Nghiên Cứu Năng Lực Lãnh Đạo Cấp Trung Tại Các Doanh Nghiệp Bưu Chính Viễn Thông Việt Nam

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN --- LÊ VĂN THUẬN NGHIÊN CỨU NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO CẤP TRUNG TẠI CÁC DOANH NGHIỆP BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

-

LÊ VĂN THUẬN

NGHIÊN CỨU NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO CẤP TRUNG

TẠI CÁC DOANH NGHIỆP BƯU CHÍNH

VIỄN THÔNG VIỆT NAM

LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH QUẢN TRỊ KINH DOANH

HÀ NỘI - 2019

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

-

LÊ VĂN THUẬN

NGHIÊN CỨU NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO CẤP TRUNG

TẠI CÁC DOANH NGHIỆP BƯU CHÍNH

VIỄN THÔNG VIỆT NAM

Chuyên ngành: QUẢN TRỊ KINH DOANH (KHOA QTKD)

Mã số: 9340101

LUẬN ÁN TIẾN SĨ

Người hướng dẫn khoa học: GS.TS NGUYỄN THÀNH ĐỘ

HÀ NỘI - 2019

LỜI CAM KẾT

Tôi đã đọc và hiểu về các hành vi vi phạm sự trung thực trong học thuật Tôi cam kết bằng danh dự cá nhân rằng Luận án tiến sĩ này do tôi tự thực hiện và không vi phạm yêu cầu về sự trung thực trong học thuật

Hà Nội, ngày 2 tháng 12 năm 2019

Nghiên cứu sinh

Lê Văn Thuận

MỤC LỤC

LỜI CAM KẾT i

MỤC LỤC ii

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT v

DANH MỤC BẢNG vii

DANH MỤC HÌNH ix

DANH MỤC BIỂU ĐỒ ix

PHẦN MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 9

1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu về năng lực lãnh đạo của đội ngũ quản lý doanh nghiệp 9

1.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu về các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo doanh nghiệp 13

1.2.1 Các nghiên cứu về tố chất lãnh đạo 13

1.2.2 Các nghiên cứu về kiến thức lãnh đạo 16

1.2.3 Các nghiên cứu về hành động lãnh đạo 17

1.3 Tổng quan các công trình nghiên cứu về kết quả lãnh đạo doanh nghiệp 18

1.4 Tổng quan các công trình nghiên cứu về mối quan hệ giữa các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo với kết quả lãnh đạo doanh nghiệp 20

1.5 Khoảng trống nghiên cứu 23

CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN 25

2.1 Cơ sở lý thuyết về lãnh đạo và năng lực lãnh đạo 25

2.1.1 Cơ sở lý thuyết về lãnh đạo 25

2.1.2 Cơ sở lý thuyết về năng lực lãnh đạo 34

2.2 Cơ sở lý thuyết về năng lực lãnh đạo cấp trung trong doanh nghiệp 37

2.2.1 Khái niệm về lãnh đạo cấp trung 37

2.2.2 Vai trò của lãnh đạo cấp trung 38

2.2.3 Khái niệm năng lực lãnh đạo cấp trung 40

2.2.4 Khung năng lực lãnh đạo cấp trung 41

2.3 Các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo cấp trung trong doanh nghiệp 44

iii

2.3.1 Tố chất lãnh đạo (BE) 44

2.3.2 Kiến thức lãnh đạo (KNOW) 47

2.3.3 Hành động lãnh đạo (DO) 49

2.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến năng lực lãnh đạo cấp trung trong doanh nghiệp 51

2.4.1 Nhân tố thuộc về bản thân nhà lãnh đạo 52

2.4.2 Nhân tố bên trong doanh nghiệp 53

2.4.3 Nhân tố bên ngoài doanh nghiệp 55

2.5 Kết quả lãnh đạo doanh nghiệp 57

2.5.1 Quan niệm về kết quả lãnh đạo doanh nghiệp 57

2.5.2 Các chỉ tiêu đo lường kết quả lãnh đạo doanh nghiệp 57

2.6 Mô hình nghiên cứu 60

2.6.1 Lựa chọn lý thuyết nền tảng 60

2.6.2 Mô hình nghiên cứu 62

2.6.3 Các giả thuyết nghiên cứu 63

CHƯƠNG 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 66

3.1 Quy trình nghiên cứu 66

3.2 Nguồn dữ liệu 67

3.2.1 Dữ liệu sơ cấp 67

3.2.2 Dữ liệu thứ cấp 67

3.3 Phương pháp nghiên cứu 69

3.3.1 Nghiên cứu định tính 69

3.3.2 Nghiên cứu định lượng 74

CHƯƠNG 4 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 82

4.1 Kết quả nghiên cứu về thực trạng năng lực lãnh đạo cấp trung tại các doanh nghiệp Bưu chính viễn thông Việt Nam 82

4.1.1 Khái quát về đội ngũ lãnh đạo cấp trung tại các doanh nghiệp Bưu chính viễn thông Việt Nam 82

4.1.2 Kết quả nghiên cứu về thực trạng năng lực lãnh đạo cấp trung tại các doanh nghiệp Bưu chính viễn thông Việt Nam 88

4.1.3 Đánh giá chung về đội ngũ lãnh đạo cấp trung và năng lực lãnh đạo cấp trung tại các doanh nghiệp Bưu chính Viễn thông Việt Nam 96

4.2 Kết quả nghiên cứu về sự ảnh thưởng của các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo cấp trung lên kết quả lãnh đạo tại các doanh nghiệp Bưu chính Viễn

thông Việt Nam 98

4.2.1 Kết quả sàng lọc phiếu điều tra 98

4.2.2 Kết quả phân tích mẫu điều tra 99

4.2.3 Kết quả đánh giá độ tin cậy của thang đo 102

4.2.4 Kết quả phân tích nhân tố khám phá (EFA) 104

4.2.5 Kết quả phân tích hồi quy tuyến tính bội 106

4.2.6 Kết quả kiểm định sự khác biệt giữa các biến kiểm soát khi đánh giá về kết quả lãnh đạo 109

4.2.7 Kết quả kiểm định giả thuyết nghiên cứu 113

CHƯƠNG 5 THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT 115

5.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu 115

5.2 Một số đề xuất từ kết quả nghiên cứu 119

5.2.1 Nâng cao tố chất lãnh đạo (BE) 119

5.2.2 Nâng cao kiến thức lãnh đạo (KNOW) 121

5.2.3 Nâng cao hành động lãnh đạo (DO) 123

5.2.4 Xây dựng “Khung năng lực lãnh đạo” và “Bản đồ nghề nghiệp” cho đội ngũ lãnh đạo cấp trung của ngành Bưu chính viễn thông Việt Nam 125

5.3 Hạn chế của nghiên cứu và hướng nghiên cứu tiếp theo 128

KẾT LUẬN 130

DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ 132

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 133

PHỤ LỤC 143

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

ASK Attitudes - Skills -Knowledge (Thái độ - Kỹ năng - Kiến thức)

FPT Telecom Công ty cổ phần Viễn thông FPT

Hanoi Telecom Công ty cổ phần Viễn thông Hà Nội

MobiFone Tổng công ty Viễn thông MobiFone

ROA Tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản