Nghiên cứu đề xuất các giải pháp sản xuất sạch hơn áp dụng cho công ty cổ phần bia hà nội kim bài

BÁO CÁO ĐỀ TÀINGHIÊN CỨU ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP SẢN XUẤT SẠCH HƠN ÁP DỤNG CHO CÔNG TY CỔ PHẦN BIA HÀ NỘI - KIM BÀI Học viên: Tô Tiến Quang Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS.. Giải pháp nà

BÁO CÁO ĐỀ TÀI

NGHIÊN CỨU ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP SẢN XUẤT SẠCH HƠN

ÁP DỤNG CHO CÔNG TY CỔ PHẦN BIA HÀ NỘI - KIM BÀI

Học viên: Tô Tiến Quang

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Trần Thị Hồng

- Quá trình sản xuất công nghiệp ngày

càng gia tăng, cùng với đó là nhu cầu

về tiêu thụ nguyên nhiên vật liêu và

năng lương ngày càng lơn.

- Mức độ phát thải từ hoạt động sản

xuất công nghiệp gây ô nhiễm môi

trường với mức độ ngày càng gia tăng.

Giải pháp nào để nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và giảm phát thải từ hoạt động sản xuất công nghiệp ?

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Sự phát triển logic của tiến trình ứng phó với ô nhiễm

Xử lý cuối đường ống EOP = End of pipe

treatment

Sản xuất sạch hơn Cleaner production

Pha loãng và phân tán Dilute and disperse

Năm 1989, UNEP khởi xướng “Chương

trình sản xuất sạch hơn“ nhằm phổ biến

khái niệm SXSH và đẩy mạnh việc áp

dụng chiến lược SXSH trong công nghiệp,

đặc biệt ở các nước đang phát triển

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

- Ngày 22 tháng 9 năm 1999, Việt Nam đã ký kết Tuyên ngôn về SXSH vàSXSH đã trở thành một nội dung quan trọng trong chiến lược quốc gia về bảo

vệ môi trường và phát triển bền vững

- Ngày 07/9/2009, Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định số 1419/QĐ-TTgphê duyệt "Chiến lược Sản xuất sạch hơn trong công nghiệp đến năm 2020"

- Ngày 13/07/2012, UBND Thành phố Hà Nội ban hành Quyết định 3090 về

kế hoạch hành động SXSH trên địa bàn Thành phố giai đoạn 2012 -2015

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

- Ngành Bia có đóng góp lớn cho nguồn

thu ngân sách trên địa bàn Thành phố

- Mức tiêu thụ nguyên nhiên liệu, năng

lượng cao và lượng phát thải lớn

- Một trong số các ngành có tiềm năng lớn

trong việc áp dụng SXSH

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

- Xây dựng điển hình áp dụng SXSH ngành Bia

- Nâng cao hiệu quả sử dụng nguyên nhiên liệu, năng lượng;

- Thúc đẩy áp dụng SXSH ngành bia cũng như các ngành sản xuất công nghiệp trên địa bàn Thành phố.

- Thực hiện mục tiêu Kế hoạch hành động SXSH

Lựa chọn đề tài “Nghiên cứu để xuất các

giải pháp sản xuất sạch hơn áp dụng cho công ty cổ phần bia Hà Nội - Kim Bài”

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Khái niệm: Sản xuất sạch hơn là việc áp dụng liên tục

chiến lược phòng ngừa tổng hợp về môi trường vào các quá trình sản xuất, sản phẩm và dịch vụ nhằm nâng cao hiệu quả

và giảm thiểu rủi ro cho con người và môi trường (*)

(*) Theo định nghĩa của UNEP

Giảm thiểu rủi ro = SXSH

2 TỔNG QUAN VỀ SXSH

SXSH = 4 công cụ trong 1:

 Công cụ quản lý

 Công cụ kinh tế

 Công cụ bảo vệ môi trường

 Công cụ nâng cao chất lượng sản phẩm

SẢN XUẤT SẠCH HƠN

XÃ HỘI

KINH TẾ MÔI TRƯỜNG

Sản xuất sạch hơn giúp doanh nghiệp:

- Kiểm soát quá trình sản xuất tốt hơn

- Sử dụng hiệu quả nguyên vật liệu & năng lượng

- Ngăn ngừa và giảm ô nhiễm ngay từ đầu nguồn

 Giúp hài hòa lợi ích kinh tế - môi trường - xã hội

Đặc điểm SXSH:

3 TỔNG QUAN VỀ SXSH

- Địa điểm nghiên cứu: Số 40 Thị trấn Kim bài – Huyện Thanh Oai – Thành phố Hà Nội

- Thời gian nghiên cứu: Tháng 6/2015 đến tháng 01/2016.

- Đối tượng nghiên cứu: Công ty cổ phần bia Hà Nội - Kim Bài

3 ĐỊA ĐIỂM, THỜI GIAN VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

4 PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Bước 1:

Khởi động

Bước 6:

Duy trì sản xuất sạch hơn

Bước 5:

Thực hiện các giải pháp SXSH

Bước 4:

Lựa chọn giải pháp

Bước 2:

Phân tích các công đoạn sản xuất

Bước 3:

Phát triển các công đoạn SXSH

 Phương pháp luận SXSH

 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp thu thập thông tin

- Phương pháp phân tích hệ thống

- Phương pháp thống kê và xử lý số liệu

- Phương pháp xử lý nội nghiệp

- Phương pháp chuyên gia

- Tên đơn vị: Công ty cổ phần bia Hà

Nội – Kim Bài

- Địa chỉ: Số 40 Thị trấn Kim bài –

Huyện Thanh Oai – Thành phố Hà Nội

- Lĩnh vực hoạt động: Sản xuất Bia

- Công suất thiết kế: 30 triệu lít/năm

- Sản lượng sản xuất năm 2014: 16

triệu lít.

- Tổng diện tích mặt bằng: 13.852m2

- Số lượng nhân viên: 230 người.

 Thông tin chung

5 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

* Tiêu thụ điện

Điện năng tiêu thụ (kWh)

Tỷ lệ (%)

3 Khu vực nấu, nghiền 237.650 9,4

4 Khu vực sử lý nước, sử lý nước thải 282.240 11,2

6 Khu vự văn phòng, nhà ăn 64.000 2,5

7 Khu vực chiết KEG 51.480 2,0

Bảng tổng hợp tiêu thụ năng lượng các khu vực

Biểu đồ tiêu thụ điện năm 2014

0 50.000 100.000 150.000 200.000 250.000 300.000 350.000 400.000 450.000

Khu vực chiết KEG Khu vực khác

5.1 THÔNG TIN CHUNG VỀ CÔNG TY

* Tiêu thụ Than

- Tiêu thụ Than (2014): 1.123 tấn

- Sử dụng làm nhiên liệu cho 02 lò than 4

tấn/h

- Cung cấp lượng hơi cho các khu vực sản

xuất của nhà máy (hệ thống nấu, thanh

trùng…)

Biểu đồ tiêu thụ than năm 2014

0 50 100 150 200

* Quy trình sản xuất

5.1 THÔNG TIN CHUNG VỀ CÔNG TY

Hệ thống nấu

5.2 HỆ THỐNG THIẾT BỊ CHÍNH

* Hệ thống Máy nén khí

5.2 HỆ THỐNG THIẾT BỊ CHÍNH

- Nước thải sinh hoạt: chủ yếu phát sinh từ hoạt động vệ sinh của cán

bộ công nhân viên và từ khu vực nhà ăn (chứa cặn bã, chất hữu cơ dễ

- Nước thải sản xuất: phát sinh chủ yếu từ công đoạn vệ sinh thiết bị, nhà xưởng, khu vực rửa chai và thanh trùng…(chứa BOD, COD, SS, dầu mỡ, colifom với tải lượng ô nhiễm rất cao), lượng nước thải

theo công nghệ vi sinh.

