MỞ ĐẦUViệt Nam là một quốc gia có nhiều hình thức tôn giáo, tín ngưỡng tồn tại đan xen nhau, đáp ứng nhu cầu về đời sống tâm linh và đời sống tinh thần của đông đảo người dân. Là người lãnh đạo và quản lý xã hội, Đảng và Nhà nước Việt Nam, từ phương diện quan điểm, chính sách đã luôn quan tâm đến lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo, nhằm bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân và củng cố khối đại đoàn kết tôn giáo, dân tộc. Đến nay cả nước có 37 tổ chức tôn giáo đã được Nhà nước cấp đăng ký hoặc công nhận về tổ chức và 01 pháp môn tu hành. Quan điểm, chính sách đối với tín ngưỡng, tôn giáo được xây dựng trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa MácLênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và xuất phát từ thực tiễn đời sống tín ngưỡng, tôn giáo ở Việt Nam và trên thế giới; phù hợp với tình hình cách mạng trong từng thời kỳ.Đảng Cộng sản Việt Nam dựa trên nền tảng chủ nghĩa MácLênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; nắm vững tình hình tín ngưỡng, tôn giáo của đất nước; tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân để xây dựng khối đoàn kết lươnggiáo, đại đoàn kết toàn dân tộc; huy động và hiệu triệu sức mạnh của dân tộc, đại bộ phận tín đồ, chức sắc các tôn giáo, người có tín ngưỡng trên phạm vi cả nước tham gia tích cực vào sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo, góp phần to lờn vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay.Thực tế cho thấy, sau hơn 30 năm tiến hành công cuộc đổi mới, Đảng và Nhà nước ta không ngừng nâng cao nhận thức về tôn giáo và quản lý nhà nước trong lĩnh vực tôn giáo, tín ngưỡng. Cùng với chủ trương, chính sách tự do tín ngưỡng, tôn giáo đúng đắn và nhất quán của Đảng, đa số chức sắc và tín đồ các tôn giáo đã tích cực thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, hành đạo trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật. phát huy truyền thống yêu nước, đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Đây là nền tảng để xây dựng chủ trương, chính sách, tạo điều kiện thuận lợi cho sinh hoạt tôn giáo, tín ngưỡng của đồng bào có đạo và nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực này. Trong bối cảnh đất nước có nhiều thay đổi, vấn đề tôn giáo, tín ngưỡng có những nội dung mới, vì vậy phải nghiên cứu để vận dụng sáng tạo vào thực tiễn giải quyết vấn đề tín ngưỡng, tôn giáo một cách thấu đáo, có hiệu quả vì mục tiêu phát triển một nước Việt Nam dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Em xin chọn nội dung “Quan điểm, chính sách của Đảng về tôn giáo, tín ngưỡng” để làm bài thu hoạch môn Tôn giáo và tín ngưỡng.
Trang 1MỞ ĐẦU
Việt Nam là một quốc gia có nhiều hình thức tôn giáo, tín ngưỡng tồn tại đan xen nhau, đáp ứng nhu cầu về đời sống tâm linh và đời sống tinh thần của đông đảo người dân Là người lãnh đạo và quản lý xã hội, Đảng và Nhà nước Việt Nam, từ phương diện quan điểm, chính sách đã luôn quan tâm đến lĩnh vực tín ngưỡng, tôn giáo, nhằm bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân và củng cố khối đại đoàn kết tôn giáo, dân tộc Đến nay cả nước có 37 tổ chức tôn giáo đã được Nhà nước cấp đăng ký hoặc công nhận về tổ chức và 01 pháp môn tu hành Quan điểm, chính sách đối với tín ngưỡng, tôn giáo được xây dựng trên cơ
sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và xuất phát từ thực tiễn đời sống tín ngưỡng, tôn giáo ở Việt Nam và trên thế giới; phù hợp với tình hình cách mạng trong từng thời kỳ
Đảng Cộng sản Việt Nam dựa trên nền tảng chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng
Hồ Chí Minh; nắm vững tình hình tín ngưỡng, tôn giáo của đất nước; tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhân dân để xây dựng khối đoàn kết lương-giáo, đại đoàn kết toàn dân tộc; huy động và hiệu triệu sức mạnh của dân tộc, đại
