II Những biện pháp đổi mới để giải quyết vấn đề 45.1 Biện pháp 1: Đôn đốc và tạo điều kiện cho giáo viên bồi dưỡng về tin học cơ bản 6 5.2 Biện pháp 2: Bồi dưỡng giáo viên thông qua
Trang 1II Những biện pháp đổi mới để giải quyết vấn đề 4
5.1 Biện pháp 1: Đôn đốc và tạo điều kiện cho giáo viên bồi
dưỡng về tin học cơ bản
6
5.2 Biện pháp 2: Bồi dưỡng giáo viên thông qua duyệt kế
hoạch hoạt động hàng ngày của giáo viên
7
5.3 Biện pháp 3: Bồi dưỡng giáo viên thông qua tổ chức các
chuyên đề
8
5.4 Biện pháp 4: Bồi dưỡng giáo viên thông qua các buổi sinh
hoạt tổ chuyên môn
11
5.5 Biện pháp 5: Bồi dưỡng giáo viên thông qua tổ chức
nghiêm túc và hiệu quả các hội thi của cô và của trẻ
ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM “Một số biện pháp bồi dưỡng nâng cao chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên mầm non”
I: ĐẶT VẤN ĐỀ
Trang 21 Lý do chọn đề tài:
Sinh thời Bác Hồ kính yêu của chúng ta luôn coi trọng sự nghiệp giáo dục
và đào tạo Người luôn dành sự quan tâm đặc biệt tới đội ngũ giáo viên vànhững người làm công tác giáo dục “ Nhiệm vụ giáo dục là rất quan trọng và
vẻ vang, vì nếu không có thấy giáo thì không có giáo dục” Câu nói đó củangười đã khẳng định đội ngũ giáo viên luôn giữ một vị trí, vai trò vô cùng quantrọng, họ là người quyết định thành công công cuộc xây dựng và đổi mới nềngiáo dục và là nhân tố quyết định chất lượng giáo dục
Có thể nói, đội ngũ giáo viên nói chung và giáo viên mầm non nói riêng làlực lượng cốt cán biến các mục tiêu giáo dục thành hiện thực, đội ngũ này giữvai trò quan trọng quyết định chất lượng và hiệu quả giáo dục Bởi vậy phảinhanh chóng bồi dưỡng đội ngũ giáo viên giỏi về chuyên môn, vững vàng vềnghiệp vụ tay nghề, có phẩm chất đạo đức tốt mới đáp ứng kịp thời với địnhhướng đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục
Là một phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn của nhà trường đến nămhọc 2017- 2018 là năm học thứ ba Qua khảo sát hai năm học: 2015- 2016 vànăm học 2016- 2017 tôi nhận thấy đội ngũ giáo viên trong nhà trường cònnhiều lỗ hổng về chuyên môn nghiệp vụ và việc ứng dụng công nghệ thông tintrong giảng dạy cũng như thiết kế giáo án điện tử còn hạn chế Là một phó hiệutrưởng phụ trách chuyên môn với mong muốn chất lượng giáo dục của nhàtrường ngày càng phát triển hơn, đội ngũ giáo viên được nâng cao hơn vềchuyên môn nghiệp vụ; vững vàng về kỹ năng sư phạm và ứng dụng công nghệthông tin trong giảng dạy một cách hợp lý và đạt kết quả tốt hơn thì tôi nhậnthức được công tác bồi dưỡng cho đội ngũ giáo viên trong trường mầm non là
vô cùng cần thiết và cấp bách Nếu làm tốt công tác này sẽ giúp mỗi giáo viênluôn có ý thức vai trò “ Cô giáo- mẹ hiền” của trẻ, có ý thức học tập tu dưỡngđạo đức nhà giáo, giao tiếp ứng xử đúng mực, gương mẫu trong mọi hành vi vànhất là nắm vững phương pháp tổ chức các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ.Biết lựa chọn hình thức tổ chức các hoạt động linh hoạt, sáng tạo, mạnh dạn tựtin khi lên lớp Luôn tự rèn luyện để nâng cao trình độ chuyên môn Nếu trìnhđộ chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên mầm non ngày càng được nâng cao thìchất lượng giáo dục trong nhà trường ngày càng tốt hơn, sẽ tạo được niềm tinđối với phụ huynh và được xã hội tôn trọng Chính vì lý do trên mà tôi đã chọn
đề tài “ Một số biện pháp bồi dưỡng nâng cao chuyên môn nghiệp vụ cho giáoviên mầm non” để nghiên cứu và tìm các giải pháp thực hiện
