Bài thực tập tốt nghiệp chuyên ngành dược (dành cho dược sĩ đại học hệ liên thông) Trường đại học Đại Nam, Bài viết đã được chấm điểm cao trong năm học vừa qua. Bài viết được kết hợp giữa kinh nghiệm thực tế khi làm việc tại nhà thuốc cũng như kiến thức sách vở tại nhà trường.
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐẠI NAM TRUNG TÂM ĐÀO TẠO LIÊN TỤC NGÀNH DƯỢC
-**** -BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP
Sinh viên:
Lớp:
Mã sinh viên:
Giáo viên hướng dẫn:
Đơn vị thực tập: Nhà thuốc Vũ Tôn Địa chỉ:
Hà Nội, năm 2020
Trang 2
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC ĐẠI NAM TRUNG TÂM ĐÀO TẠO LIÊN TỤC NGÀNH DƯỢC
BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP
Sinh viên:
Lớp:
Mã sinh viên:
Giáo viên hướng dẫn:
Đơn vị thực tập: Nhà thuốc Vũ Tôn Địa chỉ:
Hà Nội, năm 2020
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Câu nói “Học đi đôi với hành” cho thấy kiến thức học trên sách vở và đượcthầy cô truyền đạt trên lớp cần được vận dụng vào thực tế Chính vì vậy, qua quãngthời gian học ở trường Đại Nam dưới sự giúp đỡ của thầy cô giáo em đã hoàn thànhchương trình học trên lớp để khắc sâu kiến thức cũng như áp dụng từ chương trìnhđược học chúng em được đi thực tập tại nhà thuốc
Song song với sự phát triển của y học cổ truyền thì ngành dược ngày càngphát triển Các thuốc hay sản phẩm, thực phẩm bổ sung ngày được mọi người quantâm Chính vì vậy sự ra đời của các nhà thuốc dưới sự tư vấn của người dược sĩ sẽgiúp mọi người hiểu rõ ràng hơn về sản phẩm mình đã, đang và sẽ dùng để chămsóc sức khỏe bản thân
Thuốc là hàng hóa đặc biệt không phải ai cũng bán được Để bán được thuốcchúng ta phải có chuyên môn, được đào tạo bài bản Thuốc là sản phẩm thiết yếutrong cuộc sống hiện nay có tác dụng phòng, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe Nhàthuốc là nơi bảo quản, bán lẻ đưa thuốc đến tận tay người dân Người dược sĩ là cầunối giúp tư vấn, hướng dẫn người dân dùng thuốc một cách an toàn, hợp lý và cóhiệu quả Dưới sự giúp đỡ, giới thiệu của nhà trường em được đến thực tập tại nhàthuốc Vũ Tôn Trong quá trình thực tập tại nhà thuốc đã giúp em hiểu được vai trò,chức năng, nhiệm vụ của người dược sĩ, cách sắp xếp bố trí bảo quản thuốc, kỹnăng giao tiếp, tư vấn cho người sử dụng nắm rõ quy định, nguyên tắc trong việcthực hành tốt nhà thuốc
Lời cảm ơn không thể nào nói hết được những gì em muốn diễn đạt em xingửi lời cảm ơn chân thành tới quý thầy cô trường đại học Đại Nam đã là người lái
đò, tận tình truyền đạt kiến thức từ sách vở cũng như kinh nghiệm đúc kết được củathầy cô trong thực tế những năm em theo học Với kiến thức đó không chỉ là nềntảng cho quá trình nghiên cứu khóa luận mà còn là hành trang giúp em thành mộtdược sĩ tự tin và hoàn thiện hơn Em cũng xin cảm ơn cô giáo đã nhiệt tình hướngdẫn giúp em hoàn thành bài báo cáo này Đồng thời em xin cảm ơn anh Vũ Quý
Trang 4Tôn chủ nhà thuốc Vũ Tôn đã nhiệt tình giúp đỡ, hướng dẫn em trong quá trìnhthực tập tại nhà thuốc.
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 5MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN
PHẦN A LỜI MỞ ĐẦU 1
PHẦN B NỘI DUNG BÁO CÁO THỰC TẬP 2
I HỒ SƠ PHÁP LÝ CẦN CÓ CỦA NHÀ THUỐC 3
II NHÂN SỰ, CƠ SỞ VẬT CHẤT CỦA NHÀ THUỐC 5
2.1 Nhân sự 5
2.2 Cơ sở vật chất của nhà thuốc 6
III CÁC VĂN BẢN, TÀI LIỆU CHUYÊN MÔN, SỔ SÁCH, QUY TRÌNH, THAO TÁC CHUẨN HIỆN ĐANG SỬ DỤNG TẠI NHÀ THUỐC 3.1 Các văn bản, tài liệu chuyên môn sử dụng tại nhà thuốc 9
3.2 Quy trình, thao tác chuẩn đang sử dụng tại nhà thