1.5 Các bước chuẩn bị của giáo viên và học sinh cho một dự án học tập 1.6 Vai trò của giáo viên và học sinh trong dạy học dự án 1.7 Ưu nhược điểm của dạy học dự án Chương 2: Vận dụng mô
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐĂKLĂL TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG BUÔN HỒ
-SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
“VẬN DỤNG MÔ HÌNH DẠY HỌC DỰ ÁN VÀO DẠY HỌC BÀI GLUCOZƠ ”_ HÓA HỌC 12
Trang 2MỤC LỤC
Danh mục chữ viết tắt
Phần I: Lý do chọn đề tài
Phần II: Giải quyết vấn đề
Chương 1: Cơ sở lý luận của phương pháp dạy học theo dự án
1.1 Dạy học dự án (DHDA)
1.2 Mục tiêu, đặc điểm của dạy học dự án
1.3 Các loại dự án học tập
1.4 Các giai đoạn của tiến trình dạy học dự án
1.5 Các bước chuẩn bị của giáo viên và học sinh cho
một dự án học tập
1.6 Vai trò của giáo viên và học sinh trong dạy học dự án
1.7 Ưu nhược điểm của dạy học dự án
Chương 2: Vận dụng mô hình dạy học dự án vào dạy học bài
glucozơ_Hóa học lớp 12 chương trình chuẩn
2.1 Đánh giá những thuận lợi và khó khăn khi học sinh tiếp cận bài
học thông qua dự án
2.2 Thiết kế chuẩn kiến thức cơ bản
2.3 Thiết kế mục tiêu của dự án
2.4 Thiết kế bộ câu hỏi định hướng
2.5 Thiết kế tài liệu hỗ trợ học sinh
2.6 Thiết kế bài tập dự án cho học sinh
2.7 Thiết kế các tiêu chí đánh giá
2.8 Thiết kế cách tính điểm cho học sinh
2.9 Tổ chức hoạt động dạy và học
2.10 Một số hình ảnh minh họa cho dự án
2.11 Kiểm nghiệm, đối chứng bằng thực nghiệm giảng dạy
Phần III: Kết luận
12333455
61011
1212
1313141515161819223132
Trang 3Học sinh
Trang 4PHẦN I : LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Hóa học là bộ môn khoa học thực hành Các kiến thức cóứng dụng rộng rãi trong đời sống sinh hoạt và trong sản xuất.Học sinh có thể nghiên cứu lý thuyết kết hợp với thực hành làm
ra sản phẩm cho mình
Do sự tiến bộ của khoa học kỉ thuật, công nghệ thông tin,
sự ra đời của những chiếc điện thoại thông minh truy cậpinternet,máy tính bảng, học sinh có thể chủ động, tích cựctrong nghiên cứu và tìm hiểu thông tin
Học sinh chúng ta hiện nay rất ham học hỏi, nghiên cứu.Các em đến với các hội thi nghiên cứu khoa học dành cho họcsinh phổ thông để nghiên cứu, tập nghiên cứu và công bố sảnphẩm
Từ thực tiễn đó thôi thúc tôi tạo điều kiện cho các em đượcthực nghiệm được nghiên cứu, được tự tay làm ra sản phẩm chomình Tôi đã lựa chọn một hình thức dạy học tích cực đó là dạyhọc dự án Phương pháp dạy học dự án đã khắc phục được nhượcđiểm của dạy học truyền thống, trong đó người học thực hiệnmột nhiệm vụ phức hợp có sự kết hợp giữa lý thuyết và thựctiễn Tuy nhiên không phải nội dung kiến thức hóa học nào cũng
có thể áp dụng thành công mô hình dạy học dự án Chủ đề vềglucozơ và fructozơ có liên quan đến thực tế cuộc sống ( sinhhoạt ăn uống và sản xuất) nếu được tổ chức dạy học theophương pháp dự án sẽ phát huy được tính tích cực, sáng tạo củahọc sinh
Xuất phát từ những lý do trên, tôi tiến hành đề tài: “ Vận dụng
mô hình dạy học dự án vào dạy học bài glucozơ ”- Hóa học lớp
12 chương trình chuẩn
Trang 5-Nghiên cứu về cơ sở lý luận của mô hình dạy học dự án.