2 Mục đích nghiên cứu của sáng kiến kinh nghiệm.
Trang 3Bản thân tôi chọn đề tài này để nghiên cứu nhằm mục đích tìm ra nhữngbiện pháp bồi dưỡng cần thiết, thích hợp và khả thi để bồi dưỡng chuyên môncho đội ngũ giáo viên trong nhà trường nhằm nâng cao chất lượng giáo dục củanhà trường ngày càng phát triển hơn, đội ngũ giáo viên được nâng cao hơn vềchuyên môn nghiệp vụ; vững vàng về kỹ năng sư phạm Tự biết thiết kế bàigiảng điện tử phục vụ cho việc giảng dạy của mình, ứng dụng công nghệ thôngtin trong các hoạt động một cách hợp lý và đạt kết quả tốt Nắm vững phươngpháp tổ chức các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ Biết lựa chọn hình thức tổchức các hoạt động một cách linh hoạt, sáng tạo, mạnh dạn tự tin khi lênlớp.Đồng thời phát triển năng lực tự học, tự bồi dưỡng của giáo viên, phát triểnnăng lực giáo dục và những năng lực khác theo yêu cầu của chuẩn nghề nghiệpgiáo viên mầm non Từ đó nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho giáoviên trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ tại nhà trường.
3 Đối tượng nghiên cứu.
Một số biện pháp bồi dưỡng nâng cao chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viênmầm non
4 Đối tượng khảo sát, thực nghiệm.
Giáo viên ở trường mầm non nơi tôi công tác
5 Phương pháp nghiên cứu.
- Phương pháp đàm thoại.
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp thực hành.
- Phương pháp kiểm tra đánh giá
- Phương pháp động viên khuyến khích
6 Phạm vi và thời gian nghiên cứu:
- Đề tài được thực hiện tại trường mầm non nơi tôi công tác
- Đề tài được thực hiện từ tháng 9 năm 2017 đến tháng 5 năm 2018 và ápdụng thực hiện cho những năm tiếp theo
II: NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Cơ sở lý luận:
Trang 4Căn cứ vào thông tư số: 36/2011/TT-BGDĐT ngày 17/8/2011 của BộGiáo dục và Đào tạo về việc ban hành chương trình bồi dưỡng thường xuyêngiáo viên mầm non.
Căn cứ Thông tư số: 26/TT-BGDĐT ngày 10/7/2012 của Bộ Giáo dục vàĐào tạo về việc ban hành quy chế bồi dưỡng thường xuyên giáo viên mầm non,phổ thông và giáo dục thường xuyên
Thực hiện kế hoạch số: 21/KH-MN…… ngày 18/9/2017 kế hoạch bồidưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ quản lý và giáo viênnăm học 2017- 2018 Với mục đích nâng cao phẩm chất chính trị, đạo đức lốisống; nâng cao tinh thân trách nhiệm và lương tâm nghề nghiệp đối với giáoviên mầm non Nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên trongcông tác chăm sóc giáo dục trẻ tại nhà trường
- Giáo viên: 21 ( Biên chế: 20; Hợp đồng: 01)
+ trình độ chuyên môn đạt chuẩn: 21/21 đạt 100%
+ trình độ chuyên môn trên chuẩn: 13/21 đạt 61,9%
- Nhân viên: 10 ( Biên chế 01; Hợp đồng 09)
Độ tuổi cán bộ, giáo viên, nhân viên:
- Đội ngũ giáo viên: 100% đội ngũ giáo viên có trình độ chuẩn và trênchuẩn, có kiến thức về chăm sóc giáo dục trẻ trong trường mầm non, đa số là
Trang 5giáo viên trẻ nhiệt tình, có tinh thần học tập, tích cực tự học tự rèn để nâng caotrình độ chuyên môn nghiệp vụ có trách nhiệm với công việc.
- 100% giáo viên có máy tính phục vụ cho việc ứng dụng công nghệthông tin trong giảng dạy
- Do đặc thù của ngành học mầm non, thời gian giáo viên trên lớp trongmột ngày quá nhiều (từ sáng đến chiều) nên thời gian nghiên cứu và tìm hiểu tàiliệu cho công tác bồi dưỡng thường xuyên ít
- Đầu năm học đa số giáo viên chưa có trình độ tin học cơ bản Vì vậy sốlượng giáo viên chưa biết tự thiết kế bài giảng điện tử còn nhiều nên việc ứngdụng công nghệ thông tin trong giảng dạy còn hạn chế
3 Số liệu điều tra trước khi thực hiện đề tài.
Trong đầu năm học 2017- 2018 tôi tiến hành khảo sát một số hoạt độnggiáo dục của giáo viên qua việc thăm lớp dự giờ tôi đã tổng hợp được kết quảnhư sau:
Bảng 1: Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy.