bộ phận tín đồ, chức sắc các tôn giáo, người có tín ngưỡng trên phạm vi cả nước tham gia tích cực vào sự nghiệp cách mạng do Đảng lãnh đạo, góp phần to lờn vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
Thực tế cho thấy, sau hơn 30 năm tiến hành công cuộc đổi mới, Đảng và Nhà nước ta không ngừng nâng cao nhận thức về tôn giáo và quản lý nhà nước trong lĩnh vực tôn giáo, tín ngưỡng Cùng với chủ trương, chính sách tự do tín ngưỡng, tôn giáo đúng đắn và nhất quán của Đảng, đa số chức sắc và tín đồ các tôn giáo đã tích cực thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, hành đạo trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật phát huy truyền thống yêu nước, đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa Đây là nền tảng để xây dựng chủ trương, chính sách, tạo điều kiện thuận lợi cho sinh hoạt tôn giáo, tín ngưỡng của đồng bào có đạo và nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực này Trong bối cảnh đất nước có
Trang 2nhiều thay đổi, vấn đề tôn giáo, tín ngưỡng có những nội dung mới, vì vậy phải nghiên cứu để vận dụng sáng tạo vào thực tiễn giải quyết vấn đề tín ngưỡng, tôn giáo một cách thấu đáo, có hiệu quả vì mục tiêu phát triển một nước Việt Nam dân
giàu, nước mạnh, dân chú, công bằng, văn minh Em xin chọn nội dung “Quan điểm, chính sách của Đảng về tôn giáo, tín ngưỡng” để làm bài thu hoạch môn
Tôn giáo và tín ngưỡng.
Trang 3NỘI DUNG
Ngay từ khi ra đời, Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã
có quan điểm đúng đắn về công tác tôn giáo Cùng với những nguyên lý bất di bất dịch là tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng tôn giáo, tập hợp chức sắc, tín đồ các tôn giáo trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc, sau khi nhà nước Dân chủ Nhân dân được thành lập (9/1945), Đảng và Nhà nước Việt Nam căn cứ vào tình hình thực tiễn cách mạng đặt ra mà có quan điểm, chính sách tôn giáo phù hợp Quan điểm, chính sách tôn giáo của Đảng Cộng sản Việt Nam trước hết kế thừa truyền thống
và những bài học kinh nghiệm ứng xử với tôn giáo của cha ông để lại, đồng thời là
sự vận dụng sáng tạo quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin về tôn giáo vào thực tiễn cách mạng Việt Nam “Trong cách mạng dân tộc, dân chủ, chính sách “tín ngưỡng tự do, lương giáo đoàn kết” do Chủ tịch Hồ Chí Minh đề ra đã góp phần to lớn vào sự nghiệp đoàn kết toàn dân kháng chiến thắng lợi, giành độc lập thống nhất hoàn toàn cho đất nước”
1 Quan điểm, chính sách của Đảng đối với tôn giáo, tín ngưỡng
Trong thời kỳ đổi mới đất nước, từ năm 1986, quan điểm của Đảng được khẳng định trên tất cả các văn bản, đặc biệt là các nghị quyết chuyên đề về tôn giáo
và công tác tôn giáo, văn kiện các đại hội Đảng Trong các nghị quyết chuyên đề, trước hết phải kể đến Nghị quyết số 24-NQ/TW, ngày 16/10/1990 của Bộ Chính trị
về tăng cường công tác tôn giáo trong tình hình mới Tại nghị quyết này, nhiều quan điểm về tôn giáo và chỉ đạo công tác tôn giáo của Đảng đã được đổi mới về căn bản và mang tính đột phá, lần đầu tiên được Đảng đưa ra Đó là các quan điểm: tôn giáo là nhu cầu tinh thần của một bộ phận nhân dân và là vấn đề còn tồn tại lâu dài; đạo đức tôn giáo có nhiều điểm phù hợp với công cuộc xây dựng xã hội mới;
nội dung cốt lõi của công tác tôn giáo là công tác vận động quần chúng và kiên
quyết đấu tranh chống các thế lực phản động lợi dụng tôn giáo chống phá cách mạng Như vậy có thể thấy, quan điểm của Đảng về tôn giáo và công tác tôn giáo
đã chuyển chủ yếu từ nhận thức tôn giáo là chính trị, là nhạy cảm, tiêu cực, là địch lợi dụng tôn giáo, sang tôn giáo là nhu cầu của nhân dân, là lực lượng quần chúng
Trang 4của Đảng và tôn giáo có những giá trị tích cực Nhận thức của Đảng về tôn giáo như vậy là khách quan và toàn diện hơn so với trước đây
Đến Nghị quyết số 25-NQ/TW, ngày 12/3/2003 của Ban Chấp hành Trung ương khóa IX về công tác tôn giáo một lần nữa thể hiện sự nhất quán cao độ quan điểm, chính sách đối với tôn giáo đã được nêu trong Nghị quyết số 24-NQ/TW với
khẳng định: Hoạt động tôn giáo và công tác tôn giáo phải nhằm tăng cường đoàn
kết đồng bào các tôn giáo trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc, thực hiện thắng lợi sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc, vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Nghị quyết đề ra 5 quan điểm, chính sách đối với tôn giáo, đó là:
1) Tín ngưỡng, tôn giáo là nhu cầu tinh thần của một bộ phận nhân dân, đang và sẽ tồn tại cùng dân tộc trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước
ta Đồng thời các tôn giáo là bộ phận của khối đại đoàn kết toàn dân tộc Thực hiện nhất quán chính sách tôn trọng và bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo theo hoặc không theo một tôn giáo nào, quyền tư do sinh hoạt tôn giáo theo đúng quy định của pháp luật Các tôn giáo hoạt động theo khuôn khổ của pháp luật, bình đẳng trước pháp luật Quan điểm, chính sách này là sự đổi mới rõ rệt, căn bản cả
về lý luận và thực tiễn đối với tôn giáo và công tác tôn giáo của Đảng ta hiện nay
2) Đảng, Nhà nước thực hiện nhất quán chính sách đại đoàn kết toàn dân tộc Đoàn kết đồng bào theo các tôn giáo khác nhau; đoàn kết đồng bào theo tôn giáo và đồng bào không theo tôn giáo Giữ gìn và phát huy những giá trị tích cực tuyên truyền thờ cúng tổ tiên, tôn vinh những gngười có công với Tổ quốc và Nhân dân Nghiêm cấm sự phân biệt đối xử với công dân vì lý do tín ngưỡng, tôn giáo Đồng thời, nghiêm cấm lơi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để hoạt động mê tính vị đoan, hoạt động trái pháp luật và chính sách của nhà nước, kích động chia rẽ nhân dân, chia rẽ các dân tộc, gây rối, xâm phạm an ninh quốc gia Quan điểm, chích sách này của Đảng về tôn giáo đã xác định mục tiêu của công tác tôn giáo trong thời kỳ đổi mới đất nước, đồng thời cũng khẳng định vai trò của tôn giáo và đồng
Trang 5bào tôn giáo trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa
3) Nội dung cốt lõi của công tác tôn giáo là công tác vận động quần chúng
Đó là vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh là điểm tương đồng để gắn bó đồng bào các tôn giáo với sự nghiệp chung Mọi công dân không phân biệt tín ngưỡng, tôn giáo đều có quyền và nghĩa vụ xây dựng và bảo vệ
Tổ quốc Công tác vận động quần chúng các tôn giáo được Nghị quyết chỉ ra rất cụ thể: “Phải động viên đồng bào nêu cao tinh thần yêu nước, ý thức bảo vệ độc lập
và thống nhất Tổ quốc; thông qua việc thực hiện tốt các chính sách kinh tế - xã hội,
an ninh, quốc phòng, bảo đảm lợi ích vật chất và tinh thần của nhân dân nói chung,
trong đó có đồng bào tôn giáo” Quan điểm này cho thấy vấn đề tôn giáo chính yếu
ở nước ta là vấn đề quần chúng nhân dân – đối tượng phát triển của Đảng và công tác vận động quần chúng các tôn giáo phải toàn diện, từ kinh tế, xã hội, chính trị đến văn hóa tinh thần
4) Công tác tôn giáo là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị Công tác tôn giáo có liên quan đến nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội, các cấp, các ngành, các địa bàn Làm tốt công tác tôn giáo là trách nhiệm của toàn bộ hệ thống chính trị do Đảng lãnh đạo Tổ chức bộ máy và đội ngũ cán bộ chuyên trách làm công tác tôn giáo có trách nhiệm trực tiếp, cần được củng cố và kiện toàn Công tác quản lý Nhà nước đối với các tôn giáo và đấu tranh chống việc lợi dụng tôn giáo để chống đối chế độ nếu thành công khi làm tốt công tác vận động quần chúng Quan điểm này
