Hiện nay tình trạng dịch bệnh lan tràn việc học trực tuyến càng trở nên cấp thiết hơn . Thực tế việc học trực tuyến đã thể hiện nhiều vai trò trước đây , nhưng qua dịp này mới thấy tầm quan trọng và sự cần thiết của nó hơn bao giờ hết . Trong quá trình học tập càng trở nên cấp thiết với các em đặc biệt là các em học sinh cuối cấp tôi xin cung cấp những tài liệu trực liên quan đến việc ôn tập của các em đối với những môn cơ bản hi vọng góp phần chung tay với tất cả các bạn giáo viên , các bạn học sinh và các độc giả quan tâm xây dựng hệ thống câu hỏi bổ ích và gắn liền quá trình ôn tập kiến thức ,ôn thi tốt nghiệp trung học phổ thông quốc gia cũng như các hình thức bổ xung kiến thức khác.
Trang 1DẠNG 7: PTMC BIẾT TÂM VÀ ĐƯỜNG TRÒN TRÊN NÓ
Câu 249:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz cho mặt cầu , S :x2y2z2 2y0 và mặt phẳng
Bán kính đường tròn giao tuyến của P và S làr R2 h2 35 .
Câu 250:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , cho điểm I2; 4;1 và mặt phẳng P x y z: 4 0
Tìm phương trình mặt cầu S có tâm I sao cho S cắt mặt phẳng P theo một đường tròn có
Câu 252:Trong không gian Oxyz , cho mặt cầu S :x2y2z2 2x 4y 6z0 Mặt phẳng Oxy cắt
mặt cầu S theo giao tuyến là một đường tròn Đường tròn giao tuyến ấy có bán kính r bằng.
Hướng dẫn giải
Chọn A
Trang 2Mặt cầu có bán kính R 1 4 9 14 và tâm I1; 2;3.
Khoảng cách từ tâm I của mặt cầu đến mặt phẳng Oxy là d 3
Bán kính đường tròn giao tuyến là r R2 d2 5
Câu 253:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , cho mặt cầu S : x 22y32z 42 25
Mặtphẳng Oxy cắt mặt cầu S có giao tuyến là một đường tròn có bán kính bằng:
x12y 22z52 12 x2y2z22x 4y10z18 0.
Câu 255:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , cho điểm I1; 2;3 và mặt phẳng P : 2x2y z 1 0
Mặt phẳng P cắt mặt cầu tâm I , bán kính 4 Tìm tọa độ tâm và bán kính của đường tròn
Trang 3Gọi d là đường thẳng đi qua I và vuông góc với P K là giao điểm của d và (P) suy ra K là
tâm đường tròn giao tuyến
Gọi C là đường tròn giao tuyến của P và S Mặt cầu chứa đường
tròn C và qua điểm A1; 1; 1 có tâm là I a b c ; ; Tính S a b c + .
12
S
12
thuộc đường tròn giao tuyến f x M; y M; z M 0
I
Vậy
1+2
có chu vi bằng 8 Do đó: 2r8 r4.
Gọi R là bán kính mặt cầu S R r2IA2 4232 5.
Vậy phương trình mặt cầu S
: x12y 22z22 25..
Câu 258:Trong không gian với hệ trục Oxyz , mặt phẳng P x y z: 0 cắt mặt cầu
S : x12y 22z 22 theo một đường tròn có tọa độ tâm là.4
Trang 4A 1; 2;3 B 2;1;1 C 1; 2;1 D 1;1; 2 .
Hướng dẫn giải
Chọn B
Ta có S có tâm I 1; 2;2.
Tâm H của đường tròn thiết diện là hình chiếu của tâm I xuống mặt phẳng P .
Gọi là đường thẳng qua I và vuông góc với mp P .
Câu 259:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , mặt cầu S :x2y2z2 x y z 1 0 cắt mặt phẳng
Oxy theo giao tuyến là một đường tròn Tìm tâm và bán kính của đường tròn này.
Gọi I là tâm đường tròn giao tuyến của mặt phẳng Oxy và mặt cầu S Khi đó, I là hình
chiếu vuông góc của tâm mặt cầu lên mặt phẳng Oxy nên
Khi mặt phẳng Oxy cắt mặt cầu S có tâm M , bán kính R theo giao tuyến là đường tròn có
bán kính r thì ta có mối quan hệ như sau: d M Oxy , 2r2 R2
Trang 5Ta có A P 3a 2b6c 2 0 , B P b 2 0 b2
22
Vậy, mặt cầu có phương trình : S : x12y12z 32 25.
Câu 262:Trong không gian với hệ trục toạ độ Oxyz , cho các mặt phẳng P x y: 2z 1 0
và
Q : 2x y z 1 0 Gọi S là mặt cầu có tâm thuộc trục hoành đồng thời S cắt mặt phẳng
P theo giao tuyến là một đường tròn có bán kính bằng 2 và S cắt mặt phẳng Q theo giao
Trang 6tuyến là một đường tròn có bán kính r Xác định r sao cho chỉ đúng một mặt cầu S thoả yêu
cầu?
