THỦ TỤC ĐĂNG KÍ HỘ TỊCH THEO QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT HIỆN NAY TẠI UỶ BAN NHÂN DÂN XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC, TỈNH LẠNG SƠN, THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP

Với cương vị là một người dân đã công tác và từng sinh sống tại xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, tôi muốn tìm hiểu về công tác đăng ký hộ tịch tại địa phương mình vì: Xã Cao Lâu là một xã miền núi, biên giới của huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn cách trung tâm huyện 25km. Đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí không đồng đều. Do vậy đã làm ảnh hưởng không nhỏ tới công tác Hộ tịch, lý lịch Tư pháp, thống kê Tư pháp trong khi công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục Pháp luật còn hạn chế, nhất là công tác đăng ký Hộ tịch. Xuất phát từ vai trò và tầm quan trọng của công tác đăng ký Hộ tịch cũng như hiệu quả của công tác này đem lại nếu được thực hiện tốt nên vấn đề “Thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luật hiện nay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, thực trạng và giải pháp” được tôi chọn làm đề tài để hoàn thành bài của mình.

Qua đưa em nhé Mai c cũng cho bọn trẻ con đi tập bóng đá

TRƯỜNG ĐH KINH TẾ & QUẢN TRỊ KINH DOANH

KHOA QUẢN LÝ - LUẬT KINH TẾ

LƯƠNG VĂN LẬP

BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP

NGÀNH LUẬT KINH TẾ

CHUYÊN NGÀNH LUẬT KINH DOANH

ĐỀ TÀI: THỦ TỤC ĐĂNG KÍ HỘ TỊCH THEO QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT HIỆN NAY TẠI UỶ BAN NHÂN DÂN

XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC, TỈNH LẠNG SƠN,

THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP

Thái Nguyên, tháng 7/2019

TRƯỜNG ĐH KINH TẾ & QUẢN TRỊ KINH DOANH

KHOA QUẢN LÝ - LUẬT KINH TẾ

BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP

NGÀNH LUẬT KINH TẾ

CHUYÊN NGÀNH LUẬT KINH DOANH

Giảng viên hướng dẫn : Th.S HOÀNG THỊ LỆ MỸ

Sinh viên thực hiện: LƯƠNG VĂN LẬP

Lớp: TN17 – LKT - LTTC

Thái Nguyên, tháng 7/2019

LỜI CẢM ƠN

Thực tập tốt nghiệp là khâu quan trọng trong quá trình học tập vànghiên cứu tại các trường Đại học Tất cả các sinh viên trước khi ra trườngđều phải trải qua thời gian thực tập dài hay ngắn tuỳ thuộc theo quy trình đàotạo của từng trường Đây là khoảng thời gian cần thiết để giúp cho sinh viên

có điều kiện áp dụng kiến thức đã học vào thực tế Thực tập tốt nghiệp là kếtquả của quá trình tiếp thu kiến thức thực tế, qua đó giúp cho sinh viên tích lũykinh nghiệm để phục vụ cho quá trình công tác sau này

Xuất phát từ nguyện vọng của bản thân và được sự nhất trí của KhoaQuản lý - Luật Kinh tế, Trường Đại học Kinh tế & QTKD - Đại học Thái

Nguyên, tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luật hiện nay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, thực trạng và giải pháp”.

Để có được kết quả này, trước hết em xin bầy tỏ lòng biết ơn sâu sắc tớiBan Chủ nhiệm Khoa Quản lý – Luật Kinh tế, Trường Đại học Kinh tế &QTKD – Đại học Thái Nguyên, các thầy cô trong Khoa, cô giáo hướng dẫnThs Hoàng Thị Lệ Mỹ đã trực tiếp hướng dẫn em để em hoàn thành tốt báocáo thực tập này

Đồng thời xin gửi lời cảm ơn tới các đồng chí cán bộ, công chức xãCao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn đã giúp đỡ tôi trong thời gian thựctập tại địa phương

Em xin chân thành cảm ơn!

Sinh viên

Lương Văn Lập TÓM TẮT

Thủ tục đăng kí hộ tịch là một trong những nội dung quan trọng trongmục tiêu quản lý dân cư của Nhà nước Những năm trở lại đây, Việt Nam đãtiến hành tăng cường quản lý công tác đăng kí hộ tịch của nhân dân và đã thuđược các kết quả tốt đẹp và khẳng định đường lối, chính sách đúng đắn củaĐảng, Nhà nước trong mục tiêu quản lý dân cư của Nhà nước Tuy nhiên, vẫncòn những tồn tại và bất cập bộc lộ trong thực tiễn thực thi thủ tục đăng kí hộtịch trong những năm vừa qua Báo cáo thực tập đã phản ánh thực tiễn thựcthi công tác đăng ký hộ tịch trên địa bàn xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnhLạng Sơn, từ đó một số đề xuất, kiến nghị nhằm hoàn thiện quy định củapháp luật và nâng cao hiệu quả công tác đăng ký hộ tịch tại xã Cao Lâu,huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn.

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN

TÓM TẮT

MỤC LỤC i

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT iii

MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục tiêu nghiên cứu 1

2.1 Mục tiêu chung 1

2.2 Mục tiêu cụ thể 2

3.1 Đối tượng nghiên cứu 2

3.2 Phạm vi nghiên cứu 2

4.1 Cơ sở phương pháp luận 2

4.2 Các phương pháp nghiên cứu cụ thể 3

5 Kết cấu của báo cáo thực tập 3

PHẦN 1: KHÁI QUÁT VỀ XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC, 4

TỈNH LẠNG SƠN 4

1.1 Khái quát về xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn 4

1.1.1 Lịch sử hình thành xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn 4

1.1.2 Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên 5

1.1.3 Tình hình kinh tế - xã hội 5

1.2 Khái quát về Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu và công chức làm công tác hộ tịch tại UBND xã Cao Lâu 7

1.2.1 Trách nhiệm của UBND xã Cao Lâu về công tác đăng ký hộ tịch 7

1.2.2 Những nhiệm vụ, quyền hạn của công chức làm công tác hộ tịch tại UBND xã Cao Lâu 9

PHẦN 2: QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ HỘ TỊCH – THỰC TIỄN THỰC THI CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ HỘ TỊCH TRÊN ĐỊA BÀN XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC, TỈNH LẠNG SƠN 13

2.1 Một số vấn đề lý luận về đăng ký hộ tịch 13

2.1.1 Khái niệm hộ tịch, đăng ký hộ tịch 13

2.1.2 Đặc điểm của hộ tịch 15

2.1.3 Vai trò và ý nghĩa của công tác đăng ký hộ tịch 15

2.2 Quy định của pháp luật về đăng ký hộ tịch 16

2.2.1 Các trường hợp đăng ký hộ tịch 16

2.2.2 Thẩm quyền và trình tự đăng ký hộ tịch 17

2.3 Thực tiễn thực thi công tác đăng ký hộ tịch tại xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn 33

2.3.1 Thuận lợi và khó khăn trong công tác đăng ký hộ tịch trên địa bàn xã Cao Lâu 33

2.3.2 Thực thi đăng ký hộ tịch tại xã Cao Lâu 35

2.4 Đánh giá tình hình thực hiện Pháp luật về đăng ký hộ tịch tại UBND xã Cao Lâu 44

2.4.1 Những kết quả đạt được trong công tác đăng ký hộ tịch tại UBND xã Cao Lâu 44

2.4.2 Những hạn chế về nguyên nhân dẫn đến những hạn chế trong công tác đăng ký hộ tịch tại UBND xã Cao Lâu 46

PHẦN 3: MỘT SỐ ĐỀ XUẤT, KIẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ HỘ TỊCH TẠI XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC, TỈNH LẠNG SƠN 48

3.1 Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện quy định của pháp luật về đăng ký hộ tịch 48

3.2 Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của công tác đăng ký hộ tịch tại UBND xã Cao Lâu 56

KẾT LUẬN 60 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

3 BCTTTN Báo cáo thực tập tốt nghiệp

5 TTLT- BTP- BNV Thông tư liên tịch - Bộ Tư Pháp - Bộ Nội

Vụ

DANH MỤC BẢNG SỐ LIỆU, SƠ ĐỒ

Sơ đồ 2 1: Quy trình tiếp nhận việc đăng ký hộ tịch 19

Bảng 2.1: Số liệu đăng kí khai sinh ở xã Cao Lâu giai đoạn 2016-2018 37

Bảng 2.2: Số liệu đăng kí kết hôn ở xã Cao Lâu giai đoạn 2016-2018 38

Bảng 2.3: Số liệu đăng kí giám hộ ở xã Cao Lâu giai đoạn 2016-2018 40

Bảng 2.4: Số liệu đăng kí khai tử ở xã Cao Lâu giai đoạn 2016-2018 44

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Đăng ký hộ tịch là việc cơ quan Nhà nước có thẩm quyền xác nhận, ghivào sổ các sự kiện hộ tịch của cá nhân nhằm xác định tình trạng nhân thân của

cá nhân, tạo cơ sở pháp lý để Nhà nước bảo hộ quyền, lợi ích hợp pháp của cánhân và thực hiện quản lý về dân cư Các sự kiện hộ tịch cơ bản của mỗi cánhân được đăng ký và quản lý trong sổ hộ tịch bao gồm: Khai sinh, kết hôn,

ly hôn, khai tử, nuôi con nuôi, giám hộ, thay đổi, cải chính hộ tịch, xác địnhlại dân tộc, xác định lại giới tính Đăng ký và quản lý hộ tịch có ý nghĩaquan trọng để Nhà nước thực hiện quản lý dân cư và quản lý các mặt kinh tế

- xã hội, an ninh - quốc phòng, đồng thời tạo cơ sở pháp lý để Nhà nước côngnhận và bảo hộ tài sản của cá nhân

Với cương vị là một người dân đã công tác và từng sinh sống tại xãCao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, tôi muốn tìm hiểu về công tác đăngký hộ tịch tại địa phương mình vì: Xã Cao Lâu là một xã miền núi, biên giớicủa huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn cách trung tâm huyện 25km Đời sốngnhân dân còn nhiều khó khăn, trình độ dân trí không đồng đều Do vậy đã làmảnh hưởng không nhỏ tới công tác Hộ tịch, lý lịch Tư pháp, thống kê Tư pháptrong khi công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục Pháp luật còn hạn chế, nhất

là công tác đăng ký Hộ tịch Xuất phát từ vai trò và tầm quan trọng của côngtác đăng ký Hộ tịch cũng như hiệu quả của công tác này đem lại nếu được

thực hiện tốt nên vấn đề “Thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luật hiện nay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, thực trạng và giải pháp” được tôi chọn làm đề tài để hoàn thành bài của

kí hộ tịch và thực tiễn thực hiện thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định củapháp luật hiện nay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnhLạng Sơn, đề tài đưa ra một số kiến nghị nhằm hoàn thiện quy định của phápluật và nâng cao hiệu quả thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luậthiện nay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn.

2.2 Mục tiêu cụ thể

+ Tìm hiểu khái quát về xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn;

+ Phân tích quy định của pháp luật về thực hiện thủ tục đăng kí hộ tịch;+ Đánh giá thực trạng tình hình thực hiện thủ tục đăng kí hộ tịch theoquy định của pháp luật hiện nay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu;

+ Đưa ra một số kiến nghị nhằm hoàn thiện quy định của pháp luật vànâng cao hiệu quả thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luật hiệnnay tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Tình hình thủ tục đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luật hiện naytại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

3.2 Phạm vi nghiên cứu

+ Nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu nội dung pháp luật về thủ tụcđăng kí hộ tịch và thực tiễn tại Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc,tỉnh Lạng Sơn

+ Không gian: Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh LạngSơn

+ Thời gian: Số liệu phục vụ cho việc nghiên cứu đề tài trong giai đoạn2016- 2018

4 Phương pháp nghiên cứu

4.1 Cơ sở phương pháp luận

+ Báo cáo sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vậtlịch sử làm cơ sở phương pháp luận cho việc nghiên cứu

+ Báo cáo cũng sử dụng phương pháp tiếp cận về sự vận động và sựphát triển của nền kinh tế thị trường trong điều kiện mới trên cơ sở vận dụngphương pháp luận của chủ nghĩa Mác-Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, các chủtrương, đường lối của Đảng và pháp luật của Nhà nước về chế độ lao động.

4.2 Các phương pháp nghiên cứu cụ thể

- Phương pháp thu thập dữ liệu:

+ Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyệnCao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, thu thập từ Internet, từ các tài liệu liên quan đến thủtục đăng kí hộ tịch …

+ Dữ liệu sơ cấp: Thu thập thông qua Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu,huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

- Phương pháp xử lý số liệu:

+ Phương pháp thống kê: Phân tích số liệu của Uỷ ban nhân dân xã CaoLâu từ các báo cáo về thủ tục đăng kí hộ tịch giai đoạn 2016 – 2018

+ Phương pháp phân tích: Qua số liệu đã thu thập được để phân tíchtình hình thực hiện đăng kí hộ tịch theo quy định của pháp luật hiện nay tại

Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

5 Kết cấu của báo cáo thực tập

Ngoài phần mở đầu, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của báo cáothực tập tốt nghiệp gồm 3 phần:

- Phần I Khái quát về xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn;

- Phần II Quy định của pháp luật về công tác đăng ký hộ tịch, thực tiễnthực thi công tác đăng ký hộ tịch trên địa bàn xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc,tỉnh Lạng Sơn;

- Phần III Một số đề xuất, kiến nghị nhằm hoàn thiện quy định củapháp luật và nâng cao hiệu quả công tác đăng ký hộ tịch tại xã Cao Lâu,huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

PHẦN 1 KHÁI QUÁT VỀ XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC,

TỈNH LẠNG SƠN

1.1 Khái quát về xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

1.1.1 Lịch sử hình thành xã Cao Lâu, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn

Cao Lâu thành lập từ rất lâu đời từ trước năm 1945 và đã trải qua 15đời Chủ tịch UBND xã Đảng bộ xã Cao Lâu cũng được thành lập từ rất sớmnăm 1950 và đã được 12 vị Bí thư kế tiếp

Trên địa bàn có 11 thôn bản và 2 bản Tái định cư biên giới, trên địabàn xã có 04 nhà trường, Trạm Y tế xã, Đội liên ngành Hải quan và có ĐồnBiên phòng Ba Sơn đóng chân trên địa bàn xã

Xã Cao Lâu là một xã khẳng định vị thế của mình với các xã bạntrong huyện với điều kiện kinh tế - xã hội là phát triển về nông lâm nghiệp,giao thương hàng hóa hơn so với các xã khác trong huyện Văn hóa xã hội của

xã tương đối phát triển, an ninh - quốc phòng vẫn được giữ vững Từ đó trình

độ nhận thức của nhân dân cũng như cơ sở vật chất, kinh tế - xã hội của xã đãđược từng bước cải thiện

Từ trước đến nay xã Cao Lâu cũng chỉ có một tên gọi đó là xã Cao Lâuthuộc huyện huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, gồm có 11 thôn bản và 2 bản Táiđịnh cư biên giới Gồm các thôn: Còn Nàn, Bản Vàng, Bản Đon, Pá Cuồng,Bản Xâm, Bản Rằn, Sông Danh, Nà Thâm, Pò Phấy, Nà Va và thôn PòNhùng

Dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ xã Cao Lâu và điều hành của chínhquyền xã Cao Lâu đã trải qua 9 lần bầu cử HĐND Chính quyền địa phương

đã không ngừng bổ xung hoàn thiện các ban ngành chuyên môn, đoàn thể,ban cán sự ở các đơn vị dân cư Hiện nay xã Cao Lâu có 21 cán bộ, côngchức

Mặc dù có sự phát triển mạnh mẽ của huyện Cao Lộc nói riêng và tỉnhLạng Sơn nói chung, một bộ phận nhân dân đã chuyển sang hoạt động sảnxuất trong lĩnh vực chăm nuôi, lâm nghiệp và thương nghiệp…nhưng nghềnghiệp chủ yếu của nhân dân nơi đây vẫn là làm ruộng, trồng rừng và chănnuôi là chính Trước những năm 1986 hoạt động này còn là hợp tác xã nôngnghiệp tập chung Sau những năm 1986 đến nay đã không sản xuất theo hợptác xã nên đời sống nhân dân ngày càng được cải thiện rõ nét rồi bắt đầu pháttriển một cách mạnh mẽ trên tất cả các lĩnh vực như: Kinh tế - văn hóa - xãhội - quốc phòng - an ninh, giáo dục và y tế, ….

1.1.2 Vị trí địa lý và điều kiện tự nhiên

Cao Lâu là một xã miền núi, biên giới của huyện Cao Lộc, tỉnh LạngSơn Xã Cao Lâu có diện tích 58,33 km², Cao Lâu có đường biên giới giápvới Trung Quốc dài 12,7 km

Xã bao gồm 11 thôn bản gồm thôn Còn Nàn, thôn Bản Vàng, thôn BảnĐon, thôn Pá Cuồng, thôn Bản Xâm, thôn Bản Rằn, thôn Sông Danh, thôn NàThâm, thôn Pò Phấy, thôn Nà Va và thôn Pò Nhùng, xã có hai bản Tái định

cư biên giới Người dân trong xã chủ yếu là dân tộc Nùng và Tày cùng sinhsống lâu đời Khi nhà nước mở đường, điện thì có thêm một số người Kinhvào làm ăn buôn bán Hiện nay xã cũng bắt đầu thay đổi cuộc sống người dânđược nâng cao hơn như có Trạm Y tế, Trường cấp 3, có đường tiểu ngạch CoSâu giao dịch với Trung Quốc

1.1.3 Tình hình kinh tế - xã hội

Xã Cao Lâu ở cách xa trung tâm huyện 25 km và là xã khó khăn nhấtcủa huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, là xã miền núi, độ cao khoảng 300 mét sovới mặt nước biển, mùa hè có khí hậu mắt mẻ, mùa đông có khí hậu lạnh, độdốc lớn và gồm 11 thôn bản và 2 cụm dân cư sinh sống; Xã có 1.784 hộ với6.126 nhân khẩu chủ yếu là dân tộc Nùng và Tày cùng sinh sống, trong đódân tộc Nùng chiếm 66%, dân tộc Tày chiếm 33,1% dân số còn lại là dân tộcDao và dân tộc Thái Các dân tộc trên địa bàn xã luôn có sự đoàn kết, tương

trợ giúp đỡ nhau trong sản xuất Bên cạnh những đặc điểm trên còn có thuậnlợi và khó khăn trong công tác triển khai và thực hiện các chủ trương củaĐảng, chính sách pháp luật của nhà nước

- Thuận lợi:

Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Đảng bộ huyện Cao Lộc và sựđiều hành chỉ đạo của HĐND – UBND, UBMTTQ, các ban ngành, đoàn thểcủa huyện và sự đồng tình phối hợp của các ban ngành, đoàn thể trong việchướng dân triển khai, tổ chức thực hiện các công việc tại xã

“Nhân dân luôn tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, quản lý điều hànhcủa nhà nước nên công tác tuyên truyền, vận động đối với nhân dân đã cónhững bước chuyển biến rõ nét và xã Cao Lâu đã không ngừng phát triển đểsứng cùng với các xã bạn của huyện Cao Lộ”c”

Xã C“ao Lâu là xã nhiều đồi núi, có bãi chăm nuôi đại gia súc, côngtác chăm nuôi đàn gia súc tại xã Cao Lâu của huyện Cao Lộc rất lớn là xãthuận lợi về phát triển đàn gia súc như là Trâu, Bò, D”ê,…

Công tá“c bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XIV và đại biểu HĐND cáccấp nhiệm kỳ 2016 – 2021 đã được tiến hành một cách chu đáo và hoànthành tốt đẹp, 100% cử tri đi bầu cử Bên cạnh những thuận lợi cũng khônggặp ít khó khăn trong việc triển khai công tác tại xã Cao Lâ”u

Công tác tư pháp hộ tịch của xã Cao Lâu đã có từng bước phát triểnmạnh mẽ, quản lý hộ tịch cũng được đẩy mạnh để phù hợp xã hội” hiện nay

- Khó khăn:

Địa bàn rộng, “nhân dân sống không tập trung, dân trí thấp Giao thông

đi lại còn nhiều khó khăn nhất là những bản ở xa trung tâm và mùa mưa lũ,phải qua suối, ảnh hưởng không nhỏ đến công tác của UBND ”xã

Hệ thống chính “trị đã được củng cố, tuy nhiên chất lượng đội ngũ cán

bộ, công chức còn nhiều hạn chế về chuyên môn, năng lực Tình hình an ninhtrật tự còn tiềm ẩn, nhiều nguy cơ gây mất ổn định, nhất là buôn bán ”ma túy

Các văn bản Luật, Thông tư, Nghị định hướng dẫn của Trung ương, của

tỉnh, của huyện đều mới hoàn thiện và ban hành, do đó gây nhiều lúng túngtrong việc triển “khai thực hiện trên địa bàn xã nhất là Công chức t”ư pháp xã.

Điều kiện cơ sở vật chất phục vụ cho công tác của xã còn khó khăn vàthiếu thốn; hệ thống thông tin liên lạc mới đến được bản trung tâm và các bảngần trung tâm đã ảnh hưởng nhất định đến việc nắm bắt thông tin và chỉ đạocủa các cấp, các“ ngành nhất là việc báo cáo nhanh về công tác an ninh chính

t”rị

Công chức làm công tác tư pháp vấn còn nhiều lúng túng trong côngtác, vì hai công chức điều mới vào công tác tại xã lại không phải người địaphương nên công tác cập nhập thông tin của cấp trên còn chậm và chưa kịpthờ”i

1.2 Khái q “ uát về Uỷ ban nhân dân xã Cao Lâu và công chức làm công tác hộ tịch tại UBND xã Cao ” Lâu

1.2.1 “ Trách nhiệm của UBND xã Cao Lâu về công tác đăng ký hộ tịc ” h

- Để thực hiện tốt công tác đăng ký hộ tịch, UBND xã Cao Lâu đã thựchiện và áp dụng theo Nghị định số 123/2015/NĐ-CP Quy định chi tiết một sốđiều và biện pháp thi hành Luật Hộ tịch ngày 15/11/2015 của Chính phủ như

sa”u:

1 UBND“ cấp xã thực hiện quản lý nhà nước về hộ tịch tại địa phương

và có nhiệm vụ và quyền hạn ”sau:

a) Thực h“iện đăng ký hộ tịch theo quy định của l”uật này;

b) Căn c“ứ quy định của Uỷ ban nhân dân xã, cấp trên, bố trí công chức

Tư pháp –hộ tịch thực hiện việc đăng ký hộ tị”ch;

c) Tuyên truyền, phổ biến pháp luật về hộ tịch;

d) Quả“n lý, sử dụng Sổ hộ tịch, biểu mẫu hộ tịch th”eo quy định;

đ) Quản lý, cập nhật, khai thác Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử và cấp bảnsao trích lục hộ tịch theo quy địn”h;

e) Tổng h“ợp tình hình và thống kê hộ tịch báo cáo Uỷ ban nhân dân cấp

huyện theo quy định của Chí”nh phủ;

g) Lưu trữ Sổ hộ tịch, hồ sơ đăng ký hộ tịch;

h) Giải quy“ết khuyến nại, tố cáo và sử lý vi phạm về hộ tị”ch theo thẩmquyền

2 Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã thường xuyên chỉ đạo, đôn đốc việckhai sinh, khai tử, chịu trách nhiệm về công tác đăng ký, quản lý hộ tịch vànhững vi phạm trong công tác đăng ký, quản lý hộ tịch do ”buông lỏng quảnlý

- Nh“iệm vụ, quyền hạn của UBND xã Cao Lâu thực hiện chức năngquản lý Nhà nước về công tác Tư” pháp:

+ Ban hành và tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch, quyết định,chỉ thị về công tác Tư pháp ở xã; theo dõi, kiểm tra tình hình thực hiện saukhi được các cấp có thẩm quyền quyết định hoặc p”hê duyệt

+ Tổ ch“ức lấy ý kiến nhân dân về các dự án luật, pháp lệnh theo hướngdẫn của UBND huyện và cơ quan Tư pháp cấp ”trên

+ Tổ “chức thực hiện việc tự kiểm tra các quyết định, chỉ thị do UBND

xã ban hành; rà soát văn bản QPPL do Hội đồng nhân dân, UBND xã banhành; chỉ đạo, hướng dẫn việc xây dựng quy ước, hương ước thôn, tổ dân phốphù hợp với quy định Pháp luật hiện h”ành

