Thực trạng và những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của Nhập Khẩu tại công ty Vận Tải Thuỷ Bắc
Trang 1Lời nói đầu
Trong xu thế toàn cầu hoá hiện nay, Đảng và Nhà nớc ta đang có nhữngchính sách khuyến khích đẩy mạnh các ngành kinh tế trọng điểm, mũi nhọnnhằm dần dần từng bớc thực hiện công cuộc Công Nghiệp Hoá - Hiện Đại Hoá
đất nớc, trong đó Xuất Nhập Khẩu là một trong những ngành đợc Nhà nớc đặcbiệt chú trọng quan tâm
Tại công ty Vận Tải Thuỷ Bắc, tuy không phải là một doanh nghiệpchuyên về Xuất Nhập Khẩu nhng hoạt động Nhập Khẩu luôn là một lĩnh vựchoạt động chính của công ty và vấn đề hiệu quả Nhập Khẩu cần phải thờngxuyên đợc quan tâm, xem xét, đánh giá
Từ phân tích trên trong thời gian thực tập tại công ty Vận Tải Thuỷ Bắc
em đã chọn đề tài: “Thực trạng và những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của Nhập Khẩu tại công ty Vận Tải Thuỷ Bắc” cho bài thu hoạch thực
tập tốt nghiệp của mình
Mục đích của bài thu hoạch thực tập này là dựa trên cơ sở số liệu thực tếtrong những năm qua để đánh giá đúng thực trạng hoạt động Nhập Khẩu củacông ty Thông qua đó, xin đề xuất một số giải pháp cụ thể nhằm góp phần vàoviệc nâng cao hiệu quả Nhập Khẩu của công ty Vận Tải Thuỷ Bắc Trongkhuôn khổ một bài thu hoạch thực tập, với số trang và vốn kiến thức còn nhiềuhạn chế, em xin đợc đề cập đến những nội dung theo ba chơng sau:
Chơng I: Những lý luận chung về hoạt động Nhập Khẩu và khái niệmhiệu quả kinh tế của Nhập Khẩu
Chơng II: Thực trạng hoạt động kinh doanh Nhập Khẩu ở công ty VậnTải Thuỷ Bắc
Chơng III: Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của Nhập Khẩu tạicông ty Vận Tải Thuỷ Bắc
Chơng I:
Những lý luận chung về hoạt động Nhập Khẩu và khái
niệm hiệu quả kinh tế của Nhập Khẩu.
I Sự cần thiết và vai trò của hoạt động Nhập Khẩu trong nền kinh tế quốc dân.
1 Sự cần thiết của hoạt động Nhập Khẩu
Trang 2Hiện nay, trong cuộc sống, nhu cầu về hàng hoá của con ngời là rất lớn.
Nó gia tăng theo sự phát triển của xã hội loài ngời Nh vậy tất yếu mỗi thànhviên trong xã hội đều phải có nhu cầu trao đổi, mua bán hàng hoá với ngờikhác Trao đổi và lu thông hàng hoá ngày càng phát triển cao hơn, lúc đầu chỉtrong phạm vi một lãnh thổ, dần dần tiến tới đã ra khỏi biên giới một quốc gia,hoạt động thơng mại quốc tế cũng từ đó mà ra đời, trong đó Nhập Khẩu hànghoá là một hoạt động không thể thiếu đợc đối với nền kinh tế của một quốc gia Thực tế đã chứng minh rằng các quốc gia dù đang phát triển hay pháttriển cũng không đủ nguồn lực, tài nguyên để duy trì và phát triển một nền kinh
tế bền vững đòi hỏi phải có sự kết hợp hài hoà giữa Xuất Khẩu và Nhập Khẩu
Đặc biệt, với một nớc còn đang phát triển nh nớc ta, Nhập Khẩu càng là yếu tốcần thiết cho quá trình phát triển kinh tế Nhập Khẩu là nhân tố tháo gỡ các khókhăn về công nghệ, về trình độ quản lý… Đồng thời xu thế Nhập Khẩu bổ sung Đồng thời xu thế Nhập Khẩu bổ sung
sẽ là tất yếu, thông qua hoạt động Nhập Khẩu để thay đổi và từng bớc hoànthiện cơ cấu tiêu dùng của dân c theo hớng hiện đại hoá, đồng thời nâng caocông nghệ trong nớc , tiếp nhận khoa học kỹ thuật tiên tiến trên thế giới, để từ
đó áp dụng vào nền kinh tế của ta- sản xuất ra những sản phẩm có lợi thế sosánh, dần dần thúc đẩy Xuất khẩu sang thị trờng các nớc Điều này tuy đòi hỏiphải cần có thời gian, nhng nếu từng bớc phát triển dần cùng với các chính sáchkhuyến khích của Nhà nớc sẽ là điều kiện thúc đẩy phát triển kinh tế và rútngắn khoảng cách với các nớc công nghiệp phát triển trên thế giới
Trang 32 Vai trò của hoạt động Nhập Khẩu.
Nhập khẩu là một trong hai hoạt động quan trọng của hoạt động ngoại
th-ơng Có thể hiểu Nhập Khẩu là việc mua bán trao đổi hàng hoá, dịch vụ từ nớcngoài về phục vụ cho nhu cầu trong nớc Nh vậy Nhập khẩu tác động một cáchtrực tiếp và quyết định đến sản xuất, kinh doanh trong nớc là hình thức để bổsung các hàng hoá mà trong nớc không sản xuất đợc hoặc sản xuất nhng không
đáp ứng đợc nhu cầu
Trong xu thế hội nhập quốc tế thì nhập khẩu càng đóng vai trò quan trọng nó
nh chiếc cầu nối nền kinh tế của một quốc gia với thế giới tạo điều kiện rútngắn khoảng cách giữa các nớc đang phát triển và kém phát triển
Xã hội ngày càng phát triển và nhu cầu của con ngời ngày càng phong phú
và đa dạng Bằng con đờng Nhập Khẩu không những thoả mãn các nhu cầu củacon ngời, mở rộng khả năng tiêu dùng của một nớc cải thiện mức sống của dân
c mà còn là điều kiện để phát triển kinh tế trong mỗi quốc gia
Nhập khẩu bổ sung kịp thời những mất cân đối của nền kinh tế bảo đảm pháttriển kinh tế cân đối và ổn định đồng thời có vai trò tích cực đến thúc đẩy hoạt
động Xuất Khẩu Sự tác động này thể hiện ở chỗ Nhập khẩu tạo đầu vào chosản xuất hàng Nhập khẩu tạo môi trờng thuận lợi cho Xuất khẩu ra thị trờng nớcngoài
Với một quốc gia đang phát triển nh Việt Nam, hoạt động Nhập khẩu càng
có ý nghĩa quan trọng Đó là việc thúc đẩy nền sản xuất phát triển qua việc kíchthích, khuyến khích các nhà sản xuất trong nớc phải cải tiến sản phẩm, giá cảcũng nh nâng cao chất lợng hàng hoá nhằm tạo uy tín của mình không chỉ tạothị trờng trong nớc mà còn phát triển ở thị trờng nớc ngoài, góp phần đáng kểvào xoả bỏ tình trạng độc quyền, phá vỡ nền kinh tế đóng, tự cung tự cấp trớckia
Tuy nhiên, việc Nhập khẩu hàng hoá nhiều quá ở thị trờng nớc ngoài sẽkhông có lợi cho sự phát triển kinh tế, thậm chí Nhập khẩu tràn lan sẽ làm suyyếu nền kinh tế trong nớc, không khuyến khích đợc các thành phần kinh tế.Mặt khác;khi các sản phẩm của ta có đủ sức mạnh cạnh tranh không khẳng
định đợc tên tuổi của mình trên thị trờng dẫn đến tình trạng: “ bảo hộ sản xuấttrong nớc” của Nhà nớc ta bị hạn chế, điều này ảnh hởng rất lớn tới sự pháttriển kinh tế của đất nớc Vì vậy cần phải có chính sách đúng đắn, biện pháphợp lý khai thác triệt để vai trò của Nhập khẩu, tránh trờng hợp sự tham gia quásâu của Nhà nớc làm mất đi sự linh hoạt trong hoạt động Nhập khẩu
Trang 4Nhìn chung cho tới nay, tuy chỉ mới qua một thời gian ngắn chuyển sang cơchế thị trờng sôi động với lợng hàng hoá nớc ngoài rất phong phú đã tạo ra sựcạnh tranh khá khốc liệt với hàng nội Điều này đã thúc đẩy các doanh nghiệptrong nớc nâng cao khả năng cạnh tranh của mình trên thị trờng trong nớc vàthế giới.
I Khái niệm về hiệu quả kinh tế của Nhập khẩu.
Mọi hoạt động của con ngời nói chung và trong sản xuất kinh doanh
th-ơng mại dịch vụ nói riêng là phải phấn đấu để đạt đợc kết quả, nhng không phải
là kết quả bất kỳ mà phải là kết quả có mục tiêu và có lợi ích cụ thể nào đó.Những kết quả đó đợc ở mức độ nào với giá nào đó chính là vấn đề cần phảixem xét vì nó là chất lợng của hoạt động tạo ra kết quả Vì vậy đánh gia hoạt
động nói chung và hoạt động Nhập khẩu nói riêng không chỉ là đánh giá kếtqủa mà còn phải đánh giá chất lợng của hoạt động để tạo ra kết quả đó Vấn đềkhông phải chỉ là chúng ta Nhập khẩu bao nhiêu tỷ đồng hàng hoá, thu đợc baonhiêu đồng doanh thu bán hàng mà còn là với chi phí bao nhiêu chúng ta đã bỏ
ra để có đợc kết quả nh vậy Nói cách khác hoạt động của một cá nhân hay tậpthể nói chung hay hoạt động Nhập khẩu nói riêng chỉ thực sự có ý nghĩa khi
đem lại hiệu quả thiết thực cho cá nhân và tập thể, qua đó trực tiếp hay gián tiếpcho xã hội Việc đánh giá hiệu quả kinh tế là vô cùng quan trọng nhng trớc khi
đánh giá đợc hiệu quả kinh tế ta cần phải hiểu: thế nào là hiệu quả?
Trang 5Vậy hiệu quả là gì?
1 Hiệu quả.
Đó là mức kết quả làm việc (hay hoạt động) hoặc tính kinh tế với khối ợng chi phí tối thiểu để hoàn thành công việc (hay hoạt động) Nhng chỉ có mứckết quả thì cha đủ biểu thị hiệu quả (có thể có kết quả nhng không phải là kếtquả tốt nhất)
l-Cũng có thể nói nh vậy về tính kinh tế (có thể có những chi phí tối thiểunhng kết quả cha có) Do đó hiệu quả là quan hệ so sánh tối u giữa kết quả côngviệc (hay hoạt động) với chi phí bỏ ra cho công việc hay hoạt động đó
2.Hiệu quả kinh tế
Hiệu quả kinh tế là một phạm trù kinh tế đặc biệt quan trọng phản ánhyêu cầu của quy luật tiết kiệm thời gian, phán ánh trình độ sử dụng lực lợng sảnxuất và mức độ hoàn thiện quan hệ sản xuất trong nền sản xuất xã hội Hiệu quảkinh tế là chỉ tiêu xã hội tổng hợp dùng để lựa chọn các phơng án hoặc quyết
định trong quá trình hoạt động thực tiễn của con ngời ở mỗi lĩnh vực và mỗithời điểm Bất kỳ một quyết định nào cho phép (về khả năng nguồn lực) đềuphải đạt đợc phơng án tốt nhất là giải pháp thực hiện có cân nhắc, tính toánchính xác, phù hợp với sự tất yếu của quy luật khách quan trong điều kiện cụthể thích hợp Trong phạm vi hoạt động kinh doanh hiệu quả kinh tế phản ánhtrình độ sử dụng các yếu tố của quá trình kinh doanh để đạt đợc kết quả caonhất với chi phí thấp nhất Hiệu quả nói nên chất lợng hoạt đông thông qua việc
so sánh yếu tố đầu ra và yếu tố đầu vào, là lợi ích lớn nhất thu đ ợc với một chiphí nhất định hoặc một kết quả nhất định với chi phí nhỏ nhất trong kế hoạch vàquản lý kinh tế nói chung
Gắn liền với hiệu quả kinh tế là thuật ngữ hiệu quả kinh tế xã hội Hiệuquả kinh tế đợc xét ở tầm vĩ mô nền kinh tế quốc dân Thông qua đóng góp củacác doanh nghiệp vào việc thực hiện nhiệm vụ kinh tế xã hội nh : Tạo việc làm
đóng góp ngân sách cải thiện đời sống nhân dân, góp phần thay đổi cơ cấu nềnkinh tế … Đồng thời xu thế Nhập Khẩu bổ sung Các doanh nghiệp cần quan tâm đến hiệu quả kinh tế xã hội chứkhông chỉ là hiệu quả tài chính Hiệu quả kinh tế xã hội là tiền đề và điều kiệncho doanh nghiệp kinh doanh có hiệu quả Dù rằng lợi nhuận là mục tiêu củacác doanh nghiệp nói chung và của các doanh nghiệp hoạt động Nhập khẩu nóiriêng, nhng hiệu quả mới là nhân tố quyết định tới sự phát triển lâu dài và bềnvững của doanh nghiệp Hiệu quả hoạt động kinh doanh không chỉ là vấn đềsống còn của doanh nghiệp mà còn phản ánh trình độ tổ chức quản lý kinhdoanh, sử dụng nguồn nhân lực của doanh nghiệp Hiệu quả vì vậy cần luôn đợc
Trang 6nghiên cứu đánh giá cần đợc so sánh với từng thời kỳ, từng hoạt động để khôngngừng đợc nâng cao trong doanh nghiệp, trong ngành và trong nền kinh tế quốcdân.
3 Các loại hiệu quả kinh tế trong hoạt động xuất nhập khẩu.
Hiệu qua đợc thể hiện ở những dạn khác nhau, trong đó mỗi dạng thểhiệnnhững đặc trng, ý nghĩa cụ thể của hiệu quả Việc phân loại hiệu quả kinh
tế trong hoạt động Xuất nhập Khẩu theo những tiêu thức khác nhau chính sách
ú nghĩa thiết thực cho công tác quản lý Đây chính là cơ sỏ để xác định các chỉtiêu và mức hiệu quả cũng nh xác định các biện pháp nâng cao hiệu quả tronghoạt động Xuât Nhập Khẩu
a.Hiệu quả kinh tế cá biệt (hiệu quả kinh doanh ) và hiệu quả kinh tế xã hội.
Hiệu quả kinh tế cá biệt là hiêu quả kinh tế thu đợc từ hoạt động của từngdoanh nghiệp Biểu hiện chung của hiệu quả kinh tế cá biệt là doanh lợi mà mỗidoanh nghiệp đạt đợc
Trong khi đó, hiệu quả kinh tế xã hội mà hoạt động Xuất Nhập Khẩu
đem lại cho nền kinh tế quốc dân là sự đóng góp của hoạt động Xuât nhậpkhẩuvào việc phát triển sản xuất, đổi mới cơ cấu kinh tế, tăng năng suất lao
động xã hội, tích luỹ ngoại tệ, tăng thu cho ngân sách, giải quyết việc làm, cảithiện đời sống nhân dân… Đồng thời xu thế Nhập Khẩu bổ sung
Hiệu quả kinh tế cá biệt là hiệu quả trực tiếp, trên cơ sở xác định đợchiệu quả kinh tế cá biệt ta xác định đợc cả về mặt định tính và định lợng hoạt
động kinh doanh cuat doanh nghiệp Thông qua nó ta đánh gí đợc doanh nghiệphoạt động tốt hay không Hiệu quả kinh tế xã hội là hiệu quả gián tiếp, đợc thểhiện về mặt định tính dễ hơn, định lợng tơng đối khó xác định Thế nhng, giữahiệu quả kinh tế cá biệt và hiệu quả kinh tế xã hội có mối quan hệ nhân quả, tác
động qua lại lẫn nhau Hiệu quả kinh tế xã hội chỉ có thể đạt đợc trên cơ sở hoạt
động có hiệu quả của các doanh nghiệp hoạt động XNK (trừ một số trờng hợp
đặc biệt vì hiệu quả kinh tế xã hội mà không có hiệu quả kinh doanh) Và ngợclại, hiệu quả kinh tế xã hội là tiền đề và điều kiện cho doanh nghiệp hoạt động
có hiệu quả trong quá trình kinh doanh Vì vậy, nhiệm vụ đặt ra cho hoạt độngXNK là phải kết hợp hiệu quả kinh doanh và hiệu quả kinh tế xã hội
b Hiệu quả chi phí bộ phận và chi phí tổng hợp
Trong hoạt động sản xuất kinh doanh, có nhiều công đoạn, nhiều việcphải làm, tơng ứng với mỗi việc có một khoản chi phí phải bỏ ra Đó là chi phí
Trang 7bộ phận Tổng các chi phí bộ phận để đạt đợc kết quả cuối cùng của một hoạt
Khi đánh giá hiệu quả kinh doanh của hoạt động XNK, không thể không
đánh giá hiệu quả tổng hợp của các loại chi phí trên, nhng lại cần phải xem xéthiệu quả của từng loại chi phí Đó là điều cần làm giúp cho hoạt động kinhdoanh tìm đợc cách giảm chi phí cá biệt của doanh nghiệp từ đó tăng hiệu quảkinh tế chung Hiệu quả kinh tế trong hoạt động XNK nói chung đợc tạo thànhtrên cơ sở hiệu quả các loại chi phí cấu thành Các đơn vị sản xuất và kinhdoanh ngoại thơng là nơi trực tiếp sử dụng các yếu tố của quá trình sản xuất đểtạo ra các giá trị sử dụng khác nhau Vì vậy, bản thân các đơn vị sản xuất vàkinh doanh ngoại thơng phải quan tâm những biện pháp đồng bộ để thu đợchiệu quả toàn diện trên các yếu tố của quá trình tái sản xuất
c Hiệu quả tuyệt đối và hiệu quả so sánh
Trong công tác quản lý hoạt động kinh doanh, việc xác định hiệu quảnhằm hai mục đích cơ bản sau:
Thứ nhất: Là để thể hiện đánh gía trình độ sử dụng các dạng chi phí hoạt
động của mình đã hợp lý hay cha
Thứ hai: Là để phân tích, luận chứng về kinh tế giữa các phơng án khácnhau trong việc thực hiện một nhiệm vụ cụ thể nào đó, từ đó lựa chọn phơng ántối u là có lợi nhất
Hiệu quả tuyệt đối là lợng hiệu quả đợc tính toán cho từng phơng án cụthể bằng cách xác định mức lợi ích thu đợc với lợng chi phí bỏ ra Còn hiệu quả
so sánh đợc xác định bằng cách so sánh các chỉ tiêu hiệu quả tuyệt đối của cácphơng án với nhau Mục đích của việc tính toán này là so sánh mức độ hiệuquả của các phơng án từ đó cho phép lựa chọn một cách làm có hiệu quả caonhất
Hiệu quả tuyệt đối và hiệu quả so sánh trong hoạt động XNK không táchrời nhau Ngời ta xác định hiệu quả tuyệt đối khi phải bỏ chi phí ra để thực hiệnmột thơng vụ nào đó, để biết đợc những chi phí bỏ ra sẽ thu đợc những lợi ích
Trang 8thơng vụ đó, ngời ta không chỉ tìm thấy một cách mà có thể đa ra nhiều cáchkhác nhau Muốn đạt hiệu quả kinh tế cao, ngời làm công tác quản lý và kinhdoanh ngoại thơng phải biết tận dụng mọi sự hiểu biết đa ra nhiều phơng ánkhác nhau rồi so sánh hiệu quả kinh tế của các phơng án từ đó chọn ra một ph-
ơng án có lợi nhất Để làm đợc điều này, ngời ta phải so sánh mức hiệu quả củatừng phơng án với nhau trên cơ sở đã tính toán những hiệu quả tuyệt đối củatừng phơng án Nói cách khác, xác định hiệu quả tuyệt đối là cơ sở để xác địnhhiệu quả so sánh
Chơng II : Thực trạng hoạt động kinh doanh Nhập khẩu ở công
ty Vận Tải Thuỷ Bắc.
I Giới thiệu vài nét về công ty Vận Tải Thuỷ Bắc.
1.Quá trình hình thành và phát triển của công ty.
Công ty Vận Tải Thuỷ Bắc nguyên là tổng công ty Vận Tải Sông I theoquyết định số 284/QĐ - TCCB – ND ngày 27/2/1993 khi tổ chức ngành đờngsông thay đổi Sau đó, theo quyết định số 1108/ QĐ - TCCB – ND ngày3/6/1993 của Bộ Giao Thông Vận Tải Sông I đợc chuyển thành công ty Vận tảiThuỷ Bắc thuộc Bộ Giao Thông Vận Tải Sông I
Ngày 30/7/1997 theo đề nghị của hội đồng quản trị Tổng Công Ty HàngHải Việt Nam, tại quyết định 598/TTG, thủ tớng chính phủ đã cho phép chuyểncông ty Vận Tải Thuỷ Bắc làm thành viên của Tổng Công Ty Hàng Hải ViệtNam
- Tên chính thức của công ty hiện nay :
Trang 9- Xuất Nhập khẩu kinh doanh vật t ,phụ tùng, thiết bị ngành đờng thuỷ.
- Xuất khẩu thuyền viên dịch vụ tổng hợp, đại lý vận tải và các dịch vụkhác
- Vận tải hàng hoá và hành khách bằng đờng biển
- Làm đại lý môi giới hàng hải
- Cung cấp dịch vụ vận tải đờng sông ở miền Bắc
- sản xuất phao tiêu, biển báo, cột đèn phục vụ công tác quản lý đ… Đồng thời xu thế Nhập Khẩu bổ sung ờngsông… Đồng thời xu thế Nhập Khẩu bổ sung
Tuy là một doanh nghiệp Nhà nớc ra đời muộn song công ty Vận TảiThuỷ Bắc đã nhang chóng ngày càng khẳng định vị trí của mình trên thơng tr-ờng và trong quá trình hoạt động kinh doanh của công ty Vì vậy chỉ với một số
ít năm hoạt động liên tục nhng công ty Vận Tải Thuỷ Bắc đã có những bớc pháttriển nhất định
Về vốn kinh doanh:
Năm 1993:
- Vốn cố định của công ty là: 3.792.322.878 đồng
- Vốn lu động là: 1.897.564.350 đồng (vốn này do ngân sách Nhà nớccấp)
- 04 đoàn tàu, trọng tải mỗi đoàn 800 tấn
- 01 tàu biển trọng tải 400 tấn
Trang 10- 01 tàu biển trọng tải 200 tấn.
