THỰC TRẠNG bồi DƯỠNG TÍNH CHUYÊN NGHIỆP CHO NGƯỜI dân TRONG tổ CHỨC HÌNH THỨC DU LỊCH CỘNG ĐỒNG TẠI XÃ TẢ VAN HUYỆN SA PA TỈNH LÀO CAI

b Phát triển sản phẩm du lịch - Sản phẩm du lịch chính: + Sản phẩm du lịch đặc thù: Đẩy mạnh phát triển các sảnphẩm du lịch đặc thù để tận hưởng khí hậu, cảnh sắc thiênnhiên và bản sắc v

THỰC TRẠNG BỒI DƯỠNG TÍNH CHUYÊN NGHIỆP CHO NGƯỜI DÂN TRONG TỔ CHỨC HÌNH THỨC DU LỊCH CỘNG ĐỒNG TẠI XÃ TẢ VAN HUYỆN SA PA

TỈNH LÀO CAI

- Khái quát về nghiên cứu thực trạng

- Khái quát về địa bàn nghiên cứu

- Tình hình phát triển du lịch Sa Pa

i) Đặc điểm tự nhiên và tình hình kinh tế – xã hội huyện

Sa Pa

Sa Pa là huyện vùng cao nằm ở phía Tây của tỉnh LàoCai, giáp với tỉnh Lai Châu, có diện tích tự nhiên 68.329 ha.Địa hình nằm trên triền đông dãy núi Hoàng Liên Sơn, Sa Pa

có độ cao trung bình từ 1.200m đến 1.800m, địa hình nghiêng

và thoải dần theo hướng Tây-Tây Nam đến Đông Bắc Điểmcao nhất là đỉnh Phan Xi Păng cao 3.143m, là nóc nhà của Tổquốc Nằm trên trục quốc lộ 4D từ Lào Cai đi Lai Châu, Sa Pa

là cửa ngõ giữa hai vùng Đông Bắc và Tây Bắc

Sa Pa là địa bàn chiến lược đặc biệt quan trọng về kinh

tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại; là cầu nối giaothương trọng điểm của tỉnh trong vùng núi Tây Bắc và vùngbiên giới Việt - Trung Huyện Sa Pa có 18 đơn vị hành chínhcấp xã gồm 17 xã và 01 thị trấn với nhiều dân tộc với bản sắcvăn hóa riêng, là cầu nối giao lưu văn hóa giữa các dân tộc

miền núi phía Bắc Được hình thành trên miền đất cổ, huyện

Sa Pa có 7 dân tộc chính, trong đó đồng bào dân tộc thiểu sốchiếm hơn 86%, gồm: Mông, Dao, Tày, Kinh, Dáy, Xã Phó(Phù Lá) và Hoa Trong đó người Mông chiếm 54,9%, Dao25,6%, Kinh 13,6%, Tày 3%, Dáy 1,6% còn lại là các dân tộckhác Các đồng bào dân tộc cư trú ở 17 xã, sống chủ yếu bằngnông nghiệp, nghề rừng và những ngành nghề thủ công truyềnthống như dệt thổ cẩm, mây tre đan, du lịch cộng đồng… Dântộc kinh cư trú chủ yếu ở thị trấn Sa Pa, sống bằng nghề nôngnghiệp và dịch vụ thương mại

Sa Pa là một địa danh nổi tiếng về du lịch, có khí hậu ônđới và cận nhiệt đới, không khí mát mẻ quanh năm Thời tiết

ở thị trấn Sa Pa một ngày có đủ bốn mùa Sa Pa còn là mộttrong những nơi hiếm hoi của Việt Nam có tuyết, với đặcđiểm đó vào thập niên 1940, người Pháp đã quy hoạch, xâydựng Sa Pa thành nơi nghỉ mát, điều dưỡng lý tưởng Ngàynay, tiềm năng du lịch của Sa Pa đã và đang được đầu tư, khaithác với nhiều loại hình đa dạng, từ du lịch nghỉ dưỡng, dulịch sinh thái, du lịch thể thao mạo hiểm, du lịch văn hóa cộngđồng đến du lịch hội thảo, hội nghị Năm 2016 doanh thu từkhu vực du lịch - dịch vụ đạt trên 1.600 tỷ đồng, chiếm tỷ

trọng lớn trong tổng thu nhập của huyện và là ngành kinh tếchủ lực của địa phương

Với vị trí và vai trò to lớn đó, Sa Pa là một trong nhữngkhu vực đã được Đảng và Nhà nước xác định cần quan tâm và

ưu tiên đầu tư phát triển kính tế du lịch Nghị quyết Đại hộiĐảng bộ tỉnh Lào Cai khóa XV và Đại hội Đảng bộ huyện Sa

Pa khóa XXII, nhiệm kỳ 2015 – 2020; xác định xây dựnghuyện Sa Pa thành thị xã Sa Pa và Khu du lịch vào năm 2020.Thủ tướng Chính phủ cũng đã ban hành Quyết định 1845/QĐ-TTg ngày 26/9/2016 Phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triểnKhu du lịch quốc gia Sa Pa, tỉnh Lào Cai đến năm 2030

Bên cạnh những tiềm năng, thế mạnh như đã nêu trên,

Sa Pa còn gặp những khó khăn, thách thức đó là:

Với xuất phát điểm nền kinh tế thấp, tỷ lệ đồng bào dântộc thiểu số cao, trình độ văn hóa, dân trí thấp Điều này ảnhhưởng không nhỏ đến chất lượng nguồn nhân lực của huyệnnói chung và năng lực, chất lượng của đội ngũ cán bộ, côngchức trên địa bàn huyện nói riêng

Hiệu quả và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế cònthấp, đến nay Sa Pa vẫn còn là một huyện nghèo, tỷ lệ hộ

nghèo trên 50% (với 16/18 xã, thị trấn là xã nghèo) Chuyểndịch cơ cấu kinh tế trong từng ngành còn chậmc công tác quyhoạch, kế hoạch sử dụng đất, quản lý quy hoạch và quản lýxây dựng chưa đáp ứng yêu cầu phát triển; đặc biệt là quản lýquy hoạch đô thị và du lịch thực hiện chưa tốt, cơ sở kết cấu

hạ tầng kỹ thuật đầu tư chưa đồng bộ, xuống cấp và còn nhiềukhó khăn; nguồn vốn đầu tư còn thấp

Trình độ nguồn nhân lực còn hạn chế, cơ cấu lao độngchuyển dịch chậm, chất lượng lao động qua đào tạo chưa cao;đời sống của đại bộ phận người dân tộc thiểu số ở các xã vùngcao còn khó khăn

Những hạn chế, khó khăn nêu trên đang là lực cản đốivới sự phát triển, làm hạn chế việc khai thác, phát huy tiềmnăng, thế mạnh của huyện Vì vậy, để phát huy tối đa lợi thếcủa huyện, với định hướng thành lập thị xã và Khu du lịchtrong thời gian tới, cần đẩy mạnh phát triển kinh tế du lịchgắn với bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa dân tộc, xâydựng nông thôn mới, không ngừng nâng cao đời sống vật chất

và tinh thần của nhân dân, huyện cần có những giải pháp đồng

bộ để khắc phục những hạn chế, khuyết điểm, trước hết là vấn

đề con người, nhất là những người thực hiện công việc quản

lý Nhà nước trên tất cả các lĩnh vực, có thể thấy đây là vấn đềmấu chốt, khách quan cần phải quan tâm trước tiên.

ii) Định hướng phát triển du lịch Sa Pa

Định hướng phát triển du lịch Sa Pa đã được xác địnhtrong Quyết định số 1845/QĐ-TTg về việc P hê duyệt Quyhoạch tổng thể phát triển khu du lịch Quốc gia Sa Pa, Lào Caiđến năm 2030 ngày 26 tháng 9 năm 2016 bao gồm:

a) Phát triển thị trường khách du lịch

- Khách du lịch quốc tế: Củng cố và giữ vững thị trườngkhách du lịch truyền thống: Châu Âu (Pháp, Đức, Anh, TâyBan Nha); Bắc Mỹ (Mỹ và Canada), Úc và Trung Quốc Thuhút, phát triển mạnh các thị trường khách du lịch gần nhưĐông Bắc Á (Nhật Bản, Hàn Quốc); ASEAN (Bắc Thái Lan

và Lào) Từng bước tiếp cận và khai thác thị trường kháchquốc tế quá cảnh, khách kết nối chương trình du lịch đến từcác tỉnh Bắc Thái Lan, Bắc Lào và các tỉnh vùng Tây NamTrung Quốc Chú trọng khai thác phân khúc thị trường khách

du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái, thể thao, tìm hiểu bản sắcvăn hóa

- Khách du lịch nội địa: Ưu tiên phát triển các thị trườngkhách du lịch mục tiêu đến từ Hà Nội, các đô thị trong vùngđồng bằng Sông Hồng và Duyên hải Đông Bắc; các tỉnh trongvùng Trung du miền núi Bắc Bộ; mở rộng thị trường từ cáctrung tâm phân phối khách lớn như Thành phố Hồ Chí Minh,

Đà Nẵng, Cần Thơ Tập trung vào phân khúc thị trường khách

du lịch cuối tuần, du lịch tìm hiểu văn hóa, du lịch sinh thái,

du lịch nghỉ dưỡng kết hợp với chăm sóc sức khỏe

b) Phát triển sản phẩm du lịch

- Sản phẩm du lịch chính:

+ Sản phẩm du lịch đặc thù: Đẩy mạnh phát triển các sảnphẩm du lịch đặc thù để tận hưởng khí hậu, cảnh sắc thiênnhiên và bản sắc văn hóa của người dân bản địa theo cácchương trình du lịch “Sa Pa - xứ sở của các chương trình dulịch đi bộ dã ngoại hấp dẫn” và “Sa Pa - Vùng đất của sự trảinghiệm và tìm hiểu văn hóa truyền thống”; sản phẩm du lịch

“Chinh phục đỉnh cao” gắn với đỉnh Fansipan, nóc nhà ĐôngDương (huyện Sapa), đỉnh Ky Quan San và đỉnh Nhíu CùSan, thiên đường săn mây của giới trẻ (huyện Bát Xát); dulịch nghỉ dưỡng ngắm tuyết rơi vào mùa đông

+ Du lịch tham quan: Tham quan, ngắm cảnh đô thị dulịch Sa Pa và các điểm du lịch: thác Bạc, núi Hàm Rồng,Cổng trời, thác Tình yêu, bãi đá cổ, chợ Sa Pa, cầu Mây(huyện Sa Pa); cầu Thiên Sinh, cột cờ Lũng Pô, động Mường

Vi (huyện Bát Xát)

+ Du lịch sinh thái kết hợp với nghỉ dưỡng: Ngắm cảnhthiên nhiên theo mùa (ruộng bậc thang, mùa hoa Anh Đào,hoa Đỗ Quyên, hái đào, mận, lê ); tìm hiểu, trải nghiệm cácquy trình sản xuất nông nghiệp tại các trang trại rau sạch,trang trại hoa, trang trại nuôi cá nước lạnh; nghỉ dưỡng vàchăm sóc sức khỏe bằng thảo dược của người dân bản địa

- Sản phẩm du lịch bổ trợ:

+ Du lịch tâm linh gắn với hệ thống đền, chùa trong tổhợp vui chơi giải trí cáp treo Fansipan; các điểm di tích tâmlinh trong khu vực; từng bước kết nối với các điểm di tích ởkhu vực lân cận như: đền Bảo Hà (huyện Bảo Yên, tỉnh LàoCai), đền Đông Cuông (huyện Văn Yên, tỉnh Yên Bái)

+ Du lịch gắn với các sự kiện, lễ hội văn hóa truyềnthống: Các lễ hội theo mùa vụ (lễ hội trên mây, lễ hội hoa, lễ

hội bốn mùa) và hiện tượng thiên nhiên kỳ thú (ngắm mưabăng và tuyết rơi )

+ Du lịch thương mại gắn với tham quan, mua sắm tạicác trung tâm thương mại, chợ truyền thống; du lịch gắn vớicác hoạt động thương mại vùng biên hỗ trợ tiêu thụ hàng hóanông sản đặc trưng của tỉnh Lào Cai như: thổ cẩm, cá nướclạnh, măng, nấm hương, hoa quả theo mùa

+ Du lịch nghiên cứu, tìm hiểu sinh thái gắn với giáo dụcmôi trường: Tham quan Vườn quốc gia Hoàng Liên, Khu bảotồn thiên nhiên Bát Xát

+ Du lịch thể thao mạo hiểm: Leo núi, dù lượn, xe đạpđịa hình,

+ Du lịch gắn với sân golf Lào Cai tại xã Bản Qua,huyện Bát Xát

c) Tổ chức không gian phát triển du lịch

- Nguyên tắc tổ chức không gian phát triển khu du lịch:hình thành mối liên hệ giữa các khu, phân khu với các điểm

du lịch tạo không gian kiến trúc, cảnh quan hài hòa với thiênnhiên; hạn chế tối đa chuyển đổi đất nông nghiệp, lâm nghiệp

và di chuyển dân cư; giảm thiểu sự tác động đến cảnh quanmôi trường, đời sống, hoạt động sản xuất của người dân; bốtrí không gian phát triển du lịch bảo đảm khai thác hợp lý lợithế tài nguyên du lịch tự nhiên; bảo đảm hài hòa với các dự ánthủy điện đã có trong khu vực.

- Tập trung phát triển vùng lõi khu du lịch với các phânkhu chính:

+ Trung tâm của Khu DLQG Sa Pa là Đô thị du lịch SaPa: Phát triển du lịch nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí, sự kiện,tham quan, dịch vụ, lưu trú;

+ Phân khu du lịch Bản Khoang - Tả Giàng Phình (xãBản Khoang và xã Tả Giàng Phình, huyện Sa Pa): Phát triển

du lịch cộng đồng; du lịch sinh thái nông nghiệp;

+ Phân khu du lịch Tả Phìn (xã Tả Phìn, huyện Sa Pa):Phát triển du lịch nghỉ dưỡng, điều dưỡng và chăm sóc sứckhỏe; du lịch cộng đồng; du lịch gắn với các hệ sinh thái nôngnghiệp;

+ Phân khu du lịch Tả Van - Séo Mý Tỷ (xã Tả Van,huyện Sa Pa): Phát triển du lịch nghỉ dưỡng, du lịch cộngđồng, du lịch gắn với các hệ sinh thái nông nghiệp;

+ Phân khu du lịch Thanh Kim (xã Thanh Kim, huyện

Sa Pa): Đầu tư phát triển thành đầu mối đón tiếp khách du lịch

từ phía Nam (kết nối với sân bay Lào Cai và đường cao tốcNội Bài - Lào Cai); tập trung phát triển du lịch nghỉ dưỡng, dulịch cộng đồng

- Định hướng phát triển các phân khu du lịch mới tạihuyện Bát Xát nhằm giảm tải cho Khu DLQG Sa Pa và pháthuy tiềm năng du lịch của khu vực phụ cận:

+ Trung tâm du lịch Mường Hum (xã Mường Hum,huyện Bát Xát): Phát triển dịch vụ, lưu trú; du lịch cộng đồng,

du lịch gắn với các hệ sinh thái nông nghiệp;

+ Phân khu du lịch Y Tý (xã Y Tý, huyện Bát Xát): Pháttriển du lịch cộng đồng và du lịch gắn với các hệ sinh tháinông nghiệp; du lịch sinh thái tại khu bảo tồn thiên nhiên BátXát;