+ T“heo dõi, báo cáo tình hình thi hành văn bản QPPL, phát hiện, đềxuất biện pháp giải quyết những khó khăn vướng mắc trong thi hành văn bảnQPPL ở xã với phòng Tư pháp huy”ện

+ Tổ chức thực hiện chương trình, kế hoạch phổ biến, giáo dục phápluật; quản lý, khai thác,sử dụng Tủ sách Phá”p luật ở xã

+ Tổ “chức thực hiện các quy định của Pháp luật về tổ chức và hoạtđộng hòa giải ở cơ sở, bồi dưỡng, cung cấp tài liệu nghiệp vụ cho tổ viên tổhòa giải trên địa bàn theo sự hướng dẫn của cơ qu”an Tư pháp huyện

+ Thự“c hiện việc đăng ký, đăng ký lại việc sinh, từ, kết hôn, nhận nuôicon nuôi; thay đổi cải chính hộ tịch cho người dưới 14 tuổi và bổ sung hộ tịch

cho mọi trường hợp không phân biệt độ tuổi; đăng ký khai sinh, khai từ quáhạn theo quy địnhcủa Pháp luật; quản lý, sử dụng các loại sổ hộ tịch, biểumẫu hộ tịch theo quy định của bộ Tư pháp; lưu trữ sổ hộ tịch, giấy tờ hộ tịch;cấp bản sao giấy tờ hộ tịch từ sổ hộ t”ịch

+ Thực“ hiện một số việc về q”uốc tịch thuộc thẩm quyền theo quy địnhcủa Pháp luật

+ Thực hiện cấp bản sao từ sổ gốc, chứng thực bản sao từ bản chính cácgiấy tờ, văn bản bằng Tiếng việt; chứng thực chữ ký trong các giấy tờ, vănbản bằng Tiếng việt; chứng thực cá”c việc khác theo quy định của Pháp luật

+ Phối“ hợp với cơ quan thi hành án dân sự trong thi hành án dân sự trênđịa bàn theo quy định của Pháp” luật

+ Ph“ối hợp với cơ quan thi hành án dân sự trong thi hành án dân sự trênđịa bàn theo quy định của Pháp” luật

+ Phối hợp với cơ quan thi hành án dân sự trong thi hành án dân sự trênđịa bàn theo quy định của Phá”p luật

+ Báo “cáo định kỳ và đột xuất về tình hình thực hiện nhiệm vụ quản lýcông tác Tư pháp được giao với UBND huyện và ph”òng Tư pháp

+ Thực hiện các nhiệm vụ khác do UBND huyện giao

1.2.2 “ Những nhiệm vụ, quyền hạn của công chức làm công tác hộ tịch tại UBND xã Cao L ” âu

UBND xã Cao Lâu thực hiện Luật hộ tịch 2014, tại Điều 72, Điều 73 vềcông chức làm công tác hộ tịch và nhiệm vụ, quyền hạn của công chức làmcông tác hộ tịch như s”au:

- Về Công chức làm công tác hộ tịch

1 Côn“g chức làm công tác hộ tịch bao gồm công chức Tư pháp –hộ tịch

ở cấp xã; công chức làm công tác hộ tịch ở phòng Tư pháp thuộc Uỷ ban nhândân cấp huyện; viên chức ngoại giao, lãnh sự làm công tác hộ tịch tại Cơ quanđại ”diện

2 Công chức Tư pháp –hộ tịch cấp xã phải có các tiêu chuẩn sau đây:

a) Có trình độ từ trung cấp luật trở lên và đã được bồi dưỡng nghiệp vụ

hộ tịch;

b) Có chữ viết rõ ràng và trình độ tin học phù hợp theo yêu cầu của côngviệc

Căn cứ vào điều kiện thực tế về diện tích, dân số, khối lượng công việc

Tư pháp, hộ “tịch của địa phương, Chính phủ quy định việc bố trí công chức

Tư pháp –hộ tịch đảm nhiệm công tác chuyên” trách

3 Công chức làm công tác hộ tịch tại Phòng Tư pháp phải có trình độ cửnhân luật trở“ lên và đã được bồi dưỡng nghiệp vụ hộ” tịch

4 Viên chức ngoại giao, lãnh sự làm công tác hộ tịch tại Cơ quan đạidiện đã được bồi dưỡng nghiệp vụ hộ tịch

- Về nhiệm vụ, quyền hạn của công chức làm công tác hộ tịch

1 Trong lĩnh vực hộ tịch, công chức Tư pháp - ”hộ tịch cấp xã có nhiệm

vụ, quyền hạ“n sau đây:

a) Tuân “thủ quy định của Luật này và các quy định khác của Pháp luật

đ) C“hủ động kiểm tra, rà soát để đăng ký kịp thời việc sinh, tử phát sinhtrên địa bà”n

Đối với đại bàn dân cư khôn g tập trung, điều kiện đi lại khó khăn, cách

xa trụ sở Uỷ ban nhân xã, công chức Tư pháp -tịch báo cáo Uỷ ban nhân dâncấp xã cho tổ chức đăng ký lưu động đối với việc khai sinh, kết hôn, kha”i từ.e) Thường xuyên trao dồi kiến thức Pháp luật để nâng cao năng lực và

nghiệp vụ đăng ký hộ tịch; tham gia các lớp bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ

do Uỷ ban nhân dân hoặc Cơ quan Tư pháp cấp trên tổ” chức;

g) Ch“ủ động báo cáo, đề xuất Uỷ ban nhân dân cùng cấp phối hợp với cơquan, tổ chức kiểm tra, chính xác về thông tin hộ tịch; phối hợp Công an xãcùng cấp cung cấp thông tin hộ tịch cơ bản của cá nhân cho Cơ sở dữ liệuquốc gia về dâ”n cư

2 Q“uy định tại khoản 1 điều 1 Điều này cũng được áp dụng đối với côngchức làm công tác hộ tịch tại Phòng Tư pháp, viên chức ngoại giao, lãnh sựlàm công tác hộ tịch tại Cơ quan đại diện theo nhiệm ”vụ, quyền hạn của mình.Thông qua những điều khoản của Luật hộ tịch 2014 Phòng Tư pháphuyện đã áp dụng để thực hiện tốt nhiệm vụ và quyền hạn của mình:

+ “Chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra việc tổ chức, thực hiện công tác đăngký và quản lý hộ tịch trên địa bàn; tổ chức bồi dưỡng nghiệp vụ quản lý vàđăng ký hộ tịch cho cán bộ Tư pháp - Hộ tịc”h cấp xã

+ “Giúp Ủy ban nhân dân huyện giải quyết việc thay đổi, cải chính hộtịch cho người từ đủ 14 tuổi trở lên và xác định lại dân tộc, xác định lại giớitính, bổ sung hộ tịch, điều chỉnh hộ tịch cho mọi trường hợp, không phân biệt

độ tuổi, cấp bản sao giấy tờ hộ tịch từ sổ h”ộ tịch theo quy định của pháp luật + Quản lý các sổ sách, biểu mẫu về hộ tịch; lưu trữ sổ hộ tịch, giấy tờ

hộ tịch theo quy định pháp l”uật

+ Đề n“ghị Ủy ban nhân dân huyện quyết định việc thu hồi, hủy bỏnhững giấy tờ hộ tịch do Ủy ban nhân dân xã, thị trấn cấp trái với quy địnhcủa pháp luật (trừ việc đăng ký kết hôn vi phạm về điều kiện đăng ký kết hôntheo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đìn”h)

- Về “những việc công chức làm công tác hộ tịch không được làm

1 C“ửa quyền, hách dịch, sách nhiễu, trì hoãn, gây khó khăn, phiền hà,nhận hối lộ khi đăng ký, quản lý h”ộ tịch

2 Th“u lệ phí hộ tịch cao hơn mức quy định hoặc đặt ra các khoản thukhi đăng ký hộ ”tịch

3 Đặt ra thủ tục, giấy tờ, cố ý kéo dài thời hạn giải quyết đăng ký hộ tịchtrái quy định của Luật n”ày.

