Tổng hợp các câu so sánh lịch sử 10,11

TỔNG HỢP CÁC CÂU SO SÁNH BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI LỊCH SỬ LỚP 10- 11Câu 1: Bảng niên biểu các sự kiện chính trong quá trình Pháp xâm lược Việt Nam từ 1858 - 1884 1/9/1858 Liên quân Pháp –

TỔNG HỢP CÁC CÂU SO SÁNH BỒI DƯỠNG HỌC SINH GIỎI LỊCH SỬ LỚP 10- 11

Câu 1: Bảng niên biểu các sự kiện chính trong quá trình Pháp xâm lược Việt

Nam từ 1858 - 1884

1/9/1858 Liên quân Pháp – Tây

Ban Nha nã đại bác,

đổ bộ lên bán đảo SơnTrà, mở đầu quá trìnhxâm lược nước ta

Dùng Đà Nẵng làmbàn đạp tấn công rakinh thành Huế,buộc triều đình nhàNguyễn đầu hàng

Sau 5 tháng tấn công, Pháp

bị giam chân t chỗ Khôngchiếm được Đà Nẵng, phảichuyển hướng tấn công vàoGia Định

2/1859 Pháp tấn công Gia

Định

Chiếm vựa lưa lớn,triệt đường tiếp tếlương thực củatriều đình Huế, tạođiều kiện thuận lợicho việc làm chủlưu vực sông MêKông

Chiếm được thành GiaĐịnh

Từ tháng

2/1861 đến

3/1862

Pháp tấn công Đạiđông Chí Hòa, đánhchiếm Định Tường,Biên Hòa và VĩnhLong

Mở rộng việc đánhchiếm nước ta

Pháp chiêms được 3 tỉnhmiền Đông Nam kì: giaĐịnh, Định Tường , BiênHòa và một tỉnh miền Tây:Vĩnh Long

5/6/1862 Kí Hiệp ước Nhâm

Tuất với triều đìnhHuế.(5/6/1862)

Chiếm 3 tỉnh miềnĐông

Triều đình Huế thừa nhậnchủ quyền của Pháp ở 3tỉnh miền Đông Nam kì

Từ 20 –

24/6/1867

Pháp kéo quân đến thành Vĩnh Long, yêu cầu nộp thành, uy hiếp

An Giang, Hà Tiên

Chiếm nốt 3 tỉnh miền Tây Nam kì

Pháp chiếm gọn 3 tỉnh miềnTây Nam kì mà không tốn một viên đạn

Năm 1873 Pháp tấn công Bắc kì

lần thứ nhất

Mở rộng chiến tranh ra cả nước,

âm mưu chiếm toàn

bộ nước ta

Triều đình Huế kí với Pháp Hiệp ước Giáp Tuất

( 1874), Pháp rút quân khỏi Bắc kì, đổi lại, chúng được triều đình Huế thừa nhận chủ quyền ở cả 6 tỉnh Nam kì

Năm 1882 Pháp tấn công Bắc kì

lần thứ hai

Chiếm toàn bộ nước ta

Pháp chiếm được Hà Nội vàmột số tỉnh Đồng bằng Bắc Kì

Tháng 8/1883 Pháp tấn công cửa

biển Thuận An sát kinh thành Huế

Buộc triều đình Huế đầu hàng hoàn toàn

triều đình Huế kí Hiệp Ước Hác-măng (25/8/1883), thừa nhận quyền bảo hộ củaPháp trên toàn bộ đất nước

Việt Nam.

Ngày

6/6/1884

Pháp kí với triều đình Huế bản Hiệp ước Pa-tơ-nốt

Xoa dịu sự căm phẫn của nhân dân

ta, mua chuộc quanlại nhà Nguyễn

Đặt cơ sở cho quyền đô hộ của Pháp ở Việt Nam Nước

ta trở thành nước thuộc địa của Pháp

Câu 2: So sánh cách mạng tháng 2 với cách mạng tháng 10.

a Hoàn thành nội dung bảng so sánh sau:

a Hoàn thành nội dung bảng so sánh

Lật đổ chính phủ tư sản lâm thời, giành chính quyền về tay giai cấp vô sản…

Chính phủ lâm thời của giai cấp tư sản bị lật đổ

Hướng phát triển Chuyển sang cách mạng xã hội

Câu 3: So sánh Cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới với cách mạng dân chủ

tư sản thời cận đại (kiểu cũ)

hiện dân chủ

Lật đổ chế độ phong kiến,thực hiện dân chủ

lính

Câu 4: Lập bảng so sánh những điểm giống nhau (về đặc điểm kinh tế, bản

chất, mưu đồ và thái độ trong quan hệ quốc tế) và những điểm khác nhau

(về quá trình xác lập chủ nghĩa phát xít, tiềm lực) giữa ba nước phát xít

Đức, Ý, Nhật Qua đó nêu bản chất của CNPX.

a Điểm giống nhau:

Đặc điểm kinh tế Bản chất Mưu đồ và thái độ

- Chịu hậu quả nặng nề

của cuộc khủng hoảng

kinh tế thế giới

1929-1933

- Nghèo tài nguyên, có ít

thuộc địa và thị trường

tiêu thụ

- Thực hiện nền chuyênchính khủng bố côngkhai của những phần tửphản động nhất, sô vanhnhất, đế quốc chủ nghĩanhất của tư bản tàichính

- Giải quyết mâu thuẫnbằng vũ lực và chiếntranh

- Đều bất mãn với hệthống V-O, vì vậy muốnxóa bỏ trật tự này

- Đều có âm mưu dùng

vũ lực và chiến tranh đểchia lại hệ thống thuộcđịa

- Đều có tư tưởng chốngquốc tế CS

b Khác nhau:

Quá trình xác lập - Thay thế nền

dân chủ đại nghịbằng chế độ phátxít

- Quá trình phátxít hóa diễn ranhanh và sớm

- Chế độ dân chủđại nghị chuyểnsang chế độchuyên chế phátxít

- Quá trình phátxít hóa diễn ranhanh và sớm

- Từ chế độ thiênhoàng dựa trênnền tảng chế độquân phiệt, do đóquá trình phát xíthóa diễn ra chủyếu trong chínhsách của nhànước

- Quá trình phátxít hóa trong thờigian dài, gắn liềnvới các cuộcchiến tranh xâmlược

tâm châu Âu,Kinh tế, KHKTphát triển, quân

sự hùng mạnh

- Tư tưởng hiếuchiến

- Tương đối mạnh.

- Tư tưởng quân phiệt hiếu chiến.

Nhận xét bản chất CNPX: là nền chuyên chính khủng bố công khai của những

phần tử phản động nhất, sô vanh nhất, đế quốc chủ nghĩa nhất của tư bản tàichính Do vậy, chủ nghĩa PX không chỉ mâu thuẫn với các nước đế quốc khác

mà còn mâu thuẫn với các nước CNXH và các lực lượng dân chủ tiến bộ trênthế giới

Câu 5: Lập bảng so sánh phong trào chống thực dân Pháp giữa thế kỷ XIX

với phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX ở nước ta theo mẫu sau:

xã hội theo hướng tư bản chủ nghĩa.

- Văn thân, sĩ phu, nông dân có tư tưởng trung quân

ái quốc

Sĩ phu có tư tưởng tiến bộ

tiểu tư sản, trí thức, nôngdân

theo hai xu hướng bạo động và cải cách

nước của dân tộc

- Làm chậm quá trình xâm lược VN của thực dân Pháp

- Để lại nhiều bài học kinh nghiệm cho các giai đoạn sau

- Có nhiều đóng góp cho phong trào giải phóng dân tộc

- Mở ra xu hướng mới cho con đường cứu nước

ở Việt Nam

Câu 6: Lập bảng so sánh phong trào Cần Vương cuối thế kỷ XIX với

phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX theo những nội dung: Mục tiêu; tầng

lớp khởi xướng, hình thức đấu tranh; hoạt động tiêu biểu; tinhc chất, kết

quả, ý nghĩa lịch sử.

Nội dung Phong trào Cần Vương Phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX

Mục tiêu - Chống thực dân Pháp.- Khôi phục ngôi Vua.

- Chống thực dân Pháp

- Lập chế độ Quân chủ lập hiến; Xây dựng nền cộng hòa

tinh, biểu tình, diễn thuyết,vận động cải cách

Lĩnh, Bãi Sậy, Hương Khê

Phong trào Đông du, ĐôngKinh nghĩa thục, phong trào

Duy tân.

nước của nhân dân ta

- Có nhiều đóng góp cho phong trào giải phóng dân tộc

- Mở ra xu hướng mới cho conđường cứu nước ở Việt Nam

Câu7 So sánh Phong trào yêu nước Việt Nam cuối thế kỉ XIX với Phong

trào yêu nước Việt Nam đầu thế kỷ XX

Mục tiêu Chống thực dân Pháp giành độc

lập, thiết lập trở lại chế độ phong kiến,

Chống thực dân Pháp, nhưng gắn với cải biến

xã hội theo hướng tư bảnchủ nghĩa

Tư tưởng Hệ tư tưởng phong kiến Khuynh hướng dân chủ

tư sản

Lãnh đạo Văn thân, sĩ phu, có tư tưởng

trung quân ái quốc

Sĩ phu có tư tưởng tiến bộ

tiểu tư sản, trí thức, nông dân

Hình thức đấu

tranh

theo hai xu hướng bạo động và cải cách

Quy mô Chỉ diễn ra trên một số địa bàn có

điều kiện thuận lợi cho việc xây dựng căn cứ đấu tranh vũ trang

Diễn ra trên địa bàn rộnglớn, ở cả trong và ngoài nước

Câu 8: So sánh thái độ của triều đình và nhân dân

Chiến sự Thái độ của triều đình Thái độ của nhân dân

đẩy lùi các đợt tiến công của giặc (0.25)

Nhân dân thực hiện kế sách “ vườn không nhà trống”gây cho Pháp nhiều khó khăn Khí thế cách mạng sôi sục trong nhân dân cả nước

kí hiệp ước Nhâm Tuất (1862) với Pháp

(0.25)

Ở Gia Định: Các đội dân binh chiến đấu dũng cảm, bám sát và quấy rối Làm thất bại âm mưu “ đánh nhanh thắng nhanh”của Pháp Ở

ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ, nhân dân chiến đấu quyết liệt, mạnh mẽ tiêu biểu là khởi nghĩa

của Trương Định, Nguyễn Trung Trực (0.25)

không tốn một viên đạn (0.25)

Nhân dân ba tỉnh miền Tây vẫn dũng cảm đứng lên chống Pháp mạnh mẽ, quyết liệt Tiêu biểu là khởi nghĩa của Phan Tôn,

Phan Liêm, Nguyễn Trung Trực (0.25)

(1863-1867)

(0.25)

Câu 9:

Lập bảng so sánh phong trào Cần vương chống Pháp

đầu thế kỷ XX

Hoàn cảnh

- Sau Hiệp ước Pa- tơ- nốt (1884),thực dân Pháp cơ bản đặt được áchthống trị trên toàn bộ Việt Nam

- Cuộc phản công của phái chủchiến (7/1885) thất bại, vua HàmNghi xuất bôn hạ chiếu Cầnvương

- Pháp tiến hành khai thác thuộc địalàm chuyển biến kinh tế, xã hội ViệtNam xuất hiện các tầng lớp giaicấp mới

- Những trào lưu tư tưởng tiến bộxâm nhập vào Việt Nam

- Chống đế quốc, phong kiến, xâydựng quốc gia độc lập theo thể chếTBCN, gắn liền độc lập dân tộc vớitiến bộ xã hội

Lực lượng Văn thân, sĩ phu yêu nước, nôngdân Nhiều tầng lớp: sĩ phu tiến bộ, nôngdân, nhà nho, trí thức Hình thức

đấu tranh

cách, mở trường, lập hội

Câu 10:

Lập bảng thống kê các cuộc kháng chiến và khởi nghĩa lớn chống

ngoại xâm từ thế kỉ X đến thế kỉ XV theo nội dung: tên các cuộc kháng

chiến, khởi nghĩa; thời gian; anh hùng dân tộc; chiến thắng tiêu biểu.

Tên cuộc kháng

chiến và khởi nghĩa

Thờigian

Anh hùng dântộc

Chiến thắng tiêu biểu

Tống thời Tiền Lê

-Lí Thường Kiệt

Trận quyết chiến trên bờsông Như Nguyệt

Ba lần kháng chiến

chông quân

Mông-Nguyên thời Trần

+ 1258+ 1285+1288

Trần Hưng Đạo

+ Chiến thắng Đông BộĐầu

+ Chiến thắng ChươngDương, Hàm Tử

+ Chiến thắng BạchĐằng

Khởi nghĩa Lam

Sơn chống quân

xâm lược nhà Minh

1427

1418-Lê Lợi và Nguyễn Trãi

Chiến thắng Chi Xương Giáng

Lăng-Mỗi cuộc kháng chiến hay khởi nghĩa cho 0,5 đ Riêng kháng chiến chống Mông-Nguyên cho 1,0đ.

Câu 12: a Lập bảng so sánh thành tựu văn hóa phương Đông với phương

Tây thời cổ đại:

- Có hiểu biết chính xác hơn

về trái đấ và hệ mặt trời (tráiđất hình cầu)

- Tính được 1 năm có 365 và

¼ ngày

- Là cơ sở để tính lịch ngàynay

Chữ viết - Ban đầu dùng chữ

tượng hình sau đó làtượng ý

- Là phát minh quantrọng đầu tiên của loàingười

- Sáng tạo hệ thống chữ cáiA,B,C lúc đầu có 20 chữ sau

đó có thêm 6 chữ

- Hệ chữ số La Mã

- Là một phát minh và cốnghiến lớn lao của cư dân ĐịaTrung Hải

Toán học - Người Ai cập giỏi

hình học, tìm ra sốPi=3.16

- Người Lưỡng Hàgiỏi về số học

- Người Ấn Độ pháminh ra số 0

Hiểu biết khoa học trở thànhkhoa học để lại những định lý,định đề có giá trị khái quát caonhư định lý Pitago, Talét, tiên

đề Ơ-cơ-lít

dân gian và văn họctruyền miệng

- Thần thoại Hi Lạp

- Trường ca: Iliat và Ô-đi-xêcủa Hô-me

- Kịch bản có kèm theo hát.Tiêu biểu có Ê-sin, Xô-phốc-clơ

Kiến trúc và

điêu khắc

- Tiêu biểu có Kim tựtháp (Ai cập), vườntreo Ba-by-lon (LưỡngHà)

- thể hiện uy quyềncủa chế độ chuyên chế

cổ đại và sức lao động,khả năng sáng tạo củacon người

- Người Hi Lạp để lại rấtnhiều tượng và đền đài thểhiện sự tươi tắn, mềm mại nhưđền pác-tê-nông

- Người Rô-ma có nhiều côngtrình kiến trúc như đấu trườngRô-ma oai nghiêm, đồ sộ

b Vì sao Văn hóa phương Tây phát triển hơn VH phương Đông?

- Chế độ chiếm hữu nô lệ dựa trên sự bóc lột sức lao động nặng nề của nô lệ, tạo

ra nguồn của cải vật chất lớn nuôi sống XH tạo nên 1 tầng lớp quý tộc chủ nô chỉ chuyên lao động trí óc, làm chính trị hoặc sáng tạo khoa học nghệ thuật

Câu 12:

Lập bảng về quốc gia Văn Lang - Âu Lạc và Chămpa theo các nội dung sau: Cơ sở hình thành và địa bàn, bộ máy nhà nước, kinh tế, văn hoá tinh thần, xã hội Anh (chị) hãy rút ra những điểm tương đồng giữa các quốc gia.

Lập bảng về quốc gia Văn Lang - Âu Lạc và Chămpa

Nội dung Nước Văn Lang – Âu

Bộ ngày nay

Nền văn hoá Sa Huỳnh vớicông cụ đồng thau và sắt Địabàn là khu vực miền Trung

và Nam Trung Bộ ngày nay

Kinh tế Chủ yếu là nông nghiệp

trồng lúa, kết hợp với sảnxuất thủ công, chănnuôi

Chủ yếu là nông nghiệptrồng lúa, kết hợp với thủcông, khai thác lâm thổsản

Người Chăm ở nhà sàn, ăntrầu tôn giáo là Hin –đugiáo và Phật giáo Có nềnnghệ thuật phát triển

là quí tộc, dân tự do và nôtì

Phân hoá thành 3 tầng lớp làquí tộc, dân tự do và nô lệ

Nhận xét:

- Đều hình thành trên cơ sở của nền văn hoá bản địa

- Cư dân sinh sống chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp

- Nhà nước tổ chức còn đơn giản theo thể chế quân chủ chuyên chế

- Xã hội chưa phân hoá sâu sắc

- Có đời sống tinh thần phong phú

Câu 13:

Lập bảng so sánh về sự hình thành nhà nước (thời gian, địa điểm, quy

mô quốc gia), đặc trưng về kinh tế, chính trị, xã hội của các quốc gia cổ đại phương Đông và các quốc gia cổ đại phương Tây

- Nhà nước ra đời sớm (trên cơ

sở của công cụ sản xuất bằng

- Quy mô quốc gia lớn

- Nhà nước ra đời muộn (khi đồsắt xuất hiện), khoảng đầu thiênniên kỉ I TCN

- Ra đời ở ven bờ Bắc ĐịaTrung Hải

- Quy mô quốc gia nhỏ

Kinh tế - Nền kinh tế nông nghiệp là

chủ yếu

- Có các ngành khác bổ trợcho nông nghiệp

- Nền kinh tế công thương, mậudịch hàng hải giữ vai trò chủđạo

- Ngành nông nghiệp là thứyếu

Chính - Chế độ chuyên chế cổ đại - Chế độ dân chủ chủ nô

trị - Vua có quyền hành tối

thượng

- Quyền lực xã hội nằm trongtay của nhiều người Nhưngthực chất chỉ đem lại quyền lợicho giai cấp chủ nô

Xã hội - Xã hội chia làm hai giai cấp

thống trị và bị trị, đối khángnhau

- Giai cấp thống trị: vua, quanlại, quý tộc, tăng lữ

- Giai cấp bị trị: nông dâncông xã, thợ thủ công, nô lệ

- Nông dân công xã là lựclượng lao động chủ yếu nuôisống xã hội

- Xã hội chia thành 2 giai cấp

cơ bản, đối kháng: chủ nô, nô

- Quan hệ bóc lột chủ yếu làgiữa địa chủ và nông dân

- Chế độ phong kiến chuyênchế tập quyền

- Chế độ phong kiến ra đờimuộn (thế kỉ V) và tan rã sớmhơn

- Quan hệ bóc lột chủ yếu làgiữa lãnh chúa với nông nô

- Chế độ phong kiến phânquyền

- Bộ máy nhà nước chuyên chếtrung ương tập quyền đượchoàn chỉnh, quyền lực củahoàng đế được tăng cường

- Thành thị xuất hiện kinh tếhàng hóa giản đơn

- Thành thị đã góp phần xoá

bỏ chế độ phân quyền, xâydựng chế độ phong kiến tậpquyền, thống nhất quốc giadân tộc

- Khoảng thế kỉ XVIII - XIXchế độ phong kiến bước vàothời kì khủng hoảng, suy yếu

Tư bản phương Tây xâm lược

- CNTB sớm ra đời trong lòngchế độ phong kiến: côngtrường thủ công, sự ra đời củagiai cấp tư sản

- Giai cấp tư sản đã đấu tranhchống lại chế độ phong kiến:đấu tranh trên lĩnh vực tư

tưởng văn hoá cách mạng tưsản

Câu 15:

So sánh kháng chiến chống Tống thời Lý và kháng chiến chống

Mông – Nguyên thời Trần.

Nội dung Cuộc kháng chiến

chống Tống thời Lý

Kháng chiến chống Mông – Nguyên thời Trần

Chủ trương “Tiên phát chế nhân” –

lấy tiến công trước để tự

vệ, để giành thắng lợi

- Lúc đầu thực hiện “vườnkhông nhà trống” gây chođịch nhiều khó khăn rồi mớiđánh

Tương

quan lực

lượng

Nhà Tống đang khủnghoảng, Đại Việt đangvươn lên mạnh mẽ

Đại Việt dười thời Trần đangphát triển mạnh mẽ Quânđội Mông – Nguyên cũng làlực lượng mạnh nhất thê giớilúc bấy giờ

Quy mô –

tính chất

Các trận đánh tương đốinhỏ và ít ác liệt

Các trận đánh diếm ra trênđịa bàn rộng lớn hơn và rất

- Sự chẩn bị chu đáo của quân dân nhà Trần cho cuộc kháng chiến

- Sự lãnh đạo tài tình, sáng suất của vua tôi nhà Trần

- Nhà Trần đặt quyền lợi dân tộc lên quyền lợi cá nhân, chủ động giải quyết những bất hòa trong nội bộ để đoàn kết chiến đấu chống quân

xâm lược

Câu 15:

So sánh điểm giống và khác nhau giữa Nhà nước Văn Lang và Nhà nước Âu Lạc, theo tiêu chí: cơ sở hình thành, bộ máy Nhà nước, kinh đô.

Tiêu mục Nhà nước Văn Lang Nhà nước Âu Lạc

- Do yêu cầu chống ngoạixâm, bảo vệ kinh tế nôngnghiệp, làm thủy lợi

- Tổ chức chặt chẽ hơn, lãnhthổ được mở rộng trên cơ sởsát nhập Văn Lang và ÂuViệt.

Lập bảng so sánh cuộc cách mạng tháng Hai năm 1917 ở Nga với các cuộc cách mạng

tư sản trước đó và nhận xét Hãy giải thích vì sao sau cách mạng Tháng hai ở nước Nga là có hiện tượng độc đáo :hai chính quyền song song tồn tại?

* Bảng so sánh:

trướcNhiệm vụ Lật đổ chế độ quân chủ

chuyên chế Nga Hoàng

Lật đổ chế độ phong kiếnchuyên chế

viết của công nhân, nôngdân và binh lính

Đưa giai cấp tư sản lên cầmquyền, mở đường cho chủnghĩa tư bản phát triển

Xây dựng chế độ tư bản chủnghĩa