+ Phân khu du lịch Bản Qua (xã Bản Qua, huyện BátXát): Phát triển du lịch vui chơi giải trí, thể thao cao cấp; dulịch nghỉ dưỡng gắn với sân golf Lào Cai;

- Phát triển các điểm du lịch: Phát triển du lịch sinh thái,khám phá gắn với giáo dục môi trường tại vườn quốc giaHoàng Liên (huyện Sa Pa), khu bảo tồn tự nhiên Bát Xát(huyện Bát Xát); các điểm du lịch cộng đồng tại các bản làngdân tộc: Cát Cát, Lao Chải, bản Dền, Nậm Cang và bản Sài(huyện Sa Pa); Lũng Pô II, bản Xèo, Sàng Ma Sáo và DềnSáng (huyện Bát Xát); các điểm tham quan: Thung lũngMường Hoa; bãi đá cổ, thác Bạc, thác Tình yêu và động TảPhìn (huyện Sa Pa); cầu Thiên Sinh, cột cờ Lũng Pô và độngMường Vi (huyện Bát Xát)

d) Phát triển các tuyến du lịch chủ yếu

- Tuyến du lịch quốc tế:

+ Tuyến du lịch kết nối Khu DLQG Sa Pa tới ThạchLâm (Côn Minh, Trung Quốc), Đại Lý, Lệ Giang (Vân Nam,Trung Quốc) qua cửa khẩu đường bộ quốc tế Hà Khẩu (LàoCai)

+ Tuyến du lịch bằng ô tô tự lái (Caravan tour) nối KhuDLQG Sa Pa với Lai Châu, Điện Biên, Luang Prabang (Lào,qua cửa khẩu đường bộ quốc tế Tây Trang, Điện Biện), ViêngChăn (Lào) và Chiang Mai (Thái Lan).

- Tuyến du lịch liên tỉnh: Kết nối với Lai Châu, ĐiệnBiên, Yên Bái, Phú Thọ, Hà Giang, Bắc Kạn và Thái Nguyêntheo các tuyến quốc lộ: 4D, 37, 279 và quốc lộ 2

- Tuyến du lịch nội tỉnh: Kết nối Khu DLQG Sa Pa vớithành phố Lào Cai, các huyện: Bắc Hà, Mường Khương, BảoThắng, Si Ma Cai và Bát Xát

- Tuyến du lịch trong Khu DLQG Sa Pa:

+ Các tuyến tham quan: Tuyến tham quan trong đô thị

du lịch Sa Pa và kết nối đô thị du lịch Sa Pa tới các phân khu

du lịch của Khu DLQG Sa Pa;

+ Các tuyến du lịch đi bộ dã ngoại (trekking): Từ đô thị

du lịch Sa Pa đến các bản làng dân tộc: Cát Cát, Sín Chải, TảPhìn, Lao Chải, Tả Van, Bản Hồ, Nậm Sài, Sa Pả, Hầu Thào,

Sử Pán ;

+ Tuyến du lịch chuyên đề: Tuyến du lịch leo núi, chinhphục đỉnh Fansipan (huyện Sa Pa).

- Tuyến mở rộng nối sang huyện Bát Xát:

+ Tuyến du lịch đi bộ dã ngoại (trekking) kết nối đến cácbản làng dân tộc: Bản Xèo, Mường Hum, Sàng Ma Sáo, DềnSáng, Y Tý, A Mú Sung, A Lù, Trịnh Tường ;

+ Tuyến du lịch chuyên đề: Tuyến chinh phục đỉnh KyQuan San - Bạch Mộc Lương Tử, đỉnh Nhìu Cù San (huyệnBát Xát);

+ Tuyến du lịch đua xe đạp vượt núi: Kết nối từ thànhphố Lào Cai đi Bát Xát, Sa Pa

đ) Định hướng phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật du lịch

- Về cơ sở lưu trú: Tổng nhu cầu buồng lưu trú đến năm

2020 đạt 6.000 buồng Phấn đấu đến năm 2030 có trên 15.000buồng, trong đó khoảng 3.000 buồng khách sạn từ 3 sao trởlên

+ Ưu tiên phát triển loại hình lưu trú tại nhà dân(homestay) tại các bản du lịch cộng đồng đạt chuẩn: Cát Cát,Lao Chải, Tả Van, Tả Phìn, Séo Mý Tỷ, bản Dền, Nậm Cang,

Nậm Sài, Bản Khoang (huyện Sa Pa); Lũng Pô II, Lao Chải,bản Xèo, Mường Hum, Sàng Ma Sáo, Dền Sáng (huyện BátXát);

+ Phát triển khách sạn cao cấp, biệt thự cao cấp, khunghỉ dưỡng tại đô thị du lịch Sa Pa và các phân khu du lịch:Bản Qua (huyện Bát Xát), Tả Van - Séo Mý Tỷ, Thanh Kim(huyện Sa Pa); khu nghỉ dưỡng, điều dưỡng kết hợp chăm sócsức khỏe tại đô thị du lịch Sa Pa và phân khu du lịch Tả Phìn(huyện Sa Pa)