- Nghiên cứu cấu trúc nội dung về glucozơ và fructozơ
-Vận dụng mô hình dạy học dự án vào thiết kế tiến trình dạy họccho bài glucozơ và fructozơ
- Kiểm nghiệm, đối chứng với các lớp có áp dụng và không áp dụng mô hình dạyhọc dự án
PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
Gần đây nhất, Michael Knoll đã bắt nguồn từ phương pháp dự ángiáo dục kiến trúc thế kỷ mười sáu của Ý và kĩ thuật giáo dục ởPháp thế kỷ mười tám Dẫn đến kết luận, việc học của sinh viêncần vừa có sự trau dồi kĩ năng và kết hợp với thực hành kĩ năng
và đánh giá học tập thông qua sản phẩm cụ thể
- Khái niệm dạy học dự án: Có nhiều quan niệm và định
nghĩa khác nhau về dạy học dự án Dạy học dự án được nhiềutác giả coi là một mô hình dạy học vì khi thực hiện một dự án, cónhiều phương pháp dạy học cụ thể được sử dụng
Trang 6Vậy, DHDA là một mô hình dạy học lấy hoạt động của học sinhlàm trung tâm Kiểu dạy học này phát triển kiến thức và kĩ năngcủa học sinh thông qua quá trình học sinh giải quyết một bài tậptình huống gắn với thực tiễn bằng những kiến thức theo nội dungmôn học – được gọi là dự án Dự án đặt học sinh vào vai trò tíchcực như: người giải quyết vấn đề, người ra quyết định, điều traviên hay người viết báo cáo Thường thì học sinh sẽ làm việctheo nhóm và hợp tác với các chuyên gia bên ngoài và cộngđồng để trả lời các câu hỏi và hiểu sâu hơn nội dung, ý nghĩa củabài học Học theo dự án đòi hỏi học sinh phải nghiên cứu và thểhiện kết quả học tập của mình thông qua cả sản phẩm lẫnphương thức thực hiện
- Các đặc trưng của DHDA:
+ Người học là trung tâm của quá trình dạy học
+ Dự án tập trung vào những mục tiêu học tập quan trọng gắnvới các chuẩn
+ Dự án đòi hỏi các hình thức đánh giá đa dạng và thườngxuyên
1.2 Mục tiêu, đặc điểm của DHDA
Mục tiêu của DHDA
- Hướng tới phát triển kĩ năng tư duy bậc cao (phân tích –tổng hợp, đánh giá và sáng tạo)
Học sinh trong quá trình thực hiện các nhiệm vụ học tập cùng
Trang 7lập ra một tổng thể kiến thức mới khác với nội dung bài học, phêphán, đánh giá, lựa chọn công cụ,… để thực hiện nhiệm vụ họctập
- Hướng tới phát triển kĩ năng sống
Hợp tác, giao tiếp, quản lí, tổ chức, điều hành, ra quyếtđịnh, tích hợp công nghệ thông tin vào giải quyết công việc vàthực hiện các sản phẩm… là mục tiêu mà các phương pháp dạyhọc tích cực hướng tới Học sinh trong quá trình thực hiện dự ántoàn quyền quyết định phương tiện và cách thức hoạt động phảihợp tác tích cực với các thành viên trong nhóm, phải biết tranhluận và lắng nghe, tự kiểm tra đánh giá và tự điều chỉnh hoạtđộng, tận dụng tối đa khả năng tích hợp công nghệ vào sảnphẩm của nhóm…
Đặc điểm của DHDA:
- Thiết lập mối liên hệ giữa nội dung học tập với cuộc sốngngoài học đường, hướng tới các vấn đề của thực tiễn sinh độngđang diễn ra
- Phát triển những kĩ năng phát hiện và giải quyết vấn đềthực tiễn
- Tạo cơ hội cho người học tự tìm hiểu chính mình, tự khẳngđịnh mình
- Phát triển những kĩ năng sống: giao tiếp, hợp tác, quản lý,điều hành, ra quyết định,…
- Phát triển kĩ năng tư duy bậc cao (tổng hợp, đánh giá)
