Error!. Bookmark not defined.
Trang 1b o v
ây là đ tài nghiên c u m i, không trùng l p v i các đ tài lu n v n nào tr c đây,
do đó không có s sao chép c a b t kì lu n v n nào N i dung c a lu n v n đ c th
hi n theo đúng quy đ nh, các ngu n tài li u, t li u nghiên c u và s d ng trong lu n
v n đ u đ c trích d n ngu n
N u x y ra v n đ gì v i n i dung lu n v n này, tôi xin ch u hoàn toàn trách nhi m theo quy đ nh
NG I VI T CAM OAN
Trang 2L I C M N
hoàn thành ch ng trình th c s và làm lu n v n t t nghi p này, tôi đã nh n đ c
s h ng d n, giúp đ và góp ý nhi t tình c a quý th y cô tr ng i h c Th y L i
Tr c h t, tôi xin g i l i c m n sâu s c đ n PGS.TS Bùi Qu c L p đã dành r t nhi u
th i gian tâm huy t h ng d n, đóng góp Ủ ki n giúp tôi hoàn thành t t lu n v n t t nghi p Em c ng xin g i l i c m n t i toàn th các th y cô giáo Khoa Môi tr ng
Tr ng i h c Th y L i nh ng ng i đã cho em ki n th c và kinh nghi m trong
su t quá trình em đ c h c t p t i tr ng đ em có th hoàn thành đ c lu n v n t t nghi p này
Tôi c ng xin c m n các cán b , k thu t viên Trung tâm Quan tr c Môi tr ng, Chi
C c b o v môi tr ng Thanh Hóa, Chi c c th ng kê TP S m S n, UBND TP S m
S n … đã t o đi u ki n cho tôi kh o sát và thu th p tài li u đ có c d li u ph c v cho lu n v n
ng th i, tôi c ng xin c m n b n bè, đ ng nghi p và gia đình đã luôn bên tôi, c v
và đ ng viên tôi nh ng lúc khó kh n đ có th v t qua và hoàn thành t t lu n v n này
M c dù tôi đã c g ng hoàn thành lu n v n b ng t t c s nhi t nhi t tình và n ng l c
c a mình, tuy nhiên không th tránh kh i nh ng sai sót Vì v y, tôi r t mong nh n
đ c s đóng góp c a th y cô và các b n đ tôi hoàn thi n lu n v n
Tôi xin chân thành c m n
Hà N i, tháng 05 n m 2018
H c viên
Th H ng
Trang 3M C L C
L I CAM OAN i
L I C M N ii
DANH M C HÌNH V vi
DANH M C B NG vii
DANH M C T VI T T T ix
M U 1
1.Tính c p thi t c a đ tài 1
2.M c tiêu nghiên c u 2
3 i t ng và ph m vi nghiên c u 2
4.Cách ti p c n và ph ng pháp nghiên c u 2
5.K t qu d ki n đ t đ c 3
CH NG 1: T NG QUAN 4
1.1 Khái quát v các khu du l ch bi n 4
1.1.1 c đi m ngành du l ch bi n 4
1.1.2 Vai trò c a ngành du l ch bi n đ i v i s phát tri n kinh t - xã h i 7
1.1.3 Khái quát hi n tr ng môi tr ng khu du l ch bi n Vi t Nam 8
1.1.4Hi n tr ng Công tác qu n lỦ môi tr ng các khu du l ch bi n 11
1.2 Gi i thi u khái quát v khu du l ch bi n S m S n-Thanh Hóa 12
1.2.1 i u ki n t nhiên 12
1.2.2 i u ki n kinh t - xã h i 14
1.3 Tóm t t Quy ho ch phát tri n kinh t -xã h i c a thành ph S m S n đ n n m 2030 19
Trang 4CH NG 2: ỄNH GIỄ HI N TR NG Ô NHI M VÀ TH C TR NG
N-THANH HÓA 23
2.1 Hi n tr ng các thành ph n môi tr ng 23
2.1.1 Môi tr ng n c 23
2.1.2 N c ng m 28
2.1.3 N c bi n ven b 30
2.1.4 Môi tr ng đ t 34
2.1.5 Môi tr ng không khí 35
2.1.6 a d ng sinh h c 37
2.2 Các ho t đ ng gây ô nhi m môi tr ng 38
2.2.1 Ho t đ ng sinh ho t trong khu dân c 38
2.2.2 Ho t đ ng s n xu t và d ch v kinh doanh nhà hàng khách s n 42
2.2.3 Ho t đ ng s n xu t, ch bi n th y h i s n 45
2.2.4 Khu x lỦ n c th i t p trung c a thành ph S m S n 49
2.2.5 Ho t đ ng chôn l p ch t th i r n t p trung c a thành ph 54
2.2.6 Ho t đ ng neo đ u tàu thuy n 57
2.3 ánh giá các nh h ng 58
2.3.1 nh h ng đ i v i môi tr ng bi n và các bãi bi n 58
2.3.2 nh h ng đ i v i môi tr ng kinh t - xã h i 59
2.3.3 nh h ng đ n s c kh e c ng đ ng 60
2.4 Th c tr ng Công tác qu n lý môi tr ng 61
2.4.1 C s pháp lý v qu n lỦ môi tr ng 61
2.4.2 C c u t ch c v qu n lỦ môi tr ng 61
Trang 5CH NG 3: XU T CÁC GI I PHÁP QU N LÝ VÀ B O V MÔI
TR NG KHU DU L CH BI N S M S N-THANH HÓA 66
3.1 C s đ xu t gi i pháp 66
3.1.1 C s pháp lý 66
3.1.2 C s th c ti n 66
3.2 Gi i pháp v qu n lý 69
3.2.1 Hoàn thi n công tác qu n lỦ môi tr ng đ a ph ng 69
3.2.2 Áp d ng các công c kinh t 71
3.2.3 Giáo d c-Tuyên truy n 72
3.2.4 Xây d ng ch ng trình giám sát 74
3.3 Gi i pháp k thu t 75
3.3.1 xu t thi t k dây truy n x lỦ n c th i t p trung c a thành ph S m S n 75 3.3.2 Tính toán s b dây chuy n x lỦ n c th i sinh ho t 78
3.3.3 C i t o Bãi chôn l p ch t th i r n sinh ho t h p v sinh 92
K T LU N VÀ KI N NGH 97
TÀI LI U THAM KH O 99
PH L C 101
Trang 6DANH M C HÌNH V
Hình 1.1 Ô nhi m bi n thành ph S m S n 9
Hình 1.2 V trí khu v c S m S n 13
Hình 2.1 Hàm l ng Nitrit d c Sông Mã 25
Hình 2.2 Hàm l ng t ng d u m Sông Mã 26
Hình 2.3 Hàm l ng váng d u m trong n c sông 27
Hình 2.4 Hàm l ng E Coli trong n c sông 28
Hình 2.5 Hàm l ng c ng và Ch t r n t ng s trong n c ng m 28
Hình 2.6 Hàm l ng COD và Mn trong n c ng m 29
Hình 2.7 Hàm l ng ColiForm và E.coli trong n c ng m 30
Hình 2.8 Hàm l ng COD trong n c bi n ven b 31
Hình 2.9 Hàm l ng TSS trong n c bi n ven b 32
Hình 2.11 Hàm l ng d u m khoáng trong n c bi n ven b 33
Hình 2.12 Hàm l ng SO42- trong đ t vùng ven bi n 35
Hình 2.14 Quy trình công ngh s n xu t các s n ph m khô c a công ty H ng C ng 46 Hình 2.15 Quy trình công ngh s n xu t các s n ph m đông l nh c a công ty H ng C ng 47
Hình 2.16 H th ng x lý n c th i t p trung c a Thành ph S m S n 52
Hình 2.17 Hi n tr ng bãi chôn l p thành ph S m S n 55
Hình 2.18 Mô hình qu n lý môi tr ng 62
Hình 3.1 S đ đ xu t h th ng x lý n c th i sinh 77
Trang 7DANH M C B NG
B ng 1.1 T ng l t khách du l ch và doanh thu du l ch qu c t giai đo n 2014-2016 6
B ng 1.2 Khách du l ch qu c t đ n Vi t Nam qua 10 n m g n đây (2006-2016) 7
B ng 2.1 Ch s ch t l ng n c (WQI) c a sông Mã 24
B ng 2.2 Ch s ch t l ng n c (WQI) c a sông 26
B ng 2.3 K t qu phân tích ch t l ng không khí xung quanh t i các đi m nút giao thông chính trên đ a bàn thành ph S m S n 36
B ng 2.4 C u trúc thành ph n loài th c v t n i 37
B ng 2.5 Các thông s c n trong tính toán trong h gia đình 39
B ng 2.6 H s các ch t ô nhi m có trong n c th i sinh ho t 40
B ng 2.7 T i l ng và n ng đ các ch t ô nhi m có trong n c th i 41
B ng 2.8 Các thông s c n trong tính toán trong h gia đình 42
B ng 2.9 Tiêu chu n và d báo l ng n c th i, ch t th i r n 43
B ng 2.10 T i l ng và n ng đ các ch t ô nhi m có trong n c th i 45
B ng 2.11 Các c s ch bi n th y h i s n 46
B ng 2.12 Các thông s n c th i ch bi n c a Công ty H ng C ng 48
B ng 2.13 K t qu phân tích n c th i sinh ho t t i khu x lý n c th i t p trung thành ph S m S n tháng 3 53
B ng 2.14 K t qu phân tích n c th i sinh ho t t i khu x lý n c th i t p trung thành ph S m S n tháng 9 53
B ng 2.15 Thành ph n CTR t i bãi rác 55
B ng 2.16 Thành ph n n c r rác BCL thành ph S m S n 2016 56
B ng 2.17 K t qu phân tích ch t l ng không khí xung quanh t i bãi rác 57
B ng 2.18 V trí không khí xung quanh t i khu v c lân c n bãi rác 57
B ng 2.19 Ngu n phát sinh ch t th i t ho t đ ng c a t p đoàn FLC Error! Bookmark not defined B ng 3.1 Ch t l ng n c th i sinh ho t t i khu x lý n c 76
B ng 3.2 M ng ti p nh n n c th i 81
B ng 3.3 Giá tr c a h ng s th c nghi m a,b t > 20o C 85
B ng 3.4 L a ch n quy mô bãi chôn l p 93
Trang 8TP
: Tiêu chu n cho phép : Thành ph
TSS : T ng ch t r n l l ng UBND
KT-XH
QL
: y ban nhân dân : Kinh t -xã h i : Qu n lý
Trang 9M U
1.Tính c p thi t c a đ tài
Môi tr ng là đi u ki n thi t y u cho s s ng t n t i duy trì phát tri n Con ng i luôn tìm tòi sáng t o đ phát tri n nâng cao ch t l ng đ i s ng c a mình Trong su t quá trình đó, con ng i đ ng th i c ng đã nh n th c đ c t m quan tr ng c a vi c gìn gi
b o v môi tr ng Vi c nghiên c u b o v môi tr ng r t quan tr ng, đ c bi t trong tình hình môi tr ng s ng đang ngày càng b ô nhi m m c đ m i lúc l i càng tr nên
n ng n ph c t p
Thành ph S m S n là m t trong nh ng đ a đi m du l ch bi n khá n i ti ng t i Vi t Nam, ho t đ ng du l ch bi n đã đóng góp l i ích không nh cho kinh t c a thành ph
S m S n Tuy nhiên, cùng v i s phát tri n v kinh t , ô nhi m môi tr ng c ng đang
tr thành m t v n đ c p bách trong giai đo n hi n nay N c th i sinh ho t c a các h gia đình, các khách s n, nhà ngh , các khu ch bi n h i s n, khu d ch v du l ch ch a
đ c x lý tri t đ đ ra môi tr ng, đã gây nh h ng không nh đ n môi tr ng thành ph S m S n Hi n nay, chính quy n thành ph S m S n đang quan tâm đ n các
gi i pháp nh m h n ch và kh c ph c tình tr ng ô nhi m môi tr ng gây ra nh ng nh
h ng tiêu c c đ n ch t l ng môi tr ng s ng, môi tr ng du l ch bi n
Ho t đ ng s n xu t, kinh doanh d ch v du l ch bao g m nhi u l nh v c đóng góp đáng
k ch t ô nhi m môi tr ng n c bi n Ho t đ ng trên c ng đã đ c ghi nh n là ngu n gây ô nhi m môi tr ng l n c n th c hi n các gi i pháp gi m thi u Ngành du
l ch bi n là m t trong các ngành đang đóng m t vai trò to l n trong quá trình phát tri n kinh t thành ph S m S n Tuy nhiên, ô nhi m và suy thoái môi tr ng là h u qu không mong mu n khi các m c tiêu phát tri n nhanh v kinh t xã h i không song hành các m c tiêu phát tri n b n v ng S t ng tr ng các ho t đ ng s n xu t, kinh doanh, d ch v du l ch c ng đã làm cho ch t l ng môi tr ng bi n ngày càng suy
gi m, hàm l ng các ch t ô nhi m ngày càng gia t ng V n đ b o v môi tr ng bi n
đ i v i ho t đ ng s n xu t, kinh doanh, d ch v du l ch ph i đ c xem xét, gi i quy t
đ đ m b o phát tri n b n v ng và h i nh p v i khu v c và th gi i T nh ng v n đ
đ t ra nói trên vi c l a ch n tri n khai nghiên c u đ tài Nghiên c u th c tr ng ô nhi m
Trang 10môi tr ng khu du l ch bi n S m S n-Thanh ảóa và đ xu t các bi n pháp qu n lý b o
v là c n thi t Lu n v n t p trung gi i quy t các v n đ qu n lỦ môi tr ng, nghiên
c u các nh h ng c a khu dân c , ho t đ ng s n xu t, kinh doanh, d ch v du l ch
đ n môi tr ng t đó đ xu t các gi i pháp b o v môi tr ng cho khu v c du l ch
hoàn thành đ c các m c tiêu và n i dung nghiên c u đ t ra trong quá trình th c
hi n đ tài lu n v n, nh ng ph ng pháp nghiên c u sau đây s đ c s d ng:
P ng h u: các s li u đi u ki n t nhiên, kinh t xã h i
đ c phân tích và t ng h p thành báo cáo hoàn ch nh, b o đ m tính khoa h c và th c
ti n Thu th p, t ng h p và phân tích các tài li u liên quan c a đ tài
P c a: đi u tra kh o sát các ngu n th i quan sát s
b xung quanh khu v c bi n và ho t đ ng s n xu t, kinh doanh, d ch v du l ch Ti n hành kh o sát các đi m gây ô nhi m môi tr ng t i khu v c du l ch bi n
Trang 11P k th a các k t qu , s li u liên quan (ch t l ng n c m t,
n c th i, c a các c quan qu n lý, các nhà nghiên c u
P â íc x lý s li u: ph ng pháp phân tích tài li u thu th p đ c t
kh o sát th c đ a và các c quan liên quan
P mô ng: so sánh ch t l ng môi tr ng v i các Tiêu chu n,
Quy chu n k thu t Qu c gia v môi tr ng hi n hành
Trang 12CH NG 1: T NG QUAN
1.1 Khái quát v các khu du l ch bi n
1.1.1 c đi m ngành du l ch bi n
1.1.1.1 Khái ni m du l ch
Hi n nay có r t nhi u tác gi đ a ra khái ni m du l ch, ta có th nêu ra m t s khái
ni m nh sau: theo t ch c du l ch th gi i (WTO thì “Du l ch bao g m nh ng ho t
đ ng c a nh ng ng i đi đ n m t n i khác ngoài n i c trú th ng xuyên c a mình trong th i h n không quá m t n m liên t c đ vui ch i, vì công vi c hay vì m c đích khác không liên quan đ n ho t đ ng ki m ti n n i mà h đ n”; i v i Vi t Nam, khái ni m du lch đ c nêu trong Pháp L nh Du L ch Vi t Nam công b ngày 20/2/1999 nh sau:”Du l ch là ho t đ ng c a con ng i ngoài n i l u trú th ng xuyên c a mình nh m th a mãn nhu c u tham quan, gi i trí, ngh d ng trong m t kho ng th i gian nh t đ nh”[8]
S t n t i và phát tri n c a ngành Du l ch g n li n v i kh n ng khai thác tài nguyên, khai thác đ c tính c a môi tr ng xung quanh Do đó, ho t đ ng du l ch có m i quan
h qua l i m t thi t v i môi tr ng Nh ng n u không bi t khai thác ti m n ng du l ch
m t cách h p lý, s làm suy gi m ch t l ng môi tr ng và nh h ng t i phát tri n
du l ch Nh v y, ho t đ ng du l ch tác đ ng vào môi tr ng theo chi u tích c c và tiêu c c
- Phát tri n du l ch tác đ ng tích c c t i vào vi c b o t n c nh quan thiên nhiên
h p d n khách du l ch, các c nh quan thiên nhiên có kh n ng đ a vào phát tri n du
l ch s đ c ngành Du l ch đ u t tu b ngày càng t t h n và các di n tích t nhiên cho phát tri n các khu b o t n và v n qu c gia đ c đ m b o Vì v y, phát tri n du
l ch s t o đi u ki n cho vi c b o t n c nh quan thiên nhiên
- Phát tri n du lch tác đ ng tích c c vào vi c nâng c p c s h t ng t o đi u ki n thu n l i cho vi c đi l i và l u trú c a du khách, thì vi c c i t o, nâng c p và xây d ng
m i các c s h t ng các đ a ph ng (sân bay, đ ng sá, h th ng c p thoát n c,
Trang 13x lý ch t th i, thông tin liên l c) là c n thi t Thông qua các ho t đ ng này, c s h
t ng các đ a ph ng trên ph m vi c n c s đ c đ u t nâng c p
- Phát tri n du lch tác đ ng tích c c vào vi c nâng cao ý th c c a c ng đ ng v b o
v và t ng c ng ch t l ng môi tr ng Du l ch phát tri n kéo theo s gia t ng l ng khách trong n c và qu c t Thông qua trao đ i và giao ti p v i du khách, c ng đ ng
đ a ph ng s hi u bi t và nâng cao ý th c b o v môi tr ng sinh thái cho ho t đ ng
du lch ng th i vi c quy ho ch c nh quan, thi t k xây d ng và duy tu b o d ng các công trình ki n trúc cho phát tri n du l ch s huy đ ng c ng đ ng có nh ng sáng
ki n làm s ch môi tr ng, ki m soát ch t l ng không khí, n c, đ t, ô nhi m ti ng
n, th i rác và các v n đ môi tr ng khác
- Phát tri n du l ch đã t o áp l c m nh t i kh n ng đáp ng v tài nguyên và môi
tr ng Phát tri n du l ch đ ng ngh a v i vi c làm gia t ng l ng du khách t i các
đi m tham quan du l ch, t ng c ng phát tri n c s h t ng, d ch v và gia t ng nhu
c u s d ng tài nguyên, t đó d n đ n s gia t ng áp l c c a phát tri n du l ch đ n môi tr ng N u s phát tri n du l ch quá nhanh có gây kh n ng ô nhi m c c b và nguy c suy thoái môi tr ng lâu dài
Du l ch phát tri n l ng khách du l ch đông nhu c u cung c p n c s ch, x lỦ n c
th i, rác th i càng l n N u không có bi n pháp x lý t t v n đ n c th i, rác th i sinh
ho t hàng ngày t i các khách s n, nhà hàng thì nguy c ô nhi m môi tr ng là đi u không th tránh kh i Do khi không có h th ng x lỦ n c th i h p lý và rác th i v t
b a bãi, n c th i s ng m xu ng b n c ng m ho c ch y ra sông, h , bi n làm ô nhi m môi tr ng đ t, môi tr ng n c gây m t c nh quan môi tr ng lan truy n nhi u lo i d ch b nh và n y sinh các xung đ t xã h i Phát tri n du l ch có th gây ô nhi m khí thông qua phát x khí th i c a đ ng c ô tô, xe máy và tàu thuy n, đ c bi t
là các tr ng đi m tr c giao thông chính gây h i cho cây c i, đ ng v t hoang dã N u phát tri n du l ch không theo quy ho ch s có các khách s n, nhà hàng không đ tiêu chu n v ki n trúc, d ch v b trí thi u khoa h c s m c lên ngày càng nhi u, gây nh
h ng t i c nh quan và ch t l ng môi tr ng
1.1.1.2 c m du l ch bi n th gi i
Trang 14Hi n nay ngành này đóng góp r t l n cho n n kinh t m i n c c ng nh toàn c u (chi m kho ng 11% GDP toàn c u) [8] M t s n c có ngành du l ch bi n phát tri n
m nh thì t l đóng góp c a ngành này là r t l n trong c c u GDP c a h
B ng 1.1 T ng l t khách du l ch và doanh thu du l ch qu c t giai đo n 2014-2016
L t khách qu c t (ngàn ng i) 4.236 3.747 5.050
T ng doanh thu du l ch qu c t (tri u USD) 3.930 3.050 4.450
Ngành du l ch bi n không nh ng mang l i ngu n thu ngo i t r t l n mà còn thu hút
r t nhi u lao đ ng, t o ra nhi u vi c làm m i V i t c đ phát tri n kinh t nh hi n nay thì nhu c u du l ch nói chung và du l ch bi n nói riêng càng tr nên c n thi t và quan tr ng trong đ i s ng tinh th n c a m i ng i dân Ngành du l ch bi n ngày càng
đ c c i thi n, đa d ng hóa s n ph m do nhu c u đòi h i kh t khe h n c a khách hàng Khách hàng bây gi không đ n thu n là ch đi ngh d ng mà còn có nhu c u tìm hi u, khám phá, h c h i, giao l u… t i nh ng n i h mu n đ n Vì v y, vi c đ u
t nghiên c u ngành này là h t s c quan tr ng và c p thi t
1.1.1.3 c m ngành du l ch bi n Vi t Nam
Vi t Nam có đ các y u t đ phát tri n ngành du l ch bi n tr thành ngành kinh t
m i nh n V i ti m n ng du l ch bi n đa d ng và phong phú đang là đi m đ n n i
ti ng c a th gi i N m 2016, Vi t Nam đã đón 4,5 tri u l t khách qu c t , s l t khách du l ch n i đ a là 28,0 tri u l t t ng 12% so v i n m 2015 Doanh thu ngành
du l ch Vi t Nam n m 2016 đ t t 68.000 đ n 70.000 t đ ng [8]
Theo d báo c a T ng c c du l ch Vi t Nam, n m 2018 ngành du l ch bi n Vi t Nam
s thu hút 7 - 8 tri u l t khách qu c t , 32 - 35 tri u khách n i đ a, con s t ng ng
n m 2020 là 11-12 tri u khách qu c t , 45- 48 tri u khách n i đ a Doanh thu t du
l ch s đ t 18-19 t USD n m 2020
Tuy nhiên, ngành du l ch Vi t Nam t nhi u n m nay, c ng đang b báo đ ng v n n
"ch t chém", b t n t du khách h t ng c s y u kém và ch t l ng d ch v kém, t o
n t ng x u v i du khách
Trang 15B ng 1.2 Khách du l ch qu c t đ n Vi t Nam qua 10 n m g n đây (2006-2016)
1.1.2 Vai trò c a ngành du l ch bi n đ i v i s phát tri n kinh t - xã h i
Vùng bi n Vi t Nam có đi u ki n t nhiên và tài nguyên thiên nhiên thu n l i cho phát tri n du l ch bi n, ven bi n và đ o v i nhi u lo i hình du l ch khác nhau Du l ch đóng góp m t ph n quan tr ng vào phát tri n kinh t bi n n c ta, đang là h ng u tiên phát tri n và có m c t ng tr ng khá rõ r t trong nh ng n m g n đây c đi m đ a hình ven bi n t o nên nhi u c nh quan đ p, h p d n khách du l ch Vùng bi n ven b
t p trung t i trên 2.500 đ o l n nh , nhi u đ o, c m đ o có giá tr du l ch nh Quan
L n, Cát Bà, B ch Long V , v nh Nha Trang, Cù Lao Chàm, Phú Quý, Côn o, Phú
Qu c
Du l ch bi n n c ta giàu ti m n ng b o t n v i nh ng giá tr sinh thái t p trung ch
y u h th ng 13/28 v n qu c gia, 22/55 khu b o t n thiên nhiên, trong đó có 2 khu
b o t n bi n là Hòn Mun (Khánh Hoà) và Cù Lao Chàm (Qu ng Nam), 17/34 khu
r ng v n hóa l ch s và môi tr ng vùng ven bi n và h i đ o ven b , trong đó tiêu
bi u là di s n thiên nhiên th gi i v nh H Long, r ng ng p m n C n Gi và vùng
qu n đ o Cát Bà là khu d tr sinh quy n th gi i Du l ch l n đã b t đ u phát tri n Nha Trang d a trên c s khai thác các giá tr d ch v c a r n san hô
Chi n l c phát tri n du l ch Vi t Nam xác đ nh b y khu v c tr ng đi m u tiên phát tri n du l ch, trong s đó đã có t i n m khu v c là thu c d i ven bi n M c dù cho đ n nay, nhi u ti m n ng đ c s c c a du l ch bi n đ c bi t là h th ng đ o, bao g m c
qu n đ o Hoàng Sa và Tr ng Sa ch a đ c đ u t khai thác m t cách t ng x ng, cho dù d i ven bi n hi n đã có t i 70% các khu đi m du l ch trong c n c hàng
n m thu hút kho ng 48-65% l ng khách du l ch Thu nh p t ho t đ ng du l ch bi n chi m t tr ng cao trong thu nh p du l ch Vi t Nam Du l ch bi n phát tri n góp ph n thúc đ y s phát tri n c a nhi u ngành kinh t khác, t o thêm nhi u vi c làm cho xã
Trang 16h i d i ven bi n n i hi n có kho ng 21,2 tri u ng i trong đ tu i lao đ ng và góp
ph n b o đ m an ninh - qu c phòng b o v môi tr ng bi n
y m nh phát tri n khu v c d ch v theo h ng hi n đ i đ t t c đ t ng tr ng cao
h n các khu v c s n xu t và cao h n t c đ t ng GDP T p trung phát tri n m t s ngành d ch v có l i th , có hàm l ng tri th c và công ngh cao nh : du l ch, hàng
h i, d ch v k thu t d u khí, hàng không, vi n thông, công ngh thông tin…Nói cách khác trong giai đo n h i nh p v i t m m c cao h n r t nhi u t i đây c a đ t n c, ngành du l ch ti p t c đ c xác đ nh là ngành kinh t - d ch v t ng h p m i nh n c n
t p trung phát tri n theo c b r ng và chi u sâu v i ch y u theo chi u sâu, theo
h ng hi n đ i đ t t c đ t ng tr ng cao h n các khu v c s n xu t và cao h n t c đ
t ng GDP
c bi t c n đ y m nh xã h i hóa khuy n khích các thành ph n kinh t phát tri n du
l ch, nh t là du l ch bi n đ o hình thành m t s trung tâm du l ch t m c khu v c và
qu c t , nâng cao ch t l ng t ng tr ng và s c c nh tranh trên c s n ng su t lao
đ ng, t ng c ng ng d ng ti n b khoa h c - công ngh , nâng cao ngu n nhân l c phát huy l i th so sánh và ch đ ng h i nh p qu c t phát tri n nhanh và b n v ng;
gi i quy t hài hòa gi a m c tiêu tr c m t và lâu dài gi a t ng tr ng kinh t và phát tri n v n hóa, th c hi n ti n b và công b ng xã h i thân thi n v i môi tr ng, nâng cao đ i s ng v t ch t và tinh th n c a nhân dân…
Phát tri n du l ch bi n đ o là m t đ nh h ng u tiên m i và h t s c quan tr ng trong
th i gian t i, g n v i tài nguyên du l ch bi n đ o phong phú c a đ t n c và c nhu
c u b o v an ninh ch quy n toàn v n lãnh th qu c gia
1.1.3 Khái quát hi n tr ng môi tr ng khu du l ch bi n Vi t Nam
Hi n nay môi tr ng bi n n c ta đang có d u hi u b ô nhi m và suy thoái Môi
tr ng vùng n c ven b đã b ô nhi m d u, k m và ch t th i sinh ho t c ng m c đáng lo ng i Ch t l ng tr m tích đáy bi n ven b n i c trú c a nhi u loài thu h i
s n c ng b ô nhi m
Hàm l ng hoá ch t b o v th c v t ch ng anđrin và enđrin trong các m u sinh v t
Trang 17đáy các vùng c a sông ven bi n phía b c đ u cao h n gi i h n cho phép a d ng sinh h c đ ng v t đáy ven bi n mi n b c và th c v t n i mi n trung suy gi m rõ
r t L ng hoá ch t b o v th c v t t n l u trong c th các loài thân m m hai m nh
v đ c xác đ nh cao nh t là t i S m S n và c a Ba L t (11,14-11,83 mg/kg th t ngao), tháp nh t là t i Trà C (1,54 mg/kg)
Hi n t ng thu tri u đ c ng đã xu t hi n n c ta t tháng sáu đ n trung tu n tháng
b y âm l ch t i vùng bi n Nam Trung B , đ c bi t là t i Khánh Hoà, Ninh Thu n, Bình Thu n H n 30km bãi bi n t Cà Ná đ n Long H ng màu xám đen dày c t c, tr n
v i xác ch t c a sinh v t t o nên mùi hôi th i Thi t h i do thu tri u đ gây ra r t l n Vùng bi n ven b n c ta đã phát hi n đ c kho ng 8-16 loài vi t o bi n gây h i ti m
n ng v i m t đ h n 2 x 104 t bào/ lít Hi n t ng thu tri u đ x y ra vùng bi n Bình Thu n đã tiêu di t tôm, cua, cá, san hô, rong c bi n
Theo s li u th ng kê cho th y kho ng 70% ô nhi m bi n đ i d ng có ngu n g c t
đ t li n, xu t phát t ch t x th i c a các thành ph , th xã, th tr n, t các ngành công nghi p, xây d ng, hoá ch t…trong đó đáng k nh t và nguy h i nh t là các ch t th i t các nhà máy thông qua h th ng c ng rãnh, x th i ra bi n và đ i d ng m t l ng l n các ch t b i l ng, hoá ch t, kim lo i, nh a, c n d u và th m chí c các ch t phóng x
Hình 1.1 Ô nhi m bi n thành ph S m S n Hàng n m, trên 100 con sông n c ta th i ra bi n 880 km3 n c, 270-300 tri u t n phù xa, kéo theo nhi u ch t có th gây ô nhi m bi n nh các ch t h u c , dinh d ng,
Trang 18kim lo i n ng và nhi u ch t đ c h i t các khu dân c t p trung t các khu công nghi p và đô th , t các khu nuôi tr ng thu s n ven bi n và các vùng s n xu t nông nghi p n n m 2020 d tính l ng ch t th i s t ng r t l n các vùng n c ven b , trong đó d u kho ng 35.160 t n/ngày, nit t ng s 26-52 t n/ngày và t ng amoni 15-
30 t n/ngày
Báo cáo hi n tr ng môi tr ng n m 2016[6]đã ch ra r ng ch t l ng môi tr ng bi n
và vùng ven bi n ti p t c b suy gi m N c bi n c a m t s khu v c có bi u hi n b axit hoá do đ pH trong n c bi n t ng m t bi n đ i trong kho ng 6,3-8,2 N c bi n ven b có bi u hi n b ô nhi m b i ch t h u c , k m, m t s ch ng thu c b o v th c
v t N c th i t các khai tr ng, x ng tuy n không đ c x lý thu gom đ ch y tràn lan ra môi tr ng xung quanh Các bãi bi n đ u có đ a hình d c ra phía bi n càng làm cho các ch t th i, n c th i trôi xu ng bi n đem theo các ch t phóng x và các ch t
đ c h i khác làm ô nhi m môi tr ng n c bi n Ô nhi m môi tr ng bi n còn x y ra các c ng đ u ph i đ i m t v i n c đ c do liên quan đ n ho t đ ng c a tàu thuy n
ra vào c ng n o vét lu ng l ch, đ ph th i Ch t r n l l ng trong n c vùng c ng
H i Phòng là 418-424mg/l, c ng à N ng 33-167mg/l n ng đ d u t t c các c ng
đ u v t m c cho phép, c ng H i Phòng 0,42mg/l, c ng Cái Lân 0,6mg/l, c ng V ng Tàu 0,52mg/l, c ng Vietso Petro 7,57mg/l M t d u loang ng n ch n không khí hoà tan vào n c nên hàm l ng oxy trong n c th p trung bình 3,3-10,9mg/l N c th i công nghi p và n c th i sinh ho t đ ra bi n ch a qua x lý nên ch s vi trùng h c luôn
m c cao m t s c ng đáng báo đ ng là hàm l ng thu ngân đã v t ng ng cho phép, c ng V ng Tàu v t 3,1 l n, c ng Nha Trang v t 1,1 l n Hi n nay, hàm l ng
d u trong n c bi n c a Vi t Nam nhìn chung đ u v t gi i h n tiêu chu n Vi t Nam
và v t r t xa tiêu chu n hi p h i các n c ông Nam Á c bi t có nh ng th i đi m vùng n c khu v c c ng Cái Lân có hàm l ng d u đ t m c 1,75mg/l, g p 6 l n gi i
h n cho phép, v nh H Long có 1/3 di n tích bi n hàm l ng d u th ng xuyên t 1,73mg/l
1-Môi tr ng bi n b ô nhi m đã d n t i suy thoái đa d ng sinh h c bi n, đi n hình là h sinh thái san hô Vùng bi n Vi t Nam có kho ng 1.122 km2 r n san hô, n u h sinh
thái này b m t, bi n n c ta có nguy c s tr thành "th y m c" không còn tôm cá
Trang 19n a ó là thông đi p mà các nhà môi tr ng và b o t n thiên nhiên n c ta đã c nh báo Theo s li u c a T ng c c i n và H i đ o Vi t Nam đ n nay có kho ng 20% r n
có đ ph san hô s ng nghèo (đ ph 0-25%), 60% thu c lo i th p (26-50%), 17% còn
t t (51-75%) và ch có 3% r t t t (trên 75%) [6]
1.1.4 Hi n tr ng Công tác qu n lý môi tr ng các khu du l ch bi n
B Tài nguyên và Môi tr ng là c quan c a Chính ph , th c hi n ch c n ng qu n lý nhà n c trong các l nh v c: đ t đai; tài nguyên n c; tài nguyên khoáng s n, đ a ch t; môi tr ng; khí t ng, thu v n; đo đ c, b n đ ; qu n lý t ng h p và th ng nh t v
bi n và h i đ o; qu n lỦ nhà n c các d ch v công trong các l nh v c thu c ph m vi
qu n lý c a B
H i B o v Thiên nhiên và Môi tr ng Vi t Nam đ c thành l p theo quy t đ nh s 299/CT ngày 23/11/1988 c a Ch t ch H i đ ng B tr ng (nay là Th t ng) Nhi m
v ch y u c a H i là tuyên truy n, giáo d c, nâng cao nh n th c và ph bi n ki n
th c v b o v thiên nhiên, môi tr ng trong nhân dân góp ph n đ a n i dung b o v thiên nhiên và môi tr ng
S Tài nguyên và Môi tr ng c p T nh là c quan chuyên môn thu c UBND c p T nh;
có ch c n ng giúp U ND c p T nh th c hi n công tác qu n lỦ Nhà n c đ i v i các
ho t đ ng v Tài nguyên đ t, Khí t ng th y v n, o đ c và B n đ trên đ a bàn T nh theo quy đ nh c a pháp lu t; đ ng th i ch u s ch đ o, h ng d n và ki m tra v chuyên môn, nghi p v c a B Tài nguyên và Môi tr ng Riêng v qu n lý môi
tr ng bi n S có nhi m v : Tham gia th m đ nh các d án, công trình có liên quan
đ n môi tr ng bi n, t ch c vi c đi u tra c b n, ki m kê, đánh giá, l p báo cáo hi n
tr ng môi tr ng tài nguyên n c theo h ng d n c a B Tài nguyên và Môi tr ng; thanh tra, ki m tra vi c thi hành pháp lu t, x lý các vi ph m pháp lu t v Tài nguyên
và Môi tr ng theo quy đ nh c a pháp lu t
y ban nhân dân c p t nh là c quan có th m quy n phê duy t quy ho ch t ng th phát tri n kinh t xã h i c a t nh, các d án khu du l ch, resort ven bi n; qu n lý môi
tr ng, h ng t i phát tri n b n v ng: Xây d ng các nhà máy x lý rác th i sinh ho t, rác th i công nghi p, tr m x lỦ n c th i L a ch n công ngh s ch, c th hóa các
Trang 20quy đ nh v nh p kh u công ngh , thi t b ; Di d i các nhà máy ch bi n h i s n t i các
đô th , khu dân c đ n các khu v c đã đ c quy ho ch; T ng c ng thanh tra giám sát các ngu n th i c a các c s s n xu t công nghi p, du l ch; Phân vùng môi tr ng đ
có các bi n pháp phù h p; Giám sát vi c x n c th i, ch t th i, d u m t các tàu thuy n t i vùng bi n; giám sát ho t đ ng có kh n ng gây tác đ ng môi tr ng các giàn khoan d u khí ngoài th m l c đ a
Phòng C nh sát môi tr ng đ c ti n hành các bi n pháp, công tác nghi p v , các ho t
Trang 21- L ng m a: Theo báo cáo c a Trung tâm khí t ng th y v n t nh Thanh Hóa, l ng
m a trong n m th ng t p trung t tháng 6 đ n tháng 10 hàng n m và chi m kho ng 80% l ng m a c n m L ng m a cao nh t trong các l n m a t ng ghi nh n đ c trong khu v c thành ph S m S n cao nh t là 320 mm/ngày b ng 1.3 t i m c ph l c 1[9]
- Gió, n ng và b c x : Ch đ gió th hi n theo mùa: mùa hè (t tháng 4 đ n tháng 10)
h ng gió ch đ o là h ng Nam, Tây Nam và ông Nam Mùa đông t tháng 11 đ n tháng 3 h ng gió ch đ o là h ng B c và ông c T c đ gió trung bình n m 2,1
Trang 22m/s Gió Tây xu t hi n vào các tháng 3 đ n tháng 9 Các tháng có gió Tây nhi u nh t
là tháng 5, 6 và 7 b ng 1.4 t i m c ph l c 1[9]
- Bão và áp th p nhi t đ i: Bão là hi n t ng th i ti t đ c bi t nguy hi m gây gió
m nh làm t c mái có th đ nhà c a, kèm theo m a l n gây l t l i, mùa bão hàng n m
t i vùng bi n Qu ng Ninh - Thanh Hóa vào tháng 6 - 9 T n s bão đ b vào vùng b
bi n Qu ng Ninh - Thanh Hóa t n m 1961 đ n 2014 đ c th ng kê trong b ng 1.5 và
b ng 1.6 t i m c ph l c 1 [9]
- i u ki n th y v n khu v c thành ph S m S n tr c ti p ch u nh h ng ch đ thu
v n c a h th ng sông Mã Hàng n m sông Mã đ ra bi n kho ng 17 t m3 n c, riêng
c a H i (S m S n là 14 t m3n c
Mùa c n (t tháng 11 - tháng 5 chi m kho ng 22% t ng l ng n c c n m
Mùa l (t tháng 6 - tháng 10 chi m 78%, l l t l n x y ra vào tháng 8, tháng 9
Trong tr ng h p l l n g p gió bão ho c gió mùa ông c m c n c c a sông lên r t cao
- Thu v n S m S n là ch đ tri u không thu n nh t chu k tri u trên d i 24 gi , ngoài ra c ng có bán nh t tri u nh ng r t ít, th i gian tri u lên ng n (kho ng 9 -10
gi ), th i gian tri u xu ng (t 14 gi - 15 gi Nhìn chung tri u S m S n là c c y u trung bình trong m t ngày biên đ trung bình ch kho ng 150 cm l n nh t là 300 cm
- m n: m n c a sông không v t quá 3,2% đ n 3,5%; trên sông Mã cách
C ng H i 29 km đ m n c a n c ch đ t 0,02% b ng n c t nhiên
- M c n c ng m n m cách m t đ t t 0,8 - 1,3m M c n c này thay đ i m nh, ch u
nh h ng tr c ti p c a các y u t khí t ng th y v n nh n c m a, n c m t, n c
th y l i, n c th i khu v c và đ c bi t là th y tri u c a Bi n ông Do m c n c d i
đ t c a khu v c t ng đ i g n nên gây khó kh n cho quá trình thi công công trình [9]
1.2.2 i u ki n kinh t - xã h i
1.2.2.1 u ki n v kinh t
Trang 23Công tác qu n lý du l ch, d ch v ti p t c đ c t ng c ng Thành ph ki n toàn Ban
qu n lý ho t đ ng du l ch do đ ng chí Ch t ch UBND thành ph làm Tr ng ban; thành l p 08 đ i an ninh tr t t liên ngành g m các l c l ng Công an, UBND các
ph ng xã, ban b o v dân ph do công an làm đ i tr ng làm nhi m v đ m b o an ninh tr t t trên đ a bàn Duy trì s đi n tho i đ ng dây nóng c a UBND thành ph
và các l c l ng ch c n ng đ ti p nh n và x lý các thông tin ph n ánh t nhân dân
và du khách T ch c rà soát, b sung và ban hành 12 ph ng án, k ho ch qu n lý các
ho t đ ng d ch v du l ch Công tác tuyên truy n, qu ng bá đ c quan tâm th c hi n
hi u qu Thành ph đã ph i h p v i S Thông tin-Truy n thông, tham m u cho UBND t nh t ch c thành công h p báo v Du l ch S m S n n m 2016; ph i h p, ký
k t v i các c quan thông t n Trung ng và đ a ph ng đ tuyên truy n và qu ng bá
v S m S n Công tác đào t o nâng cao ch t l ng nhân l c ph c v du l ch đ c quan tâm chú tr ng, thành ph đã t ch c và m i gi ng viên cao c p Qu c t ILO - Hà
N i v gi ng bài cho h n 500 đ i t ng là cán b lãnh đ o qu n lý t thành ph đ n
Trang 24c s và ch các khách s n nhà ngh Ch đ o các đ n v nh Trung tâm Giáo d c
t ng b c đ c nâng cao, vì v y ý th c trách nhi m c a ng i tham gia kinh doanh đã
có nhi u chuy n bi n rõ nét
- Ho t đ ng Th ng m i n đ nh và phát tri n, t ng m c bán l hàng hóa và d ch v 6 tháng c đ t 790 t đ ng, b ng 52,6% KH, t ng 15,3% so CK Hàng hóa đa d ng, phong phú, đáp ng nhu c u c a nhân dân và du khách [10]
- D ch v v n t i ngày càng phát tri n, đáp ng nhu c u ph c v s n xu t và đi l i c a nhân dân và du khách Kh i l ng v n chuy n hàng hóa 6 tháng c đ t 138,3 ngàn
t n, t ng 24,8% so v i cùng k ; luân chuy n 52,6 tri u t n/km, t ng16,1% so cùng k
V n t i hành khách đ t 680,2 ngàn l t; luân chuy n 5,1 tri u ng i/km, t ng 7,9% sov i cùng k
- Ho t đ ng u chính, Vi n thông và i n l c: Th ng xuyên đ c c i t o, nâng
c p H th ng m ng thông tin liên l c, đ m b o thông tin thông su t trong m i tình
hu ng, đáp ng yêu c u ph c v t t nh t cho nhân dân và du khách
- Ho t đ ng Tài chính - Ngân hàng:
T ng thu ngân sách nhà n c c đ t 264,17 t đ ng đ t 134,9% d toán t nh giao,
đ t 120,7% d toán H ND thành ph giao, t ng h n 4 l n so v i cùng k (trong đó thu t ti n s d ng đ t là 221,4 t đ ng, ch y u là ghi thu chi ti n s d ng đ t d án FLC là 174 t và m t s d án tái đ nh c khác trên đ a bàn) Các kho n thu t thu , phí, thu đóng góp và thu ti n s d ng đ t đ u t ng cao so cùng k [10]
b Nông - Lâm nghi p - Th y s n
Trang 25- Nông nghi p: Di n tích gieo tr ng c 1.528,2 ha, trong đó: di n tích 1.065ha, rau màu các lo i 463,2 ha S n l ng l ng th c cây có h t c đ t 6.669 t n, b ng 42,3%
k ho ch, n ng su t lúa c đ t 59,6 t /ha, t ng 50,9% so cùng k T p trung ch đ o tri n khai mô hình tr ng rau s ch an toàn t i xã Qu ng Hùng và xã Qu ng i Ti p
t c h ng d n bà con chu n b các đi u ki n v gi ng, phân bón đ chu n b gieo c y
v Thu-Mùa Ch n nuôi gia súc, gia c m trên đ a bàn t ng đ i n đ nh, do làm t t công tác phòng ch ng dch nên trên đ a bàn không có d ch b nh x y ra Thành ph đã
t ch c ký cam k t không s d ng ch t c m trong ch n nuôi đ n các h ch n nuôi trên
l ng nuôi tr ng đ t 79 t n[10]
c Công nghi p – xây d ng
Giá tr Công nghi p – Xây d ng đ t 80,2 t đ ng, b ng 50,1% k ho ch, t ng 21,8% Các s n ph m ch y u là ch bi n l ng th c, th c ph m, ch bi n m m và các s n
ph m làm t mây, tre các s n ph m t g , s t và hàng th công m ngh ph c v khách
du l ch duy trì n đ nh Xây d ng dân d ng phát tri n khá, t o nhi u công n vi c làm, thu nh p cho ng i lao đ ng
1.2.2.2 u ki n v v ó xã i
a Giáo d c - đào t o
- Ch t l ng d y và h c t ng b c đ c nâng cao, đáng chú Ủ là ch t l ng giáo d c
m i nh n có nhi u chuy n bi n tích c c K t qu thi h c sinh gi i c p t nh n m h c
2015–2016, thành ph có 39 em đ t gi i t i các k thi c p t nh, thành ph đã nâng
Trang 26đ c th b c trong b ng x p h ng toàn đoàn v h c sinh gi i so v i nh ng n m tr c đây [10]
- Công tác xây d ng tr ng chu n qu c gia đ c quan tâm ch đ o, thành ph đã ban hành và tri n khai th c hi n k ho ch xây d ng tr ng chu n qu c gia giai đo n 2016-
vi c tuyên truy n v thành công c a i h i ng l n th XII, công tác b u c i
bi u Qu c h i khóa XIV và i bi u H i đ ng nhân dân các c p nhi m k 2016-2021
b ng nhi u hình th c sinh đ ng phong phú Xây d ng k ho ch tuyên truy n, qu ng bá
ho t đ ng du l ch n m 2017 Làm vi c, ký k t v i các c quan báo đài c a trung ng
và đ a ph ng đ a tin v L h i Du l ch Bi n S m S n và ho t đ ng du l ch d ch v
n m 2017; ph i h p v i S Thông tin và Truy n thông tham m u cho U ND t nh t
ch c thành công h p báo v Du l ch S m S n Ti p t c nâng cao ch t l ng n i dung Website:Dulichsamson, tái b n C m nang Du l ch S m S n Ph i h p v i các đ n v tài tr s a ch a, l p đ t các c m pha nô, áp phích, bi n b ng tuyên truy n v v n minh
du l ch S m S n T ch c l p đ t 500 bi n đ ng dây nóng trên khuôn viên núi
Tr ng L , khu v c bãi bi n đ ng H Xuân H ng và các tr c đ ng trên đ a bàn
n i th t o đi u ki n thu n l i cho nhân dân và du khách khi có nhu c u ph n ánh các
v vi c liên quan đ n d ch v , du l ch Xây d ng và l p đ t 21 c m loa truy n thanh trên khuôn viên bãi bi n và khu v c núi Tr ng L , t ch c các ho t đ ng tuyên truy n v du l ch, nh t là các ph ng án qu n lý d ch v du l ch, n i dung tuyên truy n
9 có, 9 không trên h th ng loa phát thanh Duy trì và đ i m i ho t đ ng c a Trung tâm t v n du l ch t ng b c đáp ng t t nhu c u c a du khách khi mu n tìm hi u và tham quan S m S n, b c đ u đã t ch c đ c m t s Tour du l ch đ n các đi m du
l ch trong và ngoài t nh [10]
Trang 271.3 Tóm t t Quy ho ch phát tri n kinh t -xã h i c a thành ph S m S n đ n n m 2030.
Thành ph S m S n còn đ c thiên nhiên ban t ng cho nhi u bãi bi n đ p, xanh,
s ch… đ phát tri n du l ch bi n, v i đ ng b bi n dài 120km, bãi cát tr ng m n, đ
d c tho i, không có dòng ch y m nh Phát huy ti m n ng, th m nh, du l ch thành ph
S m S n đã đ t nhi u k t qu , t tr ng du l ch nói chung và du l ch bi n nói riêng trong c c u GDP ngày càng t ng Theo th ng kê c a S V n hóa th thao và Du l ch, các ch tiêu v kinh t bi n thành ph S m S n luôn t ng trong 4 n m g n đây C
th , v khách du lch: N m 2011 th c hi n đón đ c 2.102.000 l t khách, đ n n m
2017 t ng lên 4.000.000 l t khách, g p 1,9 l n so v i n m 2011, chi m 72,7% t ng
s khách du l ch thành ph S m S n
V t ng thu du lch: N m 2011 t ng thu du l ch bi n đ t kho ng 852,7 t đ ng, đ n
n m 2015 t ng lên 2.500 t đ ng, g p 2,93 l n so v i n m 2011, chi m 48,3% t ng thu
du l ch thành ph S m S n Lao đ ng du l ch: N m 2011 thu hút 9.100 lao đ ng (2.785 lao đ ng đ c đào t o, b i d ng chuyên môn nghi p v du l ch, chi m 30,6
% , đ n n m 2017 thu hút 14.254 lao đ ng (5.516 lao đ ng đ c đào t o, b i d ng chuyên môn nghi p v du l ch, chi m 38%), g p 1,56 l n so v i n m 2011, chi m 77%
t ng s lao đ ng du l ch t nh Thanh Hóa [10]
Du l ch bi n m c dù đ t đ c k t qu kh quan trên nhi u ph ng di n, song phát tri n v n ch a t ng x ng v i ti m n ng v n có c a vùng đ t có nhi u đi u ki n đ phát tri n kinh t bi n thành ph S m S n Ch t l ng và s l ng các d ch v du l ch
bi n v n còn h n ch ; công tác quy ho ch qu n lý th c hi n quy ho ch còn b t c p,
Trang 28m i môi tr ng du l ch bi n nh : an hành c ch chính sách khuy n khích đ u t phát tri n du l ch bi n; phát tri n th tr ng – s n ph m du l ch bi n; t ng c ng giao
l u, xúc ti n qu ng bá du l ch, xây d ng chi n l c tuyên truy n nh m phát tri n du
lch; đào t o ngu n nhân l c…
Th c hi n ch đ o chung c a UBND t nh t i m t s đ a ph ng phát tri n kinh bi n
nh Ho ng Hóa, T nh Gia, thành ph S m S n c ng đã có nhi u đ i m i Nh n th c,
t duy c a ng i dân làm du l ch đã có s thay đ i, đi u này đ c th hi n qua vi c thành ph du l ch S m S n đã th c hi n t t “9 có 9 ô ” c th : Có hành vi ng
x v n hóa, thân thi n và trung th c; có đ m b o an ninh tr t t , an toàn cho du khách;
có môi tr ng sáng – xanh – s ch – đ p; có trang ph c l ch s , đúng quy đ nh; có niêm
y t giá và bán theo giá niêm y t; có hàng hóa, d ch v đ m b o ch t l ng, s l ng;
có s d ng hóa đ n, phi u thu khi thanh toán; có phòng ngh , phòng n s ch, đ p, đ t chu n; có đ m b o v sinh an toàn th c ph m… Nh s đ i m v cách làm du l ch nên du khách đ n v i thành ph S m S n trong hai n m g n đây t ng đ t bi n
Phát tri n du l ch nói chung và du l ch bi n nói riêng t o vi c làm cho xã h i, góp ph n
gi m nghèo Phát tri n du l ch nh m b o t n và khai thác có hi u qu ngu n tài nguyên, ngu n l c xã h i, góp ph n phát tri n th ch t, nâng cao dân trí và đ i s ng
v n hóa tinh th n cho nhân dân D a vào Quy ho ch chung c a thành ph đã đ c UBND t nh Thanh Hóa phê duy t t i Quy t đ nh s 2525/Q -UBND ngày 17/7/2017 phát tri n du d ch “x ” g n v i gi gìn, phát huy các giá tr tài nguyên và b o v
môi tr ng, ph n đ u đ n n m 2030 thành ph S m S n tr thành m t trong nh ng trung tâm phát tri n du l ch c a khu v c B c Trung B và c n c
hoàn thành m c tiêu trên, UBND thành ph S m S n đã ban hành nhi u c ch chính sách khuy n khích đ u t đ c thù làm c s pháp lý thu n l i cho các nhà đ u t
th c hi n hi u qu ch ng trình phát tri n kinh t – xã h i vùng bi n, trong đó có phát tri n du l ch T p trung các ngu n l c kinh t đ u t hoàn thi n h th ng h t ng k thu t t i các đi m đ n du l ch bi n, đ c bi t là các công trình thi t y u du l ch nh : Trung tâm đón ti p, h ng d n du l ch; bãi đ xe, nhà v sinh công c ng đ t tiêu chu n ph c v khách du l ch, khu x lỦ n c th i, rác th i t p trung Ban hành quy ch
qu n lý khai thác tài nguyên du l ch bi n, đ m b o ph c v phát tri n du l ch b n
Trang 29v ng T ng c ng s ph i h p gi a c quan chuyên ngành, các ngành và đ a ph ng liên quan th ng xuyên ki m tra và x lý k p th i các hành vi vi ph m t i công tác b o
v môi tr ng du l ch bi n…Quan đi m phát tri n c a Quy ho ch là phát tri n Khu du
l ch bi n S m S n d a vào l i th c b n là bãi bi n đ p, giá tr c nh quan đ hình thành các s n ph m du lch đ c thù, t o th ng hi u riêng cho S m S n u t có
tr ng tâm, tr ng đi m đ Khu du l ch bi n S m S n tr thành m i nh n c a du l ch Thanh Hóa và tr thành khu du l ch có giá tr trong h th ng du l ch c a vùng B c Trung B ng th i, phát tri n Khu Khu du l ch bi n S m S n trong không gian k t
n i v i thành ph và liên k t ch t ch v i các khu, đi m du l ch trong vùng B c Trung
B Bên c nh đó, phát tri n đ ng th i đ m b o hài hòa và b o v di tích danh lam
th ng c nh Khu du l ch bi n S m S n, b o v môi tr ng, thích ng v i bi n đ i khí
h u, b o đ m an ninh qu c phòng và l i ích cho c ng đ ng đ a ph ng
M c tiêu chung đ n n m 2025, Khu du l ch bi n S m S n tr thành trung tâm du l ch ngh d ng bi n, vui ch i gi i trí c a t nh và vùng B c Trung B n n m 2030, Khu
du l ch bi n S m S n c b n đáp ng các tiêu chí và tr thành Khu du l ch Qu c gia
V m c tiêu đón khách n m 2025, S m S n đón kho ng 5,0 tri u l t khách, trong đó kho ng 50 nghìn l t khách qu c t , t ng thu t khách du l ch đ t trên 900 t đ ng
Ph n đ u đ n n m 2030 đón kho ng 6,0 tri u l t khách, trong đó kho ng 100 nghìn
l t khách qu c t , t ng thu t khách du l ch đ t kho ng 1800 t đ ng
Trong đó, th tr ng khách du l ch n i đ a t p trung khai thác th tr ng khách du l ch
đ n t Thành ph Hà N i, các đô th phía B c, các t nh trong vùng B c B và B c Trung B và khách n i t nh; t ng b c m r ng ra các t nh thu c vùng Nam Trung B
và Duyên h i mi n trung
y m nh phát tri n s n ph m du l ch ngh d ng; du l ch tham quan ngh d ng trên
v nh; du l ch th thao, vui ch i gi i trí; du l ch sinh thái; du l ch v n hóa – l ch s ; du
l ch g n v i v n hóa m th c…
V t ch c không gian phát tri n du l ch, t p trung phát tri n không gian du l ch trên
m t bi n và 9 phân khu du lch nh h ng đ u t , Quy ho ch ch rõ huy đ ng hi u
qu ngu n l c đ đ u t phát tri n Khu du l ch bi n S m S n, g m: v n h tr t ngân
sách nhà n c, Qu h tr phát tri n du l ch, v n c a các t ch c, doanh nghi p, các
Trang 30thành ph n kinh t trong n c và các ngu n huy đ ng h p pháp khác Trong đó u tiên thu hút đ u t vào các khu ch c n ng theo quy ho ch đ phát tri n s n ph m du
đ t đ i v i các d án đ u t xây d ng trong Khu du l ch bi n S m S n; có chính sách
mi n gi m thu nh p kh u, thu thu nh p cá nhân, thu thu nh p doanh nghi p cho các doanh nghi p, cá nhân đ u t Khu du l ch bi n S m S n
V c ch , chính sách đ u t , huy đ ng v n đ u t , t nh s t o đi u ki n thu n l i và
đ n gi n hóa các th t c đ u t , đ t đai, xây d ng, k p th i gi i quy t các v ng m c cho nhà đ u t và doanh nghi p du l ch đ thu hút các nhà đ u t i v i các d án
đ u t xây d ng công trình m i trên n n qu đ t không có tài s n trên đ t, t nh s h
tr gi i phóng m t b ng, bàn giao m t b ng s ch theo quy đ nh i v i các d án thuê
m t b ng, qu đ t hi n có tài s n trên đ t t nh s h tr m t ph n kinh phí hóa giá tài
s n trên đ t hi n có H tr đ u t các công trình h t ng k thu t v giao thông, c p
đi n, c p n c, thông tin liên l c đ n chân hàng rào d án theo quy đ nh Bên c nh đó,
t nh s thi t l p đ ng dây nóng v đ u t gi a chính quy n các c p v i các nhà đ u t
đ k p th i n m b t, gi i quy t các b c xúc, khó kh n c a các nhà đ u t [10]
Ngoài ra, quy ho ch c ng đ ra các gi i pháp v phát tri n h th ng h t ng du l ch; phát tri n ngu n nhân l c; gi i pháp đ m b o an ninh, qu c phòng; phát tri n s n
ph m du l ch; phát tri n th tr ng khách du l ch; ng d ng khoa h c công ngh ; xúc
ti n, qu ng bá xây d ng th ng hi u khu du l ch; b o v tài nguyên, môi tr ng, ng phó v i bi n đ i khí h u, phòng ch ng thiên tai…
Trang 31CH NG 2: ỄNH GIỄ HI N TR NG Ô NHI M VÀ TH C TR NG CÔNG TÁC
2.1 Hi n tr ng các thành ph n môi tr ng
2.1 1 Môi tr ng n c
Khu v c du l ch Bi n S m S n ch u nh h ng b i ch t l ng n c t 02 sông là Sông và Sông Mã
Hình 2.1 V trí đ a lý Sông mã và Sông
2.1.1.1 Sông Mã
Ch s ch t l ng n c (WQI) theo Quy t đ nh 879/Q -TCMT c a T ng C c môi
tr ng ngày 01/7/2011 v vi c ban hành s tay h ng d n tính toán ch s ch t l ng
n c đ i v i các thông s pH, DO, BOD5, COD, NH4+, PO43-, TSS, Coliform c a sông
Mã nh sau:
Trang 3226 - 50 Da cam S d ng cho giao thông th y và các m c đích t ng đ ng khác
0 - 25 N c ô nhi m n ng, c n các bi n pháp x lỦ trong t ng lai
Qua b ng 2.1 cho th y, ch t l ng n c sông Mã gi a hai mùa khô đ t 1 (tháng 01/2016-tháng 02/2016), đ t 2 (tháng 03/2016-tháng 04/2016 , đ t 6 (tháng 11/2016-tháng 12/2016) và mùa m a đ t 3 (tháng 05/2016-tháng 06/2016), đ t 4 (tháng 07/2016-tháng 08/2016 , đ t 5 (tháng 09/2016-tháng 10/2016) có s chênh l ch Vào
Trang 33mùa khô, có 1/9 v trí quan tr c n c sông ch s d ng cho m c đích t i tiêu và các
m c đích t ng đ ng khác (th hi n là màu vàng), 4/9 v trí n c sông s d ng cho
m c đích c p n c sinh ho t nh ng c n các bi n pháp x lý phù h p (th hi n là màu
xanh lá cây) T i v trí C ng H i xã Qu ng C (nay là ph ng Qu ng C đ t 2 là mùa
khô khu v c này n c sông ch s d ng cho m c đích t i tiêu và các m c đích t ng
đ ng khác, riêng v trí C ng L Môn cách thành ph S m S n 10km đ t 1 n c sông
b ô nhi m n ng nh ng đ n đ t 6 n c sông có th s d ng cho m c đích c p n c
sinh ho t (th hi n là màu xanh lá cây)
Ngoài các ch tiêu tính WQI k t qu quan tr c cho th y, vào mùa m a hàm l ng nitrit
trong n c sông Mã cao h n mùa khô C ng L Môn (đ t 2, 3, 5), C a H i (đ t 2, 3,
5) có giá tr dao đ ng t 0,05 – 0,46mg/l, v t GHCP m c B1 t 1,25 – 11,5 l n
Hình 2.2 Hàm l ng Nitrit d c Sông Mã
T i t t c các v trí quan tr c trên h th ng sông Mã (t C u Ki u đ n C a H i) cho
th y, t i các v trí này n c sông có nhi u váng d u m , nhi u tàu thuy n đi l i và khai
thác cát trên sông Do v y hàm l ng t ng d u m t i các v trí quan tr c đ u cao h n
Trang 34Sông đ c đây là sông ti p nh n n c th i sinh ho t phía tây Thành ph S m S n,
và n c th i sinh ho t t khu x lỦ n c th i t p trung, n c r rác t bãi rác Trong
nh ng n m g n đây, tình tr ng ô nhi m môi tr ng trên sông đang di n ra r t nghiêm tr ng
(Ngu n: Báo cáo hi n tr mô m 2016 -t nh Thanh Hóa)
Theo m c đánh giá WQI, ch t l ng n c sông n m 2016 đ c phân bi t khá rõ nét i v i Sông là n i ti p nh n ngu n th i c a dân c s ng xung quanh thì ch t
l ng n c C ng sông , ãi rác, c u Bình Hòa, C ng H i đã b ô nhi m n ng, th
hi n là màu đ , ho c ch dùng cho m c đích t i tiêu và các m c đích t ng đ ng khác, th hi n là màu vàng Ch t l ng n c sông đ c ph n ánh qua các thông s
Trang 35ô nhi m đ c tr ng nh : NO2-, T ng d u m và E Coli Hàm l ng c a các thông s này v t GHCP m c B1 theo QCVN 08MT:2015/BTNMT
T i c 5 v trí quan tr c, do n c sông có nhi u váng d u m nên hàm l ng t ng
d u m đ u v t GHCP theo QCVN 08MT: 2015/ TNMT, trong đó có 4/5 v trí v t GHCP m c B1 T i các v trí C ng sông (N1), Bãi rác (N2), c u Bình Hòa (N3),
ph ng Qu ng Ti n (N4), C ng H i (N5) vào các đ t quan tr c đ t 1 (tháng tháng 02/2016), đ t 2 (tháng 03/2016-tháng 04/2016 , đ t 6 (tháng 11/2016-tháng 12/2016) và mùa m a đ t 3 (tháng 05/2016-tháng 06/2016), đ t 4 (tháng 07/2016-tháng 08/2016 , đ t 5 (tháng 09/2016-tháng 10/2016), s đ quan tr c đ c th hi n
01/2016-t i hình 3.4 m c 3 01/2016-trong ph n ph l c, hàm l ng t ng d u m v t GHCP m c B1 t 1,2 – 1,9 l n
Hình 2.4 Hàm l ng váng d u m trong n c sông Hàm l ng E Coli xu t hi n c 5 v trí quan tr c, ch y u là vào đ t 3, 4, 5 T i
Trang 36Hình 2.5 Hàm l ng E Coli trong n c sông
K t qu quan tr c ch t l ng n c sông n m 2016 cho th y, nhìn chung ch t l ng
c ng, t ng ch t r n, COD, Mn, Coliform và E Coli t i m t s v trí có d u hi u v t GHCP
Trang 37Chú thích: S đ v trí l y m u quan tr c đ c th hi n t i hình 3.2 t i m c 3 trong
ph n ph l c
N1: Khách s n H ng i n, ph ng
Tr ng S n N7: Khách sTrung S n n Long Thành, ph ng N2: Khách s n H ng Th nh Ph ng
Hàm l ng đ c ng t i ph n l n các v trí n m trong GHCP Tuy nhiên hàm l ng đ
c ng cao và c hai đ t quan tr c đ u v t GHCP t i v trí N4 l n l t là v t so v i QCVN 09MT:2015/BTNMT là 2,56 và 2,22 l n, k t qu phân tích này phù h p v i k t
qu quan tr c hi n tr ng (n c có màu vàng đ c) Hi n nay, khu v c này đã có n c máy s d ng cho sinh ho t và n u ng hàng này, n c ng m ch s d ng cho m c đích
v sinh các ph ng ti n v n chuy n và t i đ ng, các v trí còn l i n m trong QCCP Hàm l ng ch t r n t ng s đ t 1 v t 1,91 l n, đ t 4 v t 1,53 l n so v i QCVN 09MT: 2015/BTNMT t i v trí N4 Các v trí còn l i n m trong QCCP Hàm l ng COD và Mn
Hình 2.7 Hàm l ng COD và Mn trong n c ng m [6]
Trang 38Hàm l ng COD v t 1,1 – 1,4 l n so v i QCVN 09MT:2015/BTNMT t i N4 và N10, v trí N5 có giá tr b ng GHCP, các v trí còn l i n m trong QCCP
Hàm l ng Mn đ t 1 n m 2014 t i 3/11 v trí (N5, N6 và N8 v t QCVN 09MT:2015/BTNMT T i v trí N8, hàm l ng Mn t i v trí này v t GHCP l n l t
là 9,2 và 15,3 l n Hàm l ng Mn đ t 4 dao đ ng trong kho ng 0,05 – 8,42mg/l Trong đó, t i v trí N7 v t GHCP so v i QCVN 09MT:2015/BTNMT 16,84 l n Các
N1 N2 N3 N4 N5 N6 N7 N8 N9 N10 N11 V trí
MPN/100ml t 1 t 4 QCVN 01:2009/BYT QCVN 09:2008/BTNMT
Hình 2.8 Hàm l ng ColiForm và E.coli trong n c ng m [6]
Hàm l ng Coliform dao đ ng trong kho ng t 0 - 1300MPN/100ml, tuy nhiên có s
bi n đ ng gi a các v trí và t ng trong đ t 4 n m 2016 t 1, hàm l ng Coliform t i
t t c các v trí đ u n m trong GHCP t 4 hàm l ng Coliform t i 08/11 v trí v t GHCP t 2,33 - 433,3 l n V trí v t gi i h n cao nh t là N1 v t 433,3 l n Các v trí N5, N6, N9 n m trong GHCP khi so sánh v i QCVN 09MT:2015/BTNMT
Hàm l ng E.coli đ t 1 t i 3/11 v trí, đ t 4 t i 07/11 v trí v t GHCP, khi so sánh v i QCVN 09MT:2015/ TNMT, hàm l ng E.coli quy đ nh là Không phát hi n th y T i v trí N1 đ t 4 có giá tr cao nh t 1660 (MPN/100ml)
So sánh k t qu quan tr c ch t l ng n c ng m g n các nhà hàng, khách s n hàm
l ng các ch tiêu có s bi n đ ng gi a các đ t quan tr c và gi a các v trí tuy nhiên
s bi n đ ng này không đáng k
2.1.3 N c bi n ven b
Trang 39N c bi n ven b n m 2016 đ c ti n hành quan tr c t i 10 v trí d c vùng b bi n Thành ph S m S n s đ v trí l y m u quan tr c đ c th hi n t i hình 3.1 m c 3 trong ph n ph l c v i 4 đ t quan tr c đ t 1 (tháng 01-02/2016), đ t 2 (tháng 03-04/2016), đ t 3 (tháng 05-06/2016 và đ t 5 (tháng 09-10/2016) Ph n l n các thông s phân tích n m trong GHCP khi so sánh k t qu quan tr c v i QCVN 10MT:2015/BTNMT (Quy chu n k thu t Qu c Gia v ch c bi n) M t s
thông s v t GHCP nh COD, TSS, Fe, Coliform, Váng d u m và D u m khoáng
- Hàm l ng COD: H u nh t i t t c các v trí vào t t c các đ t quan tr c, hàm l ng
Trang 40i v i n c bi n ven b vùng nuôi tr ng th y s n, b o t n th y sinh, hàm l ng COD có giá tr t 4 - 32 mg/l, v t GHCP t 1,33 – 10,67 l n Hàm l ng COD đ t giá tr cao nh t t i NB5 C a H i
i v i vùng bãi t m, th thao d i n c vào đ t quan tr c 1, 2, 3, 5 hàm l ng COD v i giá tr t 4 - 30 mg/l, v t 2 – 7,5 l n GHCP, trong đó hàm l ng COD đ t giá tr cao nh t
t i v trí N 8 vào đ t 2 (30mg/l) Riêng hàm l ng COD t i N 8 vào đ t 1 n m trong GHCP theo QCVN 10MT:2015/BTNMT Do các v trí t i các bãi t m là đi m t p h p thu mua các th y h i s n do ng dân đánh b t đ c n c th i t ho t đ ng trên đ
th ng ra bi n M t khác, n c th i t h th ng các nhà hàng n m trên tuy n đ ng H Xuân H ng ch a qua x lý x th i ra khu v c các bãi t m A,B,C,D
và có 2 v trí v t 3/4 đ t quan tr c (NB1, NB5 Các đ t quan tr c t i các v trí còn l i
n m trong GHCP
- Hàm l ng Fe t i 8/9 v trí quan tr c đ i v i vùng nuôi tr ng th y s n, b o t n th y