Về kiến thức: - Thấy rõ tài nghệ của Xéc-Van-Tét trong việc xây dựng cặp nhân vật tơng phản bất hủ: hiệp sĩ Đôn-ki-hô-tê và giám mã Xan-chô-pan-xa.. Về kỹ năng: - Rèn luyện các kỹ năng đ
Trang 1Ngày soạn : 17 / 09 / 2010
Ngày giảng:
Tiết 25 – 26 : Văn Bản:
Đánh nhau với cối xay gió ( Trích tiểu thuyết : “ Đôn- ki- hô- tê”) (M Xéc – Van – Tét)
A/ Mục tiêu bài học:
Sau bài học, học sinh cần đạt đợc:
1 Về kiến thức:
- Thấy rõ tài nghệ của Xéc-Van-Tét trong việc xây dựng cặp nhân vật tơng phản bất hủ: hiệp sĩ Đôn-ki-hô-tê và giám mã Xan-chô-pan-xa Đánh giá đúng đắn các mặt tốt, mặt xấu của 2 nhân vật này Từ đó rút ra bài học thực tiễn
- Tích hợp với phần tiếng việt ở bài Tình thái từ, với phần tập làm văn ở bài Luyện tập viết đoạn văn tự sự kết hợp
với văn miêu tả và biểu cảm.
2 Về kỹ năng:
- Rèn luyện các kỹ năng đọc, kể, tóm tắt truyện, phân tích, so sánh và đánh giá các nhân vật trong tác phẩm văn học
3 Về thái độ:
- Giáo dục học sinh luôn tỉnh táo, thực tế song không trở thành thực dụng, tầm thờng
II/ Chuẩn bị bài học:
1 Giáo viên:
- Chuẩn bị kế hoạch bài học
- Chuẩn bị t liệu, hình ảnh về tác phẩm và tác giả
2 Học sinh:
Trang 2- Đọc trớc văn bản, nếu có điều kiện đọc hết toàn bộ tiểu thuyết
- Soạn bài theo câu hỏi trong sách giáo khoa
III/ Tổ chức các hoạt động dạy học:
1 ổ n định tổ chức: ( 1 Phút)
2 Kiểm tra bài cũ: ( 5 Phút)
- Phân tích ý nghĩa những lần mộng tởng của em bé trong 5 lần quẹt diêm?
- Em có nhận xét gì về kết thúc truyện : “ Cô bé bán diêm” ?
3 Bài mới:
a/ Hoạt động giới thiệu bài mới:( Hoạt động 1: 1 phút)
Đôn-ki-hô-tê là một bộ tiểu thuyết gần 1 ngàn trang với nhân vật Đôn-ki-hô-tê nổi tiếng thế giới Nhà văn Xéc-van-tét đã dựng lại không khí đất nớc Tây ban nha cách đây mấy thế kỷ với hình ảnh chiếc cối xay gió, các nhân vật hiệp sĩ cỡi lời, cỡi ngựa, mặc áo giáp, vác giáo rong ruổi trên đờng Hôm nay cô trò chúng ta tìm hiểu 1 phần trích của tác phẩm: “ Đánh nhau với cối xay gió”
Tên
hoạt
động
Thời gian Hoạt động của cô và trò Nội dung chính Đồ dùng dạy
học
Hoạt
động 2
Gv: Hs đọc phần chú thích
?/ Sau khi nghe bạn đọc, em hãy trình bày vài
nét về tiểu sử của tác giả Xéc -Van-Tet ?
( M Xéc-Van-tét sinh ra và lớn lên trong 1 gia
đình quý tộc nhỏ và sa sút ở thị trấn Henaves, gần thủ đô Mađrít nớc Tây ban nha
Tuổi niên thiếu của ông là những cuộc di chuyển
I/ Giới thiệu tác giả, tác phẩm 1.Tác giả: M.Xéc-Van-tét
( 1547-1616) là nhà văn nổi tiếng của Tây ban nha
Sgk Hình ảnh Nhà văn Xéc-van-tét
Trang 3phiêu lu vô địch để tìm kiếm kê sinh nhai theo gia đình, ông nhập ngũ và chiến đấu trên đất Italia, sau đó bị thơng, bị bắt và cầm tù Sau 17 năm lu lạc và tù đày, M.xXéc-Van-Tét về nớc sống và viết văn.)
?/ Em hãy nêu hiểu biết và tác phẩm và xuất xứ
của đoạn trích?
( Boọ tiểu thuyết gồm có 2 phần:
+/ Phần I: Gồm 52 chơng; xuất bản năm 1605 +/ Phần II: Gồm 74 chơng; xuất bản năm 1615
Đoạn trích thuộc phần I của tác phẩm ) Gv: Hớng dẫn cách đọc: chú ý các câu đối thoại giữa 2 nhân vật chính; đọc chính xác và biểu cảm
đối với ngôn ngữ đối thoại
Hs: Lắng nghe Gv: Đọc mẫu 1 đoạn Hs: Lắng nghe
Gv: Gọi 3 học sinh đọc nối tiếp
Hs: Lắng nghe
*/ Giải thích từ khó:
Gv: Gọi Hs đọc phần chú thích trong sgk – T78
?/ Em hiểu thế nào là giám mã , Hiệp sĩ ?“ ” “ ”
Hs: Suy nghĩ và trả lời
2 Tác phẩm:
- Văn bản nằm ở phần I và
đợc trích trong tiểu thuyết “
Đôn- ki-hô-tê”
Hình ảnh toàn
bộ tiểu thuyết
Trang 4Hoạt
động 3
( “ Giám mã”: Ngời chăm sóc ngựa và theo hầu các hiệp sĩ
“ Hiệp sĩ”: Một tớc hiệu thuộc dòng dõi quý phái thời xa ở phơng tây Với nghĩa phổ biến, hiệp sĩ chỉ ngời có sức mạnh và lòng hào hiệp hay bênh vực kẻ yếu, cứu giúp ngời gặp nạn trong xã hội cũ)
?/ Em hiểu thế nào là pháp s“ ” “, Bri-a-rê-ô ?” ( “ Pháp s”: thầy phù thuỷ, ngời có khả năng làm
đợc nhiều chuyện phi thờng, theo mê tín
“ Bri- a- rê- ô”: ngời khổng lồ trong thần thoại hi lạp, có 1 trăm cách tay.)
Gv: Giải thích “cối xay gió” là cối xay hoạt
động bằng sức gió, thổi quay các cánh quạt tại các nớc Châu âu rất phổ biến loại cối xay này
?/ Em hãy nêu bố cục của văn bản? Nêu ý chính của từng đoạn? nội dung đó đợc thể hiện qua những sự kiện nào?
Hs: Suy nghĩ và trả lời ( Văn bản có thể chia làm 3 phần;
+/ Phần I: Từ đầu -> “Cân sức”: Những cối xay gió hay là những tên khổng lồ ghê gớm ( một sự việc: Thầy trò nhà hiệp sĩ tranh cãi nhận định về
kẻ thù) +/ Phần II: Tiếp -> “ nửa vai”
hình ảnh chiếc cối xay gió
Trang 5Một trận giao chiến không cân sức ( 2 sự việc:
Đôn- ki- hô- tê thất bại; Thầy trò hiệp sĩ dìu nhau
đứng dậy trong 2 tâm trạng khác nhau) +/ Phần III: Còn lại
Tiếp tục cuộc phiêu lu ( 2 sự việc: Xan- chô- pan- xa ăn uống no say trong khi đôn- ki- hô- tê vẫn thản nhiên dấn bớc;
Đôn- ki- hô- tê trằn trọc không ngủ, xan- chô-pan- xa đánh 1 giấc ngon lành.)
Gv: Giới thiệu ngắn gọn về nguồn gốc, xuất xứ của nhân vật: là một lão quý tộc, trạc tuổi 50, da
dẻ sắt seo; thân thể tráng kiện Lão vẫn cha lấy
vợ, suốt ngày mê mẩn đọc sách kiếm hiệp ->
Mong muốn trở thành hiệp sĩ
?/ Vì sao Đôn- ki- hô- tê đánh nhau với cối xay
gió?
Hs: Suy nghĩ và trả lời ( Đánh nhau với cối xay gió vì tởng đó là gã
khổng lồ, gian ác; cho rằng đó là phép thuật của pháp s; Đôn- ki- hô- tê cho rằng đây là vận may.)
?/Trận đánh của đôn- ki- hô- tê đã dẫn tới hậu
quả nh thế nào?
( Ngọn giáo gẫy tan tành kéo theo ngời và ngựa
II/ Tìm hiểu văn bản:
1.
Hiệp sĩ Đôn- ki- hô- tê.
- Nguồn gốc, xuất xứ:
- Nguyên nhân đôn- ki- hô- tê
đánh nhau với cối xay gió:
ảnh Đôn-ki-hô-tê
Trang 6ngã; đôn- ki- hô- tê không cựa quậy, con ngựa bị toạc vai)
?/ Sau khi đánh nhau với cối xay gió, đôn- ki-
hô-tê có hành động và suy nghĩ gì?
Hs: Suy nghĩ và trả lời ( Bẻ một cành khô, rút cái mũ sắt , lắp vào làm thành ngọn giáo thc suốt đêm không ngủ đợc nghĩ tới nàng Đuyn- xi –nê –a.)
?/ Em có cảm xúc gì trớc những biểu hiện mê
muôị, hoang đờng của Đôn – ki - hô - tê ?
Hs: Suy ngĩ và trả lời ( hài hớc, buồn cuời ) Gv: Đôn- ki- hô- tê là kẻ cực kì hoang tởng nhng
ở chàng còn có biểu hiện dũng cảm
?/ Những biểu hiện nào chứng tỏ Đôn- ki- hô- tê
là ngời coi khinh cái tầm thờng, thực dụng?
- Hs: Suy nghĩ và trả lời ( Dù bị đau cũng không rên la; không lấy việc ăn uống làm thích thú-> coi khinh tầm thờng, thực dụng)
?/ Những biểu hiện của tình yêu?
( Cầu mong nàng Đuyn- xi- nê- a của mình cứu giúp trong lúc nguy khốn suốt đêm không ngủ để nghĩ tới nàng; nghĩ đến ngời yêu cũng đủ no rồi->
Tình yêu say đắm.)
- Đôn- ki- hô- tê là ngời có trí
óc đầy hoang tởng, có lúc mê muội
Trang 7?/ Em có đánh giá chung gì về chàng hiệp sĩ này?
(Coự ớt nhieàu khớa caùnh toỏt ủeùp nhửng do ủoùc quaự nhieàu loaùi truyeọn xaỏu neõn ẹoõn Ki – hoõ – teõ trụỷ thaứnh nhaõn vaọt nửùc cửụứi, ủaựng traựch maứ cuừng ủaựng thửụng )
Gv chốt: Có thể nói dới ngòi bút sinh động, vừa nghiêm chỉnh, vừa bỡn cợt, trào lộng của M
Xéc- van- tét, hình ảnh hiệp sĩ Đôn- ki- hô- tê hiện lên là một con ngời đầy mộng mơ, ảo tởng
Lão mang những khát vọng đẹp, hành động dũng cảm, bản lĩnh kiên cờng, Nhng lại có những nhầm lẫn trong suy nghĩ, gàn dở trong việc làm chỉ vì lão bị ảnh hởng quá nặng nề bởi những trang sách cũ kỹ, lỗi thời Do đó, tìm hiểu về những mặt trái ngợc của tính cách Đôn- ki-
hô-tê, chúng ta vừa buồn cời và yêu mến, vừa cảm thấy đáng trách mà lại đáng thơng
( hết tiết 25)
?/ Qua tìm hiểu văn bản hãy miêu tả vài nét sơ
bộ về ngoại hình của nhân vật Xan- chô- pan-xa?
Hs: Suy nghĩ và trả lời
2.
Nhân vật Xan- chô- pan- xa.
- Ngoại hình, xuất xứ của nhân vật:
ảnh nhân vật Xan-chô-pan-xa
Trang 8( Béo, lùn, cỡi con lừa thấp tè luực naứo beõn mỡnh cuừng coự baàu rửụùu, caựi tuựi hai ngaờn ủửùng ủaày thửực aờn, nhận làm giám mã cho đôn- ki- hô- tê với hi vọng sau này đợc làm thống đốc, cai trị vài hòn đảo.)
?/ Qua việc Đôn- ki- hô- tê đánh nhau với cối
xay gió, Xan- chô- pan- xa đã có những lời can ngăn nào? Tại sao lại đa ra lời can ngăn đó?
Hs: Suy nghĩ và trả lời:
( +/ Trớc khi vào trận đánh: “ Tha ngài! Xuất hiện
ở đằng kia chẳng phải là các tên khổng lồ đâu mà chỉ là những cối xay gió
+/ Can ngăn vì: Xan- chô- pan- x a biết rõ sự thật
đó là cối xay gió chứ không phải bọn khổng lồ
nh Đôn- ki- hô- tê nghĩ)
?/ Em haừy chửựng minh dửụựi ngoứi buựt cuỷa Xeực –
van – teựt, nhaõn vaọt naứy boọc loọ caỷ maởt toỏt laón maởt xaỏu ?
( ẹaàu oực hoaứn toaứn tổnh taựo, can ngaờn, khoõng cho chuỷ ủaựnh nhau vụựi coỏi xay gioự Nhửng khi chuỷ lao vaứo ủaựnh, haộn chổ bieỏt ủửựng ủoự heựt chửự
- Can ngăn Đôn- ki- hô- tê
đánh nhau với cối xay gió:
sgk
Trang 9Hoạt
động 4
khoõng daựm lao theo, nhử vaọy laứ heứn nhaựt
Caứng heứn nhaựt hụn khi chổ bũ ủau moọt chuựt laứ reõn rổ ngay; luoõn quan taõm ủeỏn nhu caàu haứng ngaứy nhử caựi aờn , caựi nguỷ )
?/ Em coự nhaọn xeựt gỡ veà nhaõn vaọt Xan – choõ
Pan – xa ? ( Tổnh taựo , chaõn thửùc nhửng quaự chuự troùng
quyeàn lụùi hửụỷng thuù caự nhaõn maứ trụỷ neõn taàm thửụứng )
- Gv: Chốt: Đến đây cho chúng ta hiểu về toàn bộ tính cách của Xan- chô- pan- xa: Quan tâm tới những yêu cầu vật chất hàng ngày nh việc ăn, ngủ là chuyện bình thờng nhng hình nh giám mã Xan- chô- pan- xa quá chú trọng đến 2 việc này, nhiều lúc quên hết, kể cả ông chủ mà mình
có nhiệm vụ hầu hạ, chăm sóc thì thật là tầm th-ờng đáng chê trách! Nh vậy cũng bằng ngòi bút sinh động, hóm hỉnh, nhà văn đã khắc hoạ nhân vật xan- chô- pan- xa với những nét ngoại hình
và tính cách trái ngợc hẳn Đôn- ki- hô- tê Nếu
Đôn- ki- hô- tê biểu tợng cho loại ngời hoang t- */ Cặp nhân vật t ơng phản:
Trang 10ởng lãng mạn, thì Xan- chô- pan- xa là hình ảnh của những ngời tỉnh táo, thực tế đến mức thực dụng, tầm thờng
?/ Tìm những chi tiết tơng phản giữa cặp nhân
vật: Đôn- ki- hô- tê và Xan- chô- pan- xa?
Hs: Suy nghĩ và trả lời:
-xa
- quớ toọc -gaày, leõnh kheõnh
- noựi naờng kieồu caựch
- khaựt voùng cao caỷ
- meõ muoọi, haừo huyeàn
- duừng caỷm
- noõng daõn
- beựo , luứn
- chaõn thaọt
- mụ ửụực taàm thửụứng
- tổnh taựo, thửùc teỏ
- heứn nhaựt
?/ Vieọc sửỷ duùng thuỷ phaựp ủoỏi laọp coự taực duùng gỡ
( Laứm noồi baọt tớnh caựch moói nhaõn vaọt )
?/ Em haừy neõu nhửừng neựt chớnh veà giaự trũ noọi
III/ Tổng kết:
1 Nghệ thuật:
2/ Nội dung:
- hình ảnh bảng phụ
Trang 11dung và nghệ thuật của văn bản ?
(Sự tương phản về mọi mặt giữa Đôn Ki – hô – tê và Xan – chô Pan – xa trong tiểu thuyết Đôn Ki – hô – tê của Xéc – van – tét tạo nên cặp nhân vật bất hủ trong văn học thế giới Đôn Ki – hô – tê thật nực cười nhưng có những phẩm chất đáng quí; Xan – chô Pan –
xa có những mặt tốt song cũng bộc lộ nhiều điểm đáng chê trách)
IV/ LuyƯn tËp, cđng cè:
1/ Cđng cè:
?/ Nêu những mặt tốt, mặt xấu của hai nhân vật Đôn Ki – hô – tê và Xan – chô Pan – xa ?
2/
DỈn dß:
- Học bài
- Xem trước bài: Tình thái từ