- Tạo điều kiện cho nhiều phong cách, tiềm năng học tậpkhác nhau, tạo môi trường cho sự hỗ trợ, thúc đẩy lẫn nhau củangười học vì sự phát triển toàn diện
- Làm cho nhiệm vụ học tập tới tất cả mọi người học
Trang 8- Kết quả thực hiện dự án phải là những sản phẩm có thểtrưng bày, trình bày được, đó là kết quả của việc giải quyết cácvấn đề thực tiễn trong cuộc sống
1.3 Các loại dự án học tập
Dạy học dự án có thể phân loại theo nhiều phương diệnkhác nhau Sau đây là một số cách phân loại dạy học dự án
- Phân loại theo chuyên môn:
+ Dự án trong một môn học: trọng tâm nội dung nằm trongmột môn học
+ Dự án liên môn: trọng tâm nội dung nằm ở nhiều mônkhác nhau
+ Dự án ngoài chuyên môn: là các dự án không phụ thuộctrực tiếp vào môn học
- Phân loại theo sự tham gia của người học:
+ Dự án cho nhóm học sinh
+ Dự án cho cá nhân
- Phân loại theo sự tham gia của giáo viên:
+ Dự án dưới sự hướng dẫn của một giáo viên
+ Dự án dưới sự hướng dẫn của nhiều giáo viên
- Phân loại theo quỹ thời gian:
+ Dự án nhỏ: thực hiện trong một số giờ học, có thể từ 2đến 6 giờ
+ Dự án trung bình: dự án trong một hoặc một số ngày + Dự án lớn: thực hiện với quỹ thời gian lớn tối thiểu là mộttuần và có thể kéo dài trong nhiều tuần
- Phân loại theo nhiệm vụ:
+ Dự án tìm hiểu: khảo sát thực trạng đối tượng
+ Dự án nghiên cứu: giải quyết các vấn đề, giải thích hiệntượng, quá trình
Trang 9+ Dự án thực hành: kiến tạo sản phẩm để trưng bày, trangtrí…
+ Dự án hỗn hợp: kết hợp các dự án trên
1.4 Các giai đoạn của tiến trình DHDA
Có thể chia cấu trúc của dạy học dự án làm nhiều giai đoạnkhác nhau tùy theo quan điểm của tác giả Sau đây trình bàymột cách phân chia các giai đoạn của dạy học theo dự án theo 5giai đoạn như sau:
Giai đoạn 1: xây dựng ý tưởng dự án Quyết định chủ đề Giáo viên tạo điều kiện để học sinh đề xuất ý tưởng dự án,quyết định chủ đề, xác định mục tiêu dự án Việc lựa chọn chủ đề
dự án phụ thuộc vào sự hứng thú, quan tâm của học sinh và kinhnghiệm các em đã có Chủ đề dự án có thể hấp dẫn với mộtnhóm học sinh, với cả lớp hay với một học sinh nhất định
Giai đoạn 2: xây dựng kế hoạch thực hiện dự án Trong giaiđoạn này, học sinh với sự hướng dẫn của giáo viên xây dựng đềcương cũng như kế hoạch cho việc thực hiện dự án Trong việcxây dựng kế hoạch cần xác định những công việc cần làm, thờigian dự kiến, vật liệu, kinh phí, phương pháp tiến hành và phâncông công việc trong nhóm
Giai đoạn 3: thực hiện dự án Các thành viên thực hiện côngviệc theo kế hoạch đã đề ra cho nhóm và cá nhân Trong giaiđoạn này học sinh thực hiện các hoạt động trí tuệ và hoạt độngthực tiễn, thực hành, những hoạt động này xen kẽ và tác độngqua lại lẫn nhau
Giai đoạn 4: giới thiệu sản phẩm dự án
Kết quả thực hiện dự án có thể được công bố dưới dạng bàithu hoạch, báo cáo bằng văn bản, bài trình diễn powerpoint Sảnphẩm của dự án cũng có thể là những hành động phi vật chất,chẳng hạn việc biểu diễn một vở kịch, việc tổ chức một buổi
Trang 10tuyên truyền nhằm tạo ra các tác động xã hội, phòng triển lãmtrưng bày tranh ảnh…
Sản phẩm của dự án có thể được trình bày giữa các nhómhọc sinh trong một lớp, có thể được giới thiệu trước toàn trường,hay toàn xã hội
Giai đoạn 5: đánh giá dự án
Giáo viên và học sinh đánh giá quá trình thực hiện và kếtquả cũng như kinh nghiệm đạt được Có những phương phápđánh giá khác nhau như: trao đổi bằng thư, đánh giá toàn lớp, tựđánh giá, học sinh nêu câu hỏi, đánh giá các nhóm…
1.5 Các bước chuẩn bị của giáo viên và học sinh cho một
tổ chức bài học thành dự án và suy nghĩ về ý tưởng dự án
+ Giáo viên luôn cần phải nhìn thấy, phải tìm thấy nhữngvấn đề thực tiễn đang diễn biến trong cuộc sống xung quanh cóliên quan đến nội dung bài học
+ Giáo viên phải nhìn thấy những vấn đề lớn mà thế giớiđang phải đối mặt, ví dụ: khủng hoảng năng lượng, ô nhiễm môitrường, thiên tai như bão lụt, động đất, sóng thần, nóng lên củakhí hậu…
+ Biết từ bỏ những nội dung mà chương trình buộc phải dạytheo các phương pháp truyền thống
+ Lựa chọn các nội dung thích hợp và chỉnh sửa cho phùhợp với mục tiêu của dự án
- Xây dựng bộ câu hỏi định hướng bài dạy
Trang 11Sử dụng bộ câu hỏi định hướng bài dạy nhằm khuyến khíchngười học vận dụng các kĩ năng tư duy bậc cao, giúp họ hiểu rõ,hiểu bản chất vấn đề và hình thành được hệ thống kiến thức.Những câu hỏi này còn đảm bảo các dự án của người học có tínhhấp dẫn và thuyết phục, chú trọng đến các yêu cầu hơn là chỉđơn giản trình bày lại các sự kiện Bộ câu hỏi định hướng bài dạybao gồm các câu hỏi khái quát, câu hỏi bài học và câu hỏi nộidung
• Câu hỏi khái quát (CHKQ).
Câu hỏi khái quát là những câu hỏi mở, hướng đến những ýtưởng lớn và những khái niệm mang tính bền vững Câu hỏi kháiquát thường mang tính liên môn và giúp học sinh thấy được sựliên quan giữa các môn học hoặc môn học và bài học với nhau
Đó là những câu hỏi không thể trả lời thỏa đáng bằng một mệnh
đề
Câu hỏi khái quát có những đặc điểm:
-Là yếu tố trọng tâm của DHDA: những câu hỏi khái quát cóthể tìm thấy trong rất nhiều vấn đề còn đang tranh cãi ở nhiềulĩnh vực nghiên cứu
-Lặp lại một cách tự nhiên thông qua người học và lịch sửcủa môn học: những câu hỏi quan trọng giống nhau được hỏi đihỏi lại Các câu trả lời của chúng ta có thể ngày càng trở nênphức tạp hơn và phản ánh nhiều sắc thái mới nhưng chúng tavẫn còn và sẽ còn quay lại những câu hỏi đó
-Dẫn đến những câu hỏi quan trọng khác: những câu hỏi đó
Trang 12Câu hỏi này có phạm vi rất rộng, không thể trả lời chỉ bằngmột mệnh đề, có thể sử dụng được trong các môn khoa học tựnhiên, khoa học xã hội, hóa học hữu cơ có ở mọi lĩnh vực của đờisống xã hội, …
Thủ thuật xây dựng CHKQ
- Giáo viên suy nghĩ về môn học mình dạy một cách tổngthể Tại sao học sinh phải học môn này? Tại sao môn học lạiquan trọng? Tại sao học sinh phải quan tâm đến môn học này?Việc học môn này có giá trị như thế nào?
- Khái niệm quan trọng nào mà ta hướng tới? Học sinh của
ta phải ghi nhớ điều gì trong vòng 3 năm tới?
- Làm thế nào để cho nội dung bài học trở nên có ý nghĩahơn đối với học sinh? Nội dung môn học ảnh hưởng đến cuộcsống thực của các em như thế nào? Tại sao các em lại phải quantâm đến những điều đó?
- Xem xét việc viết các câu hỏi bằng ngôn ngữ của “ngườilớn” trước để bao hàm những kiến thức thiết yếu, rồi sau đó hãyviết lại chúng bằng ngôn ngữ phù hợp với học sinh
- Đừng bận tâm vào câu chữ, chỉ nên tập trung vào suynghĩ Tránh xa các câu hỏi yêu cầu định nghĩa hoặc kiến thức vềmột quá trình đơn giản
• Câu hỏi bài học (CHBH).
CHBH là những câu hỏi có liên quan trực tiếp đến dự án, hỗtrợ việc nghiên cứu câu hỏi khái quát
CHBH có các đặc điểm:
- Đưa ra các chỉ dẫn liên quan đến chủ đề và môn học cụthể đối với các CHKQ: các CHBH định hướng các bài học cụ thể,chúng được thiết kế để chỉ ra và khai thác những CHKQ thôngqua chủ đề
Trang 13- Không có câu trả lời đúng duy nhất: Các CHBH thường mở
ra và gợi ý những hướng nghiên cứu, bàn luận Chúng khai tháccác phương tiện, tính phức tạp phong phú của vấn đề Chúngđược dùng để khởi đầu cho một sự tranh luận, hợp tác chứ chưaphải dẫn đến một câu trả lời rõ ràng mà giáo viên mong muốn
- Được thiết kế nhằm khuyến khích và duy trì hứng thú củahọc sinh: các CHBH sẽ có hiệu quả cao hơn nếu như chúng đượcthiết kế với mục đích khuyến khích người học Những câu hỏinhư thế thường khuyến khích sự tranh luận và làm phương tiện
để duy trì sự khám phá của người học
VD: Từ CHKQ ở trên ta sẽ có một số CHBH như:
- Trong công nghiệp, hóa học hữu cơ có vai trò như thế nào?
- Trong nghiên cứu khoa học, hóa học hữu cơ có vai trò như thếnào?
Thủ thuật xây dựng CHBH
- Tại sao nội dung của bài học này lại quan trọng? Tại saohọc sinh lại quan tâm đến nó? Việc học bài này có giá trị như thếnào?
- Ta muốn học sinh cần ghi nhớ điều gì trong bài học này?Khái niệm lớn nhất mà học sinh cần phải khám phá là gì? Điều gì
là trọng tâm tri thức của bài này?
- Câu hỏi mở nào mà học sinh các khóa trước đã đặt ra vàthắc mắc sau khi trải qua bài học này?
- Mong muốn học sinh phát triển nội dung mới này như thếnào? Làm thế nào để các em liên kết, mở rộng và tổng kết đượcnhững gì đang học?
• Câu hỏi nội dung (CHND).
Là những câu hỏi cụ thể mang tính sự kiện với một số lượnggiới hạn các câu trả lời đúng Thường thì CHND liên quan đếnđịnh nghĩa, sự nhận biết và gợi nhớ thông tin mang tính tổng
Trang 14quát tương tự như câu hỏi thường thấy trong các bài kiểm tra.CHND hỗ trợ quan trọng cho CHKQ và CHBH
Thủ thuật xây dựng CHND
- Có những câu hỏi ngắn gọn nào mà ta mong muốn họcsinh trả lời được sau khi học xong bài học này?
