CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC GIÁM SÁT THI CÔNG CÔNG TRÌNH THỦY LỢI 1.1 Khái quát chung về công tác giám sát công trình thủy lợi Giám sát thi công là hoạt động theo dõi thường xuyên, l
Trang 1LỜI CAM ĐOAN
Tên đề tài luận văn: “Giải pháp hoàn thiện công tác giám sát thi công Hồ chứa nước Ea Hleo 1 tỉnh Đắk Lắk”
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của bản thân học viên Các kết quả nghiên cứu và các kết luận trong luận văn là trung thực, không sao chép từ bất kỳ một nguồn nào và dưới bất kỳ hình thức nào.Việc tham khảo các nguồn tài liệu (nếu có) đã được thực hiện trích dẫn và ghi nguồn tài liệu tham khảo đúng quy định
Tác giả luận văn
Lê Minh Ưng
Trang 2Tôi xin chân thành cảm ơn Ban giám hiệu nhà trường, cùng các thầy cô giáo !
Trang 3MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN i
LỜI CẢM ƠN ii
DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH vi
DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU vii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ GIẢI THÍCH THUẬT NGỮ viii
MỞ ĐẦU 1
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC GIÁM SÁT THI CÔNG CÔNG TRÌNH THỦY LỢI 4
1.1 Khái quát chung về công tác giám sát công trình thủy lợi 4
1.2 Yêu cầu và nội dung công tác giám sát 4
1.3 Đánh giá tổng quan về các nội dung giám sát đối với công trình Hồ chứa nước 5 1.3.1 Kiểm tra biện pháp tổ chức thi công 6
1.3.2 Giám sát công tác chuẩn bị 9
1.3.3 Giám sát công tác thi công các hạng mục chính 10
1.3.4 Giám sát công tác lắp đặt thiết bị 14
1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác giám sát chất lượng thi công công trình thủy lợi 17
1.4.1 Yếu tố về khảo sát thiết kế 18
1.4.2 Yếu tố về thiết kế 18
1.4.3 Yếu tố về pháp luật trong xây dựng 19
1.4.4 Yếu tố năng lực của tổ chức thi công 19
1.4.5 Yếu tố năng lực của Chủ đầu tư 20
Kết luận chượng 1 20
CHƯƠNG 2 CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ PHÁP LÝ VỀ CÔNG TÁC GIÁM SÁT THI CÔNG CÔNG TRÌNH HỒ CHỨA NƯỚC 22
2.1 Quy định của pháp luật về công tác giám sát thi công 22
2.1.1 Quy định về năng lực của tổ chức TVGS 22
2.1.2 Quy định về năng lực của nhà thầu thi công 23
2.1.3 Quy định về Hồ sơ biện pháp tổ chức thi công 24
Trang 42.1.4 Quy định về chất lượng công trình 25
2.1.5 Quy định về hồ sơ hoàn công 26
2.2 Quy định về nhiệm vụ QLCL của các thành phần tham gia 27
2.2.1 Quản lý chất lượng của nhà thầu thi công 27
2.2.2 Quản lý chất lượng của đơn vị thiết kế 28
2.2.3 Quản lý chất lượng của đơn vị khảo sát 29
2.2.4 Quản lý chất lượng của đơn vị Tư vấn giám sát 29
2.2.5 Quản lý chất lượng của chủ đầu tư 31
2.3 Các yêu cầu kỹ thuật đối với công trình Hồ chứa nước 32
2.3.1 Đập đất đầm nén 32
2.3.2 Đập bê tông 48
2.3.3 Đập tràn 53
2.3.4 Công trình lấy nước 54
2.3.5 Đường trên công trường 55
2.4 Nội dung của công tác giám sát thi công công trình 60
2.4.1 Công tác đất 60
2.4.2 Công tác bê tông 61
2.4.3 Công tác cốt thép 61
2.4.4 Công tác lắp đặt thiết bị 62
Kết luận chương 2 63
CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC GIÁM SÁT THI CÔNG HỒ CHỨA NƯỚC EA HLEO 1 64
3.1 Giới thiệu chung về dự án Hồ chứa nước Ea Hleo 64
3.1.1 Địa điểm xây dựng 64
3.1.2 Mục tiêu dự án 64
3.1.3 Nhiệm vụ dự án 64
3.1.4 Loại, cấp công trình và tần suất thiết kế 64
3.1.5 Tuyến công trình 65
3.1.6 Quy mô, thông số kỹ thuật hồ chứa 65
3.1.7 Khu quản lý 67
3.1.8 Cơ khí thủy công, thiết bị quan trắc 67
Trang 53.1.9 Hệ thống điện 68
3.2 Đặc thù của DA thủy lợi Hồ chứa nước Ea H’Leo 1 và yêu cầu giám sát 70
3.3 Thực trạng công tác giám sát thi công Hồ chứa nước tại Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Thủy lợi 2 71
3.3.1 Tổ chức, nhân sự và thiết bị phục vụ công tác giám sát 71
3.3.2 Kiểm tra BP tổ chức thi công 72
3.3.3 GS công tác chuẩn bị 74
3.3.4 GS công tác thi công các hạng mục xây lắp 75
3.3.5 GS công tác lắp đặt thiết bị 76
3.4 Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác giám sát thi công Hồ chứa nước Ea Hleo 1 80
3.4.1 Hoàn thiện công tác kiểm tra BP tổ chức thi công 80
3.4.2 Hoàn thiện công tác GS các công việc chuẩn bị 84
3.4.3 Hoàn thiện công tác GS thi công các hạng mục xây lắp 87
3.4.4 Hoàn thiện công tác GS lắp đặt thiết bị 89
Kết luận chương 3 93
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 95
TÀI LIỆU THAM KHẢO 97
Trang 6DANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH
Hình 1.2 Kiểm tra chất lượng nước, công trình thủy lợi Ngàn Trươi, tỉnh Hà Tĩnh 9
Hình 1.1 Kiểm tra vật liệu thép, công 9
Hình 1.3 Thí nghiệm đầm nén hiện trường 11
Hình 1.4 Lấy mẫu đất kiểm tra chất lượng 11
Hình 1.6 Công trình thủy lợi Hồ chứa 11
Hình 1.5 Nghiệm thu cốt thép, công trình thủy lợi Ngàn Trươi, tỉnh Hà Tĩnh 11
Hình 1.7 Nghiệm thu công tác tổ hợp 16
Hình 1.8 Kiểm tra vận hành thử cửa 16
Hình 2.1 Biểu thị hiện tượng gãy đoạn 47
Hình 2.2 Biểu thị chỗ tiếp giáp giữa các đoạn 47
Hình 3.1 Sơ đồ tổ chức của Hec2 71
Hình 3.2 Quy trình kiểm tra biện pháp tổ chức thi công 82
Hình 3.3 Quy trình giám sát các công việc chuẩn bị 85
Hình 3.5 Quy trình sát giát công tác lắp đặt thiết bị 91
Trang 7DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1 Loại đất và chiều sâu hố móng 34
Bảng 2.2 Độ dốc mái dốc tầng khai thác trong và sau khi ngừng khai thác 39
Bảng 2.3 Độ ẩm khống chế tương ứng với khối lượng thể tích của một số loại đất 40
Bảng 2.4 - Số lượng mẫu đất lấy để kiểm tra tương ứng với khối lượng thể tích đất đắp 42
Bảng 2.5 Cường độ bê tông tối thiểu để tháo dỡ cốp pha đà giáo chịu lực (%R28) khi chưa chất tải 49
Bảng 2.6 Kích thước sai lệch của cốt thép đã gia công 49
Bảng 2.7 Thời gian tối thiểu bảo dưỡng bê tông 53
Bảng 2.8 Độ cao tối thiểu của nền trên mực nước ngầm, mực nước mặt 55
Bảng 2.9 Độ dốc m tối thiểu của các mái đào làm đường thi công có chiều cao dưới 10 m 56
Bảng 2.10 Chiều cao tối thiểu của nền đắp 56
Bảng 2.11 Độ dốc nhỏ nhất của mái đắp đường khi vật liệu đắp là đá các loại 57
Bảng 2.12 Độ dốc nhỏ nhất của mái đắp ngập nước 57
Bảng 2.13 Độ dốc cho phép tối đa của rãnh dọc 58
Bảng 2.14 Bề dầy tối thiểu của các lớp vật liệu làm mặt đường 59
Bảng 2.15 Chiều rộng tối thiểu của mặt đường đi qua công trình vượt sông suối 59
Bảng 2.16 Chiều sâu nước ngập lớn nhất trên đường ngầm cho phép thông xe 60
Bảng 3.1: Bảng thông số kỹ thuật công trình của công trình 68
Trang 8DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ GIẢI THÍCH THUẬT NGỮ
ATLĐ –An toàn lao động
BPTCTC – Biện pháp tổ chức thi công
Trang 9MNLNTK – Mực nước lũ năm thiết kế
Trang 11MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Ngành xây dựng cơ bản đóng một vai trò quan trọng trong nền kinh tế quốc dân, cho
sự phát triển của đất nước, là công cụ thực hiện đường lối, chính sách phát triển kinh tế-xã hội của Đảng và Nhà nước Trong những năm qua Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm và đầu tư bằng nhiều nguồn vốn vào các hoạt động đầu tư xây dựng cơ bản, hiệu quả đầu tư xây dựng cơ bản ở nước ta còn thấp, chưa đáp ứng được nguồn lực cũng như kỳ vọng đầu tư: đặc biệt “chất lượng công trình” sau khi đưa vào vận hành khai thác thường xuyên sảy ra sự cố, gây mất an toàn công trình như: thấm, sụt, lún…Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên đó là công tác giám sát chất lượng của các đơn vị còn yếu, kém, hạn chế, bất cập Giám chất lượng là một trong những bộ phận quan trọng không thể thiếu trong nhiệm vụ quản lý dự án, đây là yếu tố quyết định trực tiếp đến một công trình có vận hành an toàn hay không, có đảm bảo chất lượng trong quá trình sử dụng hay không, có tiết kiệm chi phí xây dựng và đảm bảo tiến độ thời gian thực hiện hay không
Nhận thức được tầm quan trọng của công tác giám sát chất lượng công trình, đặc biệt
là các công trình lớn, công trình trọng điểm quốc gia thì công tác giám sát chất lượng mang ý nghĩa quyết định đến hiệu quả đầu tư của dự án Qua quá trình công tác tại Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng thủy lợi 2 (Hec2), vận dụng những kiến thức đã
được học tại trường Đại học Thủy lợi, học viên đã lựa chọn đề tài: “Giải pháp hoàn thiện công tác giám sát thi công công Hồ chứa nước Ea Hleo 1 tỉnh Đắk Lắk ” làm
luận văn thạc sĩ chuyên ngành quản lý xây dựng
2 Mục đích của đề tài
Mục đích nghiên cứu đề tài là nghiên cứu cơ sở khoa học và thực tiễn về công tác giám sát thi công công trình; đánh giá thực trạng về công tác giám sát thi công công trình Hồ chứa nước do Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng thủy lợi 2 thực hiện để đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác giám sát thi công Hồ chứa nước Ea Hleo1 tỉnh Đắk Lắk
Trang 123 Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu
b) Phương pháp nghiên cứu:
Tác giả sử dụng chủ yếu các phương pháp sau:
- Phương pháp nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn;
- Phương pháp khảo sát, thu thập tài liệu, phân tích, đánh giá
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
a) Đối tượng nghiên cứu: Công tác giám sát chất lượng thi công xây dựng các công
trình thủy lợi
b) Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu công tác giám sát thi công công trình Hồ chứa
nước Ea Hleo 1 do Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng thủy lợi 2 thực hiện
5 Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
a) Ý nghĩa khoa học:
Hệ thống được các văn bản pháp quy, các cơ sở pháp lý và cơ sở khoa học về giám sát chất lượng trong giai đoạn thi công xây dựng, cũng như làm rõ được vai trò, trách nhiệm và yêu cầu của các chủ thể tham gia đảm bảo chất lượng trong quá trình thi công
b)Ý nghĩa thực tiễn của đề tài:
Trang 13Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác giám sát thi công xây dựng công trình
Hồ chứa nước Ea Hleo 1 tỉnh Đắk Lắk
Trang 14CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC GIÁM SÁT THI CÔNG CÔNG TRÌNH THỦY LỢI
1.1 Khái quát chung về công tác giám sát công trình thủy lợi
Giám sát thi công là hoạt động theo dõi thường xuyên, liên tục, có hệ thống của cá nhân, tổ chức giám sát thi công nhằm quản lý khối lượng, chất lượng, tiến độ các công tác lắp đặt, cài đặt, hiệu chỉnh vật tư, thiết bị công nghệ thông tin và phần mềm thương mại, hoặc phát triển, nâng cấp, chỉnh sửa phần mềm nội bộ, cơ sở dữ liệu do nhà thầu thi công thực hiện theo: hợp đồng, thiết kế thi công được duyệt, hệ thống danh Mục tiêu chuẩn kỹ thuật công nghệ thông tin và các yêu cầu đối với giải pháp ứng dụng công nghệ thông tin được áp dụng [1]
Tổ chức và cá nhân tham gia công tác giám sát thi công có các nhiệm vụ chung đó là thực hiện giám sát theo đúng hợp đồng, không nghiệm thu khối lượng không bảo đảm chất lượng, không phù hợp với tiêu chuẩn áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật và theo yêu cầu của thiết kế công trình Từ chối nghiệm thu khi công trình không đạt yêu cầu chất lượng, đề xuất với chủ đầu tư những bất hợp lý về thiết kế xây dựng Giám sát việc thực hiện các quy định về an toàn, bảo vệ môi trường Bồi thường thiệt hại khi làm sai lệch kết quả giám sát đối với khối lượng thi công không đúng thiết kế, không tuân theo tiêu chuẩn áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật, nhưng người giám sát không báo cáo với Chủ đầu tư hoặc người có thẩm quyền xử lý và hành vi vi phạm khác do mình gây ra và thực hiên các nghĩa vụ khác theo quy định của hợp đồng và quy định của pháp luật có liên quan [2]
1.2 Yêu cầu và nội dung công tác giám sát
Để thực hiện tốt chức năng và nhiệm vụ được giao, Tư vấn giám sát thi công cần phải
đáp ứng được các yêu cầu như: Nắm vững các văn bản, quy phạm, pháp luật về quản
lý và đầu tư xây dựng cơ bản của Nhà nước Có hiểu biết tốt về tiêu chuẩn quy phạm
kỹ thuật, hiểu biết tốt về công tác xây lắp chủ yếu.Tận tâm, trung thực trong công tác giám sát Phải là kỹ sư được đào tạo chuyên ngành và có kinh nghiệm công tác tối thiểu là 3 năm trong lĩnh vực phụ trách, có đủ năng lực chuyên môn và nghiệp vụ đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ được giao Nắm vững các căn cứ pháp lý về công tác quản
Trang 15lý chất lượng công trình xây dựng hiện hành của Nhà nước và của Bộ, Ngành liên quan Nắm vững nội dung của hồ sơ thiết kế được duyệt, các điều kiện kỹ thuật riêng
áp dụng cho các hạng mục công trình do Tổ chức Tư vấn Thiết kế lập Hợp đồng giao nhận thầu xây lắp Các tiêu chuẩn kỹ thuật được áp dụng, các quy trình, quy phạm về thi công, nghiệm thu hiện hành của Nhà nước và Ngành có liên quan Nắm vững biện pháp và trình tự thi công được áp dụng Nắm được tiến độ và yêu cầu nhân lực, máy móc thiết bị cần phải có để thực hiện công việc, đặc biệt là yêu cầu trình độ lành nghề của công nhân tương ứng với công việc họ thực hiện Phân tích đánh giá được chất lượng hoàn thành Hiểu và thực hiện đúng công tác nghiệm thu Khi phát hiện sai lỗi thì lập biên bản thông báo cho chủ đầu tư, cấp trên trực tiếp hoặc cán bộ phụ trách kỹ thuật của nhà thầu hoặc cho tổ chức thiết kế để khắc phục kịp thời
Nội dung của công tác giám sát phải thực hiện các công việc như: Kiểm tra, xác nhận tiến độ thi công tổng thể và chi tiết các hạng mục công trình do nhà thầu lập đảm bảo phù hợp tiến độ thi công đã được duyệt Kiểm tra, đôn đốc tiến độ thi công của các nhà thầu thi công xây dựng trên công trường Khi cần thiết, kiến nghị với chủ đầu tư để yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng có biện pháp đảm bảo tiến độ thi công của công trình Đánh giá, xác định các nguyên nhân, báo cáo bằng văn bản để chủ đầu tư trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định việc điều chỉnh tiến độ của dự án đối với trường hợp tổng tiến độ của dự án bị kéo dài Kiểm tra năng lực thực tế thi công của nhà thầu thi công xây dựng về nhân lực, thiết bị thi công so với hợp đồng xây dựng; báo cáo, đề xuất với chủ đầu tư các giải pháp cần thiết để đảm bảo tiến độ Kiểm tra, xác nhận khối lượng đã được nghiệm thu theo quy định Báo cáo chủ đầu tư về khối lượng phát sinh so với hợp đồng xây dựng Giám sát việc tuân thủ các quy định về quản lý an toàn lao động và bảo vệ môi trường trong quá trình thi công xây dựng theo quy định tại Điều 34, Điều 35 Nghị định 59/2015/NĐ-CP và quy định của pháp luật về
an toàn lao động và bảo vệ môi trường [3]
1.3 Đánh giá tổng quan về các nội dung giám sát đối với công trình Hồ chứa nước
Để đánh giá các nội dung giám sát thi công đối với công trình Hồ chứa nước cần phải đánh giá qua rất nhiều các phương diện, tuy nhiên có thể tổng quát qua năm phương
Trang 16diện chính như: Kiểm tra biện pháp tổ chức thi công, giám sát công tác chuẩn bị, giám sát thi công các hạng mục xây lắp, giám sát công tác lắp đặt thiết bị
1.3.1 Kiểm tra biện pháp tổ chức thi công
Tất cả các hạng mục của công trình xây dựng trước khi khởi công đều phải lập Biện pháp tổ chức thi công trình CĐT, TVGS kiểm tra và phê duyệt Biện pháp tổ chức thi công có vai trò quan trọng nhằm mục đích: Xác định biện pháp thi công có hiệu quả nhất để giảm khối lượng lao động, rút ngắn thời gian xây dựng, hạ giá thành, giảm mức sử dụng vật tư, nâng cao chất lượng công tác xây lắp và đảm bảo an toàn lao động Theo quy trình thì lập BPTCTC do nhà thầu chính xây lắp lập, đối với những công việc do thầu phụ đảm nhiệm thì từng nhà thầu phải lập BPTCTC cho công việc mình làm Đối với những hạng mục công trình lớn hoặc thi công ở địa hình đặc biệt phức tạp, nếu tổ chức nhận thầu chính xây lắp không thể lập được BPTCTC thì có thể
ký hợp đồng với nhà thầu thiết kế làm cả phần BPTCTC Tuy nhiên, BPTCTC phải do giám đốc của nhà thầu xây lắp chính phê duyệt Các thiết kế thi công do tổ chức thầu phụ lập BPTCTC thì phải được giám đốc của thầu phụ duyệt và được nhà thầu chính nhất trí Các hồ sơ BPTC phải được duyệt trước từ 1 đến 2 tháng kể từ lúc bắt đầu khởi công hạng mục công trình và chỉ được tiến hành thi công khi BPTCTC đã được phê duyệt Việc kiểm tra hồ sơ BPTCTC của Nhà thầu lập cần phải kiểm tra trọng tâm các nội dung như sau: Bảng tiến độ thi công trong, tổng mặt bằng công trường, các biện pháp về kĩ thuật và chỉ dẫn an toàn cho những công việc nguy hiểm, sơ đồ mặt bằng
bố trí mốc trắc đạc để kiểm tra, các biện pháp về kĩ thuật và chỉ dẫn an toàn cho những công việc nguy hiểm, hệ thống quản lý chất lượng sẽ áp dụng cho các nhà thầu, bản thuyết minh
1.3.1.1 Căn cứ của hồ sơ BPTCTC
Kiểm tra các tài liệu làm căn cứ để lập BPTCTC như: TKTCXD đã được duyệt, tổng
dự toán công trình, các bản vẽ của hồ sơ thiết kế trước nó như kiến trúc công nghệ kết cấu, biện pháp kỹ thuật thi công đã thẩm tra, nhiệm vụ tập BPTCTC, trong đó ghi rõ khối lượng và thời gian lập thiết kế, các hợp đồng cung cấp thiết bị, cung ứng vật tư và sản xuất các chi tiết, cấu kiện, vật liệu xây dựng, trong đó phải ghi rõ chủng loại, số lượng, quy cách, thời gian cách cung ứng từng loại cho từng hạng mục công trình hoặc
Trang 17cho từng công tác xây lắp, những tài liệu về khảo sát địa hình, địa chất công trình, địa chất thủy văn, nguồn cung cấp điện, nước, đường sá, nơi tiêu nước, thoát nước và các
số liệu kinh tế, kĩ thuật có liên quan khác, khả năng điều động các loại xe máy và các thiết bị thi công cho nhà thầu, khả năng phối hợp thi công giữa các đơn vị xây lắp chuyên ngành với đơn vị nhận thầu chính, các quy trình, quy phạm, tiêu chuẩn, đơn giá, định mức được áp dụng và có liên quan thiết kế, thi công và nghiệm thu, các số liệu điều tra và khảo sát bổ sung của nhà thầu phục vụ thi công [4]
1.3.1.2 Nội dung BPTCTC ở giai đoạn chuẩn bị xây lắp
Liệt kê danh mục và khối lượng các công việc chính, tiến độ thi công các công tác ở giai đoạn chuẩn bị các hạng mục công trình có thể lập theo hồ sơ ngang hoặc sơ đồ mạng trong đó chỉ rõ ngày bắt đầu, ngày kết thúc các công tác, các giai đoạn thi công
và toàn bộ công trình, biểu đồ tiêu thụ và lịch cung ứng các chi tiết, cấu kiện, vật liệu xây dựng, xe máy, thiết bị thi công và thiết bị công nghệ cần đưa về công trường bảo đảm tiến độ thi công trong giai đoạn này, tổng mặt bằng thi công, trong đó phải xác định rõ vị trí xây dựng và diện tích các loại nhà tạm và công trình phụ trợ, vị trí các mạng lưới kỹ thuật cần thiết có trong giai đoạn chuẩn bị như đường sá, điện, nước v.v ở trong và ngoài phạm vi công trường, trong đó cần chỉ rõ vị trí và thời hạn lắp đặt các mạng lưới này để phục vụ thi công, sơ đồ bố trí các cọc mốc, cốt san nền để xác định vị trí xây dựng các công trình tạm và các mạng kĩ thuật, kèm theo các yêu cầu
về độ chính xác và danh mục thiết bị đo đạc, bản vẽ thi công và tiến độ xây dựng các nhà tạm và công trình phụ trợ, bản vẽ thi công và tiến độ lắp đặt hệ thống thông tin, điều độ phục vụ thi công, bản vẽ thể hiện biện pháp kỹ thuật thi công các công tác chính Thuyết minh vắn tắt làm rõ sự đúng đắn các giải pháp kỹ thuật về tổ chức đã lựa chọn, xác định các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật cơ bản [5]
1.3.1.3 Kiểm tra hồ sơ BPTCTC trong giai đoạn xây lắp chính
Bảng tiến độ thi công trong đó xác định tên và khối lượng các công tác kể cả phần việc
do các đơn vị xây lắp chuyên ngành đảm nhiệm theo phân đoạn, trình tự thi công và công nghệ xây lắp, trình tự và thời gian hoàn thành từng công tác xây lắp, biểu đồ về nhân lực, tiêu thụ tài nguyên và thiết bị thi công Tổng mặt bằng thi công, trong đó ghi
rõ về vị trí các hạng mục công trình xây dựng, vị trí các tuyến đường tạm và vĩnh cửu
Trang 18Bao gồm các đường cho xe cơ giới, cho người đi bộ và các loại xe thô xơ, các tuyến đường chuyên dùng như: đường di chuyển của các loại cần trục, đường cho xe chữa cháy, đường cho người thoát hiểm khi có sự cố v.v Vị trí các mạng lưới kĩ thuật phục
vụ yêu cầu thi công như: cấp điện, cấp nước, khí nén, hơi hàn v.v các biện pháp thoát nước khi mưa lũ, vị trí và tầm hoạt động của các loại cần trục chính, vị trí các kho, bãi
để cấu kiện, vật liệu xây dựng, xe máy và các thiết bị thi công chủ yếu, vị trí làm hàng rào ngăn vùng nguy hiểm, biện pháp chống sét để đảm bảo an toàn, vị trí các nhà tạm
và công trình, nhà xưởng phụ trợ phục vụ cho yêu cầu thi công chính Sơ đồ mặt bằng
bố trí mốc trắc đạc để kiểm tra vị trí lắp đặt các bộ phận kết cấu và thiết bị công nghệ, kèm theo các yêu cầu về thiết bị và độ chính xác về đo đạc Các biện pháp về kĩ thuật
và chỉ dẫn an toàn cho những công việc nguy hiểm như: gia cố thành hố móng, cố định tạm các kết cấu khối lắp ráp, mối nối tạm thời, bảo vệ cho chỗ làm việc trên cao v.v
Hệ thống quản lý chất lượng sẽ áp dụng cho các nhà thầu như các yêu cầu về kiểm tra
và đánh giá chất lượng vật liệu cấu kiện và công trình, các chỉ dẫn về sai số giới hạn cho phép, các phương pháp và sơ đồ kiểm tra chất lượng Lịch và nội dung nghiệm thu từng bộ phận công trình hoặc hạng mục xây dựng Bản thuyết minh, trong đó nêu rõ được luận chứng và các bản vẽ chỉ dẫn về các biện pháp thi công được lựa chọn, đặc biệt chú ý đến các biện pháp thi công phức tạp, trong đó điều kiện thời tiết khắc nghiệt trong năm, xác định nhu cầu về năng lượng như hơi hàn, khí nén, điện, nước phục vụ thi công và sinh hoạt của cán bộ, công nhân, các biện pháp chiếu sáng chung trong khu vực thi công và tại nơi làm việc Trong trường hợp cần thiết phải có bản vẽ thi công hoặc sơ đồ lắp ráp các mạng kỹ thuật như nước, điện…kèm theo, bảng kê các loại nhà tạm và công trình phụ trợ, kèm theo các bản vẽ và chỉ dẫn cần thiết khi xây dựng các nhà máy đó, biện pháp bảo vệ các mạng kĩ thuật đang vận hành khỏi bị hư hỏng trong quá trình thi công, luận chứng về các biện pháp đảm bảo an toàn lao động thông qua
cơ quan đại diện của Ủy ban an toàn quốc gia, xác định các chỉ tiêu kinh tế , kỹ thuật chủ yếu của các biện pháp thi công được lựa chọn như thời gian thi công, mức huy động nhân lực, tiền vốn
Hiện nay tất cả các công việc trước khi triển khai thi công đều đã được Nhà thầu lập BPTCTC trình TVGS và CĐT kiểm tra và phê duyệt trước khi triển khai thi công, nội dung của BPTCTC của Nhà thầu lập cơ bản đáp ứng yêu cầu về TKTCXD của Thiết
Trang 19kế, BVTC, Chỉ dẫn kỹ thuật đã được phê duyệt và các tiêu chuẩn hiện hành Tuy nhiên công tác lập hồ sơ BPTCTC của một số Nhà thầu hiện nay còn rất nhiều tồn tại như chưa đầy đủ các nội dung theo yêu cầu, cán bộ phụ trách lập BPTCTC chưa có kinh nghiệm tổ chức thi công dẫn đến khi triển khai thi công theo biện biện pháp đã được phê duyệt không phù hợp với thiết bị theo HSMT và HSDT [6]
1.3.2 Giám sát công tác chuẩn bị
Công tác chuẩn bị trước khi thi công là một nội dung trọng yếu trong công tác lập BP TCTC Thực hiện tốt công tác chuẩn bị trước lúc thi công là yếu tố quyết định cho việc thi công DA hoàn thành đạt chất lượng cao nhất, nhanh nhất, tiết kiệm nhất và an toàn nhất Cho nên, cần coi trọng đầy đủ công tác chuẩn bị trước khi thi công Nội dung giám sát công tác chuẩn bị thi công bao gồm các công việc sau: Nghiên cứu các tài liệu pháp lý liên quan đến công trình Nghiên cứu các hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu do các Nhà thầu nộp và các hợp đồng xây lắp để đảm bảo tuân thủ các quy định Nghiên cứu bản vẽ thi công, quy trình, quy phạm, các tiêu chuẩn có liên quan được áp dụng, các luật xây dựng, các nghị định của chính phủ và các thông tư hướng dẫn Kiểm tra việc khảo sát và bàn giao tim tuyến, mốc cao trình, bãi vật liệu Kiểm tra mặt bằng xây dựng; Kiểm tra bản vẽ thi công đã được duyệt Kiểm tra hợp đồng xây dựng Kiểm tra biện pháp bảo đảm an toàn, vệ sinh môi trường Kiểm tra điều kiện năng lực xây dựng của Nhà thầu (Hình 1.1 và Hình 1.2)
Hình 1.1 Kiểm tra vật liệu thép, công
trình thủy lợi Hồ chứa nước Ngàn Trươi, tỉnh Hà
Tĩnh
Hình 1.2 Kiểm tra chất lượng nước, công trình thủy lợi Ngàn Trươi, tỉnh Hà Tĩnh
Trang 20Theo quy định của Luật xây dựng và các quy định hiện hành thì công tác chuẩn bị trước khi triển khai thi công phải đáp ứng theo yêu cầu của HSMT của Chủ đầu tư và HSDT của Nhà thầu thi công, tuy nhiên còn không ít các Nhà thầu thi công còn yếu về năng lực tài chính, thiếu về thiết bị, nhân lực không có kinh nghiệm thi công nhưng vẫn được trúng thầu dẫn đến khi triển khai thi công mới đi thuê các thiết bị trên thị trường không đáp ứng so với HSDT, HSMT và yêu cầu tiến độ thi công nên công tác triển khai thi công không đạt yêu cầu tiến độ đã được phê duyệt
1.3.3 Giám sát công tác thi công các hạng mục chính
Các hạng mục chính của công trình thủy lợi như: Đập dâng, đập tràn, đập đất v.v DA sau khi hoàn thành sẽ góp phần rất lớn vào sự phát triển kinh tế và xã hội của khu vực hưởng lợi, đáp ứng mục tiêu, nhiệm vụ theo yêu cầu của DA
1.3.3.1 Nội dung giám sát chất lượng thi công xây dựng các hạng mục chính
Kiểm tra, soát xét lại các bản vẽ thiết kế của hồ sơ mời thầu, các chỉ dẫn kỹ thuật, các điều khoản hợp đồng, đề xuất với Chủ đầu tư về phương án giải quyết những tồn tại hoặc điều chỉnh cần thiết trong hồ sơ thiết kế cho phù hợp với thực tế và các quy định hiện hành Rà soát, kiểm tra tiến độ thi công tổng thể và chi tiết do nhà thầu lập, có ý kiến về sự phù hợp với tiến độ thi công tổng thể Có kế hoạch bố trí nhân sự tư vấn giám sát cho phù hợp với kế hoạch thi công theo từng giai đoạn Căn cứ hồ sơ thiết kế, các chỉ dẫn kỹ thuật đã được duyệt trong hồ sơ mời thầu, các quy trình, quy phạm, tiêu chuẩn ngành, tiêu chuẩn Việt Nam hiện hành được áp dụng cho dự án, thực hiện thẩm tra bản vẽ thi công do nhà thầu lập và trình Chủ đầu tư phê duyệt Căn cứ các hồ sơ thiết kế kỹ thuật, bản vẽ thi công đã được phê duyệt, các quyết định điều chỉnh, để thẩm tra các đề xuất khảo sát bổ sung của nhà thầu, có ý kiến trình Chủ đầu tư quyết định; thực hiện kiểm tra, theo dõi công tác đo đạc, khảo sát bổ sung của nhà thầu Kiểm tra, soát xét và ký phê duyệt hoặc trình chủ đầu tư phê duyệt các bản vẽ thiết kế thi công, biện pháp thi công của những nội dung điều chỉnh, bổ sung đã được Chủ đầu
tư, Ban quản lý dự án chấp thuận, đảm bảo phù hợp với thiết kế trong hồ sơ mời thầu Kiểm tra các điều kiện khởi công xây dựng công trình theo quy định của Luật xây dựng Kiểm tra về nhân lực, thiết bị thi công của nhà thầu thi công xây dựng công trình đưa vào công trường; xác nhận số lượng, chất lượng máy móc, thiết bị như giấy
Trang 21chứng nhận của nhà sản xuất, kết quả kiểm định thiết bị của các tổ chức được cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận của nhà thầu chính, nhà thầu phụ theo hợp đồng xây dựng hoặc theo hồ sơ trúng thầu Kiểm tra công tác chuẩn bị tập kết vật liệu như: kho, bãi chứa, nhà ở, nhà làm việc và các điều kiện sinh hoạt khác Kiểm tra hệ thống quản lý chất lượng nội bộ của nhà thầu: Hệ thống tổ chức và phương pháp quản lý chất lượng, các bộ phận kiểm soát chất lượng, từ khâu lập hồ sơ bản vẽ thi công, kiểm soát chất lượng thi công tại công trường, nghiệm thu nội bộ Kiểm tra và xác nhận bằng văn bản về chất lượng phòng thí nghiệm hiện trường của nhà thầu theo quy định trong hồ
sơ mời thầu; kiểm tra chứng chỉ về năng lực chuyên môn của các cán bộ, kỹ sư, thí nghiệm viên; Giám sát chất lượng vật liệu tại nguồn cung cấp và tại công trường theo yêu cầu của chỉ dẫn kỹ thuật Lập biên bản không cho phép sử dụng các loại vật liệu, cấu kiện, thiết bị và sản phẩm không đảm bảo chất lượng do nhà thầu đưa đến công trường, đồng thời yêu cầu chuyển khỏi công trường (Hình 1.3, hình 1.4, hình 1.5 và Hình 1.6)
Hình 1.3 Thí nghiệm đầm nén hiện trường
đất đắp, công trình thủy lợi Ia Mơr, tỉnh Gia Lai
Hình 1.4 Lấy mẫu đất kiểm tra chất lượng đất đắp, công trình thủy lợi Ngàn Trươi, tỉnh
Hà Tĩnh
Hình 1.5 Nghiệm thu cốt thép, công trình thủy Hình 1.6 Công trình thủy lợi Hồ chứa
Trang 22Kiểm tra, nghiệm thu chất lượng thi công của từng phần việc, từng hạng mục khi có thư yêu cầu từ nhà thầu theo quy định trong chỉ dẫn kỹ thuật Kết quả kiểm tra phải ghi nhật ký giám sát của tổ chức tư vấn giám sát hoặc biên bản kiểm tra theo quy định Giám sát việc lấy mẫu thí nghiệm, lưu giữ các mẫu đối chứng của nhà thầu; giám sát quá trình thí nghiệm, giám định kết quả thí nghiệm của nhà thầu và xác nhận vào phiếu thí nghiệm Phát hiện các sai sót thi công, khuyết tật, hư hỏng, sự cố các bộ phận công trình; lập biên bản hoặc hồ sơ sự cố theo quy định hiện hành, trình cấp có thẩm quyền giải quyết Kiểm tra đánh giá kịp thời chất lượng, các hạng mục công việc, bộ phận công trình: yêu cầu tổ chức và tham gia các bước nghiệm thu theo quy định hiện hành; Xác nhận bằng văn bản kết quả thi công của nhà thầu đạt yêu cầu về chất lượng theo quy định trong chỉ dẫn kỹ thuật của hồ sơ mời thầu; Kiểm tra, đôn đốc nhà thầu thi công xây dựng lập bản vẽ hoàn công, hồ sơ thanh, quyết toán kinh phí xây dựng, rà soát và xác nhận để trình chủ đầu tư; Tham gia giải quyết những sự cố có liên quan đến công trình xây dựng và giúp chủ đầu tư lập báo cáo lên cơ quan có thẩm quyền theo quy định hiện hành Lập báo cáo định kỳ tháng, quý, năm và báo cáo đột xuất khi
có yêu cầu hoặc khi thấy cần thiết gửi chủ đầu tư
1.3.3.2 Giám sát thực hiện tiến độ thi công xây dựng
Kiểm tra, xác nhận tiến độ thi công tổng thể và chi tiết các hạng mục công trình do nhà thầu lập đảm bảo phù hợp tiến độ thi công đã được duyệt Kiểm tra, đôn đốc tiến độ thi công Khi cần thiết, yêu cầu nhà thầu thi xây dựng điều chỉnh tiến độ thi công cho phù hợp với thực tế thi công và các điều kiện khác tại công trường, nhưng không làm ảnh hưởng đến tổng tiến độ của dự án Đề xuất các giải pháp rút ngắn tiến độ thi công nhưng không làm ảnh hưởng đến chất lượng và đảm bảo giá thành hợp lý Đánh giá, xác định các nguyên nhân, trong đó cần phân định rõ các yếu tố thuộc trách nhiệm của nhà thầu thi công xây dựng và các yếu tố khách quan khác, báo cáo chủ đầu tư bằng văn bản để chủ đầu tư trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định việc điều chỉnh tiến độ của dự án đối với trường hợp xét thấy tổng tiến độ của dự án bị kéo dài Thường xuyên kiểm tra năng lực của nhà thầu thi công xây dựng về nhân lực, thiết bị thi công so với hợp đồng xây dựng hoặc theo hồ sơ trúng thầu và thực tế thi công; yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng bổ sung hoặc báo cáo, đề xuất với chủ đầu tư các yêu cầu bổ sung, thay thế nhà thầu, nhà thầu phụ để đảm bảo tiến độ khi thấy cần thiết
Trang 231.3.3.3 Giám sát khối lượng và giá thành xây dựng công trình
Kiểm tra xác nhận khối lượng đạt chất lượng, đơn giá đúng quy định do nhà thầu thi công xây dựng lập, trình, đối chiếu với hồ sơ hợp đồng, thiết kế bản vẽ thi công được duyệt và thực tế thi công để đưa vào hồ sơ thanh toán hàng tháng hoặc từng kỳ, theo yêu cầu của hồ sơ hợp đồng và là cơ sở để thanh toán phù hợp theo chế độ quy định
Đề xuất giải pháp và báo cáo kịp thời lên chủ đầu tư về khối lượng phát sinh mới ngoài khối lượng trong hợp đồng, do các thay đổi so với thiết kế được duyệt Sau khi
có sự thống nhất của chủ đầu tư bằng văn bản, rà soát, kiểm tra hồ sơ thiết kế, tính toán khối lượng, đơn giá do điều chỉnh hoặc bổ sung mà nhà thầu thi công xây dựng thực hiện, lập báo cáo và đề xuất với chủ đầu tư chấp thuận Theo dõi, kiểm tra các nội dung điều chỉnh, trượt giá, biến động giá: thực hiện yêu cầu của chủ đầu tư trong việc lập, thẩm định dự toán bổ sung và điều chỉnh dự toán Hướng dẫn và kiểm tra nhà thầu lập hồ sơ trượt giá, điều chỉnh biến động giá theo quy định của hợp đồng hoặc theo quy định của pháp luật hiện hành Tiếp nhận, hướng dẫn nhà thầu lập lệnh thay đổi và
hồ sơ sửa đổi, phụ lục bổ sung hợp đồng Đề xuất với chủ đầu tư phương án giải quyết tranh chấp hợp đồng
1.3.3.4 Giám sát công tác bảo đảm an toàn lao động trong thi công xây dựng
Kiểm tra hệ thống quản lý an toàn lao động, việc thực hiện và phổ biến các biện pháp, nội quy an toàn lao động cho các cá nhân tham gia dự án của các nhà thầu thi công Kiểm tra biện pháp tổ chức thi công, đảm bảo an toàn khi thi công xây dựng do nhà thầu thi công xây dựng lập và phê duyệt Thường xuyên kiểm tra và yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng đảm bảo an toàn lao động tại công trường và không để trẻ em, người không phận sự vào công trường Cần phải có biện pháp rào chắn, báo hiệu và bảo đảm an toàn cho người qua lại công trường; Tạm dừng thi công và yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng khắc phục khi phát hiện dấu hiệu vi phạm quy định về an toàn lao động của nhà thầu Báo cáo với chủ đầu tư để quyết định đình chỉ thi công xây dựng hoặc chấm dứt hợp đồng thi công xây dựng với nhà thầu thi công xây dựng không chịu khắc phục Phối hợp với nhà thầu thi công xây dựng xử lý, khắc phục khi xảy ra sự cố hoặc tai nạn lao động, đồng thời báo cáo với các cơ quan chức năng về tình hình an toàn lao động của công trình theo quy định của pháp luật về lao động
Trang 241.3.3.5 Giám sát công tác bảo đảm vệ sinh môi trường trong thi công xây dựng
Kiểm tra, giám sát và yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng thực hiện các biện pháp đảm bảo vệ sinh môi trường trên công trường, cho người lao động trên công trường và bảo
vệ môi trường xung quanh, bao gồm có biện pháp chống bụi, chống ồn, xử lý phế thải
và thu dọn hiện trường; Chịu sự kiểm tra giám sát của cơ quan quản lý nhà nước về môi trường Đình chỉ thi công xây dựng và yêu cầu nhà thầu thực hiện đúng biện pháp bảo
vệ môi trường đối với trường hợp nhà thầu thi công xây dựng không tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường
Hiện nay công tác giám sát thi công xây dưng cơ bản đã và đang được thực hiện theo các quy định của Nhà nước như: Luật xây dựng số 50/2014; Nghị định số 46/2015-NĐ-CP vì vậy chất lượng công trình ngày càng được nâng cao, đẩy nhanh được tiến
độ xây dựng và giảm thiểu xảy ra tai nạn trên công trường Tuy nhiên vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề cần phải khắc phục, cần phải đổi mới trong thời gian tới như: Thống nhất
về văn bản pháp lý, quy định chặt chẽ hơn về năng lực của cán bộ giám sát nhất là đối với các dự án quan trọng, phức tạp v.v
1.3.4 Giám sát công tác lắp đặt thiết bị
1.3.4.1 Giám sát công tác lắp đặt thiết bị quan trắc
Đối với công trình Thủy lợi thì thường lắp đặt các thiết bị quan trắc ở các hạng mục chính để quan trắc mực nước thượng, hạ lưu đập Quan trắc lún đỉnh đập, quan trắc chuyển vị ngang thân đập Quan trắc mực nước trong thân đập, lưu lượng thấm, áp lực thấm, đường bão hoà trong thân đập, vai và nền đập, quan trắc ứng suất của cốt thép v.v Hệ thống quan trắc, giám sát, thông tin và cảnh báo an toàn này có nhiệm vụ theo dõi, giám sát trạng thái làm việc của công trình và cảnh báo an toàn cho đập và vùng
hạ du đập từ khi thi công và trong quá trình vận hành Các dữ liệu quan trắc, giám sát
và cảnh báo an toàn có tầm quan trọng đặc biệt đối với việc đánh giá trạng thái làm việc thực tế công trình trong quá trình thi công cũng như trong quá trình vận hành để
có biện pháp xử lý các vấn đề phát sinh đặc biệt trong quá trình vận hành xả lũ trong mùa lũ Hệ thống quan trắc, giám sát, thông tin và cảnh báo an toàn phải đảm bảo khả năng cung cấp thông tin kịp thời, chính xác và tin cậy cao
Trang 25Công tác lắp đặt các thiết bị quan trắc phải theo BP lắp đặt thiết bị quan trắc, BVTC và chỉ dẫn kỹ thuật đã được Chủ đầu tư phê duyệt, ngoài ra còn phải tuân thủ theo quy trình riêng của mỗi loại thiết bị quan trắc Trước khi lắp đặt các thiết bị quan trắc phải được lập biên bản nghiệm thu tình trạng các thiết bị tại công trường Nếu thiết bị được mua tại các cung cấp thì phải có tài liệu chứng nhận về nguồn gốc xuất xứ và chứng nhận về chất lượng sản phẩm Không được đưa vào lắp đặt các thiết bị hư hỏng, khiếm khuyết hoặc không có nguồn gốc sản xuất Ngoài những thiết bị quan trắc đã có trong bản vẽ thiết kế, nếu trong quá trình thi công Nhà thầu xây lắp, Tư vấn thiết kế, Tư vấn giám sát phát hiện thấy những vấn đề cần nghiên cứu quan trắc thêm thì đề xuất với Chủ đầu tư có biện pháp xử lý Các mốc quan trắc loại I dùng để kiểm tra các mốc quan trắc lún, chuyển vị ngang đặt tại khu vực vai của công trình không chịu ảnh hưởng của lún và biến dạng của công trình nơi không bị ngập nước, không có dòng nước chảy qua, xa phạm vi thi công để tránh làm hư hỏng Mốc quan trắc độ lún phải thi công ngay sau khi đã thi công đập đến cao độ quan trắc, các mốc đặt thẳng đứng, mặt trên của mốc đặt phẳng ngang đất nền chung quanh mốc phải đầm chặt đạt dung trọng thiết kế Ống đo áp nên đặt sau khi đắp xong đập hoàn thành trước khi nước trong lòng hồ dâng cao Đất xung quanh ống phải được nện chặt, phía trên phần ống thấm nước, xung quanh ống phải được lấp chèn bằng đất sét và vữa ximăng Thiết bị quan trắc mực nước thượng, bằng cột thủy chí cao 2m khắc vạch cm chôn cách 2m /1cọc theo chiều cao cột nước trước, sau đập Việc lắp đặt thiết bị quan trắc do cán bộ chuyên môn đảm nhiệm Trước khi lấp kín phải có kiểm tra và lập biên bản nghiệm thu với sự có mặt của Tư vấn thiết kế và Tư vấn giám sát Sau khi thi công xong phải lập lý lịch kỹ thuật thiết bị giao Chủ đầu tư
Sau khi một loạt các DA Thủy lợi xảy ra sự cố như thấm nền, vai, lún v.v vượt quá giới hạn cho phép dẫn đến gây mất an toàn cho hồ đập thì đến nay toàn bộ các hồ đập
đã và đang xây dựng đều lắp hệ thống quan trắc để cảnh báo Tuy nhiên do các thiết bị này hầu như là nhập khẩu nên công tác kiểm tra quá trình sản xuất còn hạn chế, chỉ kiểm tra được thông qua các tài liệu chứng nhận xuất xứ CO và chứng nhận chất lượng
CQ nên không phát hiện được các lỗi của thiết bị trước khi đưa vào lắp đặt dẫn đến việc sau khi lắp xong các thiết bị này không hoạt động được
Trang 261.3.4.2 Giám sát lắp đặt thiết bị công trình
Các thiết bị công trình được lắp đặt trong công trình Thủy lợi như: Khe phai, khe van, cửa van cung, cửa van phẳng v.v Các thiết bị cơ khí thủy công này có vai trò quan trọng đối với việc bảo đảm an toàn công trình như: Điều tiết xả lũ, cao trình tích nước,
xử lý sự cố, chịu áp lực, bào mòn trong môi trường tự nhiên v.v Các thiết bị này thuộc loại siêu trường, siêu trọng Ðể đáp ứng yêu cầu về chất lượng thì đòi hỏi công tác từ thiết kế, thi công, giám sát phải là người có năng lực chuyên môn cao và nhiều kinh trong quá trình thiết kế, thi công lắp đặt (Hình 1.7 và Hình 1.8)
Trước khi gia công chế tạo cần kiểm tra và lập biên bản chứng chỉ xuất xưởng, nguồn gốc của vật liệu dùng để chế tạo Kiểm tra các máy móc, công cụ được chuẩn bị đầy
đủ như máy tiện, máy phay, máy bào, máy cắt hơi, cắt tự động, máy khoan, máy mài tay, máy hàn điện, máy hàn tự động, cầu trục nâng hạ v.v Ngoài ra các loại máy móc phải được kiểm tra bảo dưỡng trước khi tham gia sản xuất Kiểm tra công tác chuẩn bị mặt bằng sản xuất đảm bảo theo quy định, để khả năng gia công chế tạo đạt chất lượng
và tiến độ của dự án Thường xuyên có mặt tại nơi chế tạo để nghiệm thu công tác gia công, tạo phôi, sơn v.v Trước khi lắp đặt thì căn cứ vào bản vẽ thi công, các đặc tính yêu cầu kỹ thuật của từng thiết bị thuộc các vị trí lắp đặt cụ thể ta tiến hành kiểm tra giao nhận mặt bằng lắp đặt, kiểm tra mặt bằng tập kết, tổ hợp kiểm tra thiết bị trước khi lắp đặt, kiểm tra bàn giao và xác định cao độ, vị trí lắp đặt của từng thiết bị bằng máy toàn đạc và thước dây v.v Nếu các thông số nói trên không đảm bảo yêu cầu
Hình 1.7 Nghiệm thu công tác tổ hợp
Cụm khung ngang cửa van phẳng, DA
Trang 27thiết kế và điều kiện thi công thì báo cho Chủ đầu tư, Tư vấn giám sát để có biện pháp khắc phục, nếu các thông số nói trên đảm bảo yêu cầu kỹ thuật thì tiến hành lập biên bản bàn giao, xác định vị trí lắp đặt thống nhất triển khai bước tiếp theo Kiểm tra kích thước sẽ được thực hiện đối với các bộ phận chính, các lắp ráp từng phần, đặc biệt khi liên quan đến dung sai gần và các thích hợp dung sai trục giữa các bộ phận đứng yên và
bộ phận chuyển động Liên quan đến kích thước lắp ráp với các bộ phận khác v.v… Nếu việc kiểm tra kích thước cho thấy có sự sai khác về kích thước mà có thể ảnh hưởng đến lắp ráp, tháo lắp các bộ phần và phần riêng thì phải chỉnh sửa tương ứng Tuy nhiên, việc chỉnh sửa và hiệu chỉnh đó phải được thực hiện sự tin tưởng vận hành và khả năng không thay đổi lại và phải được thực hiện chỉ sau khi có sự thống nhất của Tư vấn Nếu không thể thực hiện việc chỉnh sửa hoặc hiệu chỉnh theo các điều kiện nêu trên, các bộ phận hoặc phần liên quan có thể bị từ chối Nhà thầu không được giao các bộ phận máy mốc hoặc thiết bị bị lỗi bằng một hình thức no Tất cả các bề mặt hoàn thiện chính phải được kiểm tra xác nhận với sự có mặt của Cán bộ giám sát Trong quá trình lắp đặt tại hiện trường, cán bộ giám sát phải thường xuyên có mặt để kiểm tra và nhắc nhở Nhà thầu thi công khi phát hiện các điều kiện bất hợp lý và sai khác vượt quá thiết kế quy định v.v… Sau khi lắp đặt xong thì tiến hành kiểm tra trước lập biên bản nghiệm thu hoàn thành tổng thể bao gồm các công tác kiểm tra như kiểm tra không phá hủy, kiểm tra mối hàn, kiểm tra chảy thử đơn động, liên động v.v… Nếu kết quả kiểm tra đạt so với yều kỹ thuật thì lập biên bản nghiệm thu hoàn thành và bàn giao đưa vào sử dụng
Hiện nay các DA thủy lợi nói chung đều thiết kế bố trí hệ thống thiết bị cơ khí thủy công vào các hạng mục của công trình, tuy nhiên rất nhiều công trình thủy lợi các thiết bị cơ khí thủy công không đúng chủng loại thiết kế nhưng vẫn được Nhà thầu đưa vào lắp đặt cho công trình dẫn đến công trình không thể hoạt động hoặc hoạt động nhưng tuổi thọ của thiết bị thấp hơn rất nhiều so yêu cầu kỹ thuật
1.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác giám sát chất lượng thi công công trình thủy lợi
Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ giám sát, có rất nhiều các yếu tố tác động đến quá trình giám sát chất lượng thi công công trình thủy lợi, trong đó có những yếu tố khách quan cũng có những yếu tố chủ quan Cụ thể như sau:
Trang 281.4.1 Yếu tố về khảo sát thiết kế
Việc khảo sát công trình xây dựng nhằm đánh giá mức độ thích hợp của địa điểm và môi trường đối với các công trình dự kiến xây dựng Thiết kế, lựa chọn giải pháp móng cho công trình dự kiến xây dựng một cách hợp lý, tiết kiệm và đề xuất biện pháp thi công hữu hiệu nhất, thấy trước và dự đoán được những khó khăn, trở ngại có thể nảy sinh trong thời gian xây dựng Nhằm xác định các biến đổi của môi trường địa chất do hoạt động khi xây dựng công trình, cũng như ảnh hưởng của các biến đổi đó đối với bản thân công trình và công trình lân cận Đồng thời, đánh giá mức độ an toàn của các công trình đang tồn tại, thiết kế cải tạo nâng cấp công trình hiện có và nghiên cứu những trường hợp đã xảy ra gây hư hỏng công trình Tuy nhiên do năng lực cầ quy trình QLCL của công tác khảo sát thiết kế của đơn vị khảo sát không đáp ứng nên trong quá trình khảo sát không thực hiện đúng nội dung yêu cầu của nhiệm vụ khảo sát, các bộ phụ trách khảo sát thiếu kinh nghiệm về đánh giá địa chất, địa chất thủy văn v.v… dẫn đến trong quá trình thi công địa chất công trình thực tế không đúng với thiết
kế, các bên phải tiến hành lập biên bản hiện trường xử lý hoặc phải thí nghiệm kiểm tra lại các chỉ tiêu cơ lý của nền gây ảnh hưởng đến tiến độ thi công của DA
Trang 29quan trọng như vậy nhưng hiện nay rất nhiều đơn vị thiết kế không đáp ứng năng lực
và kinh nghiệm nhưng vẫn được chọn để thiết kế đặc biệt là các DA lớn Khi đơn vị thiết kế không đủ năng lực thì sản phẩm thiết kế sau khi trong giai đoạn triển khai thi công sẽ xuất hiện các phát sinh như tính toán sai khối lượng, tính toán kết cấu không đảm bảo ổn định, bố trí thép thiếu và sai vị trí v.v… dẫn đến công tác thi công sẽ chậm tiến độ hoặc phải dừng thi công để điều chỉnh phương án kết cấu
1.4.3 Yếu tố về pháp luật trong xây dựng
Pháp luật trong Xây dựng và các văn bản hướng dẫn của Chính phủ đã đi vào cuộc sống, tạo điều kiện thuận lợi cho tổ chức, cá nhân kể cả trong nước và nước ngoài đầu
tư xây dựng cũng như hoạt động xây dựng tại Việt Nam Nhờ có luật, nghị đinh và thông tư hướng dẫn mà công tác quản lý chất lương từ các khâu như: Lập quy hoạch xây dựng, lập và quản lý thực hiện dự án đầu tư xây dựng, khảo sát, thiết kế, thi công xây dựng, cho đến nghiệm thu, bàn giao đưa công trình xây dựng vào khai thác, sử dụng và bảo hành, bảo trì, bảo hiểm công trình xây dựng được đảm bảo chất lượng và hiệu quả của dự án là lớn nhất.Tuy nhiên, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về xây dựng hiện nay vẫn còn những tồn tại, hạn chế, gây vướng mắc trong quá trình thực hiện như: Chồng chéo nhau về việc quy định đầu tư, hướng dẫn về lấy mẫu vật liệu và yêu cầu kỹ thuật về chỉ tiêu của vật liệu giữa các tiêu chuẩn chưa đồng nhất dẫn đến khó khăn cho công tác quản lý chất lượng Vì vậy, việc sửa đổi, bổ sung và thống nhất pháp luật trong Xây dựng là hết sức cần thiết và cấp bách
1.4.4 Yếu tố năng lực của tổ chức thi công
Cùng với quá trình mở cửa và phát triển của nền kinh tế thị trường, các công trình, hạng mục công trình được xây dựng ngày càng nhiều Do vậy mà sự đóng góp tham gia của các chủ thầu xây dựng càng trở nên quan trọng và có vị trí hết sức đặc biệt, họ
là các nhà thầu xây dựng, có thể là cá nhân, tổ chức trong nước hoặc nước ngoài có đăng ký kinh doanh, có tư cách pháp lí hoặc đủ năng lực hành vi dân sự để ký và thực hiện hợp đồng Chính bởi lẽ đó nếu một công trình có xuất phát điểm là nguyên nhân,
là lý do xây dựng do Chủ đầu tư quyết định thì kết quả là việc hoàn thành công trình lại do các chủ thầu quyết định Trong nền kinh tế thị trường, khi mà nhu cầu cải tạo, nâng cấp xây mới cơ sở hạ tầng và các công trình giao thông, công trình xây dựng
Trang 30ngày một cao, thì vai trò của chủ thầu xây dựng càng trở nên quan trọng Đây chính là nhân tố quan trọng, quyết định ảnh hưởng tới chất lượng và những gì có liên quan tới công trình, một nhà thầu xây dựng không chỉ cần có uy tín trên thương trường mà còn cần có lương tâm và trách nhiệm với sản phẩm mà mình tạo ra, có như vậy chúng ta mới có thể tạo ra những công trình còn mãi với thời gian và cũng là cơ hội, là điểm tựa
để nhà thầu có cơ hội vươn lên Hàng năm có hàng chục nghìn doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng, trong đó không ít các doanh nghiệp được thành lập không đáp ứng yêu cầu về kinh nghiệm, năng lực thi công nhưng vẫn thầu các DA lớn
và phức tạp Khi triển khai thi công do năng lực yếu kém và quy trình QLCL không đảm bảo yêu cầu nên công tác giám sát, quản lý chất lượng của các Nhà thầu này là hết sức khó khăn
1.4.5 Yếu tố năng lực của Chủ đầu tư
Chủ đầu tư xây dựng công trình là người sở hữu vốn hoặc là người thay mặt chủ sở hữu, người vay vốn trực tiếp quản lý và sử dụng vốn để đầu tư xây dựng công trình Chủ đầu tư có tầm quan trong trong việc đấu thầu để lựa chọn được Nhà thầu có đủ năng lực để thực hiện hợp đồng, tổ chức quản lý chất lượng công trình và quản lý, vận hành, khai công trình do mình quản lý Tuy nhiên rất nhiều Chủ đầu tư trong quá trình lựa chọn Nhà thầu vì nể nang hoặc lợi ích nhóm đã lựa chọn Nhà thầu có năng lực yếu kém trúng thầu để thực hiện gói thầu, hay một bộ phận cán bộ giám sát CĐT thông đồng với Nhà thầu thi công để nghiệm thu, thanh toán, quyết toán khối lượng chưa thi công hoặc không đúng thực tế Vì vậy rất khó khăn cho đơn vị Tư vấn giám sát thực hiện các nhiệm vụ theo quy định của HĐ và các quy định khác về công tác quản lý chất lượng công trình
Kết luận chượng 1
Công tác giám sát chất lượng công trình thủy lợi có một vai trò hết sức quan trọng để một DA có thể hoàn thành với chất lượng tốt nhất, mỹ quan đẹp nhất Để thực hiện được các vai trò này thì đơn vị TVGS phải có đủ năng lực, kinh nghiệm và đội ngũ nhân lực phải chuyên ngành và tuân thủ thực hiện đúng nội, yêu cầu của công tác giám sát Đối với các DA thủy lợi thì các nội dung yêu cầu của công tác giám sát được thể
Trang 31hiện qua việc kiểm tra biện pháp tổ chức thi công của Nhà thầu, quy trình QLCL của công tác chuẩn bị, quy trình QLCL thi công các hạng mục chính, quy trình QLCL của công tác lắp đặt thiết bị v.v… Nếu bộ phận TVGS kiểm tra chặt chẽ được các nội dung này thi khi triển khai thi công yêu cầu nhà thầu tuân thủ các quy trình trên thì chất lượng công trình sẽ được nâng cao, tiến độ được đẩy nhanh và công tác mất ATLĐ được giảm đến mức tối đa Mặc dù vậy, công tác giám sát chất lượng cũng bị ảnh hưởng lớn của một số yếu tố như năng lực quản lý của CĐT, năng lực của đơn vị thi công, văn bản pháp quy chồng chéo của Nhà nước, năng lực yếu kém của đơn vị khảo sát, đơn vị thiết kế v.v… Chính những yếu tố này gây cở trở cũng như khó khăn cho công tác thực hiện các nội dung, nhiệm vụ của công tác giám sát
Trang 32CHƯƠNG 2 CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ PHÁP LÝ VỀ CÔNG TÁC GIÁM SÁT THI CÔNG CÔNG TRÌNH HỒ CHỨA NƯỚC
2.1 Quy định của pháp luật về công tác giám sát thi công
2.1.1 Quy định về năng lực của tổ chức TVGS
Năng lực của tổ chức Tư vấn giám sát thi công xây dựng được quy định cụ thể như sau:
Đối với tổ chức giám sát hạng I phải có ít nhất 10 người có chứng chỉ hành nghề giám sát thi công xây dựng hạng I phù hợp với loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực hoặc có ít nhất 15 người trong hệ thống quản lý chất lượng của tổ chức giám sát thi công xây dựng công trình có chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với loại công trình đăng
ký cấp chứng chỉ năng lực hoặc đã giám sát thi công xây dựng ít nhất 01 công trình cấp I hoặc 02 công trình cấp II cùng loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực và
tổ chức giám sát thi công hạng I được giám sát thi công xây dựng công trình tất cả các cấp cùng loại được ghi trong chứng chỉ năng lực Đối với tổ chức giám sát hạng II phải
có ít nhất 10 người có chứng chỉ hành nghề giám sát thi công xây dựng hạng II phù hợp với loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực hoặc có ít nhất 15 người trong
hệ thống quản lý chất lượng của tổ chức giám sát thi công xây dựng công trình có chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực hoặc đã giám sát thi công xây dựng ít nhất 01 công trình cấp II hoặc 02 công trình cấp III cùng loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực và tổ chức giám sát thi công hạng II được giám sát thi công xây dựng các công trình từ cấp II trở xuống cùng loại được ghi trong chứng chỉ năng lực Đối với tổ chức giám sát hạng III phải có ít nhất 05 người có chứng chỉ hành nghề giám sát thi công xây dựng hạng III phù hợp với loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực hoặc có ít nhất 10 người trong hệ thống quản lý chất lượng của tổ chức giám sát thi công xây dựng công trình có chuyên môn, nghiệp vụ phù hợp với loại công trình đăng ký cấp chứng chỉ năng lực và được giám sát thi công xây dựng các công trình từ cấp III trở xuống cùng loại được ghi trong chứng chỉ năng lực [7]
Trang 332.1.2 Quy định về năng lực của nhà thầu thi công
Năng lực của tổ chức thi công xây dựng được quy định cụ thể như sau:
Đối với tổ chức thi công hạng I thì cá nhân đảm nhận chức danh chỉ huy trưởng công trường phải đủ điều kiện là chỉ huy trưởng công trường hạng I phù hợp với lĩnh vực chuyên môn đảm nhận; Cá nhân phụ trách thi công lĩnh vực chuyên môn có trình độ đại học hoặc cao đẳng nghề phù hợp với công việc đảm nhận và thời gian công tác ít nhất 03 năm đối với trình độ đại học, 05 năm đối với trình độ cao đẳng nghề; Công nhân kỹ thuật thực hiện các công việc phải có văn bằng hoặc chứng chỉ bồi dưỡng, đào tạo chuyên môn nghiệp vụ phù hợp với nội dung đăng ký cấp chứng chỉ năng lực; Tổ chức thi công phải có khả năng huy động đủ số lượng máy móc, thiết bị chủ yếu đáp ứng yêu cầu thi công xây dựng các công trình phù hợp với công việc tham gia đảm nhận và đã trực tiếp thi công công việc thuộc hạng mục công trình chính liên quan đến nội dung đề nghị cấp chứng chỉ của ít nhất 01 công trình từ cấp I trở lên hoặc 02 công trình từ cấp II trở lên cùng loại Tổ chức thi công hạng này được thi công xây dựng tất
cả các cấp công trình cùng loại Đối với tổ chức thi công hạng II phải có cá nhân đảm nhận chức danh chỉ huy trưởng công trường và phải đủ điều kiện là chỉ huy trưởng công trường từ hạng II trở lên phù hợp với lĩnh vực chuyên môn đảm nhận; Cá nhân phụ trách thi công lĩnh vực chuyên môn có trình độ đại học hoặc cao đẳng nghề phù hợp với công việc đảm nhận và thời gian công tác ít nhất 01 năm đối với trình độ đại học, 03 năm đối với trình độ cao đẳng nghề; Công nhân kỹ thuật thực hiện các công việc thi công có văn bằng hoặc chứng chỉ bồi dưỡng, đào tạo chuyên môn nghiệp vụ phù hợp với nội dung đăng ký cấp chứng chỉ năng lực; Có khả năng huy động đủ số lượng máy móc, thiết bị chủ yếu đáp ứng yêu cầu thi công xây dựng các công trình phù hợp với công việc tham gia đảm nhận; Đã trực tiếp thi công công việc thuộc hạng mục công trình chính liên quan đến nội dung đề nghị cấp chứng chỉ của ít nhất 01 công trình từ cấp II trở lên hoặc 02 công trình từ cấp III trở lên cùng loại Tổ chức thi công hạng này được thi công xây dựng công trình từ cấp II trở xuống cùng loại Đối với tổ chức thi công hạng III thì cá nhân đảm nhận chức danh chỉ huy trưởng công trường phải đủ điều kiện là chỉ huy trưởng công trường từ hạng III trở lên phù hợp với lĩnh vực chuyên môn đảm nhận; Cá nhân phụ trách thi công lĩnh vực chuyên môn có trình
