Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, với kiến thức và kinh nghiệm thu nhận được trong suốt thời gian học tập và làm báo tại một tờ báo chuyên về lĩnh vực tài chính và là cơ quan ngôn luận của
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
TRẦN THỊ KIM THANH
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG THÔNG TIN
LĨNH VỰC TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ HIỆN NAY
LUẬN VĂN THẠC SỸ BÁO CHÍ
Hà Nội, 2014
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
TRẦN THỊ KIM THANH
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG THÔNG TIN
LĨNH VỰC TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ HIỆN NAY
(Khảo sát trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư Tài chính
và Chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ báo Lao động, từ 3/2012 đến 3/2013)
LUẬN VĂN THẠC SỸ BÁO CHÍ
Chuyên ngành: Báo chí học
Mã số: 60.32.01.01
Người hướng dẫn khoa học:TS Đặng Đức Long
Hà Nội, 2014
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình do tôi tự nghiên cứu Các số liệu trong luận văn rõ ràng và trung thực, các kết luận của luận văn này chưa từng được công
bố trong các công trình khác.
Tác giả
Trần Thị Kim Thanh
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Học viên xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc và chân thành tới TS Đặng Đức Long
đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ học viên hoàn thành luận văn này.
Học viên cũng xin bày tỏ lòng biết ơn tới tập thể các thầy cô giáo Khoa Báo chí
và Truyền thông, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội; cùng các thầy cô giáo đã tham gia giảng dạy, truyền thụ các kiến thức trong trong suốt thời gian khóa học cao học, để giúp học viên có được các kiến thức, kinh nghiệm tiến hành đề tài này.
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
Trang 62 – Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
3 – Mục đích, nhiệm vụ và nội dung nghiên cứu
4 – Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
5 – Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
6 – Đóng góp mới của luận văn
7 – Kết cấu luận văn
Chương 1: THÔNG TIN TÀI CHÍNH VÀ VAI TRÒ CỦA THÔNG TIN TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ 1.1 - Một số khái niệm, thuật ngữ
1.2 -Một số định hướng lớn về chính sách tài chính của Đảng và Nhà nước hiện nay
1.3 - Vai trò của thông tin tài chính trên báo chí hiện nay
1.3.1 - Trên thế giới
1.3.2 - Việt Nam
Tiểu kết chương 1
Chương 2: THỰC TRẠNG THÔNG TIN LĨNH VỰC TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ HIỆN NAY 2.1 - Giới thiệu khái quát về Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
2.1.1 - Thời báo Tài chính Việt Nam 2.1.2 - Giới thiệu khái quát về Sài Gòn Đầu tư Tài chính
2.1.3 - Giới thiệu khái quát về chuyên trang Đầu tư - Tiền tệcủa báo Lao động
2.2- Nội dung thông tin tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
2.2.1 – Nội dung thông tin tài chính công trên Thời báo Tài chính Việt Nam
2.2.2 – Nội dung thông tin tài chính công trên Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
2.2.3 – Nội dung thông tin về các thị trường trên Thời báo Tài chính Việt Nam 2.2.4 – Nội dung thông tin về các thị trường trên báo Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
2.3 – Hình thức thông tin tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
2.3.1 – Về các thể loại báo chí
2.3.2 – Vị trí tin, bài về lĩnh vực tài chính
2.3.3 – Ngôn ngữ thể hiện và hình thức trình bày
Tiểu kết chương 2
3 4 6 6 7 8
9 9
15 19 19 21 24
26
26 26 27 27
28 30
42 47 61
67 68 73 74 77
Trang 7Chương 3: ĐỀ XUẤT ĐỔI MỚI CÁCH THỨC THÔNG TIN LĨNH VỰC TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ
3.1 – Một số kinh nghiệm rút ra qua công tác thông tin lĩnh vực tài chính trên báo
chí
3.1.1 – Thông tin cần chính xác, dễ hiểu và khách quan
3.1.2 - Tránh thông tin một chiều, cần có sự phản hồi kịp thời
3.1.3 – Đổi mới, cơ cấu lại tổ chức và nội dung để tăng hiệu quả thông tin
3.2 - Kiến nghị nâng cao hiệu quả thông tin tài chính trên báo chí
3.2.1 – Quy hoạch lại hệ thống báo chí nói chung và báo chí thông tin lĩnh vực tài chính nói riêng
3.2.2 – Đào tạo và đào tạo lại đội ngũ phóng viên, biên tập viên lĩnh vực tài chính theo hướng hiện đại, chuyên nghiệp
3.2.3 –Đổi mới kết cấu nội dung trang mục và hình thức thông tin về tài chính Tiểu kết chương 3
KẾT LUẬN
TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC
79
79 79 80 84 86
86 87
90
92
94 96 99
Trang 8MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết và lý do chọn đề tài
Qua hơn 2 thập kỷ đổi mới, mở cửa hội nhập kinh tế quốc tế, Việt Nam
đã tiến những bước dài trong việc tham gia với các nước trong sân chơi kinh tế, tài chính đặc biệt là lĩnh vực tài chính Việt Nam được hưởng các quy chế ưu đãi cho các nước gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới WTO về thuế xuất nhập khẩu; thuận lợi trong thu hút các nguồn vốn đầu tư nước ngoài; phát hành trái phiếu ra nước ngoài; nhận được nhiều sự hợp tác giúp đỡ từ việc xây dựng chính sách, đào tạo bồi dưỡng nguồn nhân lực, hỗ trợ vật chất Lĩnh vực Tài chính công đã có bước phát triển vượt bậc như: Thuế, Hải quan, Kho bạc, Dự trữ… đáp ứng yêu cầu của quốc gia và hội nhập quốc tế Cùng với đó, các thị trường tài chính được mở ra: Thị trường tiền tệ (Các công ty tài chính, ngân hàng, các quỹ đầu tư), thị trường chứng khoán, sàn giao dịch bất động sản, sàn giao dịch việc làm, các sàn giao dịch hàng hóa xuất nhập khẩu khác (cà phê, gạo, hạt tiêu…), thị trường giá cả (tiệm cận với mặt bằng giá thế giới)
Song hành cùng với sự lớn mạnh của nền kinh tế nói chung, lĩnh vực tài chính nói riêng, thông tin báo chí về lĩnh vực tài chính cũng đã có sự phát triển không ngừng Trên thực tế những năm gần đây, số lượng báo in, tạp chí kinh tế, tài chính, các báo mạng điện tử, các kênh truyền hình, phát thanh chuyên biệt về kinh tế, tài chính ào ạt xuất hiện
Về báo in, có thể kể đến Thời báo Tài chính Việt Nam, Báo Đầu tư Chứng khoán, Thời báo Kinh tế Việt Nam, Thời báo Ngân hàng, Sài Gòn Đầu tư Tài chính… Bên cạnh đó, các tờ báo chính trị, xã hội, đoàn thể cũng dành những chuyên trang hoặc chuyên mục cho những thông tin kinh tế - tài chính
Truyền hình cũng dành nhiều kênh chuyên biệt về thông tin tài chính như
InfoTV, VITV, FBNC Chẳng hạn như VITV - kênh tài chính kinh tế chuyên biệt chuyên sâu, phát sóng 24/24 trên tất cả các hệ thống cáp toàn quốc từ truyền hình Việt Nam, truyền hình Hà Nội, hệ thống truyền hình các tỉnh và Truyền hình kỹ thuật số Điểm nổi bật của VITV là luôn cung cấp các tin tức tài chính kinh tế mới nhất, đa chiều nhất về các hoạt động kinh tế trong và ngoài nước, đặc biệt thông tin về giao dịch của các sàn chứng khóan, giá vàng, dầu ngoại tệ được VITV cập nhật liên tục theo thời gian thực Hay như FBNC là kênh truyền hình kinh tế tài chính của Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh Đặc biệt là chương trình Bản tin Tài chính Kinh doanh trên VTV1 hàng ngày cũng luôn đưa những thông tin cập nhật về chính sách và hơi thở của đời sống tài chính…
Trang 9Về báo mạng và các trang thông tin điện tử, có thể kể đến VnExpress, Vietnamnet, CafeF, Laisuat.vn… với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt về độ
“nóng” và tầm quan trọng của những tin tức tài chính đang hàng ngày, hàng giờ tác động trực tiếp tới quốc kế dân sinh
Cùng với sự bùng nổ của báo chí kinh tế, đội ngũ phóng viên, biên tập viên chuyên về lĩnh vực kinh tế, tài chính cũng ngày một đông đảo hơn Thông tin kinh tế, tài chính trên báo chí cũng ngày một chuyên sâu hơn, không dừng ở việc đưa thông tin đơn thuần mà đã có sự phân tích, lý giải, phản biện và dự báo
từ các nhà báo, các nhà quản lý, chuyên gia kinh tế
Tuy nhiên, bên cạnh những thành quả đã được khẳng định, việc đưa thông tin kinh tế, tài chính trên báo chí vẫn tồn tại những vấn đề cần quan tâm
Đó là: Thông tin thiếu tính định hướng, thiếu nhãn quan chính trị; chồng chéo, báo nọ "copy" của báo kia; thiếu chiều sâu; thông tin thiếu minh bạch; thông tin một chiều Đặc biệt là chưa chú ý đến tính phản biện; còn ít những bài viết mang tính phân tích, dự báo sâu sắc, thậm chí không hiếm việc đưa ra những dự báo chủ quan, cảm tính nên chưa đáp ứng được nhu cầu của người đọc trước những quyết định đầu tư Những hạn chế nêu trên có thể dẫn tới hậu quả như công chúng bị hoang mang vì nhiễu thông tin; nhà sản xuất, kinh doanh bị thua thiệt; xuất khẩu bị ảnh hưởng; người dân và doanh nghiệp khó định hướng được kế hoạch đầu tư, tổ chức sản xuất Từ tình hình trên, đặt ra vấn đề cần phải nâng cao chất lượng của thông tin về kinh tế, đặc biệt về lĩnh vực tài chính trên báo chí
Xuất phát từ nhu cầu thực tiễn, với kiến thức và kinh nghiệm thu nhận được trong suốt thời gian học tập và làm báo tại một tờ báo chuyên về lĩnh vực tài chính và là cơ quan ngôn luận của Bộ Tài chính, tác giả lựa chọn nghiên cứu
đề tài “Nâng cao chất lượng thông tin lĩnh vực tài chính trên báo chí hiện nay”
để tìm kiếm giải pháp, cách thức hiệu quả cho công tác thông tin, tuyên truyền
về lĩnh vực tài chính, nhằm góp phần đưa thông tin về lĩnh vực tài chính lên một tầm mới trên lộ trình chuyên nghiệp hóa báo chí nước nhà
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Qua tìm hiểu ở Thư viện Quốc gia, của Thư viện Khoa Báo chí - Truyền thông (Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội), Học viện Báo chí Tuyên truyền và ở các Trung tâm nghiên cứu khác, cho thấy:
Trang 10Nói về vai trò của báo chí kinh tế, tài chính và sự cần thiết phải nâng cao chất lượng thông tin trên báo chí, có thể tham khảo nhiều thông tin bổ ích từ các tạp chí của Hội Nhà báo Việt Nam, tạp chí của Khoa Báo chí – Truyền thông (ĐH Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội), của Học viện Báo chí Tuyên truyền, cũng như các bài phát biểu, tham luận tại các hội thảo khoa học của các tác giả như PGS.TS Đinh Văn Hường, TS Trần Bá Dung, TS Đặng Đức Long
Từ trước đến nay, đã có một số luận văn đề cập đến vấn đề thông tin lĩnh vực tài chính trên báo chí, chẳng hạn như:
-“Báo chí góp phần hình thành và hoàn thiện chính sách tài chính đối ngoại”- Luận văn Thạc sỹ truyền thông (2001) của tác giả Nguyễn Lê Anh, bảo
vệ tại Phân viện Báo chí và Tuyên truyền (nay là Học viện Báo chí và Tuyên truyền), Hà Nội
-“Báo chí góp phần hình thành và hoàn thiện chính sách tài chính ở Việt Nam” - Luận văn Thạc sỹ truyền thông(2001) của tác giả Trần Đức Khang, bảo
vệ tại Phân viện Báo chí và Tuyên truyền (nay là Học viện Báo chí và Tuyên truyền), Hà Nội
-“Thông tin tuyên truyền về chứng khoán và thị trường chứng khoán” -
Luận văn Thạc sỹ truyền thông(2004) của tác giả Nguyễn Cao Cầm, bảo vệ tại Phân viện Báo chí và Tuyên truyền (nay là Học viện Báo chí và Tuyên truyền),
- “Thông tin kinh tế trên truyền hình” của Ngô Bá Thành.
- “Khối tạp chí kinh tế Việt Nam trong tiến trình hội nhập và phát triển” của
Trần Thị Thanh Hà
Tuy nhiên chưa có luận văn nào đề cập cụ thể, trực diện và bao quát nghiên cứu về thông tin tài chính trên báo chí, đặc biệt là thông tin về lĩnh vực đặc thù của lĩnh vực tài chính Vì vậy luận văn này là một nghiên cứu mới mẻ, thông qua kinh nghiệm và thực tiễn hoạt động của chính tác giả trong 20 năm theo dõi
và làm việc trong lĩnh vực này Hy vọng qua việc nghiên cứu, khảo sát thông tin
1 năm trên các ấn phẩm Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư tài chính
và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ (Báo Lao động), cũng như thông qua việc tiếp
Trang 11xúc, khảo sát, lấy ý kiến của các doanh nghiệp, các chuyên gia, các nhà quản lý, các nhà báo chuyên viết về lĩnh vực tài chính – kinh tế…, tác giả hy vọng luận văn này sẽ là một công trình gợi mở, hệ thống được nhiều vấn đề bổ ích, góp phần nâng cao chất lượng thông tin lĩnh vực tài chính nói riêng và nâng cao chất lượng thông tin báo chí nói chung, theo hướng chuyên sâu, chuyên nghiệp, hiệu qủa.
3 Mục đích, nhiệm vụ, nội dung nghiên cứu
+ Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu về lĩnh vực thông tin tài chính thực tế qua 1 năm, từ 3/2012 - 3/2013 trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ (Báo Lao động), có sự so sánh, đánh giá, từ đó rút ra những mặt được và chưa được, đề xuất giải pháp đổi mới, nâng cao chất lượng thông tin trong lĩnh vực tài chính
Để thực hiện những mục đích trên, luận văn xác định sẽ thực hiện những nhiệm vụ sau:
- Trình bày một số vấn đề mang tính cơ sở lý luận liên quan đến nội dung
đề tài: Các khái niệm cơ bản về kinh tế, tài chính của quốc gia: Tài chính công, chứng khoán, tiền tệ - ngân hàng, bất động sản; Quan điểm và chính sách của Đảng, Nhà nước về tài chính
- Khảo sát thông tin tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam 01 năm qua và bức tranh chung của thông tin về tài chính trên một số báo khác, điển hình là 02 ấn phẩm Sài Gòn Đầu tư tài chính và Đầu tư - Tiền tệ: Số lượng tin bài, trang báo dành cho thông tin tài chính; các lĩnh vực; hình thức trình bày…
- Đánh giá thực trạng, những thành công, hạn chế về thông tin lĩnh vực tài chính của Thời báo Tài chính Việt Nam nói riêng và báo chí nói chung Từ
đó đưa ra một số đề xuất về nâng cao chất lượng tác phẩm báo chí thông tin về tài chính
Vì vậy, mục đích nghiên cứu của đề tài “Nâng cao chất lượng thông tin lĩnh vực tài chính trên báo chí hiện nay” (Khảo sát trên tờ Thời báo Tài chính Việt Nam, Báo Sài Gòn Đầu tư tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ Báo Lao động, từ 3/2012 - 3/2013)là trên cơ sở hình thành nhận thức lý luận và nhu cầu thực tiễn về báo chí với vấn đề kinh tế, tài chính ở nước ta hiện nay, nhằm nhận diện, phân tích thực trạng thông tin, tuyên truyền về lĩnh vực này trên các
ấn phẩm báo chí, đặc biệt là Thời báo Tài chính Việt Nam, từ đó tìm kiếm các
Trang 12giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả tuyên truyền của báo chí nói chung và báo chí tuyên truyền lĩnh vực tài chính nói riêng.
+ Nội dung và nhiệm vụ nghiên cứu:
Đề tài tập trung nội dung nghiên cứu về thông tin lĩnh vực tài chính, trong
đó đề cập đến mối quan hệ giữa báo chí với các chính sách tài chính và các hoạt động quản lý, điều hành, thực thi trong lĩnh vực tài chính Vì vậy, trong phạm vi
đề tài này, tác giả xác định những nhiệm vụ nghiên cứu như sau:
- Làm rõ về mặt lý luận vai trò, sự cần thiết của thông tin tài chính trong đời sống thông tin báo chí nói chung và đời sống xã hội
- Khảo sát, phân tích, đánh giá về cách thức tổ chức thông tin, nội dung thông tin về kinh tế, tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ báo Lao động
- Làm rõ những yêu cầu của hoạt động thông tin về lĩnh vực tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam nói riêng và báo chí nói chung
- Nêu lên một số khuyến nghị, đề xuất nhằm đổi mới cách thức thông tin,
từ đó nâng cao hiệu quả thông tin tuyên truyền cho các hoạt động của ngành Tài chính và các lĩnh vực liên quan đến tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam – Cơ quan ngôn luận của Bộ Tài chính nói riêng và báo chí nói chung
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
+ Đối tượng nghiên cứu:
- Thông tin lĩnh vực tài chính trên báo chí, trong đó lấy tờ Thời báo Tài chính Việt Nam với tư cách là ấn phẩm chủ đạo trong lĩnh vực này và có sự so sánh, đối chiếu với một số ấn phẩm báo chí khác, đại diện là tờ Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ (Báo Lao động)
+ Phạm vi nghiên cứu:
- Phạm vi khảo sát: 3 ấn phẩm bao gồm Thời báo Tài chính Việt Nam,
Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ (Báo Lao động), trong thời gian 01 năm 3/2012 - 3/2013
- Tập trung vào 02 lĩnh vực: Tài chính công (Chính sách tài chính; Thu, chi ngân sách qua cơ quan Thuế, Hải quan, Kho bạc); Các thị trường (Trái phiếu
và vay nợ nước ngoài, Chứng khoán, Tiền tệ, Bất động sản, Giá cả)
Trang 135 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
+ Cơ sở lý luận:
Đề tài luận văn này được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận của Chủ nghĩa Mác – Lê nin, Tư tưởng Hồ Chí Minh và hệ thống lý luận về báo chí truyền thông Việt Nam
Cơ sở thực tiễn của luận văn là chính sách của Đảng, Nhà nước về phát triển nền kinh tế Việt Nam theo hướng kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; hệ thống văn bản pháp luật, điều hành của Chính phủ, của Bộ Tài chính trong việc triển khai thực hiện Chiến lược phát triển kinh tế, tài chính; định hướng và nội dung thông tin liên quan đến các lĩnh vực kinh tế, tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư
- Tiền tệ, trong 01 năm, từ 3/2012 đến 3/2013
+ Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp chung: Phương pháp luận triết học của Chủ nghĩa Duy vật biện chứng và Chủ nghĩa Duy vật lịch sử được sử dụng làm nền tảng xuyên suốt quá trình nghiên cứu
- Phương pháp riêng:
+ Nghiên cứu, khảo cứu tài liệu
+ Thống kê, phân tích tài liệu
+ Điều tra: Sử dụng phiếu điều tra trong đối tượng là bạn đọc
+ So sánh, đối chiếu: So sánh, đối chiếu với một số tờ báo khác đưa thông tin về lĩnh vực tài chính
+ Phân tích, tổng hợp: Rút ra những kinh nghiệm, những bài học và yêu cầu cho thông tin về lĩnh vực tài chính, từ đánh giá của lãnh đạo Đảng, Nhà nước về báo chí, về báo chí kinh tế tài chính, về Thời báo Tài chính Việt Nam;
từ đánh giá của lãnh đạo Bộ Tài chính, lãnh đạo Ban Tuyên giáo Trung ương, Hội Nhà báo Việt Nam qua phỏng vấn hoặc chỉ đạo trong giao ban báo chí; từ phản hồi của bạn đọc trong và ngoài ngành
+ Phỏng vấn sâu: Phỏng vấn chuyên gia, các nhà quản lý trong lĩnh vực kinh tế - tài chính
+ Thảo luận nhóm: Thảo luận với các đồng nghiệp, với các nhà quản lý báo chí trong hệ thống báo chí ngành Tài chính
Trang 146 Đóng góp mới của luận văn
Luận văn đi sâu tìm hiểu thực trạng hoạt động thông tin về lĩnh vực tài chính của Thời báo Tài chính Việt Nam, với tư cách là một ấn phẩm chủ đạo, có tham khảo, so sánh liên hệ thêm với một số tờ báo khác (Sài Gòn Đầu tư tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ báo Lao động), qua đó góp phần hệ thống hóa nhận thức lý luận trong việc thông tin tuyên truyền trên báo chí về kinh tế, tài chính
Bên cạnh đó, việc nghiên cứu thêm 2 ấn phẩm khác là Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ (Báo Lao động), có so sánh, phân tích, đánh giá, đã cho thấy những cách tiếp cận, xử lý thông tin khác nhau về những nội dung chính sách, hoạt động quản lý, thực thi… trong lĩnh vực tài chính Do vậy luận văn có thể làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan báo chí khảo cứu trong việc hoạch định tổ chức thông tin về công tác tài chính
Đồng thời, thông qua việc nghiên cứu, khảo sát và phân tích, tác giả đã đưa ra những khuyến nghị, những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác thông tin tuyên truyền về lĩnh vực kinh tế, tài chính trên các cơ quan báo chí trong nước, báo chí ngành Tài chính và đặc biệt là Thời báo Tài chính Việt Nam trong thời gian tới
Luận văn có thể được coi là một tài liệu tham khảo cho những người viết báo chuyên về lĩnh vực kinh tế, tài chính và những người làm quản lý các cơ quan báo chí ngành Tài chính, nhằm góp phần nâng cao hiệu quả công tác định hướng dư luận, góp sức vào thực hiện hiệu quả công tác tuyên truyền và đáp ứng nhu cầu của công chúng Đồng thời làm tài liệu tham khảo cho hoạt động nghiên cứu, đào tạo cho các cơ quan báo chí, các cơ sở đào tạo báo chí nói chung
Trang 157 Kết cấu luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn có 3 chương gồm:
CHƯƠNG 1 - Thông tin tài chính và vai trò của thông tin tài chính trên báo chí
CHƯƠNG 2 – Thực trạng thông tin lĩnh vực tài chính trên báo chí hiện nay
CHƯƠNG 3 - Đề xuất đổi mới cách thức thông tin lĩnh vực tài chính trên báo chí
Chương 1: THÔNG TIN TÀI CHÍNH VÀ VAI TRÒ CỦA THÔNG TIN TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ
1.1 Một số khái niệm, thuật ngữ
1.1.1 Tài chính
Tài chính (Theo định nghĩa trong từ điển Kinh tế) là phạm trù kinh tế,
phản ánh các quan hệ phân phối của cải xã hội dưới hình thức giá trị Phát sinh trong quá trình hình thành, tạo lập, phân phối các quỹ tiền tệ của các chủ thể trong nền kinh tế nhằm đạt mục tiêu của các chủ thể ở mỗi điều kiện nhất định
Hay đơn giản Tài chính là việc sử dụng các nguồn lực, vốn liếng sao cho hiệu
quả nhất
Hệ thống tài chính là tổng thể của các bộ phận khác nhau trong một cơ
cấu tài chính, mà ở đó các quan hệ tài chính hoạt động trên các lĩnh vực khác nhau nhưng có mối liên hệ tác động lẫn nhau theo những quy luật nhất định
Thị trường tài chính là nơi diễn ra các hoạt động giao dịch và mua bán
quyền sử dụng những khoản vốn thông qua phương thức giao dịch và những công cụ tài chính nhất định
Thị trường tài chính thu hút, huy động các nguồn tài chính trong và ngoài nước, khuyến khích tiết kiệm và đầu tư; Thị trường tài chính góp phần thúc đẩy, nâng cao hiệu quả sử dụng tài chính; Thị trường tài chính thực hiện chính sách tài chính, chính sách tiền tệ của nhà nước
1.1.2 Tài chính công
Trang 16Khái niệm tài chính mà chúng ta đề cập trên các phương tiện thông tin
đại chúng hiện nay chủ yếu là Tài chính nhà nước, Tài chính quốc gia hay còn
gọi là Tài chính công Đây là một lĩnh vực cốt lõi, là mạch máu của nền kinh tế
Đó là toàn bộ việc thu – chi của một quốc gia
Trong cuốn Giáo trình Quản lý tài chính công (2009) của Học viện Tài
chính đã nêu rõ định nghĩa: Tài chính công là tổng thể các hoạt động thu chi bằng tiền do nhà nước tiến hành, nó phản ánh hệ thống các quan hệ kinh tế nảy sinh trong quá trình tạo lập và sử dụng các quỹ công, nhằm phục vụ việc thực hiện các chức năng của nhà nước và đáp ứng các nhu cầu, lợi ích chung của toàn xã hội [22, Tr 138].
Thuật ngữ liên quan:
Nếu phân loại Tài chính công theo nội dung quản lý, thì có thể chia Tài chính công thành các bộ phận: Ngân sách nhà nước; Tín dụng nhà nước; và các Quỹ tài chính nhà nước ngoài Ngân sách nhà nước
Ngân sách nhà nước
Theo Giáo trình Quản lý tài chính công (2009) của Học viện Tài chính
định nghĩa: “Ngân sách nhà nước là mắt khâu quan trọng nhất giữ vai trò chủ đạo trong Tài chính công Thu của Ngân sách nhà nước được lấy từ mọi lĩnh vực kinh tế – xã hội khác nhau, trong đó thuế là hình thức thu phổ biến dựa trên tính cưỡng chế là chủ yếu.” [22, Tr 245]
Tương ứng với các cấp ngân sách, quỹ Ngân sách nhà nước được chia thành: Quỹ ngân sách của Chính phủ Trung ương; quỹ ngân sách của chính quyền cấp tỉnh và tương đương; quỹ ngân sách của chính quyền cấp huyện và tương đương; quỹ ngân sách của chính quyền cấp xã và tương đương Phục vụ thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của chính quyền nhà nước các cấp, quỹ ngân sách lại được chia thành nhiều phần nhỏ để sử dụng cho các lĩnh vực khác nhau, như: phần dùng cho phát triển kinh tế; phần dùng cho phát triển văn hoá, giáo dục, y tế; phần dùng cho hoạt động của các lĩnh vực xã hội, an ninh, quốc phòng…
Đặc trưng cơ bản của các quan hệ trong tạo lập và sử dụng ngân sách nhà nước là mang tính pháp lý cao gắn liền với quyền lực chính trị của Nhà nước và không mang tính hoàn trả trực tiếp là chủ yếu
Tín dụng nhà nước
Trang 17Tín dụng nhà nước bao gồm cả hoạt động đi vay và cho vay của Nhà nước Tín dụng nhà nước thường được sử dụng để hỗ trợ Ngân sách nhà nước trong các trường hợp cần thiết Thông qua hình thức Tín dụng nhà nước, Nhà nước động viên các nguồn tài chính tạm thời nhàn rỗi của các pháp nhân và thể nhân trong xã hội nhằm đáp ứng nhu cầu về nguồn tài chính của các cấp chính quyền nhà nước trong việc thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế – xã hội, chủ yếu là thông qua việc cấp vốn thực hiện các chương trình cho vay dài hạn Việc thu hút các nguồn tài chính tạm thời nhàn rỗi qua con đường Tín dụng nhà nước được thực hiện bằng cách phát hành Trái phiếu Chính phủ như: Tín phiếu Kho bạc nhà nước; trái phiếu Kho bạc nhà nước; trái phiếu công trình (ở Việt Nam hiện có hình thức trái phiếu đô thị); Công trái quốc gia (ở Việt Nam là công trái xây dựng Tổ quốc) trên thị trường tài chính.
Đặc trưng cơ bản của các quan hệ trong tạo lập và sử dụng quỹ tiền tệ qua hình thức tín dụng nhà nước là mang tính tự nguyện và có hoàn trả
Các Quỹ tài chính nhà nước ngoài Ngân sách nhà nước (gọi tắt là các
Quỹ ngoài ngân sách)
Các Quỹ ngoài ngân sách là các quỹ tiền tệ tập trung do Nhà nước thành lập, quản lý và sử dụng nhằm cung cấp nguồn lực tài chính cho việc xử lý những biến động bất thường trong quá trình phát triển kinh tế – xã hội và để hỗ trợ thêm cho Ngân sách nhà nước trong trường hợp khó khăn về nguồn tài chính
1.1.3 Chứng khoán
Chứng khoán là bằng chứng xác nhận quyền và lợi ích hợp pháp của
người sở hữu đối với tài sản hoặc phần vốn của tổ chức phát hành Chứng khoán được thể hiện bằng hình thức chứng chỉ, bút toán ghi sổ hoặc dữ liệu điện tử
Chứng khoán là một phương tiện có thể thỏa thuận và có thể thay thế
được, đại diện cho một giá trị tài chính Chứng khoán gồm các loại: chứng khoán cổ phần (ví dụ cổ phiếu phổ thông của một công ty), chứng khoán nợ (như trái phiếu nhà nước ) và các chứng khoán phái sinh (như các quyền chọn, quy đổi hoặc tương lai )
Thị trường chứng khoán: Là nơi mua bán các giấy tờ có giá (cổ phiếu,
trái phiếu và các loại chứng khoán) cũng như huy động nguồn vốn mới
Chỉ số chứng khoán:
Trang 18+ Để đo lường sự biến động của giá cả chứng khoán của toàn bộ thị
trường, người ta dùng chỉ số chứng khoán
Ví dụ: Chỉ số Nickei (Nhật Bản), Dow Jones (NewYork – Mỹ) Mỗi thị trường có cách tính chỉ số riêng của mình Chỉ số chứng khoán có thể hiểu là mức giá trung bình của một số loại cổ phiếu của các công ty hàng đầu trên thị trường
+ Huy động vốn trên thị trường chứng khoán
Chức năng thứ 2 của thị trường chứng khoán là huy động vốn Ví dụ, khi một công ty cần phải huy động thêm một lượng vốn thì sẽ tổ chức và phát hành cổ phiếu Đây là cách huy động vốn nhanh nhất, hiệu quả nhất ngoài hình thức như vay ngân hàng, huy động từ các phương thức khác
Một số thuật ngữ liên quan:
Cổ phiếu:
+ Số vốn của một công ty được chia thành nhiều phần nhỏ bằng nhau gọi
là cổ phần Người mua cổ phần gọi là cổ đông Cổ đông được cấp một giấy
chứng nhận sở hữu cổ phần gọi là cổ phiếu.
+ Chỉ có công ty cổ phần mới phát hành cổ phiếu Như vậy, cổ phiếu chính là một chứng thư chứng minh quyền sở hữu của một cổ đông đối với một công ty cổ phần và cổ đông là người có cổ phần thể hiện bằng cổ phiếu Mỗi cổ đông có thể sở hữu một hoặc nhiều cổ phiếu
Trái phiếu:
- Trái phiếu là một chứng thư chứng nhận nghĩa vụ nợ của người phát
hành phải trả cho người sở hữu trái phiếu đối với một khoản tiền cụ thể (mệnh giá của trái phiếu), trong một thời gian xác định và với một lợi tức quy định Người phát hành có thể là doanh nghiệp (trái phiếu trong trường hợp này được gọi là trái phiếu doanh nghiệp), một tổ chức chính quyền như Kho bạc nhà nước (trong trường hợp này gọi là trái phiếu kho bạc), chính phủ (trong trường hợp này gọi là công trái hoặc trái phiếu chính phủ)
1.1.4.Bất động sản
Bất động sản (BĐS) được hiểu nôm na là nguồn tài sản lớn “bất động”, không thể di chuyển được… Bộ luật Dân sự 2005 đã quy định: “Bất động sản là các tài sản bao gồm: Đất đai; Nhà, công trình xây dựng gắn liền với đất đai, kể
cả các tài sản gắn liền với nhà, công trình xây dựng đó; Các tài sản khắc gắn liền với đất đai; Các tài sản khác do pháp luật quy định” (Điều 174).
Phân loại bất động sản:
Trang 19BĐS được phân chia thành nhiều loại, với đặc điểm và yêu cầu sử dụng rất khác nhau Trong quá trình quản lý cần phân loại BĐS theo đặc điểm hình thành và khả năng tham gia thị trường của từng loại để bảo đảm cho việc xây dựng chính sách phát triển và quản lý thị trường BĐS phù hợp với tình hình thực
tế Từ kinh nghiệm của nhiều nước và kết quả nghiên cứu ở nước ta, BĐS có thể phân thành ba nhóm: BĐS có đầu tư xây dựng, BĐS không đầu tư xây dựng và BĐS đặc biệt
Nhóm 1: BĐS có đầu tư xây dựng gồm: BĐS nhà ở, BĐS nhà xưởng và
công trình thương mại - dịch vụ, BĐS hạ tầng (hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội), BĐS là trụ sở làm việc
Nhóm 2: BĐS không đầu tư xây dựng: BĐS thuộc nhóm này chủ yếu là
đất nông nghiệp (dưới dạng tư liệu sản xuất) bao gồm các loại đất nông nghiệp, đất rừng, đất nuôi trồng thuỷ sản, đất làm muối, đất hiếm, đất chưa sử dụng
Nhóm 3: BĐS đặc biệt là những BĐS như các công trình bảo tồn quốc
gia, di sản văn hoá vật thể, nhà thờ họ, đình chùa, miếu mạo, nghĩa trang… Đặc điểm của nhóm này là khả năng tham gia thị trường rất thấp
Phân loại thị trường tiền tệ:
Căn cứ theo cơ cấu thị trường: Thị trường tiền tệ sơ cấp và thứ cấp
Căn cứ theo tiền tệ: Thị trường nội tệ và Thị trường ngoại hối
Căn cứ theo loại công cụ thị trường:
Thị trường tiền gửi và tín dụng ngắn hạn; các giấy tờ có giá ngắn hạnCăn cứ phạm vi thị trường: Thị trường tiền tệ liên ngân hàng và Thị trường mở
Đặc điểm thị trường tiền tệ:
Đây là thị trường quan trọng để tài trợ các nhu cầu về vốn lưu động của các doanh nghiệp và Chính phủ Với sự tham gia của Chính phủ, Ngân hàng Trung ương, các trung gian tài chính, thị trường tiền tệ được đánh giá là thị trường có độ an toàn cao và là thị trường bán buôn hữu hiệu
Trang 20Thị trường tiền tệ là thị trường hết sức nhạy cảm với những sự kiện biến động về kinh tế, chính trị, xã hội Vì vậy nó được coi như là thước đo của nền kinh tế.
Vai trò của thị trường tiền tệ:
Điều hòa vốn ngắn hạn và thanh khoản cho nền kinh tế, góp phần thực hiện chính sách tiền tệ quốc gia
Đáp ứng nhu cầu vốn ngắn hạn với chi phí thấp cho Chính phủ, công ty
Thông tin tài chính:
Thông tin tài chính ở luận văn được dùng với nghĩa là thông tin được thể hiện bằng các hình thức tin, bài trên báo chí, phản ánh về các lĩnh vực tài chính chủ yếu của quốc gia như: Tài chính công; Chứng khoán; Tiền tệ; Bất động sản
1.1.7 Báo chí
Báo chí:
Trong cuốn “Cơ sở lý luận báo chí truyền thông” của nhóm tác giả Dương Xuân Sơn, Đinh Văn Hường, Trần Quang, Nxb Đại học Quốc gia Hà Nội xuất bản năm 2004 đã khẳng định báo chí là một hình thái ý thức xã hội; là
công cụ, vũ khí quan trọng trên mặt trận tư tưởng, văn hóa “Báo chí luôn lấy hiện thực khách quan làm đối tượng phản ánh Thông tin báo chí là một quá trình liên tục, xuyên suốt trong mối quan hệ chặt chẽ giữa Cuộc sống – Nhà báo – Tác phẩm – Công chúng Hiện thực tái hiện trên báo chí phải là một hiện thực sôi động, tiêu biểu và luôn luôn đổi mới”.[20, Tr 23].
Vai trò của báo chí:
Báo chí có vai trò hết sức quan trọng trong đời sống xã hội Xã hội càng phát triển, vai trò của báo chí càng được nâng cao
Báo chí “Là kênh tạo lập, định hướng và hướng dẫn dư luận; Là kênh chủ yếu cung cấp kiến thức, thông tin về tình hình thời sự trong nước và quốc tế
Trang 21cho nhân dân; Là một công cụ hữu hiệu để quản lý, điều hành và cải cách xã hội; Là một định chế với những quy tắc và chuẩn mực riêng của mình và có những quan hệ mật thiết với các định chế khác trong xã hội Chúng cũng trở thành một bộ phận hữu cơ không thể thiếu trong đời sống hàng ngày của mọi cá nhân, là phương tiện cung cấp thông tin, kiến thức và giải trí cho người dân”
1.2 Một số định hướng lớn về chính sách tài chính của Đảng và Nhà nước hiện nay
1.2.1 Chính sách Tài chính quốc gia
Xây dựng chính sách tài chính quốc gia bao gồm những mục tiêu chính: Nhằm tăng cường tiềm lực tài chính đất nước, kiểm soát lạm phát, an sinh xã hội.
Nội dung của mục tiêu tăng cường tiềm lực của đất nước bao gồm việc
nâng cao tiềm lực tài chính cho nhà nước, doanh nghiệp, tối ưu hóa việc phân bổ các nguồn lực và nâng cao hiệu quả sử dụng chúng
Để đạt được mục tiêu này, chính sách tài chính quốc gia phải đưa ra được các chính sách nhằm khơi thông các nguồn vốn trong nền kinh tế, tạo điều kiện cho nhà nước và doanh nghiệp có thể huy động tối đa các nguồn lực trong và ngoài nước, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế để tạo tích lũy cho nền kinh tế, ban hành các văn bản pháp luật, khuyến khích thành lập các tổ chức như các công ty cung cấp thông tin tài chính, định mức tín nhiệm nhằm làm minh bạch các thông tin về tài chính để nâng cao khả năng giám sát hiệu quả sử dụng các nguồn tài chính
Nội dung kiểm soát lạm phát: Lạm phát không chỉ là tác nhân làm xói
mòn hiệu quả của tăng trưởng kinh tế mà còn bóp méo các kết quả hoạt động tài chính, làm cho việc đánh giá và ra các quyết định tài chính bị sai lệch Chính vì vậy, việc kiểm soát được lạm phát, ổn định được sức mua của đồng tiền sẽ tạo điều kiện cho kinh tế tăng trưởng bền vững và môi trường tài chính lành mạnh
An sinh xã hội:Cũng như mọi chính sách kinh tế vĩ mô khác, chính sách
tài chính quốc gia phải hướng tới việc tạo công ăn việc làm cho người dân, giảm
Trang 22thất nghiệp, qua đó nâng cao đời sống vật chất, văn hóa của nhân dân, đảm bảo
an sinh xã hội
1.2.2.Chiến lược Tài chính đến năm 2020
Ngày 18/4/2012, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 450/QĐ-TTg về việc phê duyệt Chiến lược Tài chính đến năm 2020 Ngày 30/1/2013, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã ra Quyết định số 224/QĐ-BTC về việc phê duyệt Chương trình hành động của ngành Tài chính, triển khai thực hiện Chiến lược Tài chính đến năm 2020, trong đó bao gồm một số giải pháp chủ yếu sau:
Tiếp tục xử lý tốt mối quan hệ giữa tích lũy và tiêu dùng, giữa tiết kiệm
và đầu tư; có chính sách khuyến khích tăng tích lũy cho đầu tư phát triển, hướng dẫn tiêu dùng; thu hút hợp lý các nguồn lực xã hội để tập trung đầu tư cho hạ tầng kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tạo tiền đề đẩy mạnh
cơ cấu lại nền kinh tế và đổi mới mô hình tăng trưởng…
Nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực tài chính công, cải cách cơ chế tài chính đối với lĩnh vực sự nghiệp công, tài chính doanh nghiệp nhà nước; cải cách tiền lương; củng cố hệ thống an sinh xã hội
Phát triển đồng bộ các loại thị trường, tái cấu trúc thị trường tài chính và dịch vụ tài chính; mở rộng và đa dạng hóa các hình thức hoạt động trên thị trường để động viên các nguồn lực trong và ngoài nước cho phát triển kinh tế -
xã hội
Tập trung phát triển thị trường chứng khoán ổn định, vững chắc, hoạt động hiệu quả, vận hành an toàn, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể tham gia thị trường; thúc đẩy phát triển thị trường trái phiếu
Đảm bảo an ninh, an toàn tài chính quốc gia, cân đối ngân sách tích cực, giảm dần tỷ lệ bội chi ngân sách nhà nước; duy trì dư nợ Chính phủ và nợ quốc gia trong giới hạn an toàn; tăng cường dự trữ nhà nước để đáp ứng kịp thời các nhu cầu đột xuất của nền kinh tế
Tiếp tục hoàn thiện thể chế tài chính đảm bảo tính đồng bộ, ổn định theo nguyên tắc thị trường có sự điều tiết của nhà nước Đổi mới tổ chức bộ máy ngành tài chính theo hướng hiện đại, hiệu lực, hiệu quả
Trang 23Đến năm 2020 xây dựng một hệ thống thuế đồng bộ, có cơ cấu bền vững, phù hợp với thông lệ quốc tế và có khả năng huy động đầy đủ, chủ động, hợp lý nguồn thu cho ngân sách nhà nước
Chiến lược Tài chính đến năm 2020 được thực hiện theo 2 giai đoạn, tương ứng với Kế hoạch Tài chính-Ngân sách 5 năm 2011-2015 và Kế hoạch Tài chính-Ngân sách 5 năm 2016-2020
Chiến lược này được cụ thể hóa thông qua 9 chiến lược ngành: Chiến lược cải cách hệ thống thuế giai đoạn 2011-2020; Chiến lược phát triển Hải quan đến năm 2020; Chiến lược phát triển Kho bạc Nhà nước đến năm 2020; Chiến lược nợ công và nợ nước ngoài của quốc gia giai đoạn 2011-2020 và tầm nhìn đến năm 2030; Chiến lược phát triển thị trường bảo hiểm Việt Nam giai đoạn 2011-2020; Chiến lược phát triển thị trường vốn đến năm 2020; Chiến lược phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2011-2020; Chiến lược phát triển dự trữ quốc gia đến năm 2020; Chiến lược kế toán-kiểm toán đến năm
2020, tầm nhìn 2030
1.2.3 Nghị quyết 01/NQ-CP ngày 7/1/2013 của Chính phủ
Đó là Nghị quyết về những giải pháp chủ yếu chỉ đạo điều hành thực hiện
kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách Nhà nước năm 2013
Những giải pháp chủ yếu được nêu trong Nghị quyết 01, đó là :
Tăng cường ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát: Thực hiện chính sách tiền tệ linh hoạt, thận trọng, hiệu quả; Thực hiện chính sách tài khóa chặt chẽ, triệt để tiết kiệm; Đẩy mạnh phát triển thương mại, tăng cường thu hút đầu tư; Tăng cường kiểm soát giá cả, thị trường; Nâng cao chất lượng công tác thống
kê, dự báo;
Tập trung tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy sản xuất kinh doanh: Hỗ trợ doanh nghiệp vay vốn, xử lý hiệu quả nợ xấu; Tập trung hỗ trợ thị trường, giải quyết hàng tồn kho; Tạo điều kiện, môi trường thuận lợi cho sản xuất kinh doanh;
Đẩy mạnh thực hiện các đột phá chiến lược, gắn với tái cơ cấu nền kinh tế; đảm bảo an sinh xã hội, phúc lợi và cải thiện đời sống nhân dân; Phát triển giáo dục đào tạo, khoa học công nghệ và chăm sóc sức khỏe nhân dân;
Tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, phát huy quyền làm chủ của nhân dân, phòng chống tham nhũng lãng phí, bảo đảm trật tự an toàn xã hội và xây dựng đời sống văn hóa;
Trang 24Bảo đảm quốc phòng an ninh và ổn định chính trị, xã hội; nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại; tăng cường công tác thông tin tuyên truyền, tạo đồng thuận xã hội.