4 Tẩ“y xóa, sửa chữa, làm sai lệch nội dung thông tin trong Cơ sở dữ liệu

hộ tịch”

5 Đ“ăng ký, cấp giấy tờ về hộ tịch trái quy định ”của Luật này

6 T“iết lộ thông tin kiên quan đến bí mật cán nhân mà biết được quađăng ký hộ” tịch

7 Cô“ng chức làm công tác hộ tịch vi phạm các quy định tại Điều này thìtùy theo tính chất mức độ vi phạm có thể bị xử lý kỷ luật hoặc truy cứu tráchnhiệm hình sự theo quy định của Pháp” luật

Với n“hững quyền hạn, nhiệm vụ và công việc làm của công chức làmcông tác hộ tịch tại Luật hộ tịch, UDND xã Cao Lâu và công chức Tư pháp xã

đã thực hiện tốt hơn nhiệm vụ của mình và tuyển dụng những người có trình

độ chuyên môn học vấn để tiếp nhận công việc và nâng cao hiệu quả công tácđăng ký hộ tịch tại đại bàn xã Cao Lâu Đồng thời loại bỏ những cán bộ, côngchức trước đây học xong cấp 3 và chưa có bằng trung cấp chuyên ngành đểnâng cao hiệu quả và giúp đỡ cho bà con nhân dân xã Cao Lâu ngày một tốt

hơ”n

PHẦN 2 QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT VỀ CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ HỘ TỊCH – THỰC TIỄN THỰC THI CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ HỘ TỊCH TRÊN ĐỊA

BÀN XÃ CAO LÂU, HUYỆN CAO LỘC, TỈNH LẠNG SƠN

2.1 Một số vấn đề lý luận về đăng ký hộ tị ” ch

2.1.1 Khái niệm hộ tịch, đăng ký hộ tị ” ch

Điều 2, Luật Hộ tịch 2014 quy địn”h: “Hộ tịch là những sự kiện đượcquy định tại Điều 3 của luật này, xác định tình trạng nhân thân của cá nhân từkhi sinh ra đến khi chết”

Đó là các sự kiện:

- Sinh; kết hôn; tử; nuôi con nuôi, giám hộ; nhận cha, mẹ, con; thay đổi

họ tên, chữ đệm, ngày, tháng, năm sinh; xác định lại dân tộc; đăng ký khaisinh, khai tử quá hạn; đăng ký lại các việc sinh, tử, kết hôn, nhận nuôi con

tờ hộ tịch gốc của mỗi cá nhân Mọi hồ sơ, giấy tờ của cá nhân có nội dungghi về họ, tên, chữ đệm; ngày, tháng, năm sinh; giới tính, dân tộc; quốc tịch;quê quán; quan hệ cha, mẹ, con phải phù hợp với” Giấy khai sinh của người

đó

“Với mỗi vấn đề hộ tịch thì có giấy tờ về vấn đề đó, gọi là vấn đề hộtịch Đó là cơ sở pháp lý chứng minh các quyền và nghĩa vụ của công dânphát sinh từ sự kiện hộ tịch Do tính chất quan trọng của các giấy tờ về hộ tịchnhư vậy nên pháp luật cần có quy định rất chặt chẽ, cụ thể các nguyên tắc, thủ

tục trình tự đăng ký và cấp các loại giấy tờ về hộ tịch Giấy khai sinh là giấy

tờ hộ tịch gốc của mỗi một cá nhân Do vậy, tất cả các loại giấy tờ về hộ tịchđều phải thống nhất với giấy khai sinh của cá nhân người đó Chính vì vậy,đăng ký hộ tịch là hành vi bắt buộc không chỉ đối với công dân mà còn đốivới cả các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền Việc đăng ký kết hôn; nhận cha,

mẹ, con; nuôi con nuôi có yếu tố nước ngoài được thực h”iện theo ngoài

“Đăng ký hộ tịch là việc cơ quan nhà nước có thẩm quyền xác nhậnhoặc ghi và Sổ Hộ tịch các sự kiện hộ tịch của cá nhân, tạo cơ sở pháp lý đểNhà nước bảo hộ quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, thực hiện quản lý dân

cư (Khoản 2 Điều 2 Luật Hộ tịch năm” 2014)

“Giấy tờ hộ tịch do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho cá nhântheo quy địch của pháp luật về hộ tịch là căn cứ pháp lý xác nhận sự kiện hộtịch của cá nhân đó Giấy khai sinh là giấy tờ hộ tịch gốc của mỗi cá nhân.Mọi hồ sơ, giấy tờ của cá nhân có nội dung ghi về họ, tên, chữ đệm; ngày,tháng, năm sinh; giới tính, dân tộc; quốc tịch; quê quán; quan hệ cha, mẹ, conphải phù hợp với Giấy khai sinh của người đó Với mỗi vấn đề hộ tịch thì cógiấy tờ về vấn đề đó, gọi là vấn đề hộ t”ịch

“Giấy tờ hộ tịch là cơ sở pháp lý chứng minh các quyền và nghĩa vụ củacông dân phát sinh từ sự kiện hộ tịch Do tính chất quan trọng của các giấy tờ

về hộ tịch như vậy nên pháp luật cần có quy định rất chặt chẽ, cụ thể cácnguyên tắc, thủ tục trình tự đăng ký và cấp các loại giấy tờ về hộ tịch Giấykhai sinh là giấy tờ hộ tịch gốc của mỗi một cá nhân Chính vì vậy, đăng ký

hộ tịch là hành vi bắt buộc không chỉ đối với công dân mà còn đối với cả các

cơ quan nhà nước có thẩm quy”ền

“Trong quản lý nhà nước về hộ tịch, các cơ quan Nhà nước có thẩmquyền thực hiện những hoạt động như: Ban hành, hướng dẫn và tổ chức thựchiện văn bản quy phạm pháp luật về hộ tịch; hướng dẫn chỉ đạo nghiệp vụchuyên môn về hộ tịch; ban hành quản lý hướng dẫn việc sử dụng các loại sổsách, biểu mẫu hộ tịch; tổ chức tuyên truyền phổ biến, vận động nhân dân

chấp hành các quy định của pháp luật về hộ tịch; tổ chức việc đăng ký hộ tịch;giải quyết khiếu nại, tố cáo về hộ tịch; hợp tác quốc tế về” hộ tịch.

“Thứ hai, hộ tịch là những giá trị về nguyên tắc không chuyển đổi chongười khác Đặc điểm này là hệ quả của của đặc điểm thứ nhất Do đó, việcthực hiện các sự kiện hộ tịch phải do trực tiếp cá nhân người đó thực hiện, trừtrường hợp pháp luật có quy định khác (như: khai sinh có thể do bố, mẹ điđăng ký khai sinh; khai tử do người thân của người chết đă”ng ký khai tử)

“Thứ ba, hộ tịch là những sự kiện nhân thân không lượng hoá đượcthành tiền Chính vì vậy, hộ tịch không phải là một loại hàng hóa có thể traođổi trên thị tr”ường

“ 2.1.3 Vai trò và ý nghĩa của công tác đăng ký ” hộ tịch

“Đăng ký hộ tịch là những sự kiện cơ bản xác định tình trạng nhân thâncủa một người từ khi sinh ra đến khi chết, nên, đăng ký, quản lý hộ tịch là mộtvấn đề quan trọng đối với mỗi cá nhân trong xã hội Đăng ký hộ tịch thể hiệnviệc nhà nước công nhận một cá nhân con người tồn tại với tất cả đầy đủ tínhpháp lý của nó Vì vậy công tác đăng ký Hộ tịch có vai trò hết sức quan trọngđối với công tác quản lý nhà nước và đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của

phục vụ đắc lực cho các cấp, các ngành hữu quan trong hoạch định và xâydựng các chính sách và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội phù hợp, sát vớitình hình thực tế như các chính sách về dân số, phân bổ dân cư, chia tách, sápnhập địa giới hành chính… Ngoài ra, bảo đảm chính xác thông tin đăng ký hộtịch còn giúp cho việc xác định độ tuổi (tuổi tham gia nghĩa vụ quân sự, tuổichịu trách nhiệm hình sự, tuổi vào các cấp học, tuổi công tác ), nhóm tuổi,

số con trong gia đình, khoảng cách giữa các lần sinh, từ đó giúp cho việcthống kê số nhân khẩu, phổ cập giáo dục; số liệu về đăng ký hộ tịch còn phục

vụ cho an sinh xã hội như việc cấp thẻ bảo hiểm y tế miễn phí cho trẻ em dưới

6 tuổi; ngoài ra, số liệu đăng ký hộ tịch cũng là cơ sở để các cấp chính quyềnđịa phương xây dựng kế hoạch đầu tư kết cấu hạ tầng như xây dựng trườnghọc, công trình phú”c lợi

“Thứ hai, bảo đảm quyền và lợi ích” hợp pháp của cá nhân.

“Việc đăng ký hộ tịch đã tạo cơ sở pháp lý bảo đảm một số quyền nhânthân cơ bản của cá nhân (như quyền đối với họ tên, quyền thay đổi họ tên,quyền xác định dân tộc, quyền được khai sinh, quyền kết hôn…) đã được ghinhận trong Luật hộ tịch Thông qua việc đăng ký khai sinh đã bảo đảm quyềnđược khai sinh, một trong những quyền quan trọng đầu tiên của trẻ Tuynhiên, quyền được khai sinh không phải là quyền riêng có của trẻ em mà làquyền của bất cứ cá nhân n”ào

“ 2.2 Quy định của pháp luật về đăng ký h ” ộ tịch

“ 2.2.1 Các trường hợp đăng ký hộ tịc ” h

“Đăng ký và quản lý hộ tịch trong nước theo Điều 3 Luật Hộ tịch 2014gồm các trường h”ợp:

- Ghi vào sổ hộ tịch các sự kiện hộ tịch:

“ “Đó là các trường hợp: khai sinh; kết hôn; giám hộ; nhận cha, mẹ, con;thay đổi, cải chính hộ tịch, xác định lại dân tộc, bổ sung thông tin hộ tịch;khai ”tử

- “Ghi vào Sổ hộ tịch việc thay đổi hộ tịch của cá nhân theo bản án,

quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền: Thay đổi quốc tịch; xácđịnh cha, mẹ, con; xác định lại giới tính; nuôi con nuôi, chấm dứt việc nuôicon nuôi; ly hôn, hủy việc kết hôn trái pháp luật, công nhận việc kết hôn;công nhận giám hộ; tuyên bố hoặc hủy tuyên bố một người mất tích, đã chết,

bị mất hoặc hạn chế năng lực hành vi dân s”ự

- “Ghi vào Sổ hộ tịch các sự kiện khai sinh: kết hôn; ly hôn; hủy việc kếthôn; giám hộ; nhận cha, mẹ, con; xác định cha, mẹ, con; thay đổi hộ tịch; khai

tử của công dân Việt Nam đã được giải quyết tại cơ quan nhà nước có thẩmquyền của nước ng”oài [4, Điều 3]

“ 2.2.2 Thẩm quyền và trình tự đăng ký hộ tịch ”

“ 2.2.2.1 Thẩm quyền đăng ký hộ tịch

“Theo quy định tại điều 7 Luật hộ tịch 2014 quy định thẩm quyền đăngký hộ tịch thuộc về các cơ quan: UBND xã, UBND huyện, cơ quan đại diệnngoại giao”

- “UBND cấp xã đăng ký hộ tịch trong các trường hợp sau:

“Đăng ký sự kiện hộ tịch khai sinh; kết hôn; giám hộ; nhận cha, mẹ,con; khai tử cho công dân Việt Nam cư trú ở trong ”nước;

“Đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch cho người chưa đủ 14 tuổi; bổ sungthông tin hộ tịch cho công dân Việt Nam cư trú ở tr”ong nước;

“Thực hiện các việc hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch việc thay đổi hộ tịch của

cá nhân theo bản án, quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền và xácnhận hoặc ghi vào Sổ hộ tịch các việc hộ tịch khác theo quy định của phápluật

“Đăng ký khai sinh cho trẻ em sinh ra tại Việt Nam có cha hoặc mẹ làcông dân Việt Nam thường trú tại khu vực biên giới, còn người kia là côngdân của nước láng giềng thường trú tại khu vực biên giới với Việt Nam; kếthôn, nhận cha, mẹ, con của công dân Việt Nam thường trú ở khu vực biêngiới với công dân của nước láng giềng thường trú ở khu vực biên giới vớiViệt Nam; khai tử cho người nước ngoài cư trú ổn định lâu dài tại khu vực

biên giới của ”Việt Nam.

- “ “UBND cấp huyện đăng ký hộ tịch trong các trường hợp sau, trừtrường hợp nhận cha, me, ”con

““Đăng ký sự kiện hộ tịch khai sinh; kết hôn; giám hộ; nhận cha, mẹ,con; khai tử có yếu tố nước n”goài;

““Đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch cho công dân Việt Nam từ đủ 14tuổi trở lên cư trú ở trong nước; xác đị”nh lại dân tộc;

““Thực hiện các việc hộ tịch theo quy định tại khoản 3 Điều 3 của Luật

tế mà Việt Nam là thành viên có quy định” khác

“T“rường hợp kết hôn, nhận cha, mẹ, con thì các bên phải trực tiếp thựchiện tại cơ quan đăng ký hộ tịch Đối với các việc đăng ký hộ tịch khác hoặccấp bản sao trích lục hộ tịch thì người có yêu cầu trực tiếp hoặc ủy quyền chongười khác thực hiện. ”

“ “Người chưa thành niên, người đã thành niên mất năng lực hành vi dân

sự yêu cầu đăng ký hộ tịch hoặc cấp bản sao trích lục hộ tịch thông qua ngườiđại diện theo pháp luậ”t [4, Điều 7]

““ 2.2.2.2 Trình tự thực hiện việc đăng ký hộ tịch

““Bước 1: Người dân có yêu cầu giải quyết công việc liên quan đến hộtịch như: đăng ký khai sinh, đăng ký khai tử, đăng ký nhận nuôi con nuôi, sẽ

tự tìm hiểu về thủ tục có và các giấy tờ có liên quan đến vẫn đề của mình,hoặc trong phòng của bộ phận tiếp nhận và trả kết quả hành chính cũng códán niêm yết công khai các thủ tục, trình tự và lệ phí để người dân biết vàtránh cho việc cán bộ, công chức lợi dụng chức vụ để sách nhiễu, của quyền

với nhân dân”.

““Bước 2: Công chức Tư pháp – Hộ tich thụ lý hồ sơ, hoàn chỉnh hồ sơ

và hẹn thời gian trả hồ sơ với người dân”

“Bước 3: Sau khi hồ sơ đã hoàn thành, công chức Tư pháp – hộ tịchtrình lãnh đạo ký duyệt hồ sơ”

“Bước 4: Chuyển sang cho công chức Văn phòng đóng dấu để đảm bảotính pháp lý, ghi số vào sổ để phục vụ cho công tác quản lý hồ sơ”

“Bước 5: Đến hạn trả hồ sơ, công chức Tư pháp – Hộ tích cũng đồngthời chịu trách nhiệm trả hồ sơ cho công dân tại bộ phận tiếp nhận và trả kếtquả”

“Cụ thể, trình tự đăng ký hộ tịch được thể hiện qua sơ đồ sau:

“ (Nguồn: UBND xã Cao Lâu” )

“ Sơ đồ 2 1: Quy trình tiếp nhận việc đăng ký hộ tịc ” h

- “Trong đó bộ phận (1) Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả có chức năng:nhận hồ sơ từ tổ chức, công dân chuyển cán bộ chuyên môn xử lý Bộ phận(2) Công chức chuyên môn sử lý, bộ phận này có chức năng: nhận hồ sơ từ

Bộ phận Tiếp nhận và trả kết quả, tiến hành xử lý trước khi trình lãnh đạo ký

Bộ phận (3) Lãnh đạo ký duyệt hồ sơ: công chức chuyên môn sau khi thẩmđịnh trình lãnh đạo ký hồ sơ Bộ phận (4) Bộ phận Tiếp nhận và trả kết quảnhận hồ sơ đã được Lãnh đạo ký Bộ phận (5) Bộ phận Tiếp nhận và trả kếtquả tiến hành trả kết quả hồ sơ cho công dân, tổ chức”

“ 2.2.2.3 “ Thủ tục thực hiện đăng ký hộ tịch ”

* Đăng ký khai sinh:

- “Trong thời hạn 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có tráchnhiệm đăng ký khai sinh cho con; trường hợp cha, mẹ không thể đăng ký khaisinh cho con thì ông hoặc bà hoặc người thân thích khác hoặc cá nhân, tổchức đang nuôi dưỡng trẻ em có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho trẻ em.Người đi đăng ký khai sinh cần chuẩn bị những giấy tờ sau”:

+ “Giấy chứng sinh (do Bệnh viện, Cơ sở y tế nơi trẻ sinh ra cấp).Trường hợp không có giấy chứng sinh thì nộp văn bản của người làm chứngxác nhận về việc sinh; nếu không có người làm chứng thì phải có giấy camđoan về việc sinh; trường hợp khai sinh cho trẻ em bị bỏ rơi phải có biên bảnxác nhận việc trẻ bị bỏ rơi do cơ quan có thẩm quyền lập; trường hợp khaisinh cho trẻ em sinh ra do mang thai hộ phải có văn bản chứng minh việcmang thai hộ theo quy định pháp luật”;

+ “Hộ chiếu, chứng minh nhân dân, thẻ căn cước công dân hoặc giấy tờkhác có dán ảnh và thông tin cá nhân do cơ quan có thẩm quyền cấp, còn giátrị sử dụng (sau đây gọi là giấy tờ tùy thân) để chứng minh về nhân thâ”n;

+ “G“iấy tờ chứng minh nơi cư trú là giấy tờ mà người yêu cầu đăng ký

hộ tịch phải xuất trình trong giai đoạn chuyển tiế”p;

+ ““Giấy chứng nhận kết hôn của cha, mẹ trẻ (nếu cha, mẹ của trẻ cóđăng ký kết hôn) Nếu công chức Tư pháp - Hộ tịch biết rõ quan hệ hôn nhâncủa cha mẹ, không bắt buộc xuất trình Giấy chứng nhận kết hô”n;

- “Điền mẫu tờ khai đăng ký khai sinh

- “Nộp các giấy tờ trên tại UBND cấp xã, phường, thị trấn nơi cư trú củangười cha hoặc người mẹ thực hiện đăng ký khai sinh”

- “N“gay sau khi nhận đủ giấy tờ trên, nếu thấy thông tin khai sinh đầy

đủ và phù hợp, công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi nội dung khai sinh vào Sổ hộtịch; cập nhật vào Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử, Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân

cư để lấy Số định danh cá nhân Công chức Tư pháp - Hộ tịch và người điđăng ký khai sinh cùng ký tên vào Sổ hộ tịch Chủ tịch UBND cấp xã cấpGiấy khai sinh cho người được đăng ký khai sinh”

* Đăng ký kết hôn:

“Hai bên nam, nữ đi đăng ký kết hôn cần chuẩn bị những giấy tờ sa”u:+ ““Bản chính Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân theo quy định sau”:

““Trường hợp đăng ký kết hôn tại UBND cấp xã mà người yêu cầu đăngký kết hôn không thường trú tại xã, phường, thị trấn nơi đăng ký kết hôn thìphải nộp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân do UBND cấp xã có thẩm quyềncấp theo quy định tại các Điều 21, 22 và 23 của Nghị định 123/2015/NĐ-CP”

“Trường hợp người yêu cầu đăng ký kết hôn đang công tác, học tập, laođộng có thời hạn ở nước ngoài thì phải nộp Giấy xác nhận tình trạng hôn nhân

do Cơ quan đại diện ngoại giao, Cơ quan đại diện lãnh sự của Việt Nam ởnước ngoài (sau đây gọi là Cơ quan đại diện”) cấp

+ “Hộ chiếu, chứng minh nhân dân, thẻ căn cước công dân hoặc giấy tờkhác có dán ảnh và thông tin cá nhân do cơ quan có thẩm quyền cấp, còn giátrị sử dụng (giấy tờ tùy thân) để chứng minh về nhân thâ”n;

- “Cả hai bên nam, nữ cùng có mặt khi đăng ký kết hôn

- “Nộp các giấy tờ trên tại UBND cấp xã, phường, thị trấn nơi cư trú củamột trong hai bên nam, nữ thực hiện đăng ký kết hô”n

- “Ngay sau khi nhận đủ giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều 18, Luật

Hộ tịch, nếu thấy đủ điều kiện kết hôn theo quy định của Luật Hôn nhân vàgia đình, công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi việc kết hôn vào Sổ hộ tịch, cùnghai bên nam, nữ ký tên vào Sổ hộ tịch Hai bên nam, nữ cùng ký vào Giấychứng nhận kết hôn; công chức Tư pháp - Hộ tịch báo cáo Chủ tịch UBNDcấp xã tổ chức trao Giấy chứng nhận kết hôn cho hai bên nam, nữ”

“Trường hợp cần xác minh điều kiện kết hôn của hai bên nam, nữ thìthời hạn giải quyết không quá 05 ngày làm việc”

* Đăng ký nhận cha, mẹ, con:

- “Người đăng ký nhận cha, mẹ, con cần chuẩn bị những giấy tờ sau:+ “Tờ khai nhận cha, mẹ, con theo mẫu quy địn”h

- “Trong trường hợp cha hoặc mẹ nhận con chưa thành niên thì phải có

sự đồng ý của người hiện là mẹ hoặc cha, trừ trường hợp người đó đã chết,mất tích, mất năng lực hoặc hạn chế năng lực hành vi dân s”ự.

+ “Bản chính hoặc bản sao Giấy khai sinh của người con

+ “Bản chính chứng minh nhân dân, hộ khẩu của người nhận và ngườiđược nhận là cha, mẹ, co”n

+ “Các giấy tờ, đồ vật hoặc các chứng cứ khác để chứng minh quan hệcha, mẹ, con (nếu có”)

+ “Giấy chứng tử của cha, mẹ trong trường hợp nhận cha, mẹ đã chết

- “Khi đăng ký nhận cha, mẹ, con các bên phải có m”ặt

- “Nộp các giấy tờ trên tại UBND cấp xã, phường, thị trấn nơi cư trú củangười nhận hoặc người được nhận là cha, mẹ, con thực hiện đăng ký nhậncha, mẹ, con. ”

- “Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quyđịnh tại khoản 1 Điều 25, Luật hộ tịch, nếu thấy việc nhận cha, mẹ, con làđúng và không có tranh chấp, công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi vào Sổ hộtịch, cùng người đăng ký nhận cha, mẹ, con ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủtịch UBND cấp xã cấp trích lục cho người yêu cầu” [4, điều 25]

“Trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn được kéo dài thêm khôngquá 05 ngày làm việc”

* Đăng ký giám hộ:

“UBND cấp xã nơi cư trú của người nhận hoặc người được nhận là cha,

mẹ, con thực hiện đăng ký đăng ký giám hộ”

- “Thủ tục đăng ký giám hộ cử:

+ “Người yêu cầu đăng ký giám hộ nộp tờ khai đăng ký giám hộ theomẫu quy định và văn bản chứng minh điều kiện cử người giám hộ theo quyđịnh của Bộ luật Dân sự cho cơ quan đăng ký hộ tịch” [5, điều 54]

+ “Trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quyđịnh tại khoản 1 Điều này, nếu thấy đủ điều kiện theo quy định pháp luật thìcông chức Tư pháp - Hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch và cùng người đi đăng ký

giám hộ ký vào Sổ hộ tịch, báo cáo Chủ tịch UBND cấp xã cấp trích lục chongười yêu cầu”.

- “Đăng ký giám hộ đương nhiên:

+ “Người yêu cầu đăng ký giám hộ nộp tờ khai đăng ký giám hộ theomẫu quy định và giấy tờ chứng minh điều kiện giám hộ đương nhiên theo quyđịnh của Bộ luật Dân sự cho cơ quan đăng ký hộ tịch [5, điều 52] Trườnghợp có nhiều người cùng đủ điều kiện làm giám hộ đương nhiên thì nộp thêmvăn bản thỏa thuận về việc cử một người làm giám hộ đương nhiên”

+ T“rình tự đăng ký giám hộ đương nhiên được thực hiện theo quy địnhtại khoản 2 Điều 20 của Luật Hộ tịc”h

- Đ“ăng ký chấm dứt giám hộ”:

+ “Người yêu cầu đăng ký chấm dứt giám hộ nộp tờ khai đăng ký chấmdứt giám hộ theo mẫu quy định và giấy tờ làm căn cứ chấm dứt giám hộ theoquy định của Bộ luật Dân sự cho cơ quan đăng ký hộ tịc”h