32
r
72
Hướng dẫn giải
Chọn B
S có tâm I 1; 2;3 và bán kính R 17 m m 17.
Đường tròn giao tuyến có chu vi bằng 8 nên bán kính của nó là r 4
Khoảng cách từ tâm mặt cầu tới mặt phẳng giao tuyến là , 2 2 6 82 1 2 2
2 1 2
Theo công thức R2 r2d2 ta có 17 m16 4 m 3
Câu 264:Trong không gian với hệ toạ độ Oxyz , mặt phẳng cắt mặt cầu S tâm I1; 3;3 theo giao
tuyến là đường tròn tâm H2;0;1, bán kính r 2 Phương trình S là.
Trang 7Câu 265:Trong không gian với hệ trục Oxyz, cho mặt cầu S
có tâm I0; 2;1
và mặt phẳng
P x: 2y 2z Biết mặt phẳng 3 0 P cắt mặt cầu S theo giao tuyến là một đường tròn
có diện tích là 2 Viết phương trình mặt cầu S
bán kính đường tròn giao tuyến r 52 32 4
Câu 267:Trong không gian Oxyz , cho hai mặt phẳng P x y z: 6 0; Q : 2x3y 2z 1 0 Gọi
S là mặt cầu có tâm thuộc Q và cắt P theo giao tuyến là đường tròn tâm E 1; 2;3, bánkính r Phương trình mặt cầu 8 S là
Trang 8Câu 268:Mặt cầu S có tâm I 1; 2; 5 và cắt mặt phẳng 2x 2y z 10 0 theo thiết diện là đường
tròn có diện tích 3 Phương trình của S là
Câu 269:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , cho mặt cầu S
có tâm I thuộc đường thẳng3
:
Biết rằng mặt cầu S có bán kính bằng 2 2 và cắt mặt phẳng Oxz theo
một đường tròn có bán kính bằng 2 Tìm tọa độ của điểm I
, R r lần lượt là bán kính mặt cầu và bán
kính đường tròn giao tuyến Theo bài ta có IH d I Oxz , R2 r2 8 4 2
Trang 9
2
51
t t
Câu 270:Trong không gian Oxyz , mặt phẳng cắt mặt cầu S tâm I1; 3;3
theo giao tuyến làđường tròn tâm H2;0;1, bán kính r 2 Phương trình mặt cầu S là.
IH
.Bán kính mặt cầu S là: R IH2r2 14 4 3 2
Vậy phương trình mặt cầu S có dạng (x1)2(y3)2(z 3)2 18
Câu 271:Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz , cho mặt phẳng P : 3x y cắt mặt cầu 6 0 S
tâm O theo giao tuyến là một đường tròn có bán kính r 4 Phương trình mặt cầu S là.
A x2y2z2 7 B x2y2z2 25 C x2y2z2 1 D x2y2z2 5
Một phương trình mặt cầu có tâm thuộc d tiếp xúc với
P và cắt Q theo một đường tròn có chu vi 2 là.
Trang 10Câu 273:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho mặt cầu S x: 2y2z2 và mặt phẳng1
P x: 2y 2z Gọi 1 0 C là đường tròn giao tuyến của P và S Mặt cầu chứa đường
S
12
nên 12121 12 m1 2 2 1 0 m1
.Suy ra S :x2 y2z2 x 2y2z nên 0
1
;1; 12
I
Vậy
1+2
Trang 11Khi đó bán kính mặt cầu R d I P2 , r2 2
.Vậy S : x12y12z2 4
Câu 275:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , mặt phẳng : 2x y 2z 3 0 cắt mặt cầu S tâm
Hướng dẫn giải
Chọn D
Từ phương trình tham số của d m, ta có 5x2y2z 3 0 Vậy mặt phẳng
: 5 x2y2z luôn đi qua 3 0 d m
Trang 12Bán kính đường tròn giao tuyến bằng
11
C r
DẠNG 8: PTMC BIẾT TÂM VÀ ĐK CỦA DÂY CUNG
Câu 278:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho điểm A 2; 4;5
Phương trình nào dưới đây làphương trình của mặt cầu tâm là A và cắt trục Oz tại hai điểm B, C sao cho tam giác ABC
Do ABAC nên tam giác ABC vuông tại A.Do đó, trung điểm H của đoạn thẳng BC là hình
chiếu của điểm A lên trục Oz
Ta có: RAH 2 d A Oz , 2 x A2 y A2 2 2 10
Vậy mặt cầu có phương trình: x22y42z 52 40
Câu 279:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho mặt cầu S
Trang 13đặt HA x trong tam giác vuông IAH ta có: IA HA2 IH2 x2 18
theo giả thiết ta có : IA IB AB 2 x2 18 2 x10 2 7
Trang 1422( x 18 5) 2(x 7) 0
vậy phương trình mặt cầu là: x 22 y 52 z 32 25
Câu 281:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho đường thẳng
Khi đó:
,
IC u IH
; 2x y 3z 4 0Vậy
Trang 15Cách 2: Tính khoảng cách d từ tâm đến đường thẳng Khi đó AB2 R2 d2
Câu 283:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz cho mặt cầu , S có tâm I1; 1;2 và đường thẳng
Đường thẳng d cắt mặt cầu S tại hai điểm A và B với AB 10. Viết
phương trình của mặt cầu S .