1.2.4 Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 7/1/2013 của Chính phủ
Nghị quyết này ban hành về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh, hỗ trợ thị trường, giải quyết nợ xấu
Trong đó bao gồm các giải pháp như:
Đẩy nhanh việc giải ngân vốn đầu tư đối với các dự án, chương trình trong phạm vi quản lý, nhất là đối với vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước, vốn trái phiếu Chính phủ, vốn chương trình mục tiêu quốc gia theo đúng quy định;
Mở rộng thị trường trong nước và xuất khẩu;
Thực hiện rà soát để sửa đổi, bổ sung hoặc tŕnh cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung cơ chế chính sách, xoá bỏ các rào cản đầu tư bất hợp lý, tạo thuận lợi về hạ tầng, mặt bằng, nguồn nhân lực, thủ tục hành chính…;
Tăng cường thu hút, đẩy nhanh giải ngân các nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI);
Thực hiện đồng bộ các biện pháp, nhất là các biện pháp về vốn tín dụng, lãi suất cho vay để tháo gỡ khó khăn cho các lĩnh vực có sản phẩm tồn kho lớn;
Giảm, giãn, gia hạn thuế cho doanh nghiệp có điều kiện phục hồi, mở rộng sản xuất…
1.3 Vai trò của thông tin tài chính trên báo chí hiện nay
1.3.1 Trên thế giới:
Với các nước mà nền kinh tế cũng như báo chí có sự phát triển lâu đời, vai trò của thông tin tài chính trên báo chí được nhận thức từ rất sớm và luôn được đánh giá cao Để phát triển kinh tế thị trường không thể không có thị trường tài chính Thị trường tài chính là tiền đề đồng thời cũng là điều kiện để phát triển nền kinh tế thị trường một cách hiệu quả và ổn định Thị trường tài chính lớn mạnh thì nền kinh tế mới phát triển nhanh và ngược lại nếu thị trường tài chính nhỏ bé yếu ớt thì nền kinh tế phát triển chậm
Chính vì vậy, nhu cầu về thông tin kinh tế nói chung, tài chính nói riêng của công chúng ngày càng lớn Nhu cầu này của họ phần lớn được đáp ứng là từ
Trang 25việc nghe, xem và đọc các sản phẩm truyền thông Độc giả, thính giả, khán giả luôn tìm được những thông tin bổ ích cho công việc, cuộc sống thường ngày từ các con số, sự việc, thống kê, báo cáo về tài chính và cả những cuộc tranh luận
về tác động của các hoạt động này trong xã hội
Trên thế giới, báo chí kinh tế, tài chính đã phân hóa mạnh mẽ Lĩnh vực bao quát của các nhà báo kinh tế ngày càng mở rộng và sâu sát Nhiều tờ báo kinh tế, tài chính đã có tên tuổi lẫy lừng và trở thành cơ quan quyền lực thực sự
Có thể kể đến những hãng thông tấn, báo chí, truyền hình danh tiếng
như: Reuters, Financial Times, New York Times…
Reuters, 1 trong 4 hãng thông tấn lớn nhất thế giới Đây là nơi cung cấp
dữ liệu tài chính và thông tin toàn cầu cho các cơ quan truyền thông khắp thế giới Nguồn thu chủ yếu từ thị trường tài chính với các thông tin về thị trường, tỉ giá, các báo cáo phân tích tình hình thị trường và thông tin về sản phẩm thương mại…
Tờ Financial Times của nước Anh, thành lập năm 1888 Trong các tờ báo
về tài chính kinh tế trên thế giới, đây là tờ báo có số lượng phát hành cao nhất thế giới Financial Times là tờ báo kinh doanh của Anh mang tính quốc tế, có ảnh hưởng đến chính sách kinh tế của Anh Mỗi ngày báo xuất bản 4 phiên bản khác nhau dành cho Anh, châu Âu, Mỹ và châu Á
New York Times (NYT) là ấn phẩm của tập đoàn New York Times, nơi
quản lý trên 40 tờ báo khác nhau Không chỉ xếp đầu bảng những tờ báo hay nhất thế giới mà NYT còn được xem là tờ báo quan trọng nhất trong lịch sử Hoa
Kỳ Số lượng phát hành hàng ngày của NYT hiện là 876.639 bản, xếp thứ 3 những tờ báo có lượng “tia ra” lớn tại Mỹ
Bên cạnh đó cũng phải kể đến những hãng tin tài chính hàng đầu như
Bloomberg Bloomberg.com là 1 trong 5 websites về thông tin kinh tế được truy
cập nhiều nhất trên toàn cầu Kênh truyền hình Bloomberg là kênh thông tin tài chính và kinh tế, được phát 24/24 giờ bằng tiếng Anh, chuyên cung cấp các số liệu về thị trường và tài chính hiện tại, tình hình giá cả, thương mại, các tin tức
và thông tin cần thiết cho các cộng đồng, các công ty, các tập đoàn, các tổ chức thông tin, các chuyên gia pháp lý và tài chính và các cá nhân, các cuộc phỏng vấn trực tiếp về bí quyết thành công với các Tổng Giám đốc, những chuyên gia kinh tế, tư vấn chiến lược của các hãng nổi tiếng trên thế giới như: IBM, Microsoft, Toyota, Honda, Pricewaterhouse Coopers
Hiện nay, tại nhiều nước, báo chí đã trở thành những thế lực lớn mạnh Một tập đoàn có thể nắm quyền sở hữu rất nhiều lĩnh vực truyền thông khác
Trang 26nhau, tạo thành một mạng lưới sản xuất và tiêu thụ liên hoàn, làm ra nội dung truyền thông và có kênh phân phối các nội dung truyền thông đó Chẳng hạn như Tập đoàn Bertelsmann (Đức) là một điển hình phát triển theo xu hướng này Bertelsmann tích tụ đi lên từ lĩnh vực báo in, dần dần đã khống chế toàn bộ lĩnh vực nghe nhìn ở châu Âu Tập đoàn Đức này có mặt tại 56 nước, với những ngành nghề hoạt động chính là âm nhạc, truyền hình, phát thanh, xuất bản, báo chí và internet.
Hơn thế nữa, báo chí còn phát triển theo mô hình một tập đoàn đầu tư vào những ngành khác nhau, tạo sự liên kết những ngành báo chí truyền thông, công nghiệp, tài chính, dịch vụ rất xa nhau để hỗ trợ lẫn nhau, hạn chế rủi ro, tăng cường sức mạnh Nghiên cứu của giáo sư Piter Phillips, trường Đại học Sonoma cho thấy, 118 thành viên hội đồng quản trị của 10 tập đoàn báo chí lớn nhất nước Mỹ cũng đồng thời là thành viên hội đồng quản trị của 288 tập đoàn kinh
tế khác Trong khi các tập đoàn The Tribune, New York Times và Gannett đều
có thành viên ở hội đồng quản trị của tập đoàn Pepsi; Coca Cola và J.P Morgan lại có đại diện chia sẻ ghế hội đồng quản trị của cả NBC và tờ Washington Post
Ở các nước có thị trường tài chính phát triển, tin tức về thị trường chứng khoán, về giá vàng, tiền tệ, giá dầu… luôn là điều được mọi người dân quan tâm mỗi sáng, cùng với thông tin thời tiết Việc đọc các thông tin kinh tế, tài chính trên báo, xem tin tức kinh tế tài chính trên truyền hình hay báo mạng, đã trở thành một thói quen, một nhu cầu thực sự giống như cơm ăn, nước uống Đối với người dân ở những nước phát triển, tiền, vàng không bao giờ là thứ cất trữ trong nhà, không có “thời gian chết”, mà luôn lưu thông vào những quỹ đầu tư, vào ngân hàng, mua cổ phiếu… Do đó, thông tin kinh tế, tài chính trên báo chí được người dân truy cập thường xuyên để có những quyết định đầu tư đem lại hiệu quả cao
1.3.2 Việt Nam:
+ Sự phát triển vượt bậc của báo chí lĩnh vực tài chính:
Theo thông tin tổng kết tại Hội nghị trực tuyến Sơ kết 6 công tác tháng đầu năm, triển khai công tác 6 tháng cuối năm 2013 của ngành Thông tin Truyền thông, tính đến tháng 6/2013 cả nước có 815 cơ quan báo in với 1.084 ấn phẩm báo chí, 67 đài phát thanh và truyền hình, 75 báo, tạp chí điện tử và 1.110 trang thông tin điện tử, 382 mạng xã hội trực tuyến Trong đó, riêng về báo chí kinh tế tài chính, có hàng chục kênh truyền hình, phát thanh chuyên biệt về kinh tế, khoảng 30 tờ báo kinh tế và hàng trăm chuyên trang kinh tế, tài chính
Trang 27Nếu như những năm đầu đổi mới, chỉ có lẻ tẻ vài tờ báo, trang thông tin thuộc lĩnh vực Tài chính thì đến nay, các báo, các trang về tài chính kinh tế đã tăng lên “ào ạt”, nhất là về loại hình báo chí điện tử Hiện nay đang phát triển mạnh xu hướng hội tụ giữa các lĩnh vực công nghệ viễn thông, công nghệ thông tin và phát thanh, truyền hình, báo điện tử; tiến tới hoàn thiện mô hình tòa soạn
đa phương tiện
Trưởng Ban nghiệp vụ, Hội Nhà báo Việt Nam Trần Bá Dung đánh giá tại Hội thảo khu vực “Vai trò của báo chí đối với phát triển kinh tế bền vững” (10/2012), rằng Việt Nam có nền báo chí tiến bộ, phát triển nhanh với lực lượng báo chí đông đảo, phát triển phù hợp với xu hướng đa phương tiện của báo chí thế giới
Hàng ngày, báo chí Việt Nam chuyển tải một lượng thông tin khổng lồ đến với hơn 86 triệu người dân trên khắp đất nước Trong đó, thông tin kinh tế luôn chiếm vị trí quan trọng, mật độ cao và tỷ lệ thông tin lớn trên tất cả các loại hình báo chí, đáp ứng các mức độ nhu cầu khác nhau của công chúng về lĩnh vực này
Hiện Việt Nam có những tờ báo hàng đầu về kinh tế được nhiều người ưa chuộng Ở đó, những dòng chảy thông tin đa chiều hàng ngày, hàng giờ được đăng tải, từ những thông tin vĩ mô cho đến những thông tin cụ thể gần gũi “đồng tiền bát gạo”, nên dù là các nhà quản lý, chuyên gia, các doanh nhân hay công chúng rộng rãi, ai cũng có thể tìm được những thông tin mà họ quan tâm Đó là
tờ Thời báo Kinh tế Sài Gòn, Thời báo Kinh tế Việt Nam, Thời báo Tài chínhViệt Nam, Đầu tư, Công thương, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và Diễn đàn doanh nghiệp Bên cạnh đó là sự ra đời liên tiếp của các chương trình truyền hình về kinh tế như Thị trường 24h, Việt Nam và các chỉ số (VTV1), Hội nhập (VTV1), Kinh tế cuối tuần (VTC7), Doanh nghiệp 24h (VTC1), Infotv Trên Đài Tiếng
nói Việt Nam cũng dành một thời lượng không nhỏ cho các chương trình kinh tế
như Thời sự kinh tế (7h05 – 7h15), Kinh tế vĩ mô (8h05 – 8h15), Doanh nghiệp
và doanh nhân, Hội nhập kinh tế quốc tế, Diễn đàn kinh tế Cùng với đó là các
phiên bản điện tử của các tờ báo in, các chương trình truyền hình về kinh tế và
các trang tin điện tử về kinh tế nổi tiếng như CafeF.vn liên tiếp xuất hiện Hầu
hết các tờ báo không chuyên về kinh tế, tài chính cũng đã quy hoạch lại trang để dành diện tích cho mảng thông tin này Số lượng phóng viên chuyên viết về lĩnh vực kinh tế, tài chính cũng đã lên tới con số 300 - 400 người
Chỉ tính riêng ngành Tài chính (ngoài Cổng thông tin điện tử Bộ Tài chính) đã có 2 tờ báo, 10 tạp chí, các bản tin và website của các tổng cục, với số lượng hơn 150 nhà báo chuyên nghiệp, hơn 100 cán bộ làm công tác báo chí và
Trang 28hàng trăm cộng tác viên là các nhà quản lý, chuyên gia ngành Tài chính, giảng viên Học viện Tài chính…