- Cơ sở vui chơi giải trí: Ưu tiên phát triển các cơ sở vuichơi giải trí cao cấp tại đô thị du lịch Sa Pa; trung tâm huấnluyện và phục hồi sức khỏe vận động viên tại Sâu Chua (xã Sa

Pả, huyện Sa Pa); sân golf Lào Cai (xã Bản Qua, huyện BátXát)

- Cơ sở thương mại, dịch vụ: Phát triển các siêu thị, chợtruyền thống tại đô thị du lịch Sa Pa, trung tâm du lịch MườngHum (huyện Bát Xát), phân khu du lịch Tả Phìn (huyện SaPa) Từng bước hình thành các khu dịch vụ bán hàng lưu niệmđạt chuẩn phục vụ du lịch tại các phân khu, điểm du lịch

- Cơ sở ăn uống: Phát triển mô hình nhà hàng, phố ẩmthực, chợ ẩm thực tại đô thị du lịch Sa Pa; mô hình nhà hàng,điểm ăn uống ngoài trời tại các phân khu du lịch: Thanh Kim,

Tả Phìn, Bản Khoang - Tả Giàng Phình, Tả Van - Séo Mý Tỷ(huyện Sa Pa) và tại trung tâm du lịch Mường Hum (huyệnBát Xát)

- Phát triển mô hình nhà văn hóa cộng đồng tại các điểm

du lịch cộng đồng; cơ sở y tế khám chữa bệnh, nhà vệ sinhcông cộng đạt chuẩn tại các trung tâm, phân khu du lịch vàcác điểm du lịch cộng đồng

- Khái quát về xã Tả Van

i) Điều kiện tự nhiên, kinh tế – xã hội

Tả Van là một xã vùng III cách trung tâm huyện 9 km vềphía đông nam, xã có diện tích tự nhiên 6789, 86 ha, địa hìnhđồi núi phức tạp, dân cư sống rải rác, xã có 7 thôn bản với cácdân tộc sinh sống là dân tộc Mông chiếm 67,05%, dân tộcGiáy chiếm 25.48%, dân tộc Dao chiếm 5.53%, dân tộc khácchiếm 1,93% Toàn xã có 837 hộ bằng 4328 khẩu trong đó có

2672 khẩu trong dộ tuổi lao động chiếm 61,73% tổng dân số,

nền kinh tế sản xuất nông nghiệp là chủ yếu Tỷ lệ hộ nghèocòn cao 446/837hộ = 53,28%.

Được sự quan tâm và lãnh chỉ đạo sát sao của Huyện uỷ,HĐND, UBND Huyện SaPa và sự lãnh chỉ đạo của cấp uỷ, xãtiếp tục được hưởng các chính sách ưu đãi của Đảng và nhànước, cán bộ và nhân dân trong toàn xã luôn hoàn thành mụctiêu phát triển kinh tế xã hội, an ninh trật tự xã hội luôn đượcgiữ vững; Là xã nằm trong thung lũng Mường Hoa có nhiều

di tích thắng cảnh đẹp và có giá trị văn hóa lịch sử như ruộngbậc thang, bãi đá cổ, suối mường hoa, đèn cô bé Mướng Và,

và đặc biệt xã có nhiều dân tộc cùng sinh sống và vẫn gìn giữđược các bản sắc văn hóa dân tộc đậm đà thu hút được nhiềukhách trong và ngoài nước đến thăm qua và nghỉ trọ qua đêmnên hoạt động du lịch cộng đồng của xã ngày càng phát triển

và đa dạng

Tả Van là một xã có tỷ lệ đói nghèo cao, trình độ dân trí

ở một số thôn bản còn thấp, dân cư sống rải rác chưa tậptrung, đường xá đi lại còn gặp nhiều khó khăn nhất là hai thônSéo Mý Tỷ và thôn Dền Thàng cách trung tâm xã 22 km dovậy công tác tuyên truyền, vận động nhân dân trong việcchuyển dịch cơ cấu cây trồng, phát triển sản xuất còn gặp

nhiều khó khăn, việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuấtcòn chậm, chưa đồng bộ;

Đời sống của nhân dân trên địa bàn chủ yếu nhờ vào sảnxuất nông nghiệp nên thu nhập thấp, tỷ lệ đói nghèo vẫn còncao Trình độ dân trí thấp, số hộ theo đạo có chiều hướng giatăng, tình hình an ninh chính trị trên địa bàn vần còn tiềm ẩnnhiều yếu tố phức tạp như trộm cắp, phụ nữ bỏ đi khỏi địaphương

Do phát triển mặt trái của du lịch cho nên hiện nay trênđịa bàn có nhiều người nơi khác đến làm ăn, xây dựng lấnchiếm ruộng bậc thang, phá vỡ cảnh quan môi trường trên địabàn, xây dựng nhà cửa các kiểu không theo nếp nhà cổ củađịa phương hiện những ngôi nhà cổ còn ít, cạnh tranh làm ănkhông lành mạnh dẫn đến nhiều hộ dân của địa phương khôngkinh doanh được, kéo theo xuất hiện những tệ nạn xã hội nhưnghiện hút…Hiện trên địa bàn vấn đề rác thải và gây ô nhiễmmôi trường du lịch mất mỹ quan gây ảnh hưởng không nhỏ tớihình ảnh của xã

ii) Việc thực hiện hoạt động du lịch nói chung

và du lịch cộng đồng nói riêng

- Triển khai thực hiện theo Luật du lịch 2005; Nghị định92/2007/NĐ-CP ngày 01/6/2007; Nghị định 16/2012/NĐ-CPngày 12/.3/2012; Thông tư số 88/2008/BVHTTDL ngày30/12/2008; Quyết định số 05/2008 của UBND tỉnh Lào Cai.