Trang 16R 10
H I
Phương trình mặt cầu (S) có tâm I và cắt
đường thẳng d tại hai điểm A B, sao cho tam giác IAB vuông là:
Trang 17Câu 286:Cho điểm I3; 4; 0 và đường thẳng :x11y1 2z41 Viết phương trình mặt cầu S có
tâm I và cắt tại hai điểm ,A B sao cho diện tích tam giác IAB bằng 12.
80202
Trang 18Vậy phương trình mặt cầu là: x12y 72z 52 2017.
Câu 288:Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz, cho mặt cầu S có tâm I2;1; 4 và mặt phẳng
P x y: 2z 1 0
Biết rằng mặt phẳng P cắt mặt cầu S theo giao tuyến là đường tròn
có bán kính bằng 1 Viết phương trình mặt cầu S .
R
1293
R
D R 2 6
Trang 19Hướng dẫn giải
Chọn C
Gọi d là đường thẳng đi qua 1 I và vuông góc với mặt phẳng 1 I AB1
, khi đó d chứa tâm các 1mặt cầu đi qua đường tròn tâm I ; 1 d là đường thẳng đi qua 2 I và vuông góc với mặt phẳng2
I AB2
, khi đó d chứa tâm các mặt cầu đi qua đường tròn tâm 2 I Do đó, mặt cầu 2 S
đi qua
cả hai đường tròn tâm I1 và I2
có tâm Ilà giao điểm của d và 1 d và bán kính 2 R IA
DẠNG 9: PTMC BIẾT TÂM THUỘC D, THỎA ĐK
Trang 20Câu 291:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho đường thẳng
đi qua hai điểm A, B nên IA IB r IA2 IB2 t1
Bán kính mặt cầu R 11
Vậy phương trình mặt cầu là x2y2z12 11 x2y2z2 2z10 0
Trang 21Câu 294:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz , cho mặt cầu S có tâm I thuộc đường thẳng
3:
kính đường tròn giao tuyến Theo bài ta có IH d I Oxz , R2 r2 8 4 2
13
2
51
t t
theo thứ tự dưới đây, số nào thỏa mãn a b c d 43, đồng thời tâm I của S
Trang 22r
32
có đúng một nghiệm m 1 2r2 8 0
2 92
là mặt cầu có tâm thuộc và tiếp xúc với hai đường thẳng d d, Phương trình của
Trang 23Đường thẳng có phương trình tham số là:
1:1
và R Phương trình của mặt cầu 1. S là x12y2z 12 1
Câu 298:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho đường thẳng
lần lượt có phương trình x2y2z 3 0; x2y2z7 0 Viết phương trình mặt cầu S
có tâm I thuộc đường thẳng d , tiếp xúc với hai mặt phẳng P
Câu 299:Trong không gian Oxyz, gọi S
là mặt cầu có tâm I thuộc đường thẳng
Biết điểm I có hoành độ là số nguyên và cách đều hai mặt phẳng
Trang 24Câu 300:Trong không gian Oxyz, gọi S
là mặt cầu có tâm I thuộc đường thẳng
Biết điểm I có hoành độ là số nguyên và cách đều hai mặt phẳng
DẠNG 10: PTMC BIẾT TÂM THUỘC MẶT PHẲNG, THỎA ĐK
Câu 301:Trong không gian với hệ trục tọa độ Oxyz cho hai mặt cầu 2 2 2
Trang 25Do đó P // ABC
.Mặt cầu S
tiếp xúc với cả ba đường thẳng AB , BC , CA sẽ giao với mặt phẳng ABC
theo một đường tròn tiếp xúc với ba đường thẳng AB , BC , CA Trên mặt phẳng ABC
có 4 đường
tròn tiếp xúc với ba đường thẳng AB , BC , CA đó là đường tròn nội tiếp tam giác ABC và ba
đường tròn bàng tiếp các góc A, B , C Do đó có 4 mặt cầu có tâm nằm trên P
và tiếp xúc với cả ba đường thẳng AB , BC , CA Tâm của 4 mặt cầu là hình chiếu của tâm 4 đường tròn
tiếp xúc với ba đường thẳng AB , BC , CA lên mặt phẳng P
và đi qua điểm A 1; 1;1
Viết phương trình mặt cầu S
Câu 303:Trong không gian với hệ tọa độ Oxyz, cho điểm A1;0; 1 và mặt phẳng P x y z: 3 0
Gọi S
là mặt cầu có tâm I nằm trên mặt phẳng P
, đi qua điểm A và gốc tọa độ O sao cho diện tích tam giác OIA bằng
Trang 26OI IA S
a c b
c c
I I