Trang 34độ đại học hoặc cao đẳng nghề phù hợp với công việc đảm nhận; Công nhân kỹ thuật phụ trách các công việc thi công có văn bằng hoặc chứng chỉ bồi dưỡng, đào tạo chuyên môn nghiệp vụ phù hợp với nội dung đăng ký cấp chứng chỉ năng lực; Có khả năng huy động đủ số lượng máy móc, thiết bị chủ yếu đáp ứng yêu cầu thi công xây dựng công trình phù hợp với công việc tham gia đảm nhận Tổ chức thi công hạng này được thi công xây dựng công trình từ cấp III trở xuống cùng loại [8]
2.1.3 Quy định về Hồ sơ biện pháp tổ chức thi công
Biện pháp tổ chức thi công nhằm xác định cụ thể biện pháp thi công sẽ áp dụng khi xây dựng công trình, biện pháp thi công gồm hai phần: biện pháp tổ chức và công nghệ áp dụng Công nghệ thi công bao gồm máy móc thiết bị sử dụng, biện pháp kỹ thuật áp dụng quy trình thi công tiến hành đảm bảo đảm bảo an toàn, chất lượng và thời gian thi công hợp lý Biện pháp tổ chức là cách bố trí lực lượng sản xuất, thời gian hoạt động, hình thức tổ chức sản xuất, cách thức quản lý sao cho giảm khối lượng lao động, rút ngắn thời gian thi công, giảm chi phí một cách hợp lý Biện pháp tổ chức thi công giúp các cơ quan quản lý xây dựng; Thanh tra xây dựng, tư vấn giám sát và chủ đầu tư giám sát quá trình thi công của các nhà thầu đảm bảo an toàn, chất lượng, đúng tiến độ với chi phí hợp lý BPTCTC phải tuân thủ TKTCXD, giấy phép xây dựng và những cam kết trong hợp đồng thi công giữa chủ đầu tư và nhà thầu
Ngoài ra, đối với các công trình thủy lợi, trong thiết kế tổ chức xây dựng, còn phải yêu cầu thêm các việc sau: Đối với các công trình tưới nước phải chia ra những công trình đầu mối, kênh mương chính, kênh mương nội đồng và kênh mương sử dụng kết hợp, những đường ống dẫn nước và các công trình kèm theo nó, các máng tưới tạm thời, mạng lưới đường sá, các hệ thống cấp điện và thông tin liên lạc, khu nhà ở của công nhân viên vận hành; Đối với các công trình tiêu nước, phải chia ra công trình thu nước, các trạm bơm đê bao, hồ chứa nước, các kênh tiêu, hệ thống điều tiết, mạng lưới đường xá, hệ thống cấp điện và thông tin liên lạc, khu nhà ở của công nhân vận hành; Trong kế hoạch tiến độ xây dựng cần chỉ rõ thời hạn dẫn dòng thi công cho từng giai đoạn, thời hạn ngăn dòng và thời gian tích nước vào hồ chứa Đối với các công trình sửa chữa cải tạo dự kiến thời gian tối thiểu phải ngừng vận hành; Chỉ rõ trên tổng mặt bằng xây dựng vị trí những công trình dẫn dòng trong từng giai đoạn xây lắp, chỉ rõ sự
Trang 35phân chia ra theo từng giai đoạn, đợt xây dựng, xây dựng đầu mối hay toàn bộ hệ thống công trình thủy lợi, trình tự đưa từng phần diện tích được tưới nước vào sử dụng; Đối với những hệ thống tưới nước và tiêu nước cần phải vạch rõ ranh giới vùng tưới và vùng tiêu, trình tự đưa từng phần vào sử dụng, ranh giới giữa vùng đang thi công và ứng dụng vận hành, vị trí các bãi đất lầy, đối với những công trình lớn ranh giới vùng ngập nước và vùng thoát nước, kênh tưới ngập và những cầu cống tạm thời; Vạch rõ sơ đồ dẫn dòng thi công và những biện pháp ngăn dòng và thoát lũ trong từng giai đoạn xây dựng; Trong trường hợp cần thiết phải tính toán những chi phí mở rộng các cơ sở sản xuất phục vụ thi công, có tính đến khả năng sử dụng các xí nghiệp công nghiệp hóa xây dựng, đường sá và các công trình hạ tầng do địa phương quản lí, đồng thời cần xem xét khả năng góp vốn cùng với các cơ quan khác để đầu tư xây dựng mở rộng các cơ sở loại này; Khi sửa chữa, cải tạo các công trình tưới nước hoặc từng bộ phận công trình thủy nông phải có biện pháp bảo đảm tưới đều đặn, không được gián đoạn các vùng đất canh tác nông nghiệp Khi thiết kế thi công các công trình thủy lợi, trong tiến độ thi công còn phải chỉ rõ cả công tác lắp đặt thiết bị cơ điện vào các kết cấu lắp ghép Những công tác đặc biệt như trình tự lắp răng lược, khép kín đê quai, ngăn dòng chảy cần phải vạch chi tiết trong tiến độ thi công Khi lập thiết kế thi công công trình đầu mối và hệ thống kênh mương phải đảm bảo trong điều kiện cho phép phát huy từng phần năng lực tưới tiêu của hệ thống trong quá trình thi công Trường hợp mở rộng, hoàn chỉnh, nâng cao các hệ thống cũ, thiết kế tổ chức xây dựng bảo đảm vừa xây dựng vừa vận hành các công trình đã có Khi lập thiết kế thi công các hệ thống công trình thủy lợi, ngoài các tài liệu theo yêu cầu chung cần bổ sung các tài liệu sau: Các giải pháp xử lí nước mặt và nước ngầm trong hố móng; Các giải pháp xử lí nền khoan phụt xi măng, gia cố nền, tạo nền Các biện pháp xử lí chống nứt các kết cấu bê tông khối lớn; Tính toán dẫn dòng thi công và chặn dòng chảy [9]
2.1.4 Quy định về chất lượng công trình
Quản lý chất lượng công trình xây dựng là hoạt động quản lý của các chủ thể tham gia các hoạt động xây dựng Chủ đầu tư, nhà thầu thi công, nhà thầu thiết kế, nhà thầu giám sát… theo quy định của pháp luật xây dựng trong quá trình chuẩn bị, thực hiện đầu tư xây dựng công trình và khai thác, sử dụng công trình nhằm đảm bảo các yêu cầu về chất lượng và an toàn của công trình Công trình xây dựng phải được kiểm soát
Trang 36chất lượng theo quy định của pháp luật xây dựng từ khâu chuẩn bị, thực hiện đầu tư xây dựng đến quản lý, sử dụng công trình nhằm đảm bảo an toàn cho người, tài sản, thiết bị, công trình và các công trình lân cận Hạng mục công trình, công trình xây dựng hoàn thành chỉ được phép đưa vào khai thác, sử dụng sau khi được hội đồng nghiệm thu đánh giá bảo đảm yêu cầu của thiết kế xây dựng, tiêu chuẩn áp dụng, quy chuẩn kỹ thuật cho công trình, các yêu cầu của hợp đồng xây dựng và quy định của pháp luật có liên quan Các nhà thầu khi tham gia hoạt động xây dựng phải có đủ điều kiện năng lực theo quy định, phải có biện pháp tự quản lý chất lượng các công việc xây dựng do mình thực hiện trên công trường và nội nghiệp, Nhà thầu chính hoặc tổng thầu có trách nhiệm quản lý chất lượng công việc do chính mình thực hiện và nhà thầu phụ thực hiện Chủ đầu tư có trách nhiệm tổ chức quản lý chất lượng công trình phù hợp với hình thức đầu tư, hình thức quản lý dự án, hình thức giao thầu, quy mô và nguồn vốn đầu tư trong quá trình thực hiện đầu tư xây dựng công trình theo quy định của pháp luật xây dựng Chủ đầu tư được quyền tự thực hiện các hoạt động xây dựng nếu đủ điều kiện năng lực theo quy định của pháp luật Cơ quan chuyên môn về xây dựng hướng dẫn, kiểm tra , đôn đốc thường xuyên và liên tục công tác quản lý chất lượng của các tổ chức, cá nhân tham gia xây dựng công trình; thẩm định thiết kế, kiểm tra công tác nghiệm thu công trình xây dựng, tổ chức thực hiện giám định chất lượng công trình xây dựng; kiến nghị và xử lý các vi phạm về chất lượng công trình xây dựng theo quy định của pháp luật [10]
2.1.5 Quy định về hồ sơ hoàn công
Hồ sơ hoàn thành công trình xây dựng phải được Chủ đầu tư tổ chức lập đầy đủ theo quy định trước khi đưa hạng mục công trình hoặc công trình vào khai thác, vận hành
Hồ sơ hoàn thành công trình xây dựng được lập một lần chung cho toàn bộ các hạng mục của dự án đầu tư xây dựng công trình nếu các công trình, hạng mục công trình thuộc dự án được đưa vào khai thác, sử dụng đồng thời cùng một thời điểm Trường hợp các công trình, hạng mục công trình của dự án được đưa vào khai thác, sử dụng ở thời điểm khác nhau trong qua trình thi công thì có thể lập hồ sơ hoàn thành công trình cho riêng từng công trình, hạng mục công trình để bàn giao đưa vào sử dụng trước từng phần Chủ đầu tư tổ chức lập và lưu trữ một bộ hồ sơ hoàn thành công trình xây dựng, nếu Chủ đầu tư không vận hành, khai thác dự án thì lập thêm một bộ hồ sơ để
Trang 37bàn giao cho đơn vị quản lý, vận hành và khai thác công trình; các chủ thể còn lại tham gia hoạt động đầu tư xây dựng công trình tự lưu trữ các hồ sơ liên quan đến phần việc do mình thực hiện theo quy định của hợp đồng Riêng công trình nhà ở và công trình di tích, việc lưu trữ hồ sơ còn phải tuân thủ theo quy định của pháp luật về nhà ở
và pháp luật về di sản văn hóa [11]
2.2 Quy định về nhiệm vụ QLCL của các thành phần tham gia
2.2.1 Quản lý chất lượng của nhà thầu thi công
Nhà thầu thi công công trình xây dựng có trách nhiệm tiếp nhận và quản lý mặt bằng xây dựng, bảo quản mốc định vị và mốc giới công trình Lập và thông báo cho chủ đầu
