chu kì
1, chu kì 6 và 7
+ Nhóm 2: tìm hiểu chu kì
2
+ Nhóm 3: tìm hiểu chu kì
3
+ Nhóm 4 tìm hiểu chu kì
4 và 5
+ Nhóm 5: Các em hãy cho
biết khái niệm chu kì là gì?
Phân loại?
Trả lời những câu hỏi sau:
- Cho biết trong chu kì có
bao nhiêu nguyên tố? Mở
đầu là nguyên tố nào? Kết
thúc là nguyên tố nào?
Cho biết số hiệu nguyên tử ?
Có bao nhiêu lớp electron ?
Viết cấu hình electron của
hai nguyên tố đầu chu kì
Riêng chu kì 5,6,7 không
cần viết cấu hình electron
- Nhóm 1: chu kì một gồm 2 nguyên tố Bắt đầu bằng H và kết thúc bằng He Viết cấu hình electron Có 1lớp e
Chu kì 6 gồm 32 nguyên tố từ Cs (Z=55) đến Rn (Z
=86)
Chu kì 7 bắt đầu từ Fr (Z=87) đến nguyên tố có số
thư tự 110 Chu kì 7 chưa hoàn thành
- Nhóm 2: chu kì 2 gồm 8 nguyên tố từ Li (Z=3) đến
Ne (Z=10) Có 2 lớp e Viết cấu hình e cùa Li và Be
- Nhóm 3: chu kì 3 có 8 nguyên tố bắt đầu từ Na (Z=11) đến Ar (Z=18) Có
3 lớp e Viết cấu hình e cùa
Na và Mg
- Nhóm 4: chu kì 4 gồm 18 nguyên tố từ K (Z=19) đến Kr(Z=36) Viết cấu hình e của K và Ca
Chu kì 5 gồm 18 nguyên tố, từ Rb (Z=37) đến Xe (Z=54) Có 5 lớp e
- Chu kì 1,2,3 là chu kì nhỏ
số p = số e
2 Chu kì
Chu kì là dãy những nguyên tố mà nguyên tử của chúng có cùng số lớp electron
- Số thứ tự chu kì = số lớp electron của nguyên tử các nguyên tố trong chu kìđó
- Chu kì 1,2,3 là chu kì nhỏ
- Chu kì 4,5,6, 7 được gọi là chu kì lớn
- Chu kì 1 gồm 2 nguyên tố, chu kì 2,3 gồm 8 nguyên tố, chu kì 4,5 có 18 nguyên tố, chu kì 6 có 32 nguyên tố, chu kì 7 chưa hoàn thành
- Chu kì nào cũng được bắt đầu bằng một kim loại điển hình và kết thúc bằng một khí hiếm ( trừ chu kì 1)
Trang 4Củng cố và bổ sung.
- Thế nào là chu kì nhỏ?
Thế nào là chu kì lớn ?
- 14 nguyên tố đứng sau La
(Z=57) thuộc chu kì 6 được
gọi là các nguyên tố thuộc
họ lantan 14 nguyên tố
thuộc chu kì 7 sau Ac
(Z=89) gọi là các nguyên tố
thuộc họ actini được xếp
riêng thành hai hàng ở phần
cuối bảng
- Mỗi chu kì thường bắt đầu
bằng một kim loại kiềm và
kết thúc bằng một khí hiếm
- Chu kì 4,5,6, 7 được gọi
la chu kì lớn
V CỦNG CỐ : (5ph)
- Viết cấu hình eletron của các nguyên tố có Z= 17, 10, 26
- Làm bài tập 1 đến 5 SGK trang 39
VI DẶN DÒ : xem tiếp phần nhóm nguyên tố tiếp theo.
VII RÚT KINH NGHIỆM