Bánh trôi nước-Hồ Xuân Hương

BÁNH TRÔI NƯỚC Thân em vừa trắng lại vừa tròn Bảy nổi ba chìm với nước non Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn Mà em vẫn giữ tấm lòng son.. T¸c gi¶ : - Nhà thơ nữ nổi tiếng cuối thế kỷ XVIII đầu

KIỂM TRA BÀI CŨ

1 T¸c gi¶ cđa bµi C«n S¬n Ca

a Lý Th êng KiƯt

b TrÇn Quang Kh¶i

c NguyƠn Tr·i

d TrÇn Nh©n T«ng

KiÓm tra bµi cò

2 “Bµi ca C«n S¬n” ® îc s¸ng t¸c theo thÓ th¬ nµo?

a ThÊt ng«n tø tuyÖt

b Ngò ng«n tø tuyÖt

c Lôc b¸t

d TÊt c¶ ý trªn

KIEÅM TRA BAỉI CUế

3 Nội dung bài Côn Sơn Ca

a Miêu tả cảnh thiên nhiên ở Côn Sơn

b Thể hiện tâm hồn giao hoà với thiên nhiên của Nguyễn Trãi

c Cả a,b đều đúng

d Cả a,b đều sai

TI T 25 ẾT 25

V¨n b¶n

BÁNH TRÔI NƯỚC

Thân em vừa trắng lại vừa tròn

Bảy nổi ba chìm với nước non Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn

Mà em vẫn giữ tấm lòng son.

Hồ Xuân Hương

I Đọc và tìm hiểu chung:

1 Tác giả:

I §äc vµ t×m hiÓu chung:

1 T¸c gi¶ :

- Nhà thơ nữ nổi tiếng cuối thế kỷ XVIII đầu TK XIX

- Có biệt tài sáng tác thơ Nôm (Bà chúa thơ Nôm)

- Thơ của bà thường ca ngợi, bênh vực phụ nữ chống lại chế

độ nam quyền độc đoán.

2.T¸c phÈm : Bài thơ viết bằng chữ Nôm

• Nội dung: Mượn hình ảnh bánh trôi nước để nói lên tiếng nói của người phụ nữ trong xã hội phong kiến

• Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt đường luật

II §äc vµ t×m hiÓu bµi :

Bánh trôi nước – bài thơ đa nghĩa:

 Bài thơ tả thực về bánh trôi nước:

+ Câu 1: Hình dáng, màu sắc của bánh.

+ Câu 2: Quá trình luộc bánh

* Hai câu đầu:

Thân em vừa trắng lại vừa tròn Bảy nổi ba chìm với nước non

II §äc vµ t×m hiÓu v¨n b¶n:

=> Người phụ nữ giới thiệu về mình có hình thể xinh đẹp,

trong trắng, duyên dáng chứa chan niềm tự hào nhưng số

phận lại chìm nổi, bấp bênh, long đong, lận đận

1 Hai câu đầu:

Thân em Bảy nổi ba chìm

vừa trắng với nước non

lại vừa tròn

- Cặp quan hệ từ: Vừa … lại vừa… - Số phận chìm nổi, bấp bênh

- Thân em nhân hóa, ẩn dụ Thân em nhân hóa, ẩn dụ → nhân hóa, ẩn dụ → nhân hóa, ẩn dụ - Long đong, lận đận

→ nhân hóa, ẩn dụ.

→ nhân hóa, ẩn dụ Cách nói khiêm nhường, tự hào

- Ngợi ca vẻ đẹp xinh xắn, trong trắng

II §äc vµ t×m hiÓu v¨n b¶n :

Cách dùng Thành ngữ, phép đối lập Người phụ nữ → Người phụ nữ

có một vẻ đẹp xinh xắn, trong trắng nhưng số phận lại long đong, lận đận, vất vả, gian truân.

* Hai câu cuối : Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn

Mà em vẫn giữ tấm lòng son

- Tấm lòng son là phẩm giá, nhân cách, đức hạnh, lòng thủy chung… luôn ngời sáng

- Cách dùng cặp quan hệ từ:

“Mặc dầu… mà… vẫn” → nhân hóa, ẩn dụ.→ nhân hóa, ẩn dụ.

tạo thế đối lập khẳng định thái độ kiên trinh, bản lĩnh vững vàng, biết vượt lên hoàn cảnh để giữ gìn phẩm chất cao đẹp của người phụ nữ.

II §äc vµ t×m hiÓu v¨n b¶n :

nữ có một vẻ đẹp xinh xắn, trong trắng nhưng số phận lại long đong, lận đận, vất vả, gian truân.

* Từ ngữ thuần Việt Phép đối lập.

* Mặc dù cuộc sống bị phụ thuộc nhưng người

chung với thái độ kiên trinh, vững vàng.

* Tình cảm, thái độ của tác giả

phụ nữ

trắng, son sắc của người phụ nữ.

TỔNG KẾT – KHÁI QUÁT BÀI THƠ

- Thân em nhân hóa Thân em nhân hóa → nhân hóa, ẩn dụ → nhân hóa, ẩn dụ.

miêu tả

ngữ đảo

- Rắn/nát…tay kẻ nặn → nhân hóa, ẩn dụ.

- Rắn/nát…tay kẻ nặn → nhân hóa, ẩn dụ.

Cặp tính từ trái nghĩa (Mặc dầu… Mà… vẫn…)

- Tấm lòng Son từ → nhân hóa, ẩn dụ.

- Tấm lòng Son từ → nhân hóa, ẩn dụ.

(Hình ảnh người phụ nữ trong XHPK)

→ nhân hóa, ẩn dụ.

→ nhân hóa, ẩn dụ Cách nói khiêm nhường, dịu dàng, đầy kiêu hãnh, tự hào.

Món ăn dân tộc Nghệ thuật

ẩn dụ

Vẻ đẹp, thân phận người phụ

Bài tập 2: Giá trị nội dung chính của bài thơ: “Bánh trôi nước”.

Qua việc vịnh bánh trôi nước Hồ Xuân Hương đã thể

Những bài ca dao có cụm từ

“thân em”

- Thân em như tấm lụa đào

Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai

- Thân em như hạt mưa sa

Hạt vào đài các, hạt ra ruộng cày

- Thân em như hạt mưa rào

Hạt sa xuống giếng, hạt vào vườn hoa

- Thân em như trái bần trôi

Gió dập sóng dồi biết tấp vào đâu…