- Xem lại chuẩn kiến thức
- Bảo đảm rằng câu hỏi nội dung không quá lớn, chỉ nên cómột câu trả lời đơn giản hoặc một nhóm nhỏ các câu trả lời đúngkhông thể tranh cãi, hãy xem xét việc hình thành các câu hỏimang tính định nghĩa hoặc quá trình
án, kết quả dự án thu được
1.6 Vai trò của giáo viên và học sinh trong DHDA
Phương pháp dạy học dự án là một trong những phươngpháp dạy học tích cực, lấy học sinh làm trung tâm Điều nàyđược thể hiện rõ nét nhất qua vai trò của học sinh và giáo viên
Vai trò của học sinh:
- Phải tham gia tích cực, chủ động ở cả 3 giai đoạn học tập:nhập dữ liệu, xử lí dữ liệu và xuất dữ liệu Giai đoạn thứ 3 là giaiđoạn hoạt động quan trọng, thể hiện kết quả của 2 giai đoạn
Trang 15trước và là giai đoạn người học được phát huy khả năng sángtạo, khả năng giải quyết vấn đề của mình
- Người học đóng vai trò là những chuyên gia thuộc nhữngngành nghề khác nhau trong xã hội, hoàn thành vai trò của mìnhdựa trên những kiến thức và kĩ năng nhất định
- Người học được giao những nhiệm vụ cụ thể, có thật trongcuộc sống bằng những kiến thức theo sát chương trình học, cóphạm vi liên môn và bằng những kĩ năng sống của người lớn,thông qua đó người học được rèn luyện kĩ năng sống như: kĩnăng hợp tác làm việc, kĩ năng đưa ra những quyết định chínchắn, kĩ năng lập kế hoạch và đưa ra nhiệm vụ, chủ động giảiquyết các vấn đề phức tạp,…
- Người học tự quyết định cách tiếp cận vấn đề và các hoạtđộng
- Người học phải hoàn thành dự án và trình bày qua các sảnphẩm, cụ thể như: bài trình diễn đa phương tiện, ấn phẩm, trangweb,…
Vai trò của giáo viên:
- Tạo vai trò tự chủ của người học và làm sao để gắn sựchủ động của người học trong việc giải quyết nội dung bài học
- Hướng dẫn, tham vấn chứ không phải cầm tay chỉ việc
- Không phải dạy kiến thức mà tạo sự hỗ trợ cần thiết Vìvậy, năng lực vai trò của giáo viên thể hiện ở các hỗ trợ ngườihọc (không chỉ bằng các chỉ dẫn mà bằng các sản phẩm mẫu,các tài liệu, các nguồn thông tin, các chuyển giao công việc, cácphiếu đánh giá,…)
1.7 Ưu nhược điểm của DHDA
Ưu điểm: các đặc điểm của DHDA đã thể hiện những ưu
điểm của phương pháp dạy học này Có thể tóm tắt những ưuđiểm cơ bản sau đây:
Trang 16- Gắn lý thuyết với thực hành, tư duy và hành động, nhàtrường và xã hội - Kích thích động cơ, hứng thú học tập củangười học
- Phát huy tính tự lực, tính trách nhiệm
- Phát triển khả năng sáng tạo
- Rèn luyện năng lực giải quyết những vấn đề phức hợp
- Rèn luyện tính bền bỉ, kiên nhẫn
- Rèn luyện năng lực cộng tác làm việc
- Phát triển năng lực đánh giá
Nhược điểm:
- DHDA không phù hợp trong việc truyền thụ tri thức lýthuyết mang tính trừu tượng, hệ thống cũng như rèn luyện hệthống kĩ năng cơ bản
- DHDA đòi hỏi nhiều thời gian Vì vậy DHDA không thay thếcho phương pháp thuyết trình và luyện tập, mà là hình thức dạyhọc bổ sung cần thiết cho các phương pháp truyền thống
- DHDA đòi hỏi phương tiện vật chất và tài chính phù hợp
Kết luận chương 1:
Tóm lại phương pháp DHDA là một phương pháp dạy họctích cực Trong quá trình học tập học sinh sẽ phải tự lực tìm kiếmthông tin, sử dụng các kiến thức thu được để thực hiện dự án.Qua đó tạo cơ hội cho học sinh tự khẳng định mình phát triển kĩnăng sống hướng tới kĩ năng tư duy bậc cao và đạt được các mụctiêu giáo dục trong thời kì đổi mới với chất lượng và hiệu quảcao Phương pháp dạy học này là sự cố gắng tăng cường sự liênmôn, sự tích hợp kiến thức đã học vào những ứng dụng trong đờisống hằng ngày
CHƯƠNG 2: VẬN DỤNG MÔ HÌNH DẠY HỌC DỰ ÁN VÀO DẠY HỌC BÀI “GLUCOZƠ ” _HÓA HỌC LỚP 12 CHƯƠNG TRÌNH
Trang 171 Đánh giá những thuận lợi và khó khăn khi học sinh tiếp cận bài học thông qua dự án:
+ Trong thành phần của glucozo, fructozo có các nhóm chức -OH,-CHO, tính chất đặc trưng của các nhóm chức này các em đãđược tìm hiểu trong các bài học về ancol, andehit,…
- Các hợp chất glucozơ, fructozơ rất quen thuộc và gần gũi trong đờisống sinh hoạt và sản xuất gắn liền với các thực phẩm hằngngày của chúng ta, như rau, hoa, quả chín, các loại thựcvật….Các loại thực phẩm chứa glucozơ, fructozơ rẻ tiền, dễ tìm, dễthu thập
- Từ những thực phẩm chứa glucozơ, fructozơ có thể chế tạo ra các thựcphẩm hoặc các chất khác như sản xuất rượu nho, rượu chuối(rượu trái cây), rượu gạo, tráng ruột phích …
Từ những thuận lợi trên cho thấy việc áp dụng phương phápdạy học dự án sẽ đem lại hiệu quả hơn các phương pháp dạy họckhác
1.2 Khó khăn:
Theo phân phối chương trình thì thời lượng dành cho bài học này quá ít.Tuy nhiên trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học giáo viên có thể linhđộng thời gian và cân đối số tiết mỗi bài học trong một chương sao cho hợp lí
2 Thiết kế chuẩn kiến thức cơ bản:
2.1 Kiến thức :
Trang 18- Khái niệm, phân loại cacbohidrat.
- Công thức cấu tạo dạng mạch hở, tính chất vật lí( trạng thái,màu sắc, mùi, nhiệt độ nóng chảy, độ tan) và ứng dụng củaglucozơ
- Tính chất hóa học của glucozơ : Tính chất của ancol đa chức,anđehit đơn chức; phản ứng lên men rượu
2.2 Kĩ năng:
- Viết được công thức cấu tạo dạng mạch hở của glucozơ vàfructozơ
- Dự đoán được tính chất hóa học của glucozơ và fructozơ
- Viết được các phương trình hóa học chứng minh tính chất hóahọc của glucozơ
- Rèn kĩ năng quan sát, phân tích các kết quả thí nghiệm
- Tính khối lượng glucozơ trong phản ứng
3 Thiết kế mục tiêu của dự án
Sau khi hoàn thành dự án, học sinh sẽ đạt được các mục tiêu sau:
3.1 Kiến thức:
- Trình bày được các khái niệm, phân loại cacbohidrat
-Viết được công thức cấu tạo dạng mạch hở, tính chất vật lí và ứng dụng củaglucozơ
- Trình bày được tính chất hóa học của glucozơ dựa vào tính chất của các nhómchức đã học ( nhóm –OH, nhóm –CHO ) Các tính chất riêng như phản ứng lênmen rượu Sự chuyển đổi cấu trúc của nhóm >C=O sang nhóm CHO trong môitrường kiềm ở phân tử fructozơ
- Viết phương trình hóa học minh họa cho tính chất của glucozơ
Trang 19- Ứng dụng công nghệ thông tin trong học tập.
- Độc lập, tự giác, tự chịu trách nhiệm trước nhóm
- Yêu thích quá trình thiết kế và chế tạo sản phẩm
- Hòa nhập cộng đồng
4 Thiết kế bộ câu hỏi định hướng
• Câu hỏi khái quát
Trong tự nhiên, hợp chất cacbohidrat có vai trò như thế nào?
• Câu hỏi bài học
Sự giống nhau và khác nhau giữa glucozơ và fructozơ?
• Câu hỏi nội dung
+Glucozơ
Câu 1: Trạng thái tự nhiên và tính chất vật lí của glucozơ?
Câu 2: Cấu tạo phân tử glucozơ?
- Những thí nghiệm xác định công thức phân tử glucozơ?
- Những thí nghiệm xác định cấu tạo dạng mạch hở của glucozơ?
- Cách đánh số mạch cacbon trên cấu tạo mạch hở đó ?
Câu 3: Tính chất hóa học của glucozơ?
- Tính chất của nhiều nhóm –OH ( poliancol)?
- Tính chất của nhóm –CHO ( anđehit)?
- Những tính chất khác của glucozơ?
Câu 4:
- Điều chế và ứng dụng của glucozơ?
- Tác hại của việc thừa đường và thiếu đường glucozơ đối với cơ thểngười?