5.3 HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG CỦA CÔNG TY

 Chất thải rắn

- Chất thải rắn sinh hoạt: rác thải từ khu văn phòng làm việc (giấy vụn, giấy photo), từ khu nhà ăn.

Rác thải loại này được thu gom và xử lý

định kỳ bởi công ty môi trường đô thị

- Chất thải rắn sản xuất: Các chai vỡ,

vỏ keg không đảm bảo, xỉ than, bã bia và

từ khâu xử lý nước thải của công ty

Rác thải loại này hầu hết được thu gom

và bán lại cho các cơ sở phu mua phế liệu để tái chế (giấy, nylon) hoặc

cơ sở chế biến thức ăn gia súc (bã bia)

Chai bia loại

5.3 HIỆN TRẠNG MÔI TRƯỜNG CỦA CÔNG TY

5.4 ĐÁNH GIÁ SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

Nước thải

Bã hèm Nhiệt Mùi

Men Nước Điện

Men Khí CO2Nước thải

Bột trợ lọc

CO2Nước, Điện

Nước thải Bột trợ lọc Men

ĐÓNG CHAI, LON, KEG VÀ THANH TRÙNG Nước thải

Chai vỡ Nhãn mác hỏng

Vỏ chai,lon, keg Nhãn mác Nước, Hóa chất Hơi, Điện

 Căn cứ vào lượng nguyên

vật liệu sử dụng, sản phẩm

hoàn thiện, lượng chất thải

thải ra và các số liệu khảo

sát thực tế tiến hành cân

bằng vật chất cho 1000 L

sản phẩm

5.4 ĐÁNH GIÁ SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

5.4 ĐÁNH GIÁ SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

TT Hạng mục Đơn vị Lò hơi (4 tấn/h) Kết quả đo

1 Số giờ vận hành của lò hơi giờ/năm 2.560

2 Nhiệt độ khói lò o C 230

3 Nhiệt độ không khí o C 31

4 Hàm lượng O2của khói lò % 13,7

5 Nhiệt độ vách lò o C 65

6 Hàm lượng CO của khói lò ppm 12

7 Hàm lượng CO2của khói lò % 9,3 8

Hàm lượng NOx của khói

9 Hàm lượng SO2của khói lò ppm 235

10 Hàm lượng H2của khói lò ppm 11,2

hành của lò hơi tiến hành

tính hiệu xuất lò nhận thấy

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp quản lý

Thành lập Ban chỉ đạo chương trình SXSH tại Đơn vị.

- Thể hiện sự quan tâm của lãnh đạo công

ty với chương trình SXSH.

- Nâng cao tinh thần trách nhiệm các cán

bộ công ty trong việc nâng cao hiệu quả

sản xuất.

- Duy trì thực hiện nâng cao hiệu quả sử

dụng nguyên nhiên vật liệu một cách liên

tục và bền vững.

* Giải pháp quản lý

Tăng cường quản lý nội vi tại công ty

- Ban hành các quy định về sử dụng tiết kiệm điện,

nước trong hoạt động sản xuất của công ty.

- Xây dựng các silo chứa nguyên liệu nhằm đảm

bảo chất lượng nguyên liệu và giảm thất thoát.

- Bảo trì, bảo dưỡng để nâng cao hiệu quả sử dụng

các thiết bị tiêu thụ năng lượng.

- Tăng cường bảo dưỡng hệ thống lạnh, máy lạnh

điều hoà không khí cho khu vực văn phòng, trạm

điện, phòng điều khiển…

- Hạn chế sử dụng các thiết bị công suất lớn vào giờ

cao điểm.

- Xây dựng quy trình vận hành để hạn chế thiết bị

chạy không tải hoặc chạy ở tải thấp.

- Không được sử dụng khí nén sai mục đích…

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp quản lý

Áp dụng hệ thống quản lý 5s

- Mặt bằng sản xuất gọn gàng,

ngăn lắp.

- Giúp tạo ra và duy trì nề nếp

làm việc công nghiệp.