+ “Trong thời hạn 02 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quyđịnh tại khoản 1 Điều 22 Luật Hộ tịch, nếu thấy việc chấm dứt giám hộ đủđiều kiện theo quy định của Bộ luật Dân sự, công chức Tư pháp - Hộ tịch ghiviệc chấm dứt giám hộ vào Sổ hộ tịch, cùng người đi đăng ký chấm dứt giám

hộ ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch UBND cấp xã cấp trích lục chongười yêu cầ”u [4, Điều 22]

- “Đăng ký thay đổi giám hộ:

“Trường hợp yêu cầu thay đổi người giám hộ theo quy định của Bộ luậtDân sự và có người khác đủ điều kiện nhận làm giám hộ, thì các bên làm thủtục đăng ký chấm dứt giám hộ trước đó và đăng ký giám hộ mới theo quyđịnh tại Mục 3 Luật Hộ tịch”

* Đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung hộ tịc”h:

“UBND cấp xã nơi đã đăng ký hộ tịch trước đây hoặc nơi cư trú của cánhân có thẩm quyền giải quyết việc thay đổi, cải chính hộ tịch cho người chưa

đủ 14 tuổi; bổ sung hộ tịch cho công dân Việt Nam cư trú ở trong nư”ớc

- Thủ tục đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch:

+ N“gười yêu cầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch nộp tờ khai theomẫu quy định và giấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký hộ tịc”h

+ T“rong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ giấy tờ theo quyđịnh tại khoản 1 Điều 26 Luật Hộ tịch, nếu thấy việc thay đổi, cải chính hộtịch là có cơ sở, phù hợp với quy định của pháp luật dân sự và pháp luật cóliên quan, công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi vào Sổ hộ tịch, cùng người yêucầu đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch ký vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịchUBND cấp xã cấp trích lục cho người yêu cầu” [4, điều 26]

“Trường hợp thay đổi, cải chính hộ tịch liên quan đến Giấy khai sinh,Giấy chứng nhận kết hôn thì công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi nội dung thayđổi, cải chính hộ tịch vào Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kết hôn”

“Trường hợp cần phải xác minh thì thời hạn được kéo dài thêm khôngquá 03 ngày làm việc”

“Trường hợp đăng ký thay đổi, cải chính hộ tịch không phải tại nơi đăngký hộ tịch trước đây thì UBND cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theobản sao trích lục hộ tịch đến UBND nơi đăng ký hộ tịch trước đây để ghi vào

Sổ hộ tịc”h

“Trường hợp nơi đăng ký hộ tịch trước đây là Cơ quan đại diện thìUBND cấp xã phải thông báo bằng văn bản kèm theo bản sao trích lục hộ tịchđến Bộ Ngoại giao để chuyển đến Cơ quan đại diện ghi vào Sổ hộ tịc”h

- “Thủ tục bổ sung hộ tịch:

+ “Người yêu cầu bổ sung hộ tịch nộp tờ khai theo mẫu quy định vàgiấy tờ liên quan cho cơ quan đăng ký h”ộ tịch

+ “Ngay sau khi nhận đủ giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều 29 Luật

Hộ tịch, nếu thấy yêu cầu bổ sung hộ tịch là đúng, công chức Tư pháp - Hộtịch ghi nội dung bổ sung vào mục tương ứng trong Sổ hộ tịch, cùng ngườiyêu cầu ký tên vào Sổ hộ tịch và báo cáo Chủ tịch UBND cấp xã cấp trích lụccho người yêu cầu” [4, Điều 29]

“Trường hợp bổ sung hộ tịch vào Giấy khai sinh, Giấy chứng nhận kếthôn thì công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi nội dung bổ sung vào mục tương ứng

và đóng dấu vào nội dung bổ sung”

* Đ“ăng ký khai tử:

- “UBND cấp xã nơi cư trú cuối cùng của người chết thực hiện việcđăng ký khai tử Trường hợp không xác định được nơi cư trú cuối cùng củangười chết thì UBND cấp xã nơi người đó chết hoặc nơi phát hiện thi thểngười chết thực hiện việc đăng ký khai tử”

- “Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày có người chết thì vợ, chồng hoặccon, cha, mẹ hoặc người thân thích khác của người chết có trách nhiệm điđăng ký khai tử; trường hợp người chết không có người thân thích thì đại diệncủa cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan có trách nhiệm đi khai tử”

- “Người có trách nhiệm đăng ký khai tử cần chuẩn bị những giấy tờsau”:

+ “Bản chính Giấy báo tử hoặc giấy tờ thay Giấy báo tử theo quy địnhtại Khoản 1 Điều 34 của Luật Hộ tịch và tại Khoản 2 Điều 4 của Nghị định123/2015/NĐ-CP, cụ thể như sau”:

“Đối với người chết tại cơ sở y tế thì Thủ trưởng cơ sở y tế cấp Giấy báotử; Đối với người chết do thi hành án tử hình thì Chủ tịch Hội đồng thi hành

án tử hình cấp giấy xác nhận việc thi hành án tử hình thay Giấy báo tử Đốivới người bị Tòa án tuyên bố là đã chết thì Bản án, quyết định có hiệu lực củaTòa án thay Giấy báo tử”;

“Đối với người chết trên phương tiện giao thông, chết do tai nạn, bị giết,chết đột ngột hoặc chết có nghi vấn thì văn bản xác nhận của cơ quan công anhoặc kết quả giám định của Cơ quan giám định pháp y thay Giấy báo tử; đốivới người chết không thuộc một trong các trường hợp quy định tại các Điểm

a, b, c và d ở trên thì UBND cấp xã nơi người đó chết có trách nhiệm cấpGiấy báo tử” [2, Điều 4] [4, Điều 34]

- “Ngay sau khi nhận giấy tờ theo quy định tại khoản 1 Điều 34 Luật Hộ

tịch, nếu thấy việc khai tử đúng thì công chức Tư pháp - Hộ tịch ghi nội dungkhai tử vào Sổ hộ tịch, cùng người đi khai tử ký tên vào Sổ hộ tịch và báo cáoChủ tịch UBND cấp xã cấp trích lục cho người đi khai tử” [4, Điều 34].

“Công chức Tư pháp - Hộ tịch khóa thông tin hộ tịch của người chếttrong Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử”

“ 2.2.2.4 Trình tự giải quyết việc đăng ký hộ tịch ” :

“Một là: Người yêu cầu đăng ký kết hôn, nhận cha, mẹ, con, đăng ký lạikết hôn trực tiếp nộp hồ sơ tại cơ quan đăng ký hộ tịch; người yêu cầu đăngký các việc hộ tịch khác có thể trực tiếp nộp hồ sơ tại cơ quan đăng ký hộtịch, gửi hồ sơ qua hệ thống bưu chính hoặc gửi hồ sơ theo hệ thống đăng ký

hộ tịch trực tuyến”

“Hồ sơ đăng ký hộ tịch chỉ cần lập một (01) bộ

“Hai là: Người tiếp nhận hồ sơ có trách nhiệm kiểm tra các giấy tờ đểđối chiếu thông tin trong Tờ khai và tính hợp lệ của giấy tờ trong hồ sơ dongười yêu cầu nộp, xuất trình; trường hợp hồ sơ chưa đầy đủ thì hướng dẫnngười yêu cầu bổ sung hoàn thiện Nếu hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, người tiếp nhận

hồ sơ viết giấy tiếp nhận, trong đó ghi rõ ngày, giờ trả kết qu”ả

“Trường hợp người yêu cầu nộp giấy tờ là bản sao được cấp từ sổ gốchoặc bản sao được chứng thực từ bản chính thì người tiếp nhận hồ sơ khôngđược yêu cầu xuất trình bản chính; nếu người yêu cầu chỉ nộp bản chụp vàxuất trình bản chính thì người tiếp nhận hồ sơ kiểm tra, đối chiếu bản chụpvới bản chính và ký vào bản chụp xác nhận về việc đã đối chiếu nội dung giấy

tờ đ”ó

“Trường hợp pháp luật quy định giấy tờ xuất trình thì người tiếp nhận

hồ sơ không được yêu cầu nộp thêm bản sao hoặc bản chụp của giấy tờ xuấttrình”

“Ba là: Trường hợp người yêu cầu gửi hồ sơ qua hệ thống bưu chínhhoặc muốn nhận kết quả qua hệ thống bưu chính thì phải gửi nộp lệ phí đăngký hộ tịch, lệ phí cấp bản sao trích lục hộ tịch nếu không thuộc diện được