- 01 tàu biển trọng tải 5.100 tấn,
- 01 tàu biển trọng tải 6.500 tấn
- 01 đoàn tàu khách cao tốc
Về thị trờng :
Những ngày đầu hoạt động công ty chủ yếu khai thác vận tải ven biểntrong nớc Cho đến nay thị trờng của công ty phát triển khá rộng, thị trờng trongnớc không những đợc củng cố mà công tycòn mở rộng ra thị trờng thế giới
Về công tác xã hội :
Từ khi công ty đợc thành lập, công ty đã không ngừng cố gắng đảm bảoviệc làm cho ngời lao động, chú ý nâng cao thu nhập cho cán bộ công nhân viêncải thiện điều kiện làm việc cho mọi thành viên của Công ty Bên cạnh đó, công
ty cũng rất tích cực trong công tác từ thiện, cứu trợ, ủng hộ
Nghiên cứu về sự phát triển của công ty Vận tải Thuỷ Bắc cho thấy công
ty ngày càng phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu Doanh thu và nộp ngânsách ngày càng tăng Đời sống cán bộ công nhân viên tuy cha cao song việclàm luôn đợc đảm bảo và ổn định, thu nhập có xu hớng tăng lên Hầu hết tài sảncủa công ty đợc trang bị bằng vốn vay dài hạn của ngân hàng song công ty luôn
đảm bảo trả nợ đúng hạn không có nợ quá hạn, công ty luôn bảo toàn phát triểnvốn, luôn chủ động về mặt tài chính
2 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của Công ty.
Bộ máy tổ chức của công ty hầu nh không có sự thay đổi lớn kể từ ngày
đầu thành lập Đứng đầu bộ máy quản lý là giám độc công ty, có nhiệm vụ giữvai trò chung toàn công ty, chỉ đạo các phòng ban chức năng Giám đốc chịutrách nhiệm trớc Nhà nớc, Bộ Giao Thông Vận Tải, Tổng Công ty Hàng HảiViệt Nam về kết quả kinh doanh của công ty Phó giám đốc là ngời hỗ trợ chogiám đốc, có nhiệm vụ hoàn thành tốt nhiệm vụ đợc giao, thay mặt giám đốcgiải quyết công việc khi giám đốc đi vắng, đồng thời có quyền ra lệnh cho cácphòng ban trong phạm vi trách nhiệm
Ngoài ra, giám đốc còn có sự hỗ trợ của kế toán trởng và các phòng banchức năng
Các phòng ban chức năng bao gồm:
+ Văn phòng giám đốc.
Trang 11Nhiệm vụ của các phòng ban:
* Văn phòng giám đốc: Phụ trách các công việc hành chính sự nghiệp,giải quyết các thủ tục giấy tờ có liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh,
đăng ký, lập các dự án xin vốn, gọi vốn đầu t trong nớc cũng nh ngoài nớc
* Phòng kinh tế vận tải: Ký kết hợp đồng định hạng cho tầu với kháchhàng thuê tầu, khai thác hàng cho tầu, theo dõi hành trình tầu khi tầu hoạt động,xây dựng các kế hoạch sản xuất kinh doanh toàn công ty, phân tích kiểm tratình hình thực hiện các kế hoạch đó, tổng hợp báo cáo lãnh đạo
* Phòng tài chính kế toán: Cùng với các phòng ban chức năng trong công
ty, phòng kế toán có chức năng nhiệm vụ phản ánh với giám đốc toàn bộ hoạt
động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, giám sát việc bảo quản và sử dụngtài sản trong doanh nghiệp
* Phòng kỹ thuật vật t : Kiểm tra, kiểm soát chất lợng từng con tầu,theo dõi diễn biến hành trình tầu để có biện pháp kỹ thuật kịp thời khi có những
sự cố kỹ thuật xảy ra Cung cấp đầy đủ kịp thời vật t thiết bị phụ tùng, nhiênliệu đảm bảm cho tàu hoạt động liên tục và có hiệu quả, lập các kế hoạch sửachữa và nâng cấp tàu khi đến hạn
* Phòng kế hoạch đầu t : Lập các kế hoạch kinh doanh, dự án xin vốn,góp vốn, cấp vốn và các kế hoạch đầu t chung và dài hạn
* Phòng tổ chức cán bộ lao động: Thực hiện công tác quản lý tổ chứcnhân sự , thực hiện chế độ lơng và bảo hiểm xã hội
* Ban tầu khách: Quản lý các tuyến, các chuyến tầu phục vụ khách, chịumọi trách nhiệm trong quá trình tàu vận chuyển hành khách
* Ban tàu sông: Chịu trách nhiệm quản lý các chuyến tầu sông vận tảithuỷ nội địa
Trang 12Bên cạnh đó xuất phát từ đặc điểm chức năng của công ty và để thực hiệntốt nhiệm vụ kinh doanh các cấp lãnh đạo công ty đã tổ chức và dần hoàn thiện
bộ máy tổ chức kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm:
+ Xí nghiệp cơ khí và vật liệu xây dựng
Nhiệm vụ của các trung tâm này là:
* Trung tâm XNK Đông Phong có nhiệm vụ chính là nhập khẩu các máymóc thiết bị, vật t đờng thuỷ, sau đó tiến hành buôn bán trực tiếp cho các doanhnghiệp trong nớc hoặc thông qua các trung gian là đại lý để tiến hành hoạt độngkinh doanh của mình
* Trung tâm xuất nhập khẩu CKD: Hoạt động nhập khẩu của trung tâmnày cũng giống nh trung tâm Đông Phong, chủ yếu nhập các máy móc, phụtùng phục vụ cho đờng thuỷ trong nớc
* Trung tâm dịch vụ tổng hợp: Làm các dịch vụ vật t, thiết bị, cho thuênhà nghỉ, văn phòng, xuất khẩu lao động
* Chi nhánh Hải Phòng: Vận tải đờng sông, đờng biển, làm dịch vụ đại lývận tải nh đại lý tầu biển, đại lý container, đại lý giao nhận vận tải và các dịch
vụ khác
* Chi nhánh Quảng Ninh: Vận tải đờng sông và dịch vụ vận tải
* Chi nhánh TP Hồ Chí Minh: Chủ yếu thực hiện dịch vụ vận tải
* Xí nghiệp cơ khí và vật t xây dựng: sản xuất cơ khí, vật liệu xây dựng
và sửa chữa cơ khí
Trang 13Sơ đồ bộ máy tổ chức quản lý tại công ty vận tải Thuỷ Bắc
phòng Tổ chức cán
bộ lao
động
phòng Vận tải biển
phòng Vận tải sông
phòng Tầu khách
Trung tâm Dịch vụ xuất khẩu lao động
Xí nghiệp cơ khí vật liệu xây dựng
Trang 14II Tình hình hoạt động kinh doanh nhập khẩu của công ty.
1 Cơ cấu mặt hàng và kim ngạch nhập khẩu của công ty.
Các mặt hàng nhập khẩu của công ty chủ yếu là các thiết bị máy mócphục vụ cho đờng thuỷ Từ đó, công ty tiến hành kinh doanh trong nớc dớinhiều hình thức hoặc bán buôn trực tiếp cho các doanh nghiệp hoặc thông quacác trung gian là các đại lý trực tiếp cho khách hàng Sản phẩm chính đợc nhậpkhẩu từ nớc ngoài của công ty tập trung chủ yếu vào sản phẩm nh:
+ Máy tầu thuỷ
+ Máy phát điệm: gồm máy phát điện tầu thuỷ và tổ máy phát điện trênbờ
+ Tổ máy phát điện có thiết bị bảo vệ đặc biệt
Bên cạnh đó, công ty còn nhập các sản phẩm nh :
+ Các loại máy cắt, máy nén khí, máy lái thuỷ lực, máy xúc lật.+ Cẩu thuỷ lực, cẩu Diezel, kích thuỷ lực, uốn tôn, tời kéo neo.+ Các loại phụ tùng, đầu phát hộp số
+ Các tổ máy dùng trong nông nghiệp, máy lắp cho công trình nhmáy lu làm đờng
Nhìn chung, các mặt hàng nhập khẩu của công ty tơng đối đa dạng vềchủng loại và mẫu mã Mặt hàng “máy thuỷ” (cỡ lớn) còn nằm trong danh mụchàng hoá miễn thuế nhập khẩu của nhà nớc, do đó đã tạo điều kiện thuận lợicho hoạt động kinh doanh của công ty Khác với những hàng hoá khác, mặthàng nhập khẩu của công ty chủ yếu là động cơ Diezel, các phụ tùng lắp đặttrên tàu thuỷ, các máy phát điện có nhiệm vụ cung cấp toàn bộ điện năng chocon tàu Chính vì vậy các đặt tính nổi bật mà bản thân công ty cũng nh kháchhàng của công ty quan tâm đến nh là: Công suất vòng quay, việc tiêu haonguyên liệu, chế độ lắp đặt, chế độ vận hành cũng nh các chế độ theo dõi, bảodỡng của máy móc
Trang 15Tổng kim ngạch nhập khẩu của công ty năm 2000 và đến
tháng 9/2001 đợc thể hiện qua bảng sau:
Năm 2000 Từ tháng 1- 9/2001 Giá trị
(USD) TT (%) ( USD)Giá trị TT (%)
ty nh sau:
* Máy thuỷ : Đây là mặt hàng nhập khẩu chủ yếu của công ty Hiện nay
máy thuỷ có doanh số bán ra nhiều nhất so với các mặt hàng nhập khẩu kháccủa công ty Tuy nhiên trong nớc ta đã sản xuất loại máy thủy cỡ nhỏ nhng vớiloại máy thuỷ cỡ lớn thì cha có cơ sở nào sản xuất Mặt hàng này còn đợc nhànớc miễn thuế nhập khẩu do đó tạo điều kiện thuận lợi cho công ty trong hoạt
động kinh doanh của mình Nhìn chung, trong năm 2000 và 9 tháng đầu năm
2001 số lợng máy thủy nhập tơng đối ổn định, năm 2000 chiếm 36% tổng kimngạch nhập khẩu, từ tháng 1đến tháng 9/2001 chiếm 35,45% Con số này phầnnào thể hiện hoạt động kinh doanh “Máy thuỷ” của công ty là tơng dối cao,chiếm trên 1/3 tổng kim ngạch nhập khẩu Thời gian tới công ty dự kiến nhucầu về mặt hàng này còn tăng, công ty Thuỷ Bắc ngoài việc giữ nguyên nhậpkhẩu để có một phần lợi nhuận ổn định công ty còn chủ trơng nhập thêm từnhiều thị trờng khác, đáp ứng nhu cầu ngày càng phong phú từ phía ngời tiêudùng
Bên cạnh đó, các sản phẩm nhập khẩu của công ty thờng có điểm khác sovới các hàng hoá khác là khách hàng thờng có nhu cầu mua liền các mặt hàngcủa công ty với nhau nh : “Máy thuỷ” hay bán kèm với “Tời”, còn “Máy phát
điện” thờng bán kèm với “hộp số” và “phụ tùng”, vì vậy khi có nhập vê một mặt
Trang 16cầu đột xuất, công ty vẫn chủ động giao cho khách hàng đợc ngay, nhng hiệntại chủ yếu vẫn nhập bổ sung các mặt hàng có giá trị nhỏ vì công ty còn thiếuvốn
Hộp số: là mặt hàng chiếm tỷ trọng khá cao chỉ đứng sau Máy thuỷ Tuy
9 tháng đầu năm 2001 mặt hàng này mới chiếm có 21,45% tổng kim ngạchnhập khẩu nhng cũng phản ánh đợc hiệu quả hoạt động của công ty
Các mặt hàng khác nh: máy phát điện, kích tay thuỷ lực, phụ tùng máythủy của công ty nhìn chung nhập với số lợng tơng đối ổn định, không có sựtăng giảm nên xuống một cách rõ rệt, năm 2000 và 9 tháng đầu năm 2001 đềuchiếm tỷ trọng xấp xỉ bằng nhau Điều này một phần phản ánh do thị trờngtrong nớc hiện nay có rất nhiều doanh nghiệp, công ty nhà nớc và t nhân cũngtiến hành hoạt động nhập khẩu các thiết bị, vật t máy móc đờng thuỷ này, mộtphần cũng do công ty ra đời muộn, tên tuổi của sản phẩm cũng cha đợc biết đếnnhiều trên thị trờng nên công ty cần phải đẩy mạnh, phát triển hoạt động quảngcáo, tuyên truyền, giới thiệu sản phẩm cuả mình
2 Thị trờng nhập khẩu của công ty.
Trong hoạt động thơng mại thì thị trờng là khâu đầu tiên và rất quantrọng cho cả hoạt động xuất hoặc nhập khẩu Việc tìm kiếm thị trờng trong kinhdoanh nhập khẩu bảo đảm cho các hoạt động kinh doanh diễn ra liên tục và đạthiệu quả cao Do hoạt động kinh doanh vợt ra khỏi biên giới quốc gia nên việcnghiên cứu thị trờng trở nên rất phức tạp bởi tính đặc thù riêng của hoạt độngnhập khẩu Tuy nhiên, công ty đã rất tích cực trong nghiên cứu, tìm hiểu để cóthể nắm vững đợc thị trờng nhập khẩu
Mặt khác, trong môi trờng kinh doanh quốc tế hiện nay có rất nhiều nhàcung cấp máy móc, thiết bị, vật t đờng thuỷ với nhiều chủng loại, đặc tính kỹthuật, mức giá khác nhau Vì vậy, các cán bộ XNK của công ty phải tìm hiểu kỹ
về đối tác để nắm vững thông tin cần thiết về khả năng cung cấp cũng nh nănglực thực sự của họ
Hiện tại, công ty Vận tải Thuỷ Bắc thực hiện nhập khẩu từ các thị trờng:Trung Quốc, Tiệp Khắc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan và đôi khi nhập khẩumột số phụ tùng, thiết bị từ nhiều quốc gia khác, sau đó tiến hành hoạt độngkinh doanh trong nớc Để lựa chọn đúng nguồn nhập khẩu, công ty Vận tảiThuỷ Bắc rất chú trọng việc lựa chọn nhà cung ứng Các nhà cung ứng của công
ty có thể là các nhà doanh nghiệp trực tiếp sản xuất hoặc là các nhà kinh doanhthơng mại – Họ tập trung hàng hoá từ nhiều nguồn khác nhau để tiến hànhhoạt động xuất khẩu Việc lựa chọn nhà cung ứng của công ty dựa trên các yếu
tố sau: