Sáng kiến kinh nghiệmTổ chức một số trò chơi toán học lớp 3 nhằm gây hứng thú học tập cho học sinh

Trò chơi học tập có nội dung tri thức gắn vớihoạt động học tập của học sinh và gắn với nội dung bài học, giúp các em khaithác vốn kinh nghiệm của bản thân để chơi và để học.Trò chơi học

MỤC LỤC

PHẦN I: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

I Lý luận

II Mục đích nghiên cứu sáng kiến kinh nghiệm

III Nhiệm vụ và phạm vi nghiên cứu

IV Phương pháp nghiên cứu

PHẦN II: NỘI DUNG CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

I Cơ sở lý luận

II Thực trạng của vấn đề

1 Thực trạng chung của nhà trường

2 Thực trạng của lớp chủ nhiệm

III Giải quyết vấn đề:

1 Tác dụng của trò chơi toán học

2 Một số trò chơi toán học lớp 3

CHƯƠNG 2

1223

4555667

GIỚI THIỆU MỘT SỐ TRÒ CHƠI TOÁN HỌC LỚP 3

I Trò chơi có nội dung số học và yếu tố đại số:

6 Trò chơi: Giải đáp nhanh

7 Trò chơi: Ong đi tìm nhụy

8 Trò chơi: Rồng cuốn lên mây

9 Trò chơi: Lắp hình

10.Trò chơi: Bác mặt nạ thông thái

11.Trò chơi:Tìm ngôi sao sáng

II. Trò chơi có nội dung đại lượng và đo đại lượng – yếu tố

thống kê.

1 Trò chơi: Trổ tài mua sắm

2 Trò chơi: Tìm đường đi đúng

3 Trò chơi: Ai cao ai thấp

III. Trò chơi củng cố nội dung hình học

1 Trò chơi: Hái hoa toán học

2 Trò chơi: Ai nhanh, ai đúng

3 Trò chơi: Nhanh tay, nhanh mắt

4 Trò chơi: Nhận diện hình

5 Trò chơi: Ghép hình

IV Trò chơi rèn luyện, ứng dụng kỹ năng giải toán

1 Trò chơi: Tìm đội vô địch

2 Trò chơi: Vượt chướng ngại vật

111112131415161719202122

23232425262629293031323233

CHƯƠNG 3 HƯỚNG DẪN CÁCH LÀM ĐỒ DÙNG

Ý kiến đề xuất

Tài liệu tham khảo

35353636

38414243

PHẦN I: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

I LÝ LUẬN:

Chơi là một hoạt động không thể thiếu được của con người ở mọi lứa tuổi.Chơi giúp cho trẻ phát triển Trò chơi học tập có nội dung tri thức gắn vớihoạt động học tập của học sinh và gắn với nội dung bài học, giúp các em khaithác vốn kinh nghiệm của bản thân để chơi và để học.Trò chơi học tập có tácdụng cả về mặt rèn luyện trí tuệ lẫn thể chất và các phẩm chất đạo đức đápứng được mục tiêu đổi mới phương pháp dạy học là “ Phát huy tính tích cực,chủ động và sáng tạo của học sinh trên cơ sở khai thác triệt để các đặc điểmtâm lý của học sinh tiểu học.” Là phương hướng đổi mới phương pháp dạy vàhọc môn toán ở bậc tiểu học Một trong những biện pháp chủ yếu để đạt đượcmục đích trên là gây cho học sinh hứng thú học tập, tạo niềm tin, niềm vuibằng cách lôi cuốn các em vào những trò chơi toán học hấp dẫn, phù hợp vớitrình độ nhận thức, đặc điểm lứa tuổi các em trong giờ học toán, đặc biệt là ởcác lớp đầu cấp

Sau nhiều năm dạy học tôi có suy nghĩ rằng làm thế nào học sinh của mìnhnăng động, sáng tạo hơn, tạo được hứng thú trong học tập, giờ học bớt căngthẳng, bớt áp lực, học sinh được học mà chơi, chơi mà học Vì vậy tôi đã tìmtòi các tư liệu liên quan đến trò chơi học tập của môn toán, môn Tiếng Việt,môn Tự nhiên và Xã hội, và tôi chuyên sâu vào việc thiết kế các trò chơi tronggiờ học toán lớp 3, tôi đã đưa thiết kế này vào các giờ học toán thấy kết quảhọc tập của các em tiến bộ hẳn lên Tôi thấy trò chơi học tập đã làm thay đổihình thức hoạt động học tập, tạo ra bầu không khí trong lớp học của tôi trởnên dễ chịu, thỏa mái hơn, giúp các em rèn luyện, củng cố tiếp thu kiến thứcđồng thời phát triển vốn kinh nghiệm mà các em đã tích lũy thông qua cáchoạt động chơi Từ đó rèn luyện kỹ năng kỹ xảo, thúc đẩy hoạt động trí tuệ

Nhờ sử dụng trò chơi học tập có nội dung toán học lý thú và bổ ích phù hợpvới việc nhận thức của các em, mà quá trình dạy và học trở thành một hoạtđộng vui và hấp dẫn hơn Đối với các em không có phương tiện học tập nàogiúp các em phát triển một cách tự nhiên, có hiệu quả, rèn luyện tính tự chủbằng trò chơi học tập Qua chơi, Các em biết tự kiềm chế , được tham gia họctập tích cực

Thông qua trò chơi các em sẽ lĩnh hội những tri thức toán học một cách dễdàng, củng cố, khắc sâu kiến thức một cách vững chắc, tạo cho các em niềmsay mê, hứng thú trong học tập, trong việc làm Khi giáo viên đưa ra được cáctrò chơi toán học một cách thường xuyên, khoa học thì chắc chắn chất lượngdạy học môn toán sẽ ngày càng nâng cao

Chính vì những lý do nêu trên nên tôi đã chọn đề tài sáng kiến kinhnghiệm “ Tổ chức một số trò chơi toán học lớp 3 nhằm gây hứng thú học

tập cho học sinh”.

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:

Góp phần đổi mới phương pháp dạy học môn Toán ở tiểu học theo phương

hướng phát huy tính tích cực, chủ động và sáng tạo của học sinh, tăng cường hoạt động cá thể phối hợp với học tập giao lưu Hình thành và rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực hiện

Góp phần gây hứng thú học tập môn toán cho học sinh, một môn học được coi

là khó khăn, hóc búa thì việc đưa ra trò chơi toán học nhằm mục đích, để các emhọc mà chơi, chơi mà học Trò chơi toán học không những chỉ giúp các em lĩnhhội được tri thức mà còn giúp các em củng cố và khắc sâu các tri thức đó

III NHIỆM VỤ VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU:

1 Nhiệm vụ:

- Tìm hiểu về các trò chơi học tập toán 3

- Tìm hiểu về thực trạng tài liệu trò chơi toán học 3

2 Phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng : Học sinh lớp 3 thuộc đơn vị trường các năm học:

Lớp 3H : Thời gian nghiên cứu năm 2008 – 2009 và 2009 – 2010 Lớp 3H : Thời gian nghiên cứu năm 2010 – 2011 và 2011 - 2012

- Tài liệu: sách giáo khoa toán, sách hướng dẫn GV, sách trò chơi toánhọc nói chung

IV PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:

Để thực hiện đề tài này, tôi đã sử dụng phương pháp sau:

1 Nghiên cứu tài liệu

- Đọc các tài liệu sách, báo, tạp chí giáo dục…có liên quan đến nội dung đềtài

- Đọc sách giáo khoa, sách giáo viên, các loại sách tham khảo: Toántuổi thơ, giúp em vui học toán

2 Nghiên cứu thực tế :

- Dự giờ, trao đổi ý kiến với đồng nghiệp về nội dung các trò chơi toánhọc

- Tổng kết rút kinh nghiệm trong quá trình dạy học

- Học hỏi cách chủ trò ( Học ở giáo viên tổng phụ trách đội, qua các tròchơi trong sinh hoạt đội, )

- Tổ chức và tiến hành thực nghiệm sư phạm ( Soạn giáo án đã thôngqua các tiết dạy để kiểm tra tính khả thi của đề tài).

Do vậy quan điểm “ Thông qua hoạt động vui chơi để tiến hành hoạt độnghọc tập.” là phù hợp với học sinh Tiểu học

Trò chơi toán học nhằm mục đích là thông qua trò chơi để củng cố kiếnthức của bài học, luyện tập lại kiến thức của bài mới, phát hiện ra kiến thứcmới của bài học Thông qua trò chơi học sinh nắm được kiến thức của bài họcmột cách nhẹ nhàng Trong quá trình học toán ở Tiểu học, sử dụng trò chơitoán học có nhiều tác dụng như: Giúp học sinh thay đổi loại hình hoạt độngtrong giờ học làm cho giờ học bớt căng thẳng, tạo cảm giác thỏa mái, dễ chịu.Học sinh tiếp thu kiến thức nhẹ nhàng, gây hứng thú học tập Kích thích sựtìm tòi, tạo cơ hội để học sinh tự thể hiện mình

Thông qua trò chơi, học sinh vận dụng kiến thức năng nổ, hoạt bát, kíchthích trí tưởng tượng, trí nhớ Từ đó phát triển tư duy mềm dẻo, học tập cách

sử lý thông minh trong những tình huống phức tạp tăng cường khả năng vậndụng trong cuộc sống để dể dàng thích nghi với điều kiện mới của xã hội Ngoài ra thông qua hoạt động trò chơi còn giúp các em phát triển đượcnhiều phẩm chất đạo đức như tình đoàn kết, thân ái, lòng trung thực, tinh thần

cộng đồng trách nhiệm Vì vậy trò chơi toán học rất cần thiết trong giờ họctoán ở tiểu học.

II THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ

1 Thực trạng chung của nhà trường:

Qua tìm hiểu một số GV dạy lớp 3, tìm hiểu học sinh, tài liệu tham khảo ởtrường Tiểu học Nguyễn Nghiêm, tôi nhận thấy: Việc đưa trò chơi toán họcvào dạy toán chưa được thường xuyên, liên tục và đều khắp Một số GVkhông có thời gian do dạy 2 buổi / ngày nên việc nghiên cứu, tìm tòi và thựchiện trên lớp còn hạn chế Vì vậy mà giờ học toán còn trầm học sinh còn thụđộng trong học tập, một số học sinh yếu kém còn ngại học toán, đến giờ họctoán các em không hứng thú dẫn đến kết quả học tập không cao Một số phụhuynh lo buôn bán, gửi con ở với dì, cậu, ông bà…nên việc quan tâm học tậpcủa con cái chưa cao, các em chưa tự giác trong học tập

2 Thực trạng của lớp chủ nhiệm:

Năm nay tôi được phân công dạy lớp 3H Lớp tôi có 48 học sinh trong đócó: 21 em nữ, 27 em nam việc giao tiếp của các em chưa mạnh dạn, thiếu tựtin, tiếp thu bài thụ động Vì vậy ngay từ đầu năm tôi đã vạch ra kế hoạchphải làm sao cho lớp mình hoạt động sôi nổi hơn trong giờ học toán Tôithiết kế các trò chơi trong giờ học toán và đưa vào áp dụng trong giờ học thìkhông khí học tập khác hẳn, các em học tập tích cực, những em chậm chạpnhư em Đạt em Huyền cũng năng động hơn Những em trầm ít nói cũng hòanhập với các bạn hơn, các em tiếp thu bài nhanh hơn, tốt hơn Tôi thấy rằngsáng kiến của tôi đưa vào áp dụng không những giúp các em năng động,sáng tạo mà còn giúp các em biết thương yêu giúp đỡ lẫn nhau, cùng giúpnhau tiến bộ, các em biết nhường nhịn nhau và ngoan hơn trước rất nhiều Vì

vậy đưa trò chơi vào giờ học toán ở tiểu học là cần thiết, nhất là trong giờhọc toán của lớp 3.

III GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

1 Tác dụng của trò chơi toán học

Hoạt động vui chơi là hoạt động mà động cơ của nó nằm trong chính quátrình hoạt động bản thân trò chơi chứ không nằm ở kết quả chơi

Trò chơi là loại phổ biến của hoạt động vui chơi là chơi theo luật của tròchơi chính là các quy tắc định rõ mục đích, kết quả và yêu cầu của hànhđộng trò chơi, luật của trò chơi có thể tường minh có thể không

Trò chơi học tập là trò chơi mà luật của nó bao gồm các quy tắc gắn vớikiến thức kỹ năng có được trong hoạt động học tập, gần gũi với nội dung bàihọc, giúp học sinh khai thác vốn kinh nghiệm của bản thân để chơi, thôngqua chơi học sinh được vận dụng các kiến thức kỹ năng đã học vào các tìnhhuống của trò chơi và do đó học sinh được thực hành luyện tập củng cố mởrộng kiến thức kỹ năng đã học Như vậy trò chơi học tập các kỹ năng môntoán được đưa vào trò chơi

Chơi là một nhu cầu cần thiết đối với học sinh tiểu học, có thể nói nó quantrọng như ăn, ngủ, học tập trong đời sống các em Chính vì vậy các em luôntìm mọi cách và tranh thủ thời gian trong mọi điều kiện để chơi Được chơicác em sẽ tham gia hết sức tự giác và chủ động Khi chơi các em biểu lộ tìnhcảm rất rõ ràng như niềm vui khi thắng lợi và buồn bã khi thất bại Vui mừngkhi thấy đồng đội hoàn thành nhiệm vụ, bản thân các em thấy có lỗi khikhông làm tốt được nhiệm vụ của mình Vì tập thể mà các em khắc phục khókhăn, phấn đấu hết khả năng để mang lại thắng lợi cho tổ, nhóm trong đó cómình Đây chính là đặc tính thi đua rất cao của các trò chơi Vì vậy khi đã

tham gia trò chơi, học sinh thường vận dụng hết khả năng về sức lực, tậptrung sự chú ý, trí thông minh và sáng tạo của mình.

Trò chơi học tập làm thay đổi hình thức hoạt động của học sinh, giúp họcsinh tiếp thu kiến thức một cách tự giác tích cực Giúp học sinh rèn luyệncủng cố kiến thức đồng thời phát triển vốn kinh nghiệm được tích lũy qua hoạtđộng chơi

Trò chơi học tập rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo, thúc đẩy hoạt động trí tuệ, nhờ

sử dụng trò chơi học tập mà quá trình dạy học trở thành một hoạt động vui

và hấp hẫn hơn, cơ hội học tập đa dạng hơn

Trò chơi không chỉ là phương tiện mà còn là phương pháp giáo dục

2 Một số trò chơi toán học lớp 3

2.1 Tổ chức trò chơi trong môn toán:

Để trò chơi góp phần mang lại hiệu quả cao trong giờ học, khi tổ chức vàthiết kế trò chơi phải đảm bảo những nguyên tắc sau:

2.1.1 Nguyên tắc vừa sức, dễ thực hiện:

+ Mỗi trò chơi phải củng cố một nội dung toán học cụ thể trongchương trình ( có thể là kiến thức cần kiểm tra bài cũ, kiến thức bài mới,kiến thức thực hành, luyện tập )

+ Chương trình toán 3 được chia thành 5 mạch kiến thức: Số học,yếu tố đại số, đại lượng và đo đại lượng, yếu tố hình học, yếu tố thống kê,các dạng toán giải

Các trò chơi được xây dựng từ các dạng bài tập có chọn lọc của các tiếthọc trong 5 mạch kiến thức trên, nhưng có thể mang những cái tên, dễ nhớgây hứng thú, góp phần hình thành, củng cố hoặc hệ thống kiến thức

+ Các trò chơi phải giúp học sinh rèn luyện kỹ năng toán học, pháthuy trí tuệ, óc phân tích, tư duy sáng tạo

+ Trò chơi phải phù hợp với quỹ thời gian ( thời gian tiến hành từ

5-7 phút), thích hợp với môi trường học tập

+ Trò chơi có sức hấp dẫn, thu hút được sự chú ý, tham gia của họcsinh, tạo không khí vui vẻ, thỏa mái

+ Trò chơi phải gần gũi, sát thực, phù hợp với tâm lý lứa tuổi họcsinh lớp 3 Tổ chức trò chơi không quá cầu kỳ, phức tạp

2.1.2 Nguyên tắc khai thác và thực hành:

+ Sử dụng triệt để yêu cầu, nội dung kiến thức cơ bản, cũng như đồdùng, phương tiện có sẵn của môn học ( ở thư viện, đồ dùng của giáo viên,Học sinh )

+ Các đồ dùng tự làm của giáo viên khai thác từ những vật liệu gầngũi xung quanh Sao cho đồ dùng vừa đảm bảo tính khoa học, tính giáodục, tính thẩm mỹ nhưng ít tốn kém và an toàn

Từ các nguyên tắc trên, tôi đã căn cứ vào nội dung kiến thức trong sáchgiáo khoa, căn cứ vào thời gian, mục tiêu đề ra ở mỗi tiết học cũng như đốitượng học sinh, môi trường học tập ở đơn vị trường nội thành như trườngTiểu học Nguyễn Nghiêm nơi tôi đang công tác để tổ chức các trò chơi sửdụng trong giờ học toán lớp 3

2.2 Cách tổ chức trò chơi:

2.2.1 Cách tổ chức trò chơi học tập môn toán:

+ Trò chơi học tập thường được tiến hành theo các bước:

- Giới thiệu trò chơi:

Nêu tên trò chơi

Phổ biến luật chơi: Vừa mô tả, vừa thực hành

Phân chia nhóm

- Chơi thử

- Nhấn mạnh luật chơi, nhất là những lỗi thường gặp ở phần chơi thử

- Chơi thật, xử phạt những người phạm luật chơi.

- Nhận xét kết quả trò chơi, thái độ của người tham dự, giáo viên cóthể nêu thêm những tri thức được học tập qua trò chơi, những sai lầm cần tránh

2.2.2 Người chủ trò:

Người tổ chức trò chơi được gọi là người “chủ trò” hoặc “người đầutrò” Những lần chơi đầu giáo viên nên làm chủ trò, khi học sinh đã chơiquen thì giao cho các em làm chủ trò

Người tổ chức trò chơi cần:

+ Hăng hái gây hứng thú cho mọi người

+ Có khả năng lôi kéo và thu hút

+ Kiên nhẫn; nói năng rõ ràng, vui vẻ

2.2.3 Thưởng - phạt:

Thưởng phạt phải công minh, đúng luật, sao cho người chơi chấpthuận thoải mái và tự giác, làm cho trò chơi thêm hấp dẫn, kích thích hứngthú học tập của học sinh

+ Thưởng những học sinh tham gia chơi nhiệt tình, đúng luật và

“ thắng” trong cuộc chơi Hình thức thưởng có thể bằng lời khen ngợi,khích lệ bằng tràng pháo tay

+ Phạt những học sinh phạm luật chơi bằng hình thức đơn giản như chàocác bạn thắng cuộc, kể chuyện vui, hát một bài(câu) hát, múa, nhảy lò cò,

2.2.4 Những yêu cầu để trò chơi học tập đạt hiệu quả cao:

+ Trò chơi phải có mục đích học tập:

Trò chơi học tập phải nhằm đạt được mục đích học tập gì? Củng cố, bổsung kiến thức gì?( Về số, tính toán, giải toán, vẽ, đọc, đếm ứng dụng )Rèn luyện những tố chất nào?

+ Trò chơi phải được chuẩn bị tốt

Chuẩn bị tốt có nghĩa là phải nắm vững yêu cầu, mục đích giáo dục củatrò chơi để hướng mọi hoạt động phục vụ cho mục đích yêu cầu ấy Phảichuẩn bị tốt các phương tiện ( sân bãi, dụng cụ, vật liệu, mẫu vật đồ chơi)phục vụ cho trò chơi

+ Trò chơi phải thu hút được nhiều học sinh tham gia

Học sinh tham gia trò chơi học tập cần:

- Nhiệt tình, tích cực, hào hứng

- Nghiêm chỉnh chấp hành luật chơi

- Cố gắng vươn lên để “thắng”

- Luôn giữ vững tinh thần đoàn kết, thân ái dù “thắng” hay “thua”

+ Nếu thấy học sinh thờ ơ không tham gia chơi: Cần xem xét lại

cách tổ chức hoặc trò chơi không hấp dẫn

2.2.5 Những lưu ý khi tổ chức trò chơi học tập môn toán

+ Mỗi trò chơi nói chung thường được gắn với một bài, chương cụthể hoặc có những tri thức tổng hợp như giải toán, phối hợp nhiều nội dungtri thức hình học, số học, phép toán,

+ Dựa vào hình thức, cách chơi, và luật chơi của trò chơi có thể thaythế các trò chơi một cách linh hoạt ( Thay số, thay hình, thay sự tươngứng ) Từ sự thay thế linh hoạt tạo cho giáo viên nhiều cơ hội tổ chức phùhợp với đối tượng học sinh của mình

+ Các trò chơi thường được tổ chức theo nhóm ở ngay trong lớp họcvới thời gian từ 5 đến 7 phút Việc chuẩn bị các trò chơi đơn giản, dễ làm, dễkiếm (que tính, bìa giấy cũ được dán bồi, mẫu dây thép, sợi dây, bông hoagiấy )

+ Giáo viên phải hướng dẫn cụ thể cách chơi rồi sau đó các nhóm tựđánh giá, giám sát lẫn nhau Ngoài ra, giáo viên phải có nhận xét, khích lệ,cũng không nên để thời gian chơi quá dài ảnh hưởng đến giờ học

+ Căn cứ để thiết kế một trò chơi học tập môn Toán chính là sự kếthợp giữa các yếu tố cấu thành một trò chơi phổ biến trong sinh hoạt đờisống của học sinh với nội dung kiến thức học sinh sẽ và đã được học trongtừng bài, từng chương của môn Toán trong chương trình tiểu học

CHƯƠNG 2 GIỚI THIỆU MỘT SỐ TRÒ CHƠI TOÁN HỌC LỚP 3

I TRÒ CHƠI CÓ NỘI DUNG SỐ HỌC VÀ YẾU TỐ ĐẠI SỐ.

1 Trò chơi: Xếp hàng thứ tự

1.1 Mục đích: Giúp học sinh củng cố cách so sánh và sắp xếp các số thứ

tự từ bé đến lớn và ngược lại

1.2 Thời gian chơi: từ 3 đến 5 phút

1.3 Chuẩn bị chị chơi: Giáo viên chuẩn bị hai lá cờ hiệu ( Cờ giấy nhỏ,

hai lá có màu khác nhau)

Học sinh- mỗi đội 5 mảnh bìa ( Có kích thước 10 x 15 cm) trong mỗimảnh bìa có ghi các số

Ví dụ: Tiết 1: Đọc, viết và so sánh các số có 3 chữ số bài tập số 4,5 trang

3 SGK Khi tổ chức trò chơi giáo viên có thể chuẩn bị nội dung ghi trongbìa: 537; 162; 537; 621; 126

1.4 Chọn đôi chơi: Mỗi đội 5 em, các em tự đặt tên cho đội mình ( Ví

dụ: tên gọi tương ứng với màu sắc của cờ hiệu như đội Xanh, đội Đỏ )

1.5 Cách chơi: Hai đội trưởng lên nhận bìa của tổ và phát bìa cho mỗi

bạn ở đội mình Giáo viên yêu cầu hai đội quan sát, tự so sánh các số vừanhận trong nhóm với nhau ( trong 1,2 phút )

1.6 Quy ước: Khi cô giáo hô hiệu lệnh và giơ 2 lá cờ trên hai tay về hai

phía ( sang ngang ) yêu cầu các em nghe, giơ biển lên cao và xếp mỗi độimột hàng ngang, bắt đầu từ cô giáo Khi cô đưa lá cờ song song về phíatrước các em tập hợp hàng dọc

1.7 Giáo viên bắt đầu hô các cách khác nhau như: “ Tập hợp theo thứ

tự từ bé đến lớn “; “ Tập hợp theo thứ tự từ lớn đến bé” sau hai ba lần thithay đổi các biển giữa hai đội rồi tiếp tục chơi

1.8 Ban thư ký ghi kết quả và tổng hợp điểm Mỗi lần xếp hàng đúng

thứ tự, nhanh, không ồn ào, xô lấn, làm lộn xộn, cho 10 điểm Xếp chậm,không thẳng hàng, mất trận tự trừ 2 điểm Đội nào xếp sai không ghi điểm.Sau 5 phút kết thúc trò chơi đội nào nhiều điểm sẽ thắng cuộc

Trò chơi có thể sử dụng ở các tiết: So sánh các số trong phạm vi 10 000

bài tập số hai trang 101 So sánh các số trong phạm vi 100 000 bài tập số 4trang 147

2 Trò chơi: Kết bạn

2.1 Mục đích yêu cầu:

- Rèn luyện, củng cố kĩ năng tính nhẩm nhanh các phép tính cộng,

trừ hoặc nhân, chia (số tròn chục, tròn trăm)

- Luyện tác phong nhanh nhẹn, tinh mắt

2.2 Chuẩn bị: Giáo viên chuẩn bị 10 đến 15 tấm bìa hình chữ nhật kích

thước 10 x 15 cm, có dây đeo Mỗi tấm đều ghi một phép tính hoặc kết quảtương ứng

Ví dụ: Tiết cộng trừ các số có 3 chữ số (không nhớ) bài tập số 1 trang 4.

Nội dung ghi trong thẻ như sau:

2.3 Thời gian: từ 5 đến 7 phút.

2.4 Cách chơi: Học sinh xung phong lên rút thẻ của mình, sau đó tất cả đội

tập hợp thành vòng tròn, các em đeo thẻ trước ngực, mỗi em tự quan sát số thẻcủa mình đứng trước và sau số thẻ của bạn nào trong nhóm mình Tự tính nhẩmkết quả hoặc phép tính tương ứng với kết quả hoặc phép tính ghi trên thẻ củamình

2.5 Yêu cầu cả đội cò cò, vừa hát vừa vỗ tay cùng cả lớp: “Lặc cò cò cho

cái giò nó khỏe, đi xen kẽ cho nó khỏe cái giò” Khi giáo viên hô “Tìm bạn! tìm bạn!” các em phải nhanh chóng tìm và chạy về với bạn đeo thẻ có kết quảhoặc phép tính tương ứng với thẻ của mình Những ai tìm đúng, tìm nhanhbạn mình nhất thì ghi được 10 điểm Bạn nào tìm sai phải nhẩm lại để tìmđúng bạn mình Sau một lượt giáo viên đổi thẻ lẫn lộn, sau đó cho các em tiếptục chơi hoặc nhóm khác chơi

Trò chơi có thể áp dụng cho tiết luyện tập bài số 2 trang 103 sgk, tiết luyện

tập bài số 3 trang 148 sgk, tiết ôn tập bốn phép tính trong phạm vi 100 000

3 Trò chơi: Giành cờ chiến thắng

3.1 Mục đích chơi:

- Củng cố khái niệm giảm đi một số lần và gấp lên một số lần

- Luyện cách xử lý linh hoạt

3.2 Chuẩn bị chơi: Giáo viên chuẩn bị một số phiếu học tập có thể có

nội dung như sau:

- Phiếu 1:

Thêm 20 Giảm 6 lần

Bớt 14 Gấp 9 lần

Gấp 5 lần

3.4 Cách chơi: Giáo viên phát cho mỗi bàn một phiếu Em ngồi đầu dãy

làm phép tính đầu tiên rồi viết kết quả vào hình tròn sau đó chuyển ngayphiếu cho bạn thứ 2 trong dãy để tính tiếp Cứ như vậy cho đến học sinh cuốicùng của dãy

Nếu nhóm nào về đích trước < làm nhanh và đúng nhất> thì thắng cuộc,giành được cờ chiến thắng, nhận được phần thưởng bút chì, thước kẻ

Trong trường hợp các đội làm việc xong một lúc thì đội nào có kết quảđúng, trật tự khi chơi sẽ thắng cuộc

< Trò chơi có thể sử dụng trong tiết luyện tập bài số 1 trang 38 SGK, tiếtluyện tập chung bài số 4 trang 77 SGK>

4 Trò chơi: Gieo xúc sắc

4.1 Mục đích chơi: Giúp học sinh nắm vững cấu tạo số tự nhiên có 4 chữ số 4.2 Chuẩn bị chơi: Giáo viên chuẩn bị 4 con xúc sắc bằng gỗ hình lập

phương trên các mặt có ghi các số trong khoảng từ: 0-9

Học sinh chuẩn bị giấy nháp, bút chì và quan sát sẵn sàng

4.3 Thời gian: từ 3 đến 5 phút

4.4 Cách chơi: Chơi theo kiểu đồng đội, mỗi đội 4 em <2 đội thi đua>.

Cả lớp quan sát, khuyến khích cổ vũ Hai đội xếp thành hai hàng, giáo viên đứng giữa và gieo đồng 4 con xúc sắc Các em ở 2 đội sẽ bàn nhau <bằng phân

công> viết tất cả các số có 4 chữ số đó và góp kết quả lại Sau 2 phút thì tất cả dừng bút và nộp kết quả viết cho cô giáo

Trong một đội nếu quả trùng nhau thì chỉ tính điểm một lần Giáo viên kiểm tra kết quả, mỗi kết quả đúng ghi 10 điểm

(Trò chơi được sử dụng cho tiết các số có 4 chữ số trang 91)

5 Trò chơi: Phân tích số

5.1 Mục đích chơi:

- Giúp học sinh củng cố cách phân tích số có bốn chữ số thành tổng của các nghìn, trăm, chục, đơn vị và ngược lại

- Phát triển năng lực phân tích tổng hợp;

- Rèn tác phong nhanh nhẹn

5.2 Chuẩn bị chơi: Giáo viên chuẩn bị 2 bảng phụ hoặc 2 tờ giấy rô ki

có nội dung ghi giống nhau Một số mảnh giấy ghi kết quả tương ứng

Ví dụ: Viết số thích hợp vào chỗ chấm.

……… = 1000 + 900 + 50 + 2 7550 = …… + …… + ……

……… =9000 + 900 + 90 + 9 7050 = …… + …… + ……

…… = 9000 + 100 + 50 + 2 1095 = …… + …… + ……

8001 = 8000 + …… 8100 = 8000 + …

……… = 7000 + 500 9009 = 9000 + ……

- Học sinh chuẩn bị phấn (hoặc bút dạ).

5.3 Thời gian chơi: 3 -5 phút

5.4 Cách chơi: Chơi theo kiểu đồng đội, chia lớp thành 2 nhóm, mỗi

nhóm chọn đội chơi (5 – 10 em), các em còn lại cỗ vũ cho đội mình

Hai đội xếp thành 2 hàng dọc Đội trưởng lên nhận và phát cho mỗi bạntrong đội mình một mảnh giấy ghi kết quả tương ứng với nội dung ghi trênbảng Các em đọc, quan sát, so sánh tìm vị trí của mình cần điền (1 – 2 phút).Khi giáo viên có hiệu lệnh bắt đầu chơi, yêu cầu từng bạn trong đội lênđiền kết quả của mình vào bảng phụ treo trên bảng lớp (phần bài của độimình) Bạn thứ nhất điền xong quay xuống nhanh chóng và vỗ vào tay bạnthứ hai, bạn thứ hai lên điền … Cứ thế tiếp tục cho đến hết Học sinh dướilớp và giáo viên đánh giá, thống kê điểm Mỗi kết quả đúng ghi 10 điểm Độinào nhiều điểm sẽ thắng Trong trường hợp cả 2 đội đều điền đúng kết quả thìđội nào nhanh hơn, trình bày đẹp hơn sẽ thắng

(Trò chơi được sử dụng ở tiết các số có bốn chữ số (tiếp theo) bài tập 2trang 96, vận dụng ở tiết ôn tập các số đến 100000 bài số 3 trang 169 sgk)

6 Trò chơi: Giải đáp nhanh

6.1 Mục đích chơi:

- Luyện kỹ năng tính nhẩm các phép tính cộng, trừ ( tròn chục, tròntrăm, tròn nghìn), nhân chia trong bảng

- Rèn kỹ năng tính toán nhanh.

6.2 Chuẩn bị:

- Chọn 2 đội chơi, mỗi đội tự đặt tên cho mình ( chẳng hạn thỏ Trắng –thỏ Nâu)

- Cử ban giám khảo, thư ký, các em còn lại cổ vũ cho đội mình

6.3 Thời gian chơi: 5-7 phút

6.4 Cách chơi: Chơi thi đua giữa hai nhóm Đại diện hai nhóm oản tù tì

xem bên nào ra đề trước Nhóm thứ nhất nêu tên một phép nhân, chia đã đọchay một phép tính cộng trừ các số tròn chục, tròn trăm Nhóm thứ hai trả lờikết quả Nếu nói sai thì khán giả ( các em ở dưới ) được quyền trả lời

Sau khi trả lời, nhóm thứ hai nêu nhanh một phép tính khác yêu cầu nhómthứ nhất trả lời Tiến hành tương tự sau khoảng 5 phút thì dừng lại, ban thư kítổng hợp xem hai nhóm có bao nhiêu kết quả đúng Mỗi kết quả đúng ghi 10điểm Nhóm nào nhiều điểm sẽ thắng cuộc

Trò chơi này được sử dụng ở tiết bảng nhân, bảng chia 6, 7, 8, 9 có bàitính nhẩm, sử dụng ở tiết luyện tập bài số 2 trang 103 SGK

7 Trò chơi: Ong đi tìm nhụy

6

1

3 5

4 2

- 10 chú Ong trên mình ghi các phéptính,

- Chọn hai đội, mỗi đội 4 em

- Giáo viên chia bảng làm 2, gắn mỗi bên bản một bông hoa và 5 chúOng, ở bên dưới không theo trật tự, đồng thời giới thiệu trò chơi Cô có 2 bônghoa trên những cánh hoa là các kết quả của phép tính, còn những chú Ong thìchở các phép tính đi tìm kết quả của mình Nhưng các chú Ong không biết phảitìm như thế nào, các chú muốn nhờ các con giúp, các con có giúp được không?

- 2 đội xếp thành hàng, khi nghe hiệu lệnh” bắt đầu” thì lần lượt từng

bạn lên nối các phép tính với các số thích hợp Bạn thứ nhất nối xong phéptính đầu tiên, trao phấn cho bạn thứ 2 lên nối, cứ như vậy cho đến khi nối các

phép tính Trong vòng 1 phút, đội nào nối đúng và nhanh hơn là đội đó thắng

* Lưu ý: Sau khi học sinh chơi xong, giáo viên chấm và hỏi thêm một số

câu hỏi sau để khắc sâu bài học

+ Tại sao chú Ong không tìm được đường về nhà ?

+ Phép tính “ 24 : 6 “có kết quả bằng bao nhiêu ?

+ Muốn chú Ong này tìm được về thì phải thay đổi số trên cánh hoa nhưthế nào ?

( Trò chơi có thể áp dụng các bảng nhân, chia, cụ thể chi tiết…Bảng chia 6)

8 Trò chơi: Rồng cuốn lên mây

8.1 Mục đích: Kiểm tra kĩ năng tính nhẩm của học sinh

Ví dụ: củng cố các bảng nhân, chia…

8.2 Chuẩn bị: Một tờ giấy viết sẵn các phép tính nhân, chia trong các

bản nhân chia trong các bản đã học

8.3 Thời gian: từ 3 đến 5 phút

8.4 Cách chơi: Một em được chủ định làm đầu rồng lên bảng

+ Em cất tiếng hát:

“ Rồng cuốn lên mây

Rồng cuốn lên mây

Ai mà tính giỏi về đây với mình”

+ Sau đó em hỏi:

“ Người tính giỏi có ở nhà hay không ? "

- Một em học sinh trả lời:

“ Có tôi! Có tôi!”

- Em làm đầu rồng ra phép tính đó, ví dụ: “ 42 : 7 bằng bao nhiêu?”

- Em tính giỏi trả lời ( nếu trả lời đúng thì được đi tiếp theo em đầu rồng)

24: 6

Cứ như thế em làm đầu rồng cứ ra câu hỏi và cuốn đàn lên mây.

- Lưu ý: Ở trò chơi này nên chọn em làm đầu rồng ( là em Trưởngtrò phải nhanh nhẹn, hoạt bát

9.4 Thời gian: từ 3 đến 5 phút

9.5 Cách chơi: Chơi thi đua giữa các nhóm Chia lớp thành hai nhóm

(mỗi nhóm 6 em) Giáo viên phát cho mỗi nhóm 9 miếng bìa như hình vẽtrên Các nhóm thi đua ghép các phép tính với kết quả để tạo thành hìnhvuông lớn Nhóm nào ghép xong trước và đúng sẽ thắng

( Nếu 2 nhóm ghép xong cùng một lúc thì nhóm nào giữ trật tự trong khilàm sẽ thắng)

Trò chơi có thể sử dụng ở tiết ôn tập bảng nhân, nhân số có hai chữ sốvới số có một chữ số (không nhớ) Tùy trình độ, đối tượng học sinh mà giáoviên có thể thay đổi nội dung trong tấm bìa

Trò chơi được sử dụng trong tiết ôn tập bảng nhân bài số 1 trang 9, ôn tậpbảng chia trang 10 SGK

10 Trò chơi: Bác mặt nạ thông thái

10.1 Mục đích chơi:

- Giúp học sinh củng cố lại thứ tự thực hiện phép tính trong biểu thức

- Rèn luyện kỹ năng quan sát, khả năng diễn đạt thành thạo, tự tin

10.2 Chuẩn bị: Giáo viên chuẩn bị 4 biển hình mặt nạ, một bên có hình

mặt cười một bên có hình mặt mếu, 4 bảng con Chọn 3 đội chơi, mỗi độichơi khoảng 3 em

Chọn ban thư ký, ban giám khảo, các em còn lại là cổ động viên

10.3 Thời gian: từ 3 đến 5 phút

10.4 Cách chơi: Chơi thi đua giữa các đội

- Giáo viên lần lượt cho xuất hiện từng bảng con Trên mỗi bảng con

có ghi cách thực hiện một biểu thức