- Thúc đẩy khả năng sáng tạo

của tất cả mọi người và tạo ra

phong trào cải tiến liên tục

trong cơ sở sản xuất

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Hiệu quả kinh tế nhóm giải pháp quản lý

1 Giá điện trung bình hiện tại của Công ty VNĐ/kWh 1.600

2 Giá than trung bình hiện tại của Công ty VNĐ/kg 4.360

3 Giá nước phục vụ sản xuất của Công ty VNĐ/m 3 13.500

4 Điện năng tiêu thụ năm 2014 của Công ty kWh/năm 2.520.035

5 Lượng than tiêu thụ năm 2014 của Công ty kg/năm 1.123.000

6 Lượng nước tiêu thụ năm 2014 của Công ty m 3 /năm 110.380

7 Dự kiến tỷ lệ % năng lượng tiết kiệm khi thực hiện giải pháp %/năm 1,5

8 Điện năng dự kiến tiết kiệm được kWh/năm 37.800

9 Lượng than dự kiến tiết kiệm được kg/năm 16.845

10 Lượng nước dự kiến tiết kiệm được m 3 /năm 1.656

11 Tiết kiệm chi phí năng lượng, nước Triệu VNĐ/năm 156

12 Ước tính đầu tư để thực hiện giải pháp quản lý nội vi hàng năm (các

hoạt động giám sát, duy tu bảo dưỡng…) Triệu VNĐ/năm 200

13 Thời gian hoàn vốn giản đơn (Giá trị đầu tư/ Giá trị tiết kiệm) Tháng 15,36

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp kỹ thuật

Giải pháp 1: Thu hồi bia thất thoát trong công đoạn lên men phụ

bằng phương pháp vắt ly tâm

Thực trạng:

- Lượng hỗn hợp men và bia non thải ra

ngoài 75 L/1000 L bia thành phẩm tại

công đoạn lên men phụ

- Tỷ lệ bia non và men thải 50:50

- Chưa thu hồi lượng bia non thất thoát

cho công đoạn này

Giải pháp:

Đầu tư thiết bị vắt ly tâm tách hỗn

hợp men và bia non cho dây truyền

sản xuất bia công suất 30 triệu lít/năm

Hiệu quả kinh tế:

Lượng bia non tiết kiệm Lít/năm 433.960Chi phí tiết kiệm 1000

VNĐ/năm 1.388.627 Tổng chi phí đầu tư 1000 VNĐ 1.600.000 Chi Phí vận hành VNĐ/năm1000

96.000

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

BỂ NƯỚC HỒI

Khói thải

240 0 C

QUẠT HÚT KHÍ THẢI

Nhiệt độ nước hòi

90 đến 100 0 C Bơm nước cấp

Hơi nước

Nước cấp lên đến 80 0

C

Cấp gió tươi

- Nhiệt độ khói thải 240oC

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp kỹ thuật

Giải pháp: Tận dụng nhiệt khói thải gia nhiệt nước cấp lò hơi

Giải pháp:

- Đầu tư bộ gia nhiệt

cho nước cấp từ khói

thải lò than 4 tấn/giờ

LÒ HƠI

KHU VỰC SX SỬ DỤNG HƠI

BỂ NƯỚC HỒI

Khói thải

120 -150 0 C

QUẠT HÚT KHÍ THẢI

Nước bổ sung

30 đến 35 0 C

Nhiệt độ nước hòi

90 đến 100 0 C Bơm nước cấp

C

Cấp gió tươi

Nước bổ sung được gia nhiệt lên đến 80 0

Hiệu quả kinh tế:

Lượng than tiết kiệm Kg/năm 19.091

Chi phí tiết kiệm 1000

VNĐ/năm 83.000 Tổng chi phí đầu tư 1000 VNĐ 130.000

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp kỹ thuật

Giải pháp 3: Thu hồi nước ngưng tại khu vực thanh trùng vỏ chai cấp cho bộ phận thanh trùng sản phẩm

nhiệt thải lò than 4 tấn/giờ

Hiệu quả kinh tế:

Lượng than tiết kiệm Kg/năm 47.166 Chi phí tiết kiệm 1000

VNĐ/năm 205.000 Tổng chi phí đầu tư 1000 VNĐ 150.000

Hiện trạng:

- Bộ phận thanh trùng vỏ chai sử dụng

khoảng 7 – 9 % lượng hơi của nhà máy.

