Tiểu luận chuyên viên quản lý nhà nước “xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền phường x thành phố bắc ninh năm 2019

Tiểu luận chuyên viên quản lý nhà nước “xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền phường x thành phố bắc ninh năm 2019 Trong quá trình hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn với những kết quả đã đạt được thì những yếu kém kép theo nó là tình trạng khiếu kiện, giải quyết tranh chấp đất đai trong xã hội, một số người lợi dụng kẽ hở của pháp luật để mua bán, đổi trác, làm giàu bất chính. Việc tranh chấp đất đai không chỉ xảy ra trong gia đình, họ hàng, làng xóm, phố phường mà còn diễn ra giữa các tập thể, cơ quan, đơn vị thuộc Nhà nước quản lý, làm chậm tiến độ công trình, gây thiệt hại về tiền của và công sức của nhân dân. Đứng trước tình hình diễn biến của đất đai trong cả nước. Trong đó, đất ở nông thôn được xác định là một trong những điểm nóng cần tạp trung giải quyết là hết sức khó khăn, phức tạp và có lúc phải kéo dài, tốn kém tiền của Nhà nước, tổ chức cá nhân, thậm chí còn có những cán bộ vi phạm luật đất đai, kỷ cương pháp luật bị buông lỏng, việc thực thi pháp chế xã hội chủ nghĩa không nghiêm gây mất lòng tin cho nhân dân. Do đó em chọn tình huống “Xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền phường X, thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh năm 2018”. Từ những đặc điểm cơ bản trên, bản thân đưa ra một số tình huống làm điển hình, nằm trong một phạm vi nhỏ có thể xảy ra ở nơi khác rồi nhưng có thể đang xảy ra ở nơi này chưa giải quyết xong. Tình huống này vẫn có những hư cấu, nhưng vấn đề là muốn phân tích mổ xẻ tìm đâu là nguyên nhân, để có nhiều phương án. Sau đó cân nhắc phương án nào là hiệu quả tối ưu nhất, tránh được hậu quả nặng nề mà vẫn đảm bảo đúng luật, giữ được lòng tin cho nhân dân; lợi ích của cơ quan, hài hòa thống nhất tạo nên sự nhất trí cao, giữ được sự đoàn kết, góp phần nhỏ bé vào việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu, chiến lược mà Đảng và Nhà nước đề ra.

MỞ ĐẦU

1 Nhận thức chung

Kinh tế hộ gia đình là một hình phát triển kinh tế điển hình trong các vùng nông thôn của Việt Nam, đóng góp vào sự phát triển kinh tế xóa đói giảm nghèo cho nhân dân, tạo điều kiện cho các người dân có cơ hội làm giàu chính đáng

Trong thời kỳ công nghiệp hóa – hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn; Dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam, sự nghiệp đổi mới toàn diện của đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa đã giành được những thành tựu to lớn, bộ mặt đất nước từ thành thị đến nông thôn đã được thay đổi từng ngày Chính phủ đã ra chủ trương: Tăng cường cải cách

bộ máy hành chính, nâng cao năng lực, hiệu quả toàn diện quốc gia; thúc đẩy công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước Trong quá trình đó, việc giải quyết đất đai bảo đảm cho phát triển kinh tế, quốc phòng – an ninh, đời sống xã hội đang là một vấn đề bức xúc, đặc biệt là ở các đô thị lớn và tranh chấp đất đai một số vùng nông thôn

2 Lý do chọn tình huống

Trong quá trình hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn với những kết quả đã đạt được thì những yếu kém kép theo nó là tình trạng khiếu kiện, giải quyết tranh chấp đất đai trong xã hội, một số người lợi dụng kẽ hở của pháp luật để mua bán, đổi trác, làm giàu bất chính Việc tranh chấp đất đai không chỉ xảy ra trong gia đình, họ hàng, làng xóm, phố phường mà còn diễn ra giữa các tập thể, cơ quan, đơn vị thuộc Nhà nước quản lý, làm chậm tiến độ công trình, gây thiệt hại về tiền của và công sức của nhân dân

Đứng trước tình hình diễn biến của đất đai trong cả nước Trong đó, đất ở nông thôn được xác định là một trong những điểm nóng cần tạp trung

tiền của Nhà nước, tổ chức cá nhân, thậm chí còn có những cán bộ vi phạm luật đất đai, kỷ cương pháp luật bị buông lỏng, việc thực thi pháp chế xã hội chủ nghĩa không nghiêm gây mất lòng tin cho nhân dân Do đó em

chọn tình huống “Xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền phường X, thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh năm 2018”