đã khẳng định tính chất khách quan và quan trọng của công tác tôn giáo, đồng thời đồi hỏi mỗi tổ chức của hệ thống chính trị phải xác định rõ trách nhiệm, nhiệm vụ, chức năng cụ thể của mình trong công tác tôn giáo
5) Vấn đề theo đạo và truyền đạo được Nhà nước quy định rất cụ thể Mọi tín đồ đều có quyền tự do hành đạo tại gia đình và cơ sở thờ tự hợp pháp theo quy định của pháp luật các tổ chức tôn giáo được Nhà nước thừa nhận được hoạt động theo pháp luật và được pháp luật bảo hộ, được hoạt động tôn giáo, mở trường đào tạo chức sắc, nhà tu hành, xuất bản kinh sách, giữ gìn, sửa chữa, xây dựng cơ sởthờ
Trang 6tự tôn giáo theo đúng quy định của pháp luật Việc theo đạo, truyền đạo cũng như mội hoạt động tôn giáo khác đều phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật; không được lợi dụng tôn giáo tuyên truyền tà đạo, hoạt động mê tín dị đoan, không ép buộc người dân theo đạo nghiêm cấm các tổ chức truyền đạo, người truyền đạo và các cách thức truyền đạo trái phép, vi phạm các quy định của Hiến pháp và pháp luật
Các Quan điểm trên đòi hỏi công tác tôn giáo phải luôn quán triệt từ nhận thức đến thực tiễn Đó cũng là cơ sở trực tiếp để Đảng, Nhà nước tiếp tục đề tín ngưỡng, tôn giáo nói chung và đối với các hình thức tín ngưỡng tôn giáo cụ thể nói riêng Có thể thấy từ những văn kiện Đại hội Đảng các khóa, Đảng ta đã đưa ra các quan điểm nhận thức về tôn giáo và định hướng chính sách, pháp luật đối với tôn giáo, tín ngưỡng mang tầm chiến lược Đại hội lần thứ VI của Đảng đã mở ra thời
kỳ đổi mới đất nước, trong đó vấn đề tôn giáo và công tác tôn giáo được Đảng khẳng định trên một số quan điểm định hướng có ý nghĩa căn cốt đối với chính sách, pháp luật về tôn giáo Đó là: Đảng và Nhà nước ta, trước sau như một, thực hành chính sách tôn trọng tự do tín ngưỡng Lãnh đạo và giúp đỡ đồng bào theo tôn giáo đoàn kết xây dựng cuộc sống mới và hăng hái tham gia bảo vệ tổ quốc Cảnh giác, kiên quyết và kịp thời chống lại âm mưu, thủ đoạn của bọn đế quốc và phản động chia rẽ đồng báo có đạo với đồng bào không có đạo, giữa đồng bào theo đạo này với đồng bào theo đạo khác Trên cơ sở đó, đến các lần Đại hội VII đến Đại hội XII, các quan điểm định hướng của Đại hội VI tiếp tục được Đảng ta khẳng định với sự mở rộng, làm sâu sắc hơn và đặt biệt hơn đã nhấn mạnh tới quan điểm “ phát huy những giá trị văn hóa, đạo đức của các tôn giáo và đại đoàn kết toàn dân tộc” Về nội dung này, Đại hội lần thứ VII của Đảng khẳng định: “ Tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo, phát huy những giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp của các tôn giáo Quan tâm và tạo điều kiện cho các tổ chức tôn giáo sinh hoạt theo hiến chương, điều lệ của tổ chức tôn giáo được Nhà nước công nhận, theo quy định của pháp luật, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước Đồng thời chủ động phòng ngừa, kiên quyết đấu tranh với những hành vi lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để chia rẽ, phá hoại khối đại doàn kết dân tộc hoặc những hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trái quy định của pháp luật
Trang 7Qua năm quan điểm, chính sách đối với tôn giáo được đề ra trong Nghị quyết 25
có những quan điểm kế thừa Nghị quyết 24 (quan điểm 3 và 4), có quan điểm vừa
kế thừa lại vừa có sự phát triển làm rõ thêm, cụ thể hơn (quan điểm thứ nhất và quan điểm thứ hai) Quan điểm thứ 5 là dựa trên những vấn đề bức xúc đặt ra cấp thiết đối với một số tôn giáo, nổi lên là Tin Lành
Như vậy có thể thấy, quan điểm của Đảng về tôn giáo và công tác tôn giáo
đã chuyển chủ yếu từ nhận thức tôn giáo là chính trị, là nhạy cảm, tiêu cực, là địch lợi dụng tôn giáo, sang tôn giáo là nhu cầu của nhân dân, là lực lượng quần chúng của Đảng và tôn giáo có những giá trị tích cực Đây là xu thế khách quan, phù hợp thời đại ngày nay về nhận thức của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với vấn đề tôn giáo, tín ngưỡng
2 Nguyên tắc chính sách đối với tôn giáo, tín ngưỡng
Để thực hiện tốt quan điểm, chính sách của Đảng và Nhà nước đối với tín ngưỡng, tôn giáo thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, vì mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”, Đảng ta yêu cầu các cấp
ủy đảng và chính quyền động viên đồng bào các tôn giáo phát huy truyền thống yêu nước, hăng hái tham gia công cuộc đổi mới, làm tốt việc đạo, làm tròn nghĩa vụ công dân, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc và thực hiện đầy đủ các nguyên tắc sau:
1) Tôn trọng và bảo đảm quyền tự do tín ngưỡng tôn giáo và tự do không tín ngưỡng tôn giáo của công dân Mọi công dân đều bình đẳng về nghĩa vụ và quyền lợi trước pháp luật, không phân biệt người theo lđạo và không theo đạo, cũng như giữa các tôn giáo khác nhau
2) Đoàn kết gắn bó đồng bào theo các tôn giáo và không theo tôn giáo trong khối đại lđoàn kết toàn dân
3) Mọi cá nhân và tổ chức hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật; có nghĩa vụ bảo vệ lợi ích của Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa; giữ gìn độc lập dân tộc và chủ quyền Quốc gia
Trang 84) Những hoạt động tôn giáo ích nước, lợi dân, phù hợp với nguyện vọng và lợi ích chính đáng, hợp pháp của tín đồ được bảo đảm Những giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp của tôn giáo được tôn trọng và khuyến khích phát huy
5) Mọi hành vi lợi dụng hoạt động tôn giáo để làm mất trật tự an toàn xã hội, phương hại nền độc lập dân tộc, phá hoại chính sách đoàn kết toàn dân, chống lại Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, gây tổn hại các giá trị đạo đức, lối sống, văn hóa của dân tộc, ngăn cản tín đồ, chức sắc các tôn giáo thực hiện nghĩa vụ công dân, đều bị xử lý theo pháp luật; hoạt động mê tín phải bị phê phán và loại bỏ
3 Thực trạng thực hiện chính sách tôn giáo, tín ngưỡng thời gian qua
3.1- Thành tựu và nguyên nhân
- Thành tựu:
+ Công tác tôn giáo đã động viên đượcđồng bào có đạo, các tín đồ, chức sắc…hưởng ứng tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc đạt được nhiều tiến bộ
+ Đồng bào các tôn giáo đã có những đóng góp tích cực vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc thời kỳ đổi mới đất nước
+ Các tổ chức tôn giáo ở nước ta đã xây dựng được đường hướng, phương châm hành đạo tiến bộ, hoạt động gắn bó với dân tộc theo Hiến pháp, pháp luật; các tôn giáo được Nhà nước công nhận tư cách pháp nhân đã tập hợp đông đảo tín
đồ trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng cuộc sống tốt đời, đẹp đạo, góp phần vào công cuộc đổi mới đất nước
+ Các ngành, các cấp đã chủ động, tích cực thực hiện chủ trương, chính sách tôn giáo của Đảng, Nhà nước, phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững an ninh chính trị
ở các vùng đồng bào tôn giáo; đồng thời đấu tranh ngăn chặn, làm thất bại những hoạt động lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo của các thế lực thù địch
- Nguyên nhân của những thành tựu:
+ Do Đảng ta đề xướng đường lối đổi mới đúng đắn; đã lãnh đạo quá trình thực hiện đường lối đổi mới đạt được nhiều thành tựu quan trọng
Trang 9+ Đảng và Nhà nước ta đã hết sức nhạy bén đưa ra các chủ trương, chính sách tôn giáo theo tinh thần đổi mới và kịp thời; đã chủ động, sáng tạo trong quá trình lãnh đạo tổ chức thực hiện các chủ trương, chính sách đó
+ Công tác tôn giáo đã tích cực xây dựng, củng cố, kiện toàn bộ máy và đội ngũ cán bộ làm công tác tôn giáo, tín ngưỡng theo yêu cầu của tình hình mới
3.2- Hạn chế và nguyên nhân
- Hạn chế:
+ Tình hình hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng ở nước ta còn có nhiều diễn biến phức tạp, tiềm ẩn những nhân tố có thể gây mất ổn định
+ Một số hoạt động tôn giáo, tín ngưỡng của tổ chức tôn giáo, của cá nhân người có tôn giáo, tín ngưỡng chưa triệt để để tuân thủ pháp luật, ở một số nơi để xảy ra hiện tượng tổ chức truyền đạo trái phép; còn lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo
để hành nghề mê tín dị đoan
+ Việc khiếu kiện và tranh chấp liên quan đến đất đai và cơ sở vật chất của tôn giáo ở một số nơi có biểu hiện tăng lên, thậm chí có nơi diễn biến phức tạp
+ Ở một số nơi, nhất là vùng dân tộc thiểu số, miền núi, một số phần tử đã lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để tiến hành những hoạt động lôi kéo, chống đối kích động tín đồ nhằm phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân tộc, gây rối làm mất trật tự
an ninh trên địa bàn, làm ảnh hưởng cuộc sống của người dân, tiềm ẩn nguy cơ gây mất ổn định chính trị
- Nguyên nhân của những hạn chế:
+ Công tác tôn giáo chậm đổi mới nội dung và phương thức hoạt động, trong khi các thế lực thù địch ráo riết tranh thủ, giành giật, lôi kéo quần chúng tín đồ, chức sắc tôn giáo
+ Một số cấp ủy, chính quyền các cấp, một bộ phận cán bộ có trách nhiệm chưa nhận thức thấu đáo, quán triệt đầy đủ chủ trương, chính sách về tôn giáo, tín ngưỡng Có nơi chủ quan, nóng vội, giản đơn trong giải quyết vấn đề liên quan đến
Trang 10+ Chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước đối với tín ngưỡng, tôn giáo chậm được thể chế hóa
+ Tổ chức, bộ máy làm công tác tôn giáo của hệ thống chính trị, nhất là cơ quan quản lý nhà nước về tôn giáo, tín ngưỡng chưa xác định rõ về mô hình, chức năng, quyền hạn, cơ chế phối hợp, thiếu quan tâm đầu tư bảo đảm các điều kiện hoạt động; đội ngũ cán bộ làm công tác tôn giáo và hệ thống chính trị cơ sở ở các vùng tôn giáo, đồng bào các dân tộc thiểu số còn yếu, việc tập hợp quần chúng còn hạn chế
Thực trạng trên cho thấy, sự đổi mới tư duy của Đảng về tôn giáo, tín ngưỡng trong giai đoạn hiện nay là nền tảng cho việc tạo lập các chủ trương, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tạo điều kiện thuận lợi cho sinh hoạt tôn giáo tín ngưỡng của đồng bào có đạo và tính hiệu quả của quản lý nhà nước trong lĩnh vực này Đây là những bước tiến lớn trong việc thực hiện chính sách về vấn đề tín ngưỡng, tôn giáo trong tình hình mới
4 Một số giải pháp thực hiện chính sách tôn giáo, tín ngưỡng của Đảng
ta trong giai đoạn hiện nay
Đại hội lần thứ XII của Đảng khẳng định: “Tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật về tín ngưỡng, tôn giáo, phát huy những giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp của các tôn giáo Quan tâm và tạo điều kiện cho các tổ chức tôn giáo sinh hoạt theo hiến chương, điều lệ của tổ chức tôn giáo đã được Nhà nước công nhận, theo quy định của pháp luật, đóng góp tích cực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước Đồng thời, chủ động phòng ngừa, kiến quyết đấu tranh với những hành vi lợi dụng tín ngưỡng, tôn giáo để chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc hoặc những hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trái quy định của pháp luật”
Để thực hiện tốt chính sách tôn giáo theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XII của Đảng phải tiến hành đồng bộ nhiều giải pháp; trước hết, cần tập trung làm tốt những nội dung cơ bản sau:
- Một là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm của hệ thống chính trị, nhất là đối với cấp uỷ, đội ngũ cán bộ, đảng