- Sau khi hơi qua thanh trùng vỏ chai được

ngưng tụ (nhiệt độ khoảng 80 – 90 0 C) và xả

bỏ theo hệ thống thoát nước của nhà máy.

- Khu vực thanh trùng sản phẩm thì sử dụng

nước nóng từ 40 – 75 0 C để thanh trùng

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp kỹ thuật

Giải pháp 4: Giảm rò rỉ khí nén

Giải pháp:

- Bảo trì lại toàn bộ hệ thống đường ống phân phối khí.

- Thay cút nối khí mới có dạng gen xoắn hoặc vít có độ bền cao để giảm sự rò rỉ

Hiệu quả kinh tế:

Lượng điện tiết kiệm kWh/năm 26.535Chi phí tiết kiệm 1000

VNĐ/năm 42.365 Tổng chi phí đầu tư 1000 VNĐ 30.000

Hiện trạng:

- Có hiện tượng rò rỉ khí nén

tại các khớp nối và chia khí.

- Tỷ lệ rò rỉ khí nén sau khi

đo kiểm lên tới 19%.

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

* Giải pháp kỹ thuật

Giải pháp 5: Lắp biến tần cho 1 máy nén khí 55 kW tích hợp điều khiển hệ thống máy nén khí

Giải pháp:

- Lắp biến tần điều khiển cho 1 máy nén khí 55 kW.

- Thiết lập chế độ điều khiển theo nhóm.

Hiệu quả kinh tế:

Lượng điện tiết kiệm kWh/năm 42.165Chi phí tiết kiệm 1000

VNĐ/năm 67.464 Tổng chi phí đầu tư 1000 VNĐ 80.000

Hiện trạng:

- Công ty sử dụng 3 máy nén khí 55kW và 2

máy 30kW.

- Thời gian chạy dã tải cao 47%

- Với sản lượng hiện tại của công ty hệ thống

máy nén khí vận hành thường non tải.

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

Hiệu quả kinh tế:

Lượng điện tiết kiệm kWh/năm 42.165Chi phí tiết kiệm 1000

VNĐ/năm 67.464 Tổng chi phí đầu tư 1000 VNĐ 80.000

Hiện trạng:

- Công ty đã xây dựng hệ thống

xử lý nước thải sản xuất, khí

biogas phát sinh từ bể xử lý yếm

khí được đốt bỏ ra môi trường.

5.5 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP SẢN SUẤT SẠCH HƠN TẠI CÔNG TY

Tiết kiệm (triệu đồng/

năm)

Thời gian hoàn vốn (tháng)

Bia (Lít/

Năm)

Điện năng (kWh/

năm)

Than (kg/

năm)

Nước (m 3 /năm)

Giải pháp quản lý

1 Hình thành Ban chỉ đạo chương trình SXSH

tại Đơn vị

2 Tăng cường quản lí nội vi

3 Áp dụng hệ thống quản lý nội vi 5S

Giải pháp kỹ thuật

1 Thu hồi bia thất thoát trong công đoạn lên

2 Giải pháp tận dụng nhiệt khói thải gia nhiệt

3

Giải pháp thu hồi nước ngưng tại khu vực

thanh trùng vỏ chai cấp cho bộ phận thanh

trùng sản phẩm

4 Giảm rò rỉ khí nén, nâng cao hiệu suất máy

6 Thu hồi khí biogas phát sinh từ hệ thống xử

Kết Luận

Kiến nghị

 Công ty cần xem xét các giải pháp sản xuất sạch hơn được tác giả để xuất,xây dựng kế hoạch thực hiện các giải pháp sản xuất sạch hơn phù hợp với

kế hoạch hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty

 Tăng cường công tác tuyên truyền, đào tạo các cán bộ kỹ thuật công ty vềsản xuất sạch hơn