Tổng số hoạt
động
%
Số hoạt động
%
Số hoạt động
%
4 Những biện pháp thực hiện ( Biện pháp chính)
Căn cứ vào tình hình thực tế về chuyên môn nghiệp vụ của đội ngũ giáoviên trong nhà trường, căn cứ vào nội dung cơ bản của công tác bồi dưỡng
Trang 6chuyên môn Dựa vào những yêu cầu cấp thiết của chương trình giáo dục mầmnon mới hiện nay Tôi đã lựa chọn một số biện pháp sau để bồi dưỡng nâng caochuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên trong trường.
* Biện pháp 1: Đôn đốc và tạo điều kiện cho giáo viên bồi dưỡng về tin
học cơ bản
* Biện pháp 2: Bồi dưỡng giáo viên thông qua duyệt kế hoạch hàng tuần.
* Biện pháp 3: Bồi dưỡng giáo viên thông qua tổ chức các chuyên đề.
* Biện pháp 4: Bồi dưỡng giáo viên thông qua các buổi sinh hoạt tổ
chuyên môn
* Biện pháp 5: Bồi dưỡng đội ngũ giáo viên thông qua tổ chức nghiêm
túc và hiệu quả các hội thi của cô cũng như của trẻ
* Biện pháp 6: Tăng cường kiểm tra, đánh giá đội ngũ giáo viên.
5 Những biện pháp thực hiện ( Biện pháp từng phần)
5.1 Biện pháp 1: Đôn đốc và tạo điều kiện cho giáo viên bồi dưỡng về tin học cơ bản.
Đối với giáo viên mầm non để đảm bảo chuẩn chức danh nghề nghiệp,theo thông tư liên tịch 20/2015/TTLT-BGDĐT-BNV yêu cầu phải có trình độ tinhọc cơ bản Và trong thực tế muốn chuyên môn nghiệp vụ của mình ngày đượcnâng cao hơn thì có trình độ tin học cơ bản là rất cần thiết
Khi có trình độ tin học cơ bản thì giáo viên có thể có khả năng khai thác
và sử dụng công nghệ thông tin có hiệu quả Giáo viên sẽ biết thiết kế giáo ánđiên tử và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong xây dựng kế hoạchhàng ngày
Nhận thức điều đó tôi đã đôn đốc giáo viên đăng ký đi học lớp bồi dưỡng
về tin học cơ bản Trong quá trình học nhà trường luôn tạo điều kiện về thời giancho các giáo viên học tập Bên cạnh đó nhà trường còn tạo điều kiện cho cácgiáo viên học hỏi lẫn nhau qua các buổi sinh hoạt chuyên môn Người biết dạycho những người chưa biết, người biết nhiều dạy cho những người biết ít Vànhất là cử giáo viên cốt cán có trình độ tin học tốt bồi dưỡng thêm cho giáo viên
về kỹ năng soạn thảo văn bản, thiết kế bài giảng điển tử trên phần mềmPowerPoint, bài giảng Elearning…
Kết quả đạt được trong năm học vừa qua nhà trường đã có 19/21 giáo viêncó trình độ tin học cơ bản 100% giáo viên ứng dụng công nghệ thông tin trongxây dựng kế hoạch hàng ngày 66,7% giáo viên đã biết tự thiết kế bài giảng điệntử trên phần mềm PowerPoint Số hoạt động giáo dục có ứng dụng công nghệthông tin ngày một tăng cao và có chất lượng hơn
Trang 75.2 Biện pháp 2: Bồi dưỡng giáo viên thông qua duyệt kế hoạch hoạt động hàng ngày của giáo viên.