Những nguồn đưa tin trên thật sự là một môi trường thông tin đáng tin cậy cho các tổ chức, cá nhân, các doanh nghiệp trước các quyết định trong hoạt động kinh tế của mình, nhằm tăng khả năng cạnh tranh của họ trong và ngoài nước Sức mạnh của các bài báo về nội dung kinh tế, tài chính đã được khẳng định và tôn vinh với những giải thưởng cao quý, qua các giải báo chí toàn quốc, giải của nhiều bộ ngành, tổ chức, và phản hồi của độc giả, khán giả Những đóng góp của báo chí, đặc biệt là báo chí thông tin về lĩnh vực tài chính, kinh tế có thể kể trên những điểm nổi bật được nêu dưới đây:
+ Tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển kinh tế, tài chính
Trước hết, thông tin kinh tế tài chính luôn bám sát các định hướng chung
về công tác tuyên truyền, kịp thời chuyển tải đầy đủ những chủ trương đường lối, chính sách tài chính lớn của Đảng, Nhà nước và của ngành để các cấp, các ngành, các tầng lớp nhân dân nắm bắt và nhận thức đầy đủ hơn về lĩnh vực tài chính Đồng thời động viên, khuyến khích mọi người đồng tình ủng hộ, thực hiện tốt các chủ trương, chính sách tài chính của Đảng, Nhà nước
+ Thúc đẩy nền kinh tế, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển
Nền kinh tế thị trường cùng với sự phát triển như vũ bão của khoa học công nghệ đã làm nên một nền công nghiệp báo chí hùng mạnh Báo chí cũng tác động ngược lại đối với nền kinh tế Trong nền kinh tế thị trường như hiện nay, thì báo chí và thông tin cũng là sản phẩm để mua bán Bởi lẽ, trong một xã hội hiện đại, trong một kỷ nguyên thông tin, ai nắm được thông tin người đó sẽ chiến thắng
Thông tin tài chính được cập nhật trên báo chí còn có tác động trực tiếp đến người dân (bao gồm cả doanh nghiệp) trong đời sống xã hội Báo chí tài chính là người bạn đồng hành thân thiết với doanh nghiệp Những doanh nghiệp kinh doanh giỏi được tôn vinh; những thông tin từ thị trường ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực đều được báo chí phân tích để các doanh nghiệp có thể tham khảo, cân nhắc đường hướng kinh doanh Các doanh nghiệp luôn có nhu cầu được cơ quan báo chí, nhà báo quan tâm, tuyên truyền cổ vũ để có thể quảng bá sản phẩm, phát triển thương hiệu, hay tìm kiếm những cơ hội làm ăn, hợp tác mới Hoạt động của doanh nghiệp và báo chí gặp nhau ở mục tiêu cao cả là phát triển kinh tế, đưa nước ta trở thành một nước công nghiệp sớm trở thành hiện thực Đối với những doanh nghiệp làm ăn thiếu minh bạch, trốn thuế, buôn lậu báo
Trang 29chí cũng chỉ rõ, từ đó có tác dụng làm trong sạch môi trường kinh doanh, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp chân chính phát triển
+ Thực hiện chức năng phản biện xã hội về việc xây dựng, điều hành
và thực thi chính sách tài chính
Số lượng, chất lượng các bài viết mang tính chất nghiên cứu, trao đổi lý luận về nghiệp vụ tài chính có chất lượng trên báo chí ngày càng được tăng cường; các bài phản ánh việc thực thi chính sách trong đời sống, đưa ý kiến của người dân được đăng tải Thông qua đó góp phần giúp cho Nhà nước và mọi đơn vị chức năng kiểm tra lại chất lượng các chính sách, chế độ tài chính đã ban hành, kịp thời điều chỉnh, nghiên cứu bổ sung sửa đổi hoặc đưa ra các giải pháp khắc phục khó khăn, nâng cao chất lượng văn bản ban hành cũng như công tác quản lý, điều hành, góp phần thực hiện thành công nhiệm vụ chính trị của toàn ngành Tài chính
Mặt khác, báo chí còn là “cánh chim báo bão”, là người cảnh báo, phản biện với nhiều nội dung liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh Giúp doanh nghiệp có cái nhìn đa diện hơn để phân tích – đánh giá, tìm hiểu thị trường, tìm nguồn vốn, tìm đối tác kinh doanh, xây dựng chiến lược kinh doanh, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới thiết bị, nâng cao chất lượng hàng hoá, giảm giá thành sản phẩm, từ đó nâng cao sức cạnh tranh trong cơ chế thị trường
Đối với đời sống xã hội nói chung, những dự báo, hướng dẫn thị trường
từ thông tin kinh tế, tài chính hiện đã có tác động rất mạnh và được công chúng quan tâm đặc biệt Chẳng hạn như những dự báo về sự lên – xuống của giá vàng, ngoại tệ, của cổ phiếu trên thị trường chứng khoán, giá nhà đất, giá các mặt hàng thiết yếu luôn tác động đến ngân sách của mọi gia đình
lý Trong bối cảnh nền kinh tế gặp nhiều khó khăn vừa qua, báo chí, nhất là báo chí kinh tế có vai trò không nhỏ, hỗ trợ mọi nhà vượt qua khó khăn thử thách”
Trang 30Tài chính được ví như mạch máu của nền kinh tế, là sự vận động của các dòng vốn trong xã hội để kinh tế phát triển Do đó, rất khó tách bạch lĩnh vực tài chính ra khỏi lĩnh vực kinh tế Báo chí không những có vai trò quan trọng trong lĩnh vực chính trị – văn hóa – xã hội của đất nước mà nó còn có vai trò vô cùng quan trọng trong phát triển kinh tế Báo chí kinh tế, tài chính là cầu nối quan trọng giữa Ðảng – Nhà nước – doanh nghiệp - người tiêu dùng Báo chí đóng một vai trò hết sức quan trọng trong việc truyền tải thông tin tài chính đến người dân Nó đã trở thành món ăn tinh thần không thể thiếu của đông đảo bạn đọc.Mối quan hệ giữa báo chí với thông tin tài chính không phải là mối quan hệ một chiều mà là mối quan hệ tương hỗ lẫn nhau.
Như trên đã phân tích, báo chí, đặc biệt là báo chí kinh tế, tài chính đã thực hiện khá tốt những nhiệm vụ, vai trò cơ bản như: Tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước về phát triển kinh tế, tài chính;Thúc đẩy nền kinh tế, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển; Thực hiện chức năng phản biện xã hội về việc xây dựng, điều hành và thực thi chính sách tài chính
Do đó, không thể phủ nhận những đóng góp trong công tác thông tin, tuyên truyền của báo chí trong lĩnh vực tài chính đối với công cuộc đổi mới và
sự phát triển nhiều mặt của đất nước ta Thông tin về lĩnh vực tài chính ngày càng tỏ rõ vị trí quan trọng, thiết thực trong cuộc sống Vấn đề là báo chí cần phải vươn lên, thông tin nhanh nhạy, chính xác, hiệu quả hơn về lĩnh vực này, đáp ứng nhu cầu của xã hội
Trang 31Chương 2: THỰC TRẠNG THÔNG TIN LĨNH VỰC TÀI CHÍNH TRÊN BÁO CHÍ HIỆN NAY
2.1 Giới thiệu khái quát về Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
2.1.1 Thời báo Tài chính Việt Nam
Thời báo Tài chính Việt Nam có quy mô tương đối lớn Hiện TBTCVN
có trụ sở Tòa soạn ở 34 Tuệ Tĩnh - Hà Nội Chi nhánh tại 138 Nguyễn Thị Minh Khai - TP Hồ Chí Minh; Văn phòng đại diện Bắc miền Trung tại số 3 - Đại lộ
Lê Nin - Nghệ An
Tổ chức bộ máy: Gồm 1 Tổng biên tập, 1 Phó Tổng biên tập với 6 phòng, ban: Phòng Thư ký Tòa soạn, Phòng Phóng viên Kinh tế, Phòng Phóng viên Thị trường - Doanh nghiệp, Phòng Báo Điện tử, Phòng Trị sự, Phòng Phát hành - Quảng cáo và Tổ chức sự kiện, Phòng Bạn đọc
Thời báo Tài chính Việt Nam xuất bản số đầu tiên vào ngày 2/9/1993 Số lượng phát hành chưa lớn: 1,2 vạn bản/số Hiện TBTCVN có 3 ấn phẩm: Tuần báo phát hành tuần 3 số (vào các ngày thứ 2, 4, 6), Đặc san hàng tháng và Báo Điện tử Trong phạm vi luận văn này, người viết khảo sát trên tờ tuần báo (16 trang/kỳ)
Tờ báo là cơ quan ngôn luận của ngành Tài chính, đồng thời là diễn đàn của toàn dân, của mọi doanh nghiệp, mọi thành phần kinh tế Tờ báo đã và đang hướng tới đối tượng bạn đọc đông đảo là đội ngũ cán bộ tài chính, doanh nghiệp
và những ai quan tâm đến hoạt động kinh tế - tài chính Thời báo Tài chính Việt Nam vừa mới cho ra đời báo mạng điện tử và trong thời gian tới hướng đến phát triển thành nhật báo
Là “người phát ngôn” của ngành Tài chính nên thông tin về tài chính là thông tin chủ đạo trên TBTCVN Có thể tạm phân chia những nội dung chính trong lĩnh vực tài chính được Thời báo Tài chính Việt Nam tập trung phản ánh,
đó là: Lĩnh vực tài chính công (chính sách tài chính, thuế, hải quan, tài chính đối ngoại, quản lý kho quỹ); Chứng khoán (chính sách về chứng khoán và hoạt động của thị trường chứng khoán); Tiền tệ - ngân hàng (lãi suất, giá vàng, tỷ giá ngoại tệ…); Bất động sản (quản lý đất đai, diễn biến thị trường nhà đất…)…
Trang 32Những năm gần đây, đặc biệt là từ 2009, tờ báo được trình bày theo xu hướng hiện đại Tờ báo hiện nay gồm 16 trang, được tổ chức các chuyên trang sau:
Trang 1, 2, 3: Thời sự
Trang 4, 5: Tài chính và Hội nhập
Trang 6, 7: Kinh tế - Phát triển
Trang 8, 9: Chứng khoán - Tiền tệ
Trang 10, 11: Văn hóa - Xã hội
Trang 12, 13: Doanh nghiệp và Doanh nhân
Trang 14: Chuyên đề
Trang 15: Thời sự Quốc tế
Trang 16: Quảng cáo
2.1.2 Giới thiệu khái quát về Sài Gòn Đầu tư Tài chính
Sài Gòn Đầu tư Tài chính là ấn phẩm của Báo Sài Gòn Giải phóng, phát hành Thứ Hai và Thứ Năm hàng tuần, gồm 24 trang, in màu toàn bộ Trụ sở báo tại 49 Võ Văn Kiệt, quận 1, TP Hồ Chí Minh
Cơ cấu trang mục gồm có trang 1 rút những tin, bài chính; trang 2, 23, 24 đăng quảng cáo Trang 3 bao gồm mục lục và bài “Tiêu điểm” Trang 4 - 5 là các tin tức Trang 6 - 7 mang tên “Chủ điểm - Sự kiện” Trang 8 - 9 là Tài chính
- Ngân hàng Trang 10 - 11 là Chứng khoán - Cơ hội đầu tư Trang 12 - 13 - 14 - 15: Thông tin thị trường - dịch vụ - doanh nghiệp Trang 16 - 17: Xây dựng - Bất động sản Trang 18 - 19: Doanh nghiệp - Phát triển Trang 20 - 21: Nhìn ra thế giới Trang 22: Phóng sự - Ghi chép
2.1.3 Giới thiệu khái quát về Chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ của Báo Lao động
Trụ sở chính báo Lao động tại số 51, phố Hàng Bồ, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội Hiện nay, Báo có 2 hình thức xuất bản là ấn phẩm giấy và bản điện tử Lao động được đánh giá là một trong những tờ báo tiên phong trong đấu tranh chống tiêu cực
Từ năm 1990, Báo có 8 trang với gần 50 chuyên mục, phản ánh đầy đủ các mặt đời sống kinh tế, xã hội trên phạm vi toàn quốc bằng phong cách riêng của
Trang 33tờ báo giai cấp công nhân Báo ra 3 số/tuần, đã phần nào nhanh chóng cung cấp tin tức cho bạn đọc Đầu tư - Tiền tệ là chuyên trang của Báo Lao động.
Chuyên trang này có chuyên mục Thị trường chứng khoán, chuyên mục Doanh nghiệp Ngoài ra còn có những bài viết về thị trường bất động sản; giá cả của các mặt hàng tiêu dùng và đồ gia dụng; tin kinh tế thế giới…
2.2 – Nội dung thông tin tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư – Tiền tệ báo Lao động
Qua khảo sát tin, bài về lĩnh vực tài chính trên Thời báo Tài chính Việt Nam (trong thời gian 1 năm, từ 3/2012 - 3/2013 bao gồm 157 số báo); dẫn chứng, chứng minh về chất lượng nội dung thông tin tài chính của TBTCVN, có
sự tham khảo, so sánh, đối chiếu với ấn phẩm Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ, từ đó giúp nhận diện được thành công và hạn chế của thông tin lĩnh vực này trên các ấn phẩm báo chí, tác động đến việc xây dựng
và thực thi các chính sách tài chính vào đời sống và công cuộc phát triển kinh tế đất nước
- Nghiên cứu số lượng tin, bài (trung bình)/số báo về lĩnh vực tài chính của TBTCVN từ 3/2012 đến 3/2013 ta thấy: Mỗi số báo Thời báo Tài chính Việt
Nam có 16 trang, trong đó có 10 trang (từ trang 1 đến trang 9 và thêm trang 14)
có nội dung chủ đạo thuộc lĩnh vực tài chính
Với 10 trang có nội dung tài chính nói trên, trung bình mỗi số có 8 bài, 30 tin, trên tổng số 12 bài, 45 tin của cả số báo Như vậy với 157 số báo, lượng tin bài thuộc lĩnh vực tài chính có khoảng trên dưới 1.250 bài và 4.700 tin, trên tổng
số khoảng 1.880 bài và hơn 7.000 tin được đăng tải trong thời gian 1 năm (Xem bảng 2.1)
Mỗi số báo, trang 1, 2, 3 là hoạt động nổi bật của Nhà nước và của ngành
về tài chính nói chung; trang 4 luôn là trang về các hoạt động của ngành Thuế; thêm vào đó, tin về hoạt động của ngành Thuế có thể nằm thêm ở các trang 2,3,5 Lĩnh vực Hải quan có thể coi là nội dung được phản ánh đậm nét, chỉ sau lĩnh vực Thuế Tin, bài về Hải quan luôn nằm ở trang 5, đôi khi vào trang 2,3 và
4 Trang 6, 7, 8, 9 cũng có khoảng 80% là nội dung tài chính, cụ thể là các hoạt động quản lý tại ngành Kho bạc, ngành Dự trữ, các vụ, cục thuộc Bộ, Công ty Mua bán nợ và tài sản tồn đọng, Công ty Quản lý tài sản các tổ chức tín dụng Việt Nam, chứng khoán, ngân hàng Tại trang 14, mỗi tuần dành 1 trang cho lĩnh vực bảo hiểm
Trang 34- Nghiên cứu số lượng tin, bài (trung bình)/số báo về lĩnh vực tài chính trên Sài Gòn Đầu tư Tài chính từ 3/2012 đến 3/2013 ta thấy: Sài Gòn Đầu tư
Tài chính ra 1 tuần 2 số báo, mỗi số gồm 24 trang, với trung bình 10 bài và 50 tin/số
Bên cạnh những nội dung về tài chính có điểm song trùng với Thời báo Tài chính Việt Nam như những chính sách mới về thuế, phí; các sự kiện, tin
“nóng” về lĩnh vực thuế, hải quan, vay nợ nước ngoài, chứng khoán, bất động sản, tiền tệ, vàng, diễn biến thị trường giá cả…, Sài Gòn Đầu tư Tài chính còn đưa nhiều thông tin về đầu tư, xây dựng, các thị trường dịch vụ, tài chính quốc
tế, thông tin doanh nghiệp và những thông tin mang tính chỉ dẫn…
Trong 1 số báo, số lượng tin về tài chính khoảng 25 tin, số lượng bài về lĩnh vực này khoảng 5 bài Như vậy trong 1 năm đăng khoảng 2.500 tin và 500 bài viết về lĩnh vực tài chính trên Sài Gòn Đầu tư Tài chính, trên tổng số khoảng
5.000 tin và 1.000 bài viết trên toàn số báo cả năm về nhiều lĩnh vực (Xem bảng 2.1)
- Nghiên cứu số lượng tin, bài (trung bình)/số báo về lĩnh vực tài chính trên chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ từ 3/2012 đến 3/2013 ta thấy: Chuyên trang
ra mỗi tuần 3 kỳ, là phụ trương báo Lao động Mỗi kỳ trang này đăng 1 bài và khoảng 10 tin về lĩnh vực tài chính, còn lại là những thông tin về lĩnh vực khác Như vậy trong 1 năm chuyên trang này đăng khoảng 150 bài và 1.500 tin về tài
chính, trên tổng số khoảng 300 bài và 3.000 tin trên cả chuyên trang (Xem bảng 2.1)
Tên các ấn phẩm Tổng
số tin
Tin về tài chính
Tổng
số bài
Bài về tài chính Thời báo TCVN 7.000 4.700 1.880 1.250 Sài Gòn Ðầu tư Tài
chính 5.000 2.500 1.000 500
Bảng 2.1 Số lượng tác phẩm về tài chính trên TBTCVN, Sài Gòn Đầu tư Tài chính và chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ
Trang 35Theo bảng 2.1, ta thấy từ 3/2012 đến 3/2013, trên Sài Gòn Đầu tư Tài chính có đăng khoảng 2.500 tin và 500 bài viết về lĩnh vực tài chính trên tổng số khoảng 5.000 tin và 1.000 bài viết trên toàn bộ hơn 100 số báo cả năm về nhiều lĩnh vực, đạt tỷ lệ 50% Trên chuyên trang Đầu tư - Tiền tệ báo Lao động từ 3/2012 đến 3/2013 đăng khoảng 150 bài và 1.500 tin về tài chính, trên tổng số khoảng 300 bài và 3.000 tin trên cả chuyên trang, đạt tỷ lệ 50%
Cũng theo bảng 2.1, ta thấy thông tin tài chính là nội dung chủ yếu trên tờ Thời báo Tài chính Việt Nam, đúng với tôn chỉ mục đích và tên gọi của tờ báo Qua khảo sát cho thấy, tin, bài về nội dung tài chính chiếm tỷ trọng rất lớn (khoảng 67%) trên TBTCVN, còn 2 tờ báo kia, bên cạnh nội dung về tài chính, còn có khoảng 50% nội dung về đầu tư (nội dung này có sự giao thoa với tài chính)
2.2.1 Nội dung thông tin tài chính công trên Thời báo Tài chính Việt Nam
2.2.1.1 Tuyên truyền sâu rộng về các chính sách tài chính
- Những chính sách tài chính lớn từ 3/2012 đến 3/2013
Năm 2012 và 3 tháng đầu năm 2013 nổi lên những chính sách tài chính
có tác động rất lớn tới xã hội nói chung và nền kinh tế nói riêng Bộ Tài chính thực hiện nhiệm vụ thu – chi theo đúng Nghị quyết của Quốc hội, trong điều kiện nguồn thu thì có giới hạn nhưng nhu cầu về chi cho năm sau (2013) còn lớn hơn, bên cạnh đó lại phải giãn, giảm thuế hỗ trợ doanh nghiệp, rất khó để cân đối nguồn tăng chi Vấn đề ở chỗ, phải làm sao để doanh nghiệp phục hồi, làm sao để nền kinh tế tăng trưởng trở lại, kiểm soát được lạm phát? Chỉ có như thế, chiếc “bánh” ngân sách mới lớn hơn, đáp ứng được nhu cầu chi ngân sách
Trong bối cảnh đó, những chính sách tháo gỡ khó khăn cho nền kinh tế
đã được đưa vào Luật, Nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ, các văn bản của ngành Tài chính để nhanh chóng triển khai Đó là:
- Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 7/1/2013 của Chính phủ về những giải pháp chủ yếu chỉ đạo, điều hành thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và
dự toán ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2013; số 02/NQ-CP ngày 7/1/2013 về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho sản xuất - kinh doanh, hỗ trợ thị trường, giải quyết nợ xấu
Trang 36- Từ năm 2012 đến 3/2013, Bộ Tài chính đã xây dựng, trình Quốc hội thông qua 4 dự án luật và 1 nghị quyết, bao gồm: Luật Quản lý thuế, Luật Thuế Thu nhập cá nhân sửa đổi, bổ sung; Luật Giá, Luật Dự trữ quốc gia và Nghị quyết 29/2012/QH13 về ban hành một số chính sách thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho tổ chức, cá nhân Ngoài ra, trong phạm vi thẩm quyền, Bộ Tài chính đã ban hành nhiều thông tư và thông tư liên tịch, quyết định của Bộ trưởng, hướng dẫn triển khai, áp dụng hàng loạt chính sách tài chính trong thực tiễn đời sống.
+ Tuyên truyền kịp thời và sâu rộng về các chính sách tài chính
TBTCVN đã đăng tải, tuyên truyền kịp thời, sâu rộng về các chính sách tài chính vĩ mô (Các tin, bài viết về nội dung này thường nằm ở trang 1,2,3 và 6,7 của các số báo) Về nội dung này, TBTCVN xây dựng chuyên mục “Hỏi - đáp chính sách thuế”, thường xuyên xuất hiện ở trang 5
TBTCVN đã bám sát các định hướng, chỉ đạo của Quốc hội, Chính phủ
và Bộ Tài chính để đưa thông tin Các bài viết về nội dung này có thể điểm ra như: “Duy trì tăng trưởng, kiềm chế lạm phát” (23/5/2012); “Phát triển mô hình đối tác công - tư PPP” (23/5/2012); “Nỗ lực, chủ động thực hiện nhiệm vụ tài chính, ngân sách” (4/7/2012); Chính sách tài chính luôn tạo điều kiện tốt nhất cho người dân và doanh nghiệp” (6/7/2012); “Kiềm chế lạm phát: Chính sách tài khóa và tiền tệ cùng một nhịp bước” (17/9/2012); “9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013” (16/1/2013); “Nghị quyết 02/NQ-CP: Nhiều giải pháp tài chính hỗ trợ thị trường” (18/1/2013); “Dồn lực
cơ cấu lại nền kinh tế: Hướng đến tăng trưởng bền vững” (18/2/2013); “Một áp lực chứa đựng 6 thách thức” (25/2/2013); “Sửa đổi, hoàn thiện Luật Ngân sách nhà nước: Quản lý, sử dụng ngân sách tiết kiệm, hiệu quả” (29/3/2013)…
Đi sâu vào nội dung chi tiết, trong năm qua TBTCVN đã tuyên truyền đậm nét vào Nghị quyết 01/NQ-CP củaChính phủ về những giải pháp chủ yếu chỉ đạo điều hành thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2013 Cụ thể, với bài viết: “9 nhóm giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 2013” (16/1/2013), TBTCVN nêu rõ:
“Mục tiêu chính của các giải pháp là: Tăng cường ổn định kinh tế vĩ mô; lạm phát thấp hơn, tăng trưởng cao hơn năm 2012 Đẩy mạnh thực hiện 3 đột phá chiến lược gắn với tái cơ cấu nền kinh tế, chuyển đổi mô hình tăng trưởng Bảo đảm an sinh xã hội và phúc lợi xã hội Nâng cao hiệu quả công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế Tăng cường quốc phòng, an ninh và bảo đảm ổn định chính trị
- xã hội Tạo nền tảng phát triển vững chắc hơn cho những năm tiếp theo”.
TBTCVN đã thông tin các giải pháp tài chính do Bộ Tài chính đề xuất từ trung tuần tháng 12/2012 nhằm tháo gỡ khó khăn cho thị trường, giải quyết nợ
Trang 37xấu đã được Chính phủ thống nhất ban hành tại Nghị quyết 02 qua bài viết:
“Nghị quyết 02/NQ-CP: Nhiều giải pháp tài chính hỗ trợ thị trường” (18/1/2013) Đây được coi là nhóm giải pháp kịp thời tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp, trong đó, nổi lên là có nhiều giải pháp tài chính như giãn, giảm, hoãn nhiều loại thuế, giúp doanh nghiệp giảm chi phí sản xuất kinh doanh, tạo điều kiện hạ giá thành và tiêu thụ sản phẩm
Những tin, bài đăng trên TBTCVN đã chuyển tải đầy đủ và cụ thể, rõ ràng nội dung các văn bản chính sách tài chính có tác động lớn tới cả xã hội, doanh nghiệp và người dân… Từ đó giúp cho các doanh nghiệp nắm vững các quy định của Nhà nước để không vi phạm pháp luật, mặt khác qua các chính sách hỗ trợ, ưu tiên từ chủ trương của Đảng, Nhà nước để linh hoạt trong quá trình kinh doanh, đạt năng suất cao
Những thông tin phản hồi từ các doanh nghiệp (DN), từ đời sống xã hội được thể hiện trên các tin, bài của báo rất hữu dụng không chỉ với những quan chức, những nhà hoạch định chính sách, các doanh nghiệp, các nhà đầu tư mà còn đối với nhiều tầng lớp nhân dân, khi mà hàng ngày họ đều tham gia vào đời sống kinh tế của đất nước Thông qua những thông tin chính sách đó, từng cá nhân, tổ chức, các nhà đầu tư, những người tham gia hoạt động kinh tế có thể hiểu rõ hơn về các quy định pháp luật, nghĩa vụ và quyền hạn của họ để vạch ra đường lối hoạt động đúng luật, hiệu quả Họ cũng có thể tìm kiếm được những
cơ hội để đầu tư, kinh doanh qua các dự án mới được ban hành
+ Chú trọng việc dự báo, đưa ra những khuyến nghị
Không chỉ hoàn thành tốt việc đăng tải, tuyên truyền nội dung các chính sách tài chính đã đi vào cuộc sống, Thời báo Tài chính Việt Nam còn cung cấp cho độc giả những tin tức nóng hổi về những chính sách đang được bàn bạc, soạn thảo hoặc mới được ban hành để có sự đóng góp ý kiến kịp thời có sự điều chỉnh các cơ chế, chính sách cho phù hợp
Dự báo tăng trưởng kinh tế 2013 của Việt Nam sẽ chậm lại, vì trở ngại trong vấn đề giải quyết nợ xấu ngân hàng Đó là dự báo của Ngân hàng Thế giới
và Ngân hàng Phát triển châu Á được nêu lên trong bài: “Dồn lực cơ cấu lại nền kinh tế: Hướng đến tăng trưởng bền vững” (18/2/2013) Hai tổ chức này cũng
khuyến cáo: “Việt Nam cần duy trì tăng trưởng và xóa đói giảm nghèo Chính phủ cần cam kết rõ ràng hơn về lộ trình cải cách và tái cấu trúc nền kinh tế, trong đó cần công khai, minh bạch thông tin tài chính về các ngân hàng và doanh nghiệp”.
Trang 38“Một áp lực chứa đựng 6 thách thức” (25/2/2013) là bài báo phân tích, bình luận về áp lực thu, chi ngân sách của Bộ Tài chính năm 2013 6 thách thức
được nêu lên là: “Thu ngân sách gặp khó; phân bổ, sử dụng nguồn lực tài chính chưa đạt hiệu quả cao; sử dụng đất đai, trụ sở sai mục đích; đổi mới cơ chế tài chính đơn vị sự nghiệp công đổi mới chưa quyết liệt; thiếu đột phá trong cải cách hành chính; phân tích dự báo còn hạn chế”.
Để giúp bạn đọc tiếp cận nhanh hơn với những chính sách tài chính, cũng như đưa ra những thông tin phản hồi từ dư luận xã hội, tác động của chính sách tài chính đến người dân, ý kiến chuyên gia…, TBTCVN đã xây dựng chuyên mục “Chuyện cuối tuần” và “Sự kiện - Nhận định” trên trang nhất Những chuyên mục này với phong cách viết dễ hiểu, nhẹ nhàng, thu hút, sẽ khiến cho người đọc hiểu về những chính sách một cách dễ dàng, thoát ra khỏi sự cứng nhắc, khô khan vốn có của các văn bản pháp quy Cũng với dụng ý đó, chuyên mục “Người trong cuộc” được thể hiện bằng những câu chuyện, những trao đổi ngắn trên trang 5 (1 tuần/1 chuyên mục vào thứ Sáu), đã thể hiện được những bất cập, những góc khuất của chính sách, cơ chế khi thực thi trong đời sống…
2.2.1.2 Phản ánh hoạt động thu, chi ngân sách nhà nước:
- Cập nhật các chính sách về thuế và chiến lược cải cách thuế
Các chủ trương, chính sách của ngành Thuế trong khoảng thời gian 1 năm, từ 3/2012-3/2013 tập trung vào các nội dung chủ yếu: Sửa đổi các Luật thuế; Giảm, giãn, hoãn nộp thuế cho doanh nghiệp và hộ kinh doanh, thuế thu nhập; Hoàn thuế cho người nước ngoài, việc thay đổi các mức thuế suất…
Phản ánh nội dung này, TBTCVN đã có khá nhiều bài viết về sửa đổi các Luật thuế, có thể dẫn chứng ở đây như: “Luật Thuế Bảo vệ môi trường: Bộ Tài chính sẽ có biện pháp tháo gỡ cho doanh nghiệp” (19/3/2012); “Thực thi Luật Thuế Sử dụng đất phi nông nghiệp: Công cụ hữu hiệu kiểm soát đầu cơ bất động sản” (19/3/2012); “Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế: Tạo thuận lợi tối đa cho người nộp thuế” (18/5/2012); “Tỷ lệ thuế, phí của Việt Nam không cao so với khu vực” (10/9/2012) “Quyết toán thuế thu nhập cá nhân 2012: Những điểm cần lưu ý” (30/1/2013) là bài viết có tính chất hướng dẫn quyết toán thuế thu nhập cá nhân theo những quy định mới, có miễn giảm
- Tập trung phản ánh nhiệm vụ chủ yếu của ngành Thuế là thu ngân sách, trong đó đặc biệt lưu ý công tác chống thất thu và giảm nợ đọng
Ngành Thuế triển khai nhiệm vụ năm 2012 trong bối cảnh kinh tế thế giới diễn biến phức tạp, khó lường, tình hình kinh tế - xã hội trong nước gặp rất
Trang 39nhiều khó khăn, thách thức, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp bị đình đốn, áp lực về bất ổn kinh tế vĩ mô vẫn còn lớn Ngoài ra, thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ thị trường cũng làm giảm thu hàng chục ngàn
tỷ đồng Tuy nhiên, ngành Thuế đã nỗ lực lớn hoàn thành tốt nhiệm vụ tài chính
- ngân sách của Nhà nước giao cho
Ngay từ đầu năm, ngành Thuế đã xác định một trong những nhiệm trọng tâm năm 2012 là đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra, đôn đốc thu hồi nợ đọng
và chống thất thu ngân sách; trong đó, chú trọng chống hành vi chuyển giá trốn thuế của các DN có vốn đầu tư nước ngoài (FDI)
Về nội dung này, TBTCVN có những bài viết thể hiện quyết tâm của ngành Thuế thực hiện cho được trọng trách mà Đảng, Chính phủ, nhân dân và ngành Tài chính giao phó, đó là các bài: “Chống thất thu và giảm nợ đọng thuế” (28/3/2012); Chống nợ đọng thuế xuất nhập khẩu: Cần có bước cải cách tổng thể” (2/4/2012); “Ngành Thuế thực hiện Chỉ thị 01 của Bộ trưởng Bộ Tài chính: Quyết liệt triển khai 8 nhiệm vụ trọng tâm” (11/5/2012); “Phấn đấu tăng thu ngân sách vượt 5 - 8%: Tăng cường chống thất thu và xử lý nợ đọng” (16/4/2012); “Thuế Thủ đô: Càng khó khăn, càng nhiều nỗ lực”; “Thu ngân sách
4 tháng đầu năm: Đảm bảo chi, cho dù các nguồn thu gặp khó” (25/4/2012);
Trong bài viết: “Thuế ở Đăk Lăk năm 2013: Nỗi lo tổn thất nguồn thu”, các thủ đoạn lợi dụng chính sách gia hạn nộp thuế GTGT để trục lợi, các hành vi mua bán hóa đơn bất hợp pháp, các trường hợp DN bỏ trốn khi bị cưỡng chế thuế đã được vạch ra
Cũng về công tác chống thất thu, có một nội dung đầy khó khăn, phức tạp, đó là chống chuyển giá Những nội dung về chống chuyển giá trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài được phản ánh thường xuyên, đã phần nào nêu lên được một thực tế, cuộc chiến chống chuyển giá luôn dai dẳng, vẫn là thách thức, khó khăn, bởi sự tinh vi trong thủ đoạn trốn thuế của DN Hoạt động này đã được TBTCVN đi sâu, triển khai chi tiết thành loạt bài, tuyên truyền sâu đậm thành vệt, đợt như: “Vấn đề chuyển giá trong các doanh nghiệp FDI: Thực trạng nhức nhối, nhận diện khó khăn” (9/4/2012); “Ngăn chặn các hành vi chuyển giá: Nỗ lực nhưng chưa đủ lực” (13/4/2012); “Triển khai quyết liệt nhiều biện pháp chống chuyển giá” (16/4/2012)…
Hơn 65% DN FDI khai lỗ, nhưng vẫn mở rộng đầu tư Sự bất hợp lý này
đã được nêu ra trong bài viết: “Vấn đề chuyển giá trong các doanh nghiệp FDI: Thực trạng nhức nhối, nhận diện khó khăn” (9/4/2012), và điều này đã ngầm nói
lên tình trạng “lãi thật, lỗ giả” trong các DN có vốn đầu tư nước ngoài “Việc
Trang 40nhận diện những DN có hành vi chuyển giá là rất khó khăn… Tổng kết 5 năm gần đây có thể nhận diện một số hành vi chống chuyển giá như thông qua góp vốn đầu tư, thông qua chuyển giao công nghệ, thông qua chuyển giao nguyên vật liệu, hàng hóa, thông qua cung cấp dịch vụ, thông qua chi trả lãi vay vốn sản xuất, kinh doanh”.
Vậy đâu là “thuốc chữa” cho “căn bệnh dai dẳng” này? Bài báo: “Triển
khai quyết liệt nhiều biện pháp chống chuyển giá” đã đưa ra thông tin: “Tổng cục Thuế sẽ tiếp tục thành lập bộ phận chuyên trách quản lý thuế đối với hoạt động chuyển giá tại một số cục thuế quản lý nhiều DN có giao dịch liên kết, đồng thời bố trí các cán bộ thuế có năng lực tốt, có kinh nghiệm chống chuyển giá và đào tạo bài bản để làm tốt công tác này”.
Ở góc nhìn chuyên gia, trong bài viết “Cần một bộ máy chuyên trách về chống chuyển giá” (17/9/2012), PGS.TS Nguyễn Trọng Cơ, Phó giám đốc Học
viện Tài chính khẳng định: “Các giải pháp ngăn ngừa trốn thuế qua chuyển giá chỉ có hiệu quả khi áp dụng đồng bộ và phù hợp trên cơ sở nhìn nhận toàn diện, đầy đủ về chuyển giá; cần tác động vào nhận thức của DN”.
- Tuyên truyền về những tiến bộ trong cải cách hành chính thuế
Ngày 17/5/2011 Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chiến lược cải cách
Hệ thống Thuế giai đoạn 2011 – 2020 Những nội dung cơ bản của Chiến lược
đã được ngành Thuế triển khai trong năm qua, như sửa đổi các luật thuế, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuế, liên thông với các thủ tục hành chính khác để tạo thuận lợi cho người nộp thuế; hiện đại hóa quản lý thuế, thực hiện kê khai, nộp thuế, quản lý thuế qua mạng internet…
Công tác hành thu là cốt tử của ngành Thuế Tuy nhiên, để làm tốt công tác này, rất cần phải nuôi dưỡng nguồn thu, động viên kịp thời tinh thần tự giác của các DN, người dân nộp thuế tốt, cũng như những cải cách, hiện đại hóa của bản thân ngành Thuế Sự kết nối giữa cơ quan thuế và các DN ngày càng chặt chẽ, hiệu quả hơn trên nhiều hoạt động như: Cải cách hành chính thuế; cơ quan thuế đối thoại với DN; vinh danh DN, cá nhân nộp thuế tốt… Nội dung này được TBTCVN thể hiện qua nhiều bài viết: “Cục Thuế Hà Nội đối thoại với doanh nghiệp” (21/5/2012); “Vinh danh doanh nghiệp, doanh nhân nộp thuế tốt: Trong khó khăn càng thể hiện ý thức lớn” (2/7/2012); “Cải cách hành chính thuế: Nơi “cò” không còn đất diễn” (12/9/2012)…
Với bài: “Cải cách thuế: DN muốn cải cách mạnh hơn” (25/2/2013), tác giả bài báo đã nêu ý kiến các DN TP Hồ Chí Minh, rằng ngành Thuế cần cải