30 Chương II: Nhận diện hành động đề nghị trong tiếng Việt .... Phương pháp nhận diện hành động đề nghị trong tiếng Việt .... 66 Chương III: Phương thức biểu hiện hành động đề nghị trong
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
- -
LÊ THỊ TỐ UYÊN
NGHIÊN CỨU HÀNH ĐỘNG ĐỀ NGHỊ
TRONG TIẾNG VIỆT LUẬN VĂN THẠC SĨ NGÔN NGỮ HỌC
Chuyên ngành: LÝ LUẬN NGÔN NGỮ
Mã số: 60 22 01
Người hướng dẫn khoa học:
PGS TS ĐÀO THANH LAN
Hà Nội, 1/2011
Trang 2Lời cảm ơn
Em xin bảy tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS TS Đào Thanh Lan, ng-ời đã h-ớng dẫn rất tận tình và nghiêm túc cho em trong suốt quá trình thực hiện luận văn này
Đồng thời, em cũng chân thành cảm ơn các thầy cô trong khoa Ngôn ngữ học - tr-ờng Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kì công trình nào khác
Tác giả luận văn
Trang 4QUY ƯỚC VIẾT TẮT C: Chủ ngôn
T: Tiếp ngôn
D1: Danh từ/ cụm danh từ/ đại từ nhân xưng ngôi thứ nhất D2: Danh từ/ cụm danh từ/ đại từ nhân xưng ngôi thứ hai D3: Danh từ/ cụm danh từ/ đại từ nhân xưng ngôi thứ ba Đ: Đại từ
Đg: Đại từ ngôi gộp
V: Vị từ
Vnh: Vị từ ngôn hành
Vnhck: Vị từ ngôn hành cầu khiến
Vnhđn: Vị từ ngôn hành đề nghị
P: Lõi mệnh đề
(p): thành phần phụ (phụ tố/ phụ ngữ)
*: Không xuất hiện
(+): Có xuất hiện
Trang 5MỤC LỤC
Mở đầu 1
I Lí do chọn đề tài 1
III Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu 2
III Đóng góp của luận văn 2
IV Phương pháp nghiên cứu và nguồn ngữ liệu 3
V Bố cục của luận văn 5
Nội dung 6
Chương I: Cơ sở lí luận liên quan đến đề tài 7
I Về hành động ngôn từ 7
II Hành động cầu khiến tiếng Việt 20
III Hành động đề nghị trong mối quan hệ với hành động cầu khiến 28
IV Hành động đề nghị và tính lịch sự 30
Chương II: Nhận diện hành động đề nghị trong tiếng Việt 36
I Tiêu chí nhận diện hành động đề nghị trong tiếng Việt 36
1.1 Tiêu chí thứ nhất: ngữ cảnh tình huống 36
1.2 Tiêu chí thứ hai: Quan hệ giữa người nói và người nghe trong phát ngôn đề nghị 42
1.3 Tiêu chí thứ 3: Khả năng hiện thực hóa của hành động đề nghị 44 1.4 Tiêu chí thứ tư: Những dấu hiệu hình thức đánh dấu phát ngôn đề nghị 46
Trang 6II Phương pháp nhận diện hành động đề nghị trong tiếng Việt 55
2.1 Nét khác biệt giữa hành động đề nghị và hành động yêu cầu 57
2.2 Nét khác biệt giữa hành động đề nghị và hành động khuyên bảo60 2.3 Nét khác biệt giữa hành động đề nghị và hành động dặn dò 61
2.4 Nét khác biệt giữa hành động đề nghị và hành động rủ rê 64
2.5 Nét khác biệt giữa hành động đề nghị và hành động nhờ vả 66
Chương III: Phương thức biểu hiện hành động đề nghị trong tiếng Việt 70 I Phương thức biểu hiện hành động đề nghị trực tiếp trong tiếng Việt 70 1.1 Phương tiện chỉ dẫn lực ngôn trung đề nghị trường minh - phát ngôn đề nghị tường minh 71
1.2 Phương tiện chỉ dẫn lực ngôn trung đề nghị nguyên cấp - phát ngôn đề nghị nguyên cấp 76
1.2.1 Vị từ tình thái “hãy” 81
1.2.2 Tiểu từ tình thái “nào 77
1.2.3 Tiểu từ tình thái “nhé” 84
1.2.4 Tiểu từ “đã” 91
1.2.5 Khả năng kết hợp của vị từ tình thái cầu khiến và tiểu từ tình thái cầu khiến 94
1.3 Phương tiện chỉ dẫn lực ngôn trung bán tường minh - phát ngôn đề nghị bán tường minh 95
Vị từ “ mong” 95
1.4 Phương tiện chỉ dẫn lực ngôn trung bán nguyên cấp - phát ngôn đề nghị bán nguyên cấp 98
Vị từ “để” 98
Trang 71.5 Khả năng kết hợp của phương tiện chỉ dẫn lực ngôn trung đề nghị
tường minh và nguyên cấp 100
II Phương thức biểu hiện hành động đề nghị gián tiếp trong tiếng Việt 102 1.1 Phát ngôn hỏi - đề nghị 102
1.1.1 Phát ngôn hỏi - đề nghị đồng hướng 103
1.1.2 Phát ngôn hỏi - đề nghị ngược hướng 113
1.2 Phát ngôn trần thuật - đề nghị 115
Kết luận 120
Danh mục tài liệu tham khảo
Danh mục nguồn tư liệu trích dẫn
Phụ lục