Thực hiện đúng nội quy của nhà trường đầu năm học đã xây dựng Mỗigiáo viên trước khi lên lớp phải xây dựng kế hoạch từng hoạt động Giáo viênphải xây dựng hoạt động đó trước 1 tuần và phải được hiệu phó phụ tráchchuyên môn ký duyệt Để có được một kế hoạch hoạt động có chất lượng thìngười xây dựng kế hoạch phải xác định được mục đích- yêu cầu ( Kiến thức, kỹnăng, thái độ) của từng đề tài từ đó tìm ra phương pháp thực hiện đề tài đó chophù hợp cũng như tìm ra các hình thức tổ chức hay, cuốn hút trẻ Biết sáng tạohợp lý và thường xuyên đổi mới hình thức tổ chức, nhất là áp dụng theo hìnhthức giáo dục “ Lấy trẻ làm trung tâm” Vì vậy hàng tuần tôi luôn dành mộtngày trong tuần để xem và duyệt kế hoạch cho từng giáo viên Từ đó tôi hiểu rogiáo viên của mình, xác định được năng lực sở trường trong từng hoạt động củatừng giáo viên Tôi còn xác định được hoạt động nào còn hạn chế hay yếu kém
về kỹ năng thiết kế bài giảng, kỹ xảo phương pháp hay năng lực tổ chức cáchoạt động giáo dục và tìm hiểu ro nguyên nhân cụ thể
Ví dụ:
- Giáo viên chưa biết phương pháp xây dựng kế hoạch hoạt động ( thường
là giáo viên mới vào ngành)
- Chưa xác định được mục đích- yêu cầu ( kiến thức, kỹ năng, thái độ) củahoạt động
- Phương pháp đề ra trong bài soạn chưa chính xác chưa hợp lý
- Hình thức tổ chức chưa phù hợp, chưa đổi mới, chưa cuốn hút trẻ
Khi tôi đã hiểu ro được giáo viên của mình có năng lực sở trường ở hoạtđộng nào tôi động viên khuyến khích giáo viên phát huy tích cực hoạt động đó.Còn yếu kém về mặt nào tôi bồi dưỡng, uốn nắn kịp thời trong từng bài soạn củatừng giáo viên Đồng thời phân công cho tổ chuyên môn kèm cặp Và tôi tổ chứcsoạn giáo án mẫu nhận xét, đánh giá kỹ càng, có xếp loại để giáo viên học tập
Qua duyệt kế hoạch hàng tuần tôi biết hoạt động nào có thể xây dựng giáo
án điện tử trên phần mềm PowerPoint mà giáo viên chưa ứng dụng thì tôi độngviên giáo viên của mình ứng dụng công nghệ thông tin ở các hoạt động đó Khiđàm thoại với giáo viên về xây dưng giáo án điện tử giáo viên chưa hiểu phầnnào, chưa làm được phần nào tôi giải thích và hướng dẫn giáo viên kịp thời đểgiáo viên hiểu và biết cách xây dựng giáo án điện tử để ứng dụng công nghệthông tin vào hoạt động học một cách tích cực hơn
Tôi nhận thấy bồi dưỡng cho giáo viên thông qua duyệt kế hoạch hoạtđộng hàng ngày là rất cần thiết Vì khi kế hoạch, bài soạn đã được ký duyệt thì
Trang 8tức là kế hoạch, bài giảng đó đã có chất lượng Giáo viên đó tự tin khi lên lớp,các hoạt động được giáo viên tổ chức có chất lượng hơn, linh hoạt hơn
5.3 Biện pháp 3: Bồi dưỡng giáo viên thông qua tổ chức các chuyên đề.
Các hoạt động với đề tài cụ thể sẽ giúp giáo viên nâng cao tay nghề,chuyên môn nghiệp vụ Nhận thức được vấn đề này, tôi thường xuyên tổ chứccác hoạt động mẫu như tổ chức lại các chuyên đề của Phòng Giáo dục và Đàotạo tổ chức Ngoài ra qua duyệt kế hoạch và thăm lớp dự giờ tôi biết được giáoviên trong trường còn yếu về hoạt động của lĩnh vực nào thì tôi chỉ đạo tổchuyên môn xây dựng các hoạt động mẫu về lĩnh vực đó để cho giáo viên dựgiờ, học tập và rút kinh nghiệm
Khi tổ chức chuyên đề cho giáo viên kiến tập tôi thực hiện theo các bướcsau:
- Trước tiên tôi phải xây dựng kế hoạch chỉ đạo thực hiện chuyên đề và tôilựa chọn giáo viên cốt cán vững vàng về chuyên môn, có kinh nghiệm tronggiảng dạy để triển khai chuyên đề
- Trên cơ sở phân công giáo viên thực hiện chuyên đề giáo viên đó phảixây dựng giáo án và đưa giáo án cho Ban Giám Hiệu duyệt và bổ sung vào giáo