tư và các chủ thể có liên quan hệ thống quản lý chất lượng, mục tiêu và chính sách đảm bảo chất lượng công trình của nhà thầu Hệ thống quản lý chất lượng công trình của nhà thầu phải phù hợp với quy mô công trình, trong đó nêu rõ sơ đồ tổ chức và trách nhiệm của từng bộ phận, cá nhân đối với công tác quản lý chất lượng công trình của nhà thầu Trình chủ đầu tư, Tư vấn giám sát chấp thuận các nội dung như: Kế hoạch tổ chức thí nghiệm và kiểm định chất lượng, quan trắc, đo đạc các thông số kỹ thuật của công trình theo yêu cầu thiết kế và chỉ dẫn kỹ thuật Biện pháp kiểm tra, kiểm soát chất lượng vật liệu, sản phẩm, cấu kiện, thiết bị được sử dụng cho công trình; thiết kế biện pháp thi công, trong đó quy định cụ thể các biện pháp, bảo đảm an toàn cho người, máy, thiết bị và công trình Kế hoạch kiểm tra, nghiệm thu công việc xây dựng, nghiệm thu giai đoạn thi công xây dựng hoặc bộ phận, hạng mục công trình xây dựng, nghiệm thu hoàn thành hạng mục công trình, công trình xây dựng Bố trí nhân lực, thiết bị thi công theo quy định của hợp đồng xây dựng và quy định của pháp luật có liên quan Thực hiện trách nhiệm quản lý chất lượng trong việc mua sắm, chế tạo, sản xuất vật liệu, sản phẩm, cấu kiện, thiết bị được sử dụng cho công trình theo quy định tại Điều 24 Nghị định số 46/2015/NĐ-CP về quản lý chất lượng và bảo trì công trình xây dựng và quy định của hợp đồng xây dựng Thực hiện các công tác thí nghiệm kiểm tra vật liệu, cấu kiện, sản phẩm xây dựng, thiết bị công trình, thiết bị công nghệ trước và trong khi thi công xây dựng theo quy định của hợp đồng xây dựng Thi công xây dựng theo đúng hợp đồng xây dựng, giấy phép xây dựng, thiết kế xây dựng công trình Kịp thời thông báo cho chủ đầu tư nếu phát hiện sai khác giữa thiết
Trang 38kế, hồ sơ hợp đồng xây dựng và điều kiện hiện trường trong quá trình thi công Tự kiểm soát chất lượng thi công xây dựng theo yêu cầu của thiết kế và quy định của hợp đồng xây dựng Hồ sơ quản lý chất lượng của các công việc xây dựng phải được lập theo quy định và phù hợp với thời gian thực hiện thực tế tại công trường Kiểm soát chất lượng công việc xây dựng và lắp đặt thiết bị, giám sát thi công xây dựng công trình đối với công việc xây dựng do nhà thầu phụ thực hiện trong trường hợp là nhà thầu chính hoặc tổng thầu Xử lý, khắc phục các sai sót, khiếm khuyết về chất lượng trong quá trình thi công xây dựng Thực hiện trắc đạc, quan trắc công trình theo yêu cầu thiết kế Thực hiện thí nghiệm, kiểm tra chạy thử đơn động và chạy thử liên động theo kế hoạch trước khi đề nghị nghiệm thu Lập nhật ký thi công xây dựng công trình theo quy định, lập bản vẽ hoàn công theo quy định Yêu cầu chủ đầu tư thực hiện nghiệm thu công việc chuyển bước thi công, nghiệm thu giai đoạn thi công xây dựng hoặc bộ phận công trình xây dựng, nghiệm thu hoàn thành hạng mục công trình, công trình xây dựng Báo cáo chủ đầu tư về tiến độ, chất lượng, khối lượng, an toàn lao động và vệ sinh môi trường thi công xây dựng theo quy định của hợp đồng xây dựng
và yêu cầu đột xuất của chủ đầu tư Hoàn trả mặt bằng, di chuyển vật tư, máy móc, thiết bị và những tài sản khác của mình ra khỏi công trường sau khi công trình đã được nghiệm thu, bàn giao [12]
2.2.2 Quản lý chất lượng của đơn vị thiết kế
Đơn vị thiết kế phải bố trí đủ người có kinh nghiệm và chuyên môn phù hợp để thực hiện thiết kế, cử người có đủ điều kiện năng lực để làm chủ nhiệm đồ án thiết kế, chủ trì thiết kế Chỉ sử dụng kết quả khảo sát đáp ứng được yêu cầu của bước thiết kế và phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn được áp dụng cho công trình để thiết kế Chỉ định cá nhân, bộ phận trực thuộc tổ chức của mình hoặc thuê tổ chức, cá nhân khác đủ điều kiện năng lực theo quy định để thực hiện công việc kiểm tra nội bộ chất lượng hồ sơ thiết kế Trình chủ đầu tư hồ sơ thiết kế để được thẩm định, phê duyệt theo quy định của Luật Xây dựng, tiếp thu ý kiến thẩm định và giải trình hoặc chỉnh sửa hồ sơ thiết kế theo ý kiến thẩm định Thực hiện điều chỉnh thiết kế theo quy định hoặc theo yêu cầu của chủ đầu tư Nhà thầu thiết kế chịu trách nhiệm về chất lượng thiết kế xây dựng công trình do mình thực hiện, việc thẩm tra, thẩm định và phê duyệt thiết kế của cá nhân, tổ chức, chủ đầu tư, người quyết định đầu tư hoặc cơ quan
Trang 39chuyên môn về xây dựng không thay thế và không làm giảm trách nhiệm của nhà thầu thiết kế về chất lượng thiết kế xây dựng công trình do mình thực hiện Trường hợp nhà thầu thiết kế làm tổng thầu thiết kế thì nhà thầu này phải đảm nhận thiết kế những hạng mục công trình chủ yếu hoặc công nghệ chủ yếu của công trình và chịu trách nhiệm toàn bộ về việc thực hiện hợp đồng với bên giao thầu Nhà thầu thiết kế phụ chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng thiết kế trước tổng thầu và trước pháp luật đối với phần việc do mình đảm nhận Trong quá trình thiết kế xây dựng công trình quan trọng quốc gia, công trình có quy mô lớn, kỹ thuật phức tạp, nhà thầu thiết kế xây dựng có quyền đề xuất với chủ đầu tư thực hiện các thí nghiệm, thử nghiệm mô phỏng
để kiểm tra, tính toán khả năng làm việc của công trình nhằm hoàn thiện thiết kế, đảm bảo yêu cầu kỹ thuật và an toàn công trình [13]
2.2.3 Quản lý chất lượng của đơn vị khảo sát
Nhà thầu khảo sát có trách nhiệm bố trí đủ người có kinh nghiệm và chuyên môn phù hợp để thực hiện khảo sát theo quy định của hợp đồng xây dựng, cử người có đủ điều kiện năng lực để làm chủ nhiệm khảo sát và tổ chức thực hiện biện pháp kiểm soát chất lượng quy định tại phương án kỹ thuật khảo sát xây dựng đã được chủ đầu tư phê duyệt.Tùy theo quy mô và loại hình khảo sát, chủ đầu tư có trách nhiệm tổ chức giám sát khảo sát xây dựng theo các nội dung sau: Kiểm tra năng lực thực tế của nhà thầu khảo sát xây dựng bao gồm nhân lực, thiết bị khảo sát tại hiện trường, phòng thí nghiệm được sử dụng so với phương án khảo sát xây dựng được chủ đầu tư phê duyệt
và quy định của hợp đồng xây dựng Theo dõi, kiểm tra việc thực hiện khảo sát xây dựng bao gồm: Vị trí khảo sát, khối lượng khảo sát, quy trình thực hiện khảo sát, lưu giữ số liệu khảo sát và mẫu thí nghiệm; kiểm tra thí nghiệm trong phòng và thí nghiệm hiện trường; kiểm tra công tác đảm bảo an toàn lao động, an toàn môi trường trong quá trình thực hiện khảo sát Chủ đầu tư được quyền đình chỉ công việc khảo sát khi phát hiện nhà thầu không thực hiện đúng phương án khảo sát đã được phê duyệt hoặc các quy định của hợp đồng xây dựng [14]
2.2.4 Quản lý chất lượng của đơn vị Tư vấn giám sát
Đơn vị Tư vấn giám sát có trách nhiệm thông báo về nhiệm vụ, quyền hạn của các cá nhân trong hệ thống quản lý chất lượng của chủ đầu tư, nhà thầu giám sát thi công xây
Trang 40dựng công trình, cho các nhà thầu có liên quan biết để phối hợp thực hiện Kiểm tra các điều kiện khởi công công trình xây dựng theo quy định tại Điều 107 của Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 Kiểm tra sự phù hợp năng lực của nhà thầu thi công xây dựng công trình so với hồ sơ dự thầu và hợp đồng xây dựng, bao gồm: Nhân lực, thiết bị thi công, phòng thí nghiệm chuyên ngành xây dựng, hệ thống quản lý chất lượng của nhà thầu thi công xây dựng công trình Kiểm tra biện pháp thi công xây dựng của nhà thầu
so với thiết kế biện pháp thi công đã được phê duyệt Xem xét và chấp thuận các nội dung do nhà thầu trình quy định tại Khoản 3 Điều 25 Nghị định số 46/2015/NĐ-CP và yêu cầu nhà thầu thi công chỉnh sửa các nội dung này trong quá trình thi công xây dựng công trình cho phù hợp với thực tế và quy định của hợp đồng Trường hợp cần thiết, chủ đầu tư thỏa thuận trong hợp đồng xây dựng với các nhà thầu về việc giao nhà thầu giám sát thi công xây dựng lập và yêu cầu nhà thầu thi công xây dựng thực hiện đối với các nội dung nêu trên Kiểm tra và chấp thuận vật liệu, cấu kiện, sản phẩm xây dựng, thiết bị lắp đặt vào công trình Kiểm tra, đôn đốc nhà thầu thi công xây dựng công trình và các nhà thầu khác triển khai công việc tại hiện trường theo yêu cầu về tiến độ thi công của công trình Giám sát việc thực hiện các quy định về bảo vệ môi trường đối với các công trình xây dựng theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường; giám sát các biện pháp đảm bảo an toàn đối với công trình lân cận, công tác quan trắc công trình Giám sát việc đảm bảo an toàn lao động theo quy định của quy chuẩn, quy định của hợp đồng và quy định của pháp luật về an toàn lao động Đề nghị chủ đầu tư tổ chức điều chỉnh thiết kế khi phát hiện sai sót, bất hợp lý về thiết kế Tạm dừng thi công đối với nhà thầu thi công xây dựng khi xét thấy chất lượng thi công xây dựng không đảm bảo yêu cầu kỹ thuật, biện pháp thi công không đảm bảo an toàn; chủ trì, phối hợp với các bên liên quan giải quyết những vướng mắc, phát sinh trong quá trình thi công xây dựng công trình và phối hợp xử lý, khắc phục sự cố theo quy định của Nghị định này Kiểm tra tài liệu phục vụ nghiệm thu; kiểm tra và xác nhận bản vẽ hoàn công Tổ chức thí nghiệm đối chứng, kiểm định chất lượng bộ phận công trình, hạng mục công trình, công trình xây dựng theo quy định tại Điều 29 Nghị định số 46/2015/NĐ-CP Thực hiện nghiệm thu công việc xây dựng để chuyển bước thi công, nghiệm thu giai đoạn thi công xây dựng hoặc bộ phận công trình xây dựng, nghiệm thu hoàn thành hạng mục công trình, công trình xây dựng theo quy định, kiểm tra và xác