- Thực hiện theo Quy chế hoạt động DLCĐ trên địa bànhuyện Sa Pa xã đã ra Quyết định thành lập Ban Quản lý dulịch cộng đồng năm 2015 gồm 7 thành viên trong đó Chủ tịchUBND xã làm trưởng ban, Trưởng BCA xã làm phó ban, cácthành viên là trưởng thôn, CAV, hộ kinh doanh có uy tín.Năm 2017 thực hiện theo Kế hoạch số 62/KH-UBND ngày21/3/2016 của UBND huyện Sa Pa về củng cố và duy trì hoạtđộng du lịch cộng đồng năm 2016; Quy chế quản lý hoạt động

du lịch cộng đồng tại các xã trên địa bàn huyện Sa Pa tạiquyết định số 12/QĐ-UBND ngày 06/01/2017 của UBNDhuyện, xã đã kiện toàn lại Ban quản lý DLCĐ xã, xây dựng kếhoạch hoạt động và phân công nhiệm vụ cho các thành viên

- Công tác tuyên truyền, tập huấn, đào tạo phát triển nguồn nhân lực

+ Hàng năm UBND xã đã phối hợp với phòng Văn hóa

và Ban quản lý du lịch cộng đồng tổ cức tuyên truyền, phổ

biến pháp luật tới các tổ chức, cá nhân kinh doanh du lịchthông qua các buổi họp thôn, họp các hộ kinh doanh dịch vụ

+ Đội ngũ nguồn nhân lực trực tiếp phục vụ trong lĩnhvực du lịch như: Thuyết minh viên, lễ tân, bàn, buồng, pha…phát triển nhanh cả về số lượng và chất lượng dưới dự lãnh,chỉ đạo của UBND huyện Sa Pa và phòng Văn hóa xã đãđược các tổ chức SNV, EU, Viện đại học mở Hà Nội , trườngĐại học Capilano… đào tạo cho người dân địa phương tại xã

và cấp chứng chỉ cho các người dân tham gia trực tiếp vàohoạt động du lịch…Bên cạnh đó các đơn vị kinh doanh dulịch cũng thường xuyên tổ chức đào tạo tại chỗ, tạo điều kiệncho nhân viên có cơ hội được trao đổi kinh nghiệm, nâng cao

kỹ năng giao tiếp và kỹ năng phục vụ khách du lịch;

+ Tuy nhiên, đội ngũ lao động trực tiếp vẫn chưa đápứng được nhu cầu thực tế về đội ngũ lao động trên địa bàn:Nhiều chủ cơ sở lưu trú vừa và nhỏ, các hộ kinh doanh cá thểchưa qua lớp bồi dưỡng về quản lý lưu trú, an ninh, an toànphòng, chống cháy nổ…., Đội ngũ lao động làm việc trongcác nhà nghỉ nhỏ, lẻ chủ yếu là những lao động nhàn dỗi tronggia đình, trình độ ngoại ngữ, kỹ năng nghiệp vụ của nhân viêncòn yếu nên ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng du lịch;

iii) Phát triển du lịch cộng đồng

- Về bộ máy quản lý hoạt động du lịch cộng đồng

+ Đã thành lập và kiện toàn Ban Quản lý du lịch cộngđồng gồm (07 thành viên do Chủ tịch xã làm Trưởng ban

+ Chức năng, nhiệm vụ của Ban Quản lý du lịch cộng đồngthực hiện theo Quy chế quản lý hoạt động du lịch cộng đồng tạicác xã trên địa bàn huyện Sa Pa tại quyết định số 12/QĐ-UBNDngày 06/01/2017 của UBND huyện

- Về hoạt động kinh doanh lưu trú tại gia

+ Số lượng cơ sở lưu trú tại gia: Năm 2015 tổng số hộkinh doanh dịch vụ lưu trú tại gia: 48 cơ sở; Năm 2016: 55 cơsở; Năm 2017: 62 cơ sở

+ Cơ sở vật chất, trang thiết bị, điều kiện vệ sinh môitrường: Các nhà nghỉ lưu trú tại gia cơ bản đã đảm bảo yêucầu về cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ lưu trú như: chăn,

ga, gối, đệm, buồng ngủ, nhà vệ sinh, bếp nấu ăn… đáp ứngnhu cầu tối thiểu khi khách lưu trú tại gia đình

+ Đội ngũ lao động trong các cơ sở lưu trú tại gia: Chủyếu là các thành viên trong gia đình tham gia phục vụ nhu cầukhách du lịch:

- Về lượng khách tham quan các tuyến, điểm du lịchcộng đồng từ năm 2015 đến hết năm 2017 Từ năm 2015 đếnhết năm 2017 lượng khách đến tham quan tại xã là 142.751lượt khách

- Về công tác đầu tư vào du lịch cộng đồng

+ Đầu tư vào hệ thống đường giao thông: Các tuyếnđường liên thôn liên gia được xây dựng ngày càng nâng caođường xá đi lại thuận tiện và sạch sẽ Tuy nhiên đường từ Sa

Pa xuống Tả Van còn hay sạt lở hay mưa to trôi xói đường đilại khó khăn

+ Đầu tư vào phát triển sản phẩm du lịch cộng đồng:Hàng năm xã tổ chức lễ hội đầu năm như Lễ hội xuống đồngcủa dân tộc Giáy nói riêng và các dân tộc trên địa bàn nóichung như, Ngày mùa trên danh thắng ruộng bậc thang tạiLao Chải, Lễ hội Mùa hè, Lễ hội Mùa đông Sa Pa ; ngoài racòn phát triển các nhóm nghề truyền thống như thêu, dệt, trạmkhắc đá, làm hương truyền thống… Tuy nhiên, các sản phẩm

du lịch trên tuyến du lịch cộng đồng còn thiếu sự đa dạng vàchưa thực sự được quan tâm đầu tư, chủ yếu là đang khai tháctài nguyên sẵn có nên việc phát triển du lịch cộng đồng gặpnhiều khó khăn và thiếu bền vững

- Sự tham gia của người dân địa phương vào hoạt động du lịch cộng đồng

+ Tham gia vào hoạt động cung ứng dịch vụ: Du lịchcộng đồng phát triển đã thu hút đông đảo người dân địaphương tham gia vào các hoạt động cung ứng dịch vụ như:cung ứng dịch vụ lưu trú, công tác hướng dẫn khách du lịch,

cung cấp dịch vụ xe ôm, khuân vác hành lý, biểu diễn vănnghệ, mua sắm thổ cẩm…

+ Tham gia vào giữ gìn và phát huy các giá trị truyềnthống, bản sắc văn hóa, các nghề truyền thống và bảo vệ môitrường

- Về tình trạng đeo bám, chèo kéo khách, bán hàng rong tại xã:

Tại xã tình trạng đeo bám, chèo kéo khách và bán hàngrong vẫn diễn ra, đặc biệt trong những ngày nghỉ cuối tuầnhoặc những lúc nhàn dỗi khi chưa đến mùa thu hoạch, một sốngười dân địa phương (chủ yếu là phụ nữ và trẻ em) vẫn đeobám, chèo kéo khách để bán hàng rong kiếm thêm thu nhập

Để giảm thiểu tình trạng đeo bám, bán hàng rong, ăn xin,UBND các xã triển khai thực hiện theo kế hoạch 153/KH-UBND ngày 22/5/2017 về việc giải quyết tình trạng ngườidân chèo kéo khách du lịch, đeo bám, bán hàng rong trên địabàn xã, đến nay lượng người dân tham gia chèo kéo khách đãgiảm còn nhiều; tuy nhiên vân chưa dứt điểm tại xã bà cn các

xã lân cận cũng tràn sang nhiều nên rất khó khăn trong côngtác vận động và giải quyết

- Khái quát về điều tra, khảo sát

- Mục đích điều tra, khảo sát

Làm rõ thực trạng tổ chức du lịch cộng đồng tại xã TảVan huyện Sa Pa cũng như bồi dưỡng tính chuyên nghiệp củangười dân trong tổ chức hình thức du lịch cộng đồng tại xã TảVan, huyện Sa Pa

- Nội dung điều tra, khảo sát

- Khảo sát thực trạng tổ chứchình thức du lịch cộng đồngcủa xã Tả Van;

- Khảo sát thực trạng bồi dưỡng tính chuyên nghiệp củangười dân trong tổ chức hình thức du lịch cộng đồng xã TảVan

- Đối tượng điều tra, khảo sát

Đề tài khảo sát 110 người dân xã Tả Van và 60 ngườithuộc các LLXH bao gồm các cán bộ UBND xã, huyện,phòng Văn hóa – Thể thao và Du lịch, cán bộ các tổ chức,đoàn thể chính quyền địa phương và đại diện các công ty Lữhành, du lịch, các hướng dẫn viên du lịch

- Phương pháp điều tra, khảo sát

Phương pháp điều tra khảo sát sử dụng trong đề tai bao gồm phỏng vấn, điều tra bằng bảng hỏi về thực trạng

tổ chức hình thức du lịch cộng đồng, bồi dưỡng tính chuyênnghiệp của người dân trong tổ chức hình thức du lịch cộngđồng cũng như các yếu tố ảnh hưởng đến bồi dưỡng tínhchuyên nghiệp của người dân trong tổ chức hình thức dulịch cộng đồng tại xã Tả Van

-Thực trạng về tổ chức hình thức du lịch cộng đồng ở

xã Tả Van, huyện Sa Pa

- Thực trạng nhận thức về hình thức du lịch cộng đồng

i) Đánh giá về các loại hình du lịch hiện có ở Sa Pa

Sa Pa là huyện đang trên đà phát triển du lịch nên tỉnhLào Cao không chỉ duy trì hình thức du lịch truyền thống màhiện nay còn thêm một số loại hình du lịch khác nhau để phục

vụ những nhu cầu của các đối tượng khách du lịch Để tìmhiểu xem Người dân và các LLXH đã được biết và tiếp cận

những loại hình khác nhau ở mức độ thế nào? Chúng tôi thuđược kết quả Bảng như sau:

- Các loại hình du lịch hiện có ở Sa Pa

T

NGƯỜI DÂN 110

LLXH 60

TỔNG 170

121

71,17

144

84,70

3 Du lịch cộng đồng 78 70,9

1 48 80

126

74,12

5 Du lịch tâm linh 43 39,1 39 65 82 48,2

0 3

6 Du lịch ẩm thực 62 56,3

6 44

73,33

106

62,35

Kết quả khảo sát bảng cho thấy, nhìn chung tất cả cácloại hình du lịch nêu trên đều được phục vụ khách du lịch.Tuy nhiên vẫn còn nhiều người chưa biết đến hết các lọai hình

du lịch đó Du lịch tìm hiểu văn hóa là loại hình được nhiềungười biết đến với 84.70% số người tham gia khảo sát biếttới Loại hình biết nhiều tiếp theo đó là Du lịch cộng đồng(74,12%) và Du lịch tìm hiểu văn hóa (71,17) Vì đây lànhững loại hình du lich đã có từ lâu Bên cạnh đó thì Du lịchtâm linh (48,35%)và Du lịch khám phá, mạo hiểm còn khámới mẻ với những người được hỏi (57,64%)

So sánh 2 đối tượng tham gia khảo sát thì Người dân biếtđến các laoij hình du lịch có ở Sa Pa còn ít hơn so với ngườidân Vì có thể để liệt kê các loại hình đó người dân có thểkhông xác định mình đang dùng loại hình du lịch nào

ii)Nhận thức về tầm quan trọng của việc tổ chức hình thức du lịch cộng đồng

Để tìm hiểu thực trạng nhận thức về tầm quan trọng củaviệc tổ chức hình thức du lịch cộng đồng xã Tả Van, huyện Sa

Pa tỉnh Lào Cai, tôi tiến hành khảo sát, thu thập ý kiến đánhgiá của Người dân và các LLXH qua câu hỏi : Ông bà đánhgiá tầm quan trọng của kĩ năng giao tiếp, ứng xử đối vớingười người dân ở 5 mức độ: “Rất quan trọng”; Quan trọng;

“Bình thường”; Ít quan trọng”; “Không quan trọng” Qua điềutra, kết quả chúng tôi thu được thể hiện trong bảng tổng hợpsau:

- Nhận thức của người dân và các LLXH về tầm quan trọng

của việc tổ chức hình thức du lịch cộng đồng

3 Bình thường 13 11,8

2 5 8,33 18

10,59

5 Không quan trọng 0 0 0 0 0 0

Từ kết quả nghiên cứu thu được ở bảng ta thấy rằng:100% Người dân và các LLXH tham gia khảo sát đã có nhậnthức đúng đắn về tầm quan trọng của việc tổ chức hình thức

du lịch cộng đồng tại xã Tản Van Vì họ nhận thấy việc pháttriển du lịch mang lại những giá trị về kinh tế cho gia đìnhnhằm nâng cao chất lượng cuộc sống Xét tổng thể có tới37,06% ý kiến đánh giá ở mức “Rất quan trọng”, 52,35% ýkiến cho là “Quan trọng” và đặc biệt không có ý kiến nàođánh giá việc tổ chức du lịch cộng đồng là “Ít quan trọng” và

“Không quan trọng” Như vậy, các lực lượng xã hội cũng nhưngười dân đều thấy được lợi ích từ việc phát triển du lịch cộngđồng trên địa bàn Sa Pa nói chung và xã Tả Van nói riêng

So sánh giữa đánh giá của các lực lượng xã hội và ngườidân cho thấy có sự chênh lệch nhất định Bảng kết quả khẳngđịnh LLXH có nhận thức tốt hơn về tầm quan trọng của dulịch cộng đồng với 45% người cho rằng việc tổ chức hìnhthức du lịch cộng đồng là “Rất quan trọng” trong khi đó số ýkiến của Người dân chỉ là 32,73% Điều này cũng phản ánhđược rằng trình độ của các lực lượng xã hội trong khảo sát làtốt hơn bởi họ là cán bộ chính quyền địa phương, huyện, các

tổ chức chính trị xã hội và những doanh nghiệp lữ hành cùngnhững hướng dẫn viên giàu kinh nghiệm trong các tour dulịch cộng đông

Để khẳng định nhận thức của các LLXH và người dân

về việc tổ chức hình thức du lịch cộng đồng, chúng tôi tiếptục nghiên cứu đánh giá của họ về tác dụng của hình thức nàynhư thế nào

iii) Tác dụng của việc tổ chức hình thức du lịch cộng đồng

Để tìm hiểu sâu hơn nhận thức của Người dân và cácLLXH về tổ chức hình thức du lịch cộng đồng tại xã Tả Van,

chúng tôi khảo sát với câu hỏi: Xin ông bà cho biết, du lịchcộng đồng có những tác dụng nào? Kết quả thu được ở Bảng

- Nhận thức của người dân và các LLXH về tác dụng của du lịch cộng đồng

vệ tài nguyên thiên

nhiên và văn hóa

71 64,5

4 52

86,67

123

72,35

144

84,71