án, đề ra một số tình huống sư phạm các thể xảy ra giúp giáo viên cách xử lýtình huống tốt nhất, lồng ghép nội dung tích hợp hiệu quả
- Chỉ đạo chuẩn bị đồ dùng chu đáo ( có tập thể giáo viên phụ giúp)
- Dạy thử để Ban Giám Hiệu dự, đóng góp ý kiến và chỉnh sửa
- Tổ chức dạy cho tập thể giáo viên dự
Sau khi dự giờ tôi tổ chức cho tập thể giáo viên họp rút kinh nghiệmchuyên đề Nhận xét những ưu điểm cũng như mặt tồn tại của tiết dạy Chínhviệc nhận xét của mỗi cá nhân giáo viên cho tiết dạy của đồng nghiệp mình đãgiúp họ học tập được ở đồng nghiệp những cái tốt và hạn chế những tồn tại màđồng nghiệp minh mắc phải để áp dụng vào thực tế dạy trẻ của mình hàng ngày
Trang 9Ảnh Cô giáo: Nguyễn Thị Khánh triển khai chuyên đề tại lớp 3 Tuổi C1
Ảnh Cô giáo: Bùi Diệu Linh triển khai chuyên đề tại lớp 4 tuổi B2
Trang 10Ảnh Cô giáo Đinh Thị Lý triên khai chuyên đề tại lớp 5 tuổi A3
Ảnh Cô giáo Vũ Hoài Thu triển khai chuyên đề tại lớp 5 tuổi A2
Trang 11Ảnh Tổ chức rút kinh nghiệm sau khi triển khai chuyên đề
Trong năm học qua nhà trường đã triển khai nhiều chuyên đề ở các độtuổi với nhiều hoạt động để giáo viên dự đạt kết quả tốt Từ đó giáo viên ngàycàng năng động hơn, tự tin hơn, sáng tạo hơn, có nhiều hoạt động tổ chức theohình thức đổi mới “ Giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” Đội ngũ giáo viên ngàycàng trưởng thành hơn
5.4 Biện pháp 4: Bồi dưỡng giáo viên thông qua các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn.
Thực hiện nội quy của nhà trường đầu năm học xây dựng dựa theo Điều lệ
trường mầm non ban hành kèm theo Quyết định số 14/2008/QĐ-BGD&ĐT ngày
7 tháng 4 năm 2008 của Bộ giáo dục và đào tạo quy định về tổ chuyên môn phảisinh hoạt tổ 2 lần/ 1 tháng Đây là một hoạt động rất qua trọng của tổ chuyênmôn Mục đích của việc sinh hoạt tổ chuyên môn là đánh giá những việc làmđược và chưa làm được theo kế hoạch của tổ xây dựng Đồng thời là buổi để cácgiáo viên trao đổi, học hỏi những kinh nghiệm của đồng nghiệp trong nhàtrường về cách xây dựng kế hoạch hàng ngày, cách làm đồ dùng đồ chơi tự tạo
từ những nguyên vật liệu sẵn có để trang trí lớp tạo môi trường học tập giáo dục
“ Lấy trẻ làm trung tâm” Trao đổi với nhau về những bài thơ, bài hát, câu truyện
Trang 12mới để đưa vào kế hoạch dạy cho trẻ Tìm ra những bài giảng hay hoặc cùngnhau xây dựng những hoạt động theo phương pháp đổi mới để áp dụng vào bàidạy của mỗi cá nhân sao cho phù hợp với hoạt động của mình Học hỏi nhaucách thiết kế bài giảng điện tử, cách sử dụng máy tính, cách soạn thảo văn bảnđúng theo quy định Đây cũng là lúc để rút kinh nghiệm cho nhau về những mặtcòn tồn tại một cách thẳng thắn nhất để chuyên môn nghiệp vụ của mỗi cá nhângiáo viên ngày càng vững vàng hơn, tiến bộ hơn.
Vì vậy biện pháp bồi dưỡng giáo viên thông qua các buổi sinh hoạt chuyênmôn là không thể thiếu và cần được đẩy mạnh hơn nữa các buổi sinh hoạt tổchuyên môn Vì đây là một hoạt động giúp cho giáo viên gần gũi, gắn bó, giúpđỡ nhau một cách thiết thực nhất
Nhận thức được tầm quan trọng của tổ chuyên môn nên ngay từ đầu nămhọc khi phân công giáo viên đứng lớp tôi đã tham mưu với Ban Giám Hiệu nhàtrường chú ý phân công cho hợp lý trong các tổ Tổ chuyên môn nào cũng bố trígiáo viên có chuyên môn vững, có năng khiếu và có kỹ năng sư phạm tốt làmnòng cốt hướng dẫn tổ Ngoài ra khi chọn tổ trưởng tôi cũng tham mưu để chọnnhững giáo viên có năng lực, nhiệt tình năng động, có khả năng tập hợp giáoviên để tổ chức triển khai sinh hoạt tổ chuyên môn
Ảnh Tổ chức sinh hoạt tổ chuyên môn khối mẫu giáo