Từ những đặc điểm cơ bản trên, bản thân đưa ra một số tình huống làm điển hình, nằm trong một phạm vi nhỏ có thể xảy ra ở nơi khác rồi nhưng có thể đang xảy ra ở nơi này chưa giải quyết xong Tình huống này vẫn có những hư cấu, nhưng vấn đề là muốn phân tích mổ xẻ tìm đâu là nguyên nhân, để có nhiều phương án Sau đó cân nhắc phương án nào là hiệu quả tối

ưu nhất, tránh được hậu quả nặng nề mà vẫn đảm bảo đúng luật, giữ được lòng tin cho nhân dân; lợi ích của cơ quan, hài hòa thống nhất tạo nên sự nhất trí cao, giữ được sự đoàn kết, góp phần nhỏ bé vào việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu, chiến lược mà Đảng và Nhà nước đề ra

3 Mục đích nghiên cứu

Xây dựng được một tình huống, phân tích được tình huống trên cơ sở

đó đưa ra được những phương án giải quyết và xây dựng được kế hoạch tổ chức thực hiện phương án tối ưu nhất

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền phường X, thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh năm 2018

5 Kết cấu của tiểu luận

Tiểu luận gồm có 03 phần

Đặt Vấn đề

Giải quyết vấn đề

Kết luận

GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ

I MÔ TẢ TÌNH HUỐNG

1.1 Hoàn cảnh xảy ra tình huống

Năm 2018 tại một phường X, thành phố Bắc Ninh tỉnh Bắc Ninh, sau khi triển khai việc chuyển đổi ruộng trũng và đất hoang hóa để phát triển kinh tế trang trại kết hợp nuôi trồng thủy sản đã tổ chức cho đấu thầu các vùng đất cho 20 hộ nông dân là đối tượng hộ nghèo của phường X có nhu cầu phát triển kinh tế VAC Quá trình đấu thầu và giao đất diễn ra hết sức nhanh chóng và có những chính sách phù hợp với những hộ nông dân đi đầu trong việc khai hoang chuyển đổi này

Gia đình ông Nguyễn Văn A là một trong số 20 hộ, theo hợp đồng thuê đất số 11HĐ/UB ngày 15/05/2012 của UBND phường X Theo đó, gia đình ông A được sử dụng là 2,5ha phục vụ việc chuyển đổi ruộng trũng và đất hoang hóa để phát triển kinh tế trang trại kết hợp nuôi trồng thủy sản theo mô hình kinh tế trang trại

1.2 Diễn biến của tình huống

Để thực hiện hợp đồng trên, ngày 29/05/2012, gia đình ông Nguyễn Văn A cùng đại diện lãnh đạo UBND phường X ra thực địa cắm mốc ranh giới và xác định đây là vùng đất trũng hoang hóa, toàn bộ diện tích 35ha, trong đó, gia đình ông Lê Văn A được giao cho sử dụng là 2,5ha

Sau khi UBND phường X giao đất cho gia đình ông Nguyễn Văn A canh tác trên tổng số diện tích là 2,5ha Gia đình ông A đã cho tiến hành đào ao để thả cá và tân đất cao để trồng các loại cây như: chuối, cỏ voi xung quanh bờ ao để phục vụ thức ăn cho cá và trồng các loại cây ăn quả trên vùng đất tân cao là: Xoài, Na, Ổi, Bưởi, Cam Sau 5 năm chuyển đổi đất từ một vùng hoang hóa, lúc này mảnh đất của gia đình ông A đã trở

thành một trang trại phát triển mạnh mẽ với sản lượng cá dưới ao ngày một tăng lên và số lượng cây ăn quả lâu năm cũng đang vào thời kỳ cho quả tốt Đến đầu năm 2018, theo chủ trương của toàn quốc về việc thống kê kiểm toàn bộ việc sử dụng đất đai, phường X cũng đã tiến hành kiểm kê toàn bộ các loại đất như: đất thổ cư, đất canh tác, đất cho thuê đấu thầu, đất hoang hóa trong quá trình kiểm kê đã phát hiện một số vi phạm trong việc sử dụng đất Trong đó, có việc gia đình ông Nguyễn Văn A đã tự ý sử dụng số đất sai mục đích để trồng cây ăn quả là 0,5ha UBND phường X sau khi phát hiện đã có quyết định số 11/QĐ-CT ngày 13/4/2018 về việc phạt hành chính đối với hộ ông Nguyễn Văn A số tiền là 2.000.000đ và thu hồi lại số diện tích đã lấn chiếm đó; với yêu cầu gia đình ông Nguyễn Văn

A phải tự chặt phá số cây ăn quả trồng trên đất lấn chiếm xong trước ngày 30/4/2018

Tuy nhiên, gia đình ông Nguyễn Văn A đã không thực hiện với quyết định của UBND phường X, phường X đã thành lập đội cưỡng chế nhưng gia đình và họ hàng nhà ông Nguyễn Văn A ngăn cản người thi hành công

vụ không cho chặt phá số cây đã trồng trên đất lấn chiếm đó Mặt khác, gia đình ông cũng kiến nghị lên cấp trên giải quyết sự việc này vì từ trước đến nay, khi gia đình ông lấn chiếm đến nay được 5 năm mà không ai nhắc nhở hay tuyên truyền việc đó là sai, là không đúng quy định của pháp luật, mặt khác do nhận thức đơn giản ông nghĩ số đất hoang hóa đó đã được ông cải tạo trở thành vùng đất tốt

II PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG:

2.1 Mục tiêu phân tích tình huống

- Phù hợp với chủ trương, đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng

và Nhà nước;

- Phù hợp với thực tiễn địa phương, cơ sở;

- Góp phần thực hiện tốt các nhiệm vụ chính trị tại địa phương, cơ sở;

- Được nhân dân, cán bộ ở địa phương, cơ sở đồng tình ủng hộ cao;

- Góp phần tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, đảm bảo trật tự, kỷ cương tại địa phương, cơ sở

2.2 Cơ sở lý luận

Căn cứ vào Luật đất đai năm 1993 và Nghị định số 04/CP ngày 10/01/1997 của Chính phủ

Luật đất đai năm 2013

2.3 Phân tích diễn biến của tình huống

Khi nhận được công văn đề nghị của UBND phường X về việc giúp

đỡ giải quyết vụ việc và đơn kiến nghị của gia đình ông Nguyễn Văn A, UBND thành phố Bắc Ninh đã cử cán bộ các phòng ban có liên quan trực tiếp đến phường X để làm việc cụ thể, đồng thời tiến hành kiểm tra hiện trạng thực tế hộ dân Nguyễn Văn A lấn chiếm đất trái phép ra sao? Sau khi nghe báo cáo tình hình lấn chiếm đất đai của gia đình ông A do UBND phường X trình bày và đi thực tế là có thật Ngày 10/7/2018 UBND thành phố Bắc Ninh đã có quyết định số 69/QĐ-CT của chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh, về việc thành lập đoàn kiểm tra xác minh cụ thể tình hình lấn chiếm đất đai của gia đình ông A tại phường X Thành phần đoàn kiểm tra gồm: cán bộ thanh tra, cán bộ địa chính thành phố Bắc Ninh, đại diện UBND phường X Đoàn kiểm tra do đồng chí C (phó ban thanh tra thành phố làm trưởng đoàn)

Nội dung kiểm tra: Đoàn kiểm tra có trách nhiệm làm rõ vụ việc theo nội dung công văn của phường X đề nghị và kiến nghị của gia đình ông Nguyễn Văn A Kết luận và tổng hợp báo cáo UBND thành phố xem xét giải quyết Đoàn kiểm tra xác minh theo quyết định của thành phố, có trách nhiệm đề ra thời gian, biện pháp và mục tiêu thực hiện

- Thời gian thực hiện kiểm tra được xác định trong vòng 5 ngày kể từ ngày có quyết định của thành phố Bắc Ninh

- Nhiệm vụ cụ thể:

+ Kiểm tra đối chiếu các văn bản mà UBND phường X giao đất cho các hộ đấu thầu đất hoang để cải tạo và phát triển kinh tế trang trại trong đó

có gia đình ông Nguyễn Văn A Đối chiếu bản đồ hiện trạng sử dụng đất và thực tế, kiểm tra các hợp đồng giao đất giữa UBND phường X với các hộ gia đình cùng đóng trên địa bàn do UBND phường X quản lý

+ Việc thu hồi 0,5ha đất lấn chiếm này có thật cần thiết với phường X hay không? Hoặc khi thu hồi lại 0,5ha đất này thì gia đình ông A nãy sẽ như thế nào? và cụ thể việc lấn chiếm này ra sao ?

+ Nếu đúng là phường X cần phải lấy lại 0,5ha để sử dụng vào việc khác thì vấn đề giải quyết sẽ ra sao

+ Mục tiêu là giải quyết hài hòa được các lợi ích nhà nước và nhân dân nhưng cũng không làm mất đi kỷ cương phép nước và tăng cường tính pháp chế xã hội chủ nghĩa

* Nguyên nhân

Khi tổ chức giao đất của UBND phường X với các hộ thuê đất trong

đó có gia đình ông A đã không chặt chẽ Khi giao đất không tổ chức cắm mốc cố định cụ thể mà chỉ đo thước dây và cắm mốc bằng cọc tre, sau khi giao đất lại không thường xuyên tổ chức kiểm tra đột xuất hay định kỳ đối với các hộ gia đình trên Việc quy hoạch và sử dụng đất của phường X cũng không chặt chẽ, chưa phù hợp Điều đó đã tạo điều kiện để các hộ gia đình có điều kiện lấn chiếm vùng đất hoang hóa này

Bên cạnh đó, các văn bản pháp luật của nhà nước cũng không được tuyên truyền đến các hộ nông dân một cách hiệu quả nhất; đặc biệt là sự nhận thức của các hộ dân còn rất nhiều hạn chế họ chỉ nghĩ đơn thuần là

việc bỏ đất hoang là một sự lãng phí nên đã tận dụng số đó để cải tạo và canh tác nhằm tăng thêm thu nhập cho gia đình

* Hậu quả

Vê mặt kinh tế: Nếu tổ chức thu hồi và chặt phá số cây ăn quả đang trong thời gian cho năng suất cao là một sự lãng phí lớn và đặc biệt là làm ảnh hưởng đến lợi ích kinh tế cho hộ dân, mặt khác việc thu hồi lại 0,5ha của gia đình ông Nguyễn Văn A của UBND phường X rồi lại để hoang hóa thì đó là một sự lãng phí rất lớn, không phù hợp với thực tế

Về pháp luật: Nếu để nguyên hiện trạng mà chỉ xử phạt hành chính thì

sẽ tạo điều kiện cho gia đình ông Nguyễn Văn A tiếp tục lấn chiếm đất công; điều đó cũng dẫ tới hàng loạt các hộ dân khác trong các khu vực sẽ đồng loạt làm theo gia đình ông A, khi đó chính quyền địa phương sẽ không quản lý được, kỷ cương phép nước nơi đây sẽ bị coi thường

III XỬ LÝ TÌNH HUỐNG

3.1 Mục tiêu xử lý tình huống

- Mục tiêu thứ nhất: Nhằm giải quyết các vấn đề do tình huống đặt ra:

Nâng cao ý thức trách nhiệm của người dân và chính quyền trong việc chấp hành các quy định của pháp luật

- Mục tiêu thứ hai: Phát huy vai trò, trách nhiệm lãnh đạo, chỉ đạo của

cấp ủy Đảng, chính quyền trong công tác kiểm tra, quản lý trên địa bàn mình quản lý góp phần tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa

- Mục tiêu thứ ba: Giải quyết hài hòa giữa tính pháp lý lợi ích kinh tế

và lợi ích xã hội:

Từ đó đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật tới đông đảo nhân dân, vận động quần chúng tích cực tham gia xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa

Sau khi xem xét nguyên nhân, hậu quả Đoàn kiểm tra đã đề xuất các phương án giải quyết như sau :

3.2.1 Phương án 1

Căn cứ vào Luật đất đai năm 1993 và Nghị định số 04/CP ngày 10/01/1997 của Chính phủ là “Nghiêm cấm việc lấn chiếm đất đai, chuyển quyền sử dụng đất trái phép, sử dụng đất không đúng mục đích được giao

và hủy hoại đất Thì tùy theo tính chất mà xử phạy:

Nếu tự tiện sử dụng đất lâm nghiệp, đất nông nghiệp và mục đích khác thì bị phạt tiền từ 200.000đ đến 1.000.000đ

Nếu người bị phạt mà không tự nguyên chấp hành thì bị cưỡng chế thi hành (Theo điều 25 của Nghị định 04/CP) bằng các biện pháp sau:

+ Áp dụng các biện pháp để cưỡng chế khác để thi hành quyết định xử phạt và người bị cưỡng chế phải chịu mọi chi phí trong việc tổ chức thực hiện các biện pháp cưỡng chế

Ưu điểm:

Nếu theo phương án này, thì về mặt lợi thế là kiên quyết xử lý nghiêm minh theo pháp luật, việc người dân tự tiện lấn chiếm đất công, làm vườn, làm nhà trái phép Như thế thể hiện được quyền lực của Nhà nước thông qua các công cụ quản lý, như các văn bản pháp luật; lực lượng vũ trang giữ được tính pháp chế xã hội chủ nghĩa và chắc chắn sẽ không có các trường hợp vi phạm tương tự

Nhược điểm:

Là có thể gặp sự phản ứng mạnh của hộ gia đình ông Nguyễn Văn A nguyên nhân do đã nhiều năm ông canh tác lấn chiếm trồng cây làm trang trại nhưng không có ai nhắc nhở Nếu căn cứ luật đất đai để thực hiện thì sẽ xảy ra sự kháng cự, bất lợi về phía phường X trong quá trình phát triển lâu dài, dưới con mắt của người dân xung quanh sẽ có những hiểu biết khác nhau và tất nhiên sẽ có những kẻ xấu lợi dụng để xuyên tạc chủ trương,

đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước ta Từ đó việc tuyên truyền giáo dục gặp khó khăn, không thuyết phục được dân để họ thấy được đâu là đúng, đâu là sai

3.2.2 Phương án 2

Giải quyết theo phương án phù hợp cả 2 cùng có lợi, Nhà nước và nhân dân

Phạt hành chính đối với hộ gia đình ông Nguyễn Văn A về việc đã lấn chiếm đất công trên diện tíchlà 0,5ha trong thời gian 5 năm với số tiền là 1.000.000đ (căn cứ Luật đất đai năm 1993)

Tiến hành thu tiền thuê đất trên diện tích mà gia đình ông Nguyễn Văn

A đã canh tác trái phép trong 5 năm

Tiếp tục cho phép gia đình ông Nguyễn Văn A được sử dụng số đất đã lấn chiếm là 0,5ha với điều kiện gia đình ông Lê Văn A phải có trách nhiệm thuê tiếp 0,5 ha đã lấn chiếm đó theo giá thuê đất năm 2012

Ưu điểm:

Phương án này có ưu điểm rất cao và sẽ được nhân dân ủng hộ vì Thứ nhất: là gia đình ông Nguyễn Văn A vẫn giữ được số cây ăn quả đang vào mùa thu hoạch

Thứ hai: là giải quyết được nhu cầu tăng diện tích đất canh tác và phần đất hoang hóa đã được gia đình ông Nguyễn Văn A cải tạo thành vùng đất tốt để phát triển kinh tế của hộ nông dân

Thứ ba: UBND phường X đã giải quyết thêm được một phần đất hoang hóa lâu nay chưa có phương án giải quyết nay đã đưa vào sử dụng có mục đích

Thứ tư: UBND phường có thêm phần thuế từ việc phạt, cho thuê số đất trên để đưa vào ngân sách nhà nước

Còn tồn tại khả năng gia đình ông Nguyễn Văn A không có khả năng nộp phạt và thuê lại số diện tích đất trên hoặc chây ỳ không thực hiện Sau khi nghiên cứu kỹ 2 phương án, đoàn kiểm tra quyết định chọn phương án thứ 2 vì phương án này có tính khả thi hơn, có đạo đức, pháp lý, thuyết phục được nhân dân và gia đình ông Nguyễn Văn A Giải quyết theo phương án 2 sẽ gặp nhiều thuận lợi, không gây ồn ào dư luận tạo điều kiện cho cả hai bên là phường X giải quyết được thêm phần đất hoang hóa chưa khai thác và gia đình ông A có điều kiện tiếp tục phát triển vườn cây, bảo

vệ được sản phẩm của mình

3.3 Kế hoạch tổ chức thực hiện phương án/giải pháp đã lựa chọn

để xử lý tình hống

Khi mọi thành viên trong đoàn kiểm tra đã thống nhất chọn phương án khả thi để tiến hành triển khai Đoàn kiểm tra đã lên kế hoạch thực hiện cụ thể, để khi tiến hành đến kết thúc với thời gian ngắn nhất và đạt hiệu quả cao nhất Kế hoạch thực hiện: trong thời gian 4 ngày kể từ ngày (25/7/2018 – 29/7/2018) theo các bước sau:

Bước 1: Giao cho phường X có trách nhiệm kiểm tra lại hợp đồng có liên quan đến việc giao đất, cho thuê đất trước đây để đối chiếu với thực trạng thời điểm kiểm tra (ngày 10/7/2018) Tiến hành lấy ý kiến của 19 hộ cùng được giao đất đấu thầu đợt 1 hiện đang canh tác gần gia đình ông A Bước 2: Đoàn kiểm tra tiến hành đo đạc diện tích của gia đình ông Nguyễn Văn A đang sử dụng, thống kê các loại cây trồng, diện tích được thuê và diện tích lấn chiếm Làm công tác tuyên truyền, giáo dục vận động, giải thích việc làm của gia đìnhlà trái pháp luật (ngày 07,08/8/2018) Sau các bước tiến hành thực hiện, Đoàn kiểm tra đã có văn bản tổng kết và báo cáo với thành phố Bắc Ninh về kết quả đã đạt được và những kiến nghị giải quyết vụ việc vướng mắc