HỘI CHỨNG SUY HÔ HẤPSANH MỔ CHƯA CHUYỂN DẠ, BV NHI ĐỒNG 1

Nêu định nghĩa và nguy cơ của trẻ sanh mổ chưa chuyển dạ. Nêu 2 cơ chế bệnh sinh chính gây SHH do sanh mổ chưa chuyển dạ. Chẩn đoán hội chứng SHH do sanh mổ chưa chuyển dạ. Nêu các biện pháp xử trí SHH sanh mổ chưa chuyển dạ. Trình bày các khuyến cáo cho sanh mổ chủ động.

HỘI CHỨNG SUY HÔ HẤP

SANH MỔ CHƯA CHUYỂN DẠ

Th.S BS PHẠM THỊ THANH TÂM

MỤC TIÊU BÀI GIẢNG

• Nêu định nghĩa và nguy cơ của trẻ sanh mổ chưa

 TẦN SUẤT:

- Mỹ: CDC (July, 2003): 5,5% (1970) ~ 26,1% (2002)

- WHO: tần suất sanh mổ > 15%: nguy hiểm cho mẹ & con

The International Cesarean Awareness Network, Inc (ICAN - 1982): cải thiện

SK BMTE qua việc ngăn cản sanh mổ không cần thiết

SANH MỔ CHƯA CHUYỂN DẠ

(elective cesarean section)

 ĐN: mổ sanh

- Khi chưa khởi phát chuyển dạ ( đau bụng sanh, ra nhớt hồng âm đạo, ra nước ối).

- Do blý mẹ hoặc con ( - Do blý mẹ hoặc con ( ± ).

 Hậu quả: cho mẹ & con cho mẹ & con Con: SHH sau sanh Con: SHH sau sanh

LÝ DO SANH MỔ

• Vết mổ lấy thai cũ, vết mổ cũ trên tử cung.

• Con quí, mẹ lớn tuổi.

• Do thai kỳ: Nhau tiền đạo, bất xứng đầu chậu, thai

quá ngày, ngôi bất thường.

• Do bệnh lý mẹ: bệnh tim, sản giật, tiểu đường,

Basedow,

• NN khác: chọn ngày sanh tốt, sợ đau chuyển dạ,

tránh tổn thương cơ quan sinh dục ngoài, tiện lợi cho BS sản, lợi nhuận cho bảo sanh tư,

SANH THƯỜNG QUA NGÃ ÂM ĐẠO

• Lồng ngực trẻ bị ép khi đi qua ống

sanh → tống chất dịch trong phổi ra

ngoài → phổi nở ra & trao đổi khí

• Trẻ không được đi qua ống sanh → không được ép

cơ học của lồng ngực

∀ ⇒ Hậu quả: trong phổi trẻ vẫn còn chứa dịchtrong phổi trẻ vẫn còn chứa dịch

(phổi ướt)

(phổi ướt) → làm cản trở trao đổi khí → gây SHH

SANH MỔ: KHÔNG QUA NGÃ ÂM

ĐẠO

NỘI TIẾT TỐ ĐƯỢC TẠO RA TRONG QUÁ TRÌNH CHUYỂN DẠ

NHAU

THAI

CO CƠ TỬ CUNG

Cortis ol

Oxytoc

in ACTH

Stress hormones

PGI2; PGE2;

NO

MÀNG BÀO

THAI MẸ & BÀO

THAI

+

+

• Thiếu một số nội tiết tố (hormones) quan trọng như là:

trọng như là: Cortisol, Catecholamines, Cortisol, Catecholamines,

prostaglandines nội sinh và NO nội sinh

• Vai trị:

• - giúp tạo ra chất surfactant (chất làm nở

phổi)

• - giúp tái hấp thu dịch trong phế nang.

• - làm giảm cao áp phổi

SANH MỔ KHI CHƯA CHUYỂN DẠ

SS sanh moå chöa

BỆNH MÀNG TRONG DO THẦY THUỐC

(IATROGENIC RDS)

 Tần suất: 0,41% / RDS chung; 3,4 – 71,4% e c/s

 NN: thiếu surfactant / trẻ “đủ tháng”:

1 “Sanh non”:

Tần suất:

Tần suất: 3/1000 (37w); (37w); 1/1000 (38w); (38w); 0,1/1000 (39w)OR:

OR: 38,5 (37w); (37w); 13,3 (38w)

2 Giảm kích thích bài tiết /SX surfactant: do thiếu

Cortisol, Catecholamines, prostaglandines nội sinh /

chuyển dạï

3 Yếu tố thuận lợi:

3 Yếu tố thuận lợi: sanh mổsanh mổ (tần suất iRDS1,8 – 30%)

Tần suất:

Tần suất: 0,5 -3,7% (s âm đạo); (s âm đạo); 1,2 -11,2% (s mổ đã c.dạ)

CAO ÁP PHỔI TỒN TẠI

(Persistent Pulmonary Hypertension of the Newborn)

 Tần suất: 4ca /1000 trẻ sanh mổ sống (gấp 4ca /1000 trẻ sanh mổ sống (gấp

5lần)

0,8ca /1000 trẻ sanh âm đạo sống.

- Giảm oxy máu.

• Chưa khởi phát chuyển dạ

CƠN THỞ NHANH THOÁNG QUA

BỆNH MÀNG TRONG DO THẦY THUỐC

(IATROGENIC RDS)

KHUYẾN CÁO SANH MỔ

nhằm  tỉ lệ SHH SS

 Đúng chỉ định.Đúng chỉ định

 Đã khởi phát chuyển dạ Đã khởi phát chuyển dạ (tự nhiên hoặc can thiệp); /

thiệp); / Vỡ ối Vỡ ối

 Tuổi thai đến 39 tuần Tuổi thai đến 39 tuần

 Chuẩn bị hồi sức sơ sinh tại phòng sanh tốt

 Theo dõi sát trẻ sau sanh mổ: phát hiện sớm SHH; sử dụng NCPAP sớm

• “If you play God,

disasters !”

Marsden Wagner,

The Lancet, Nov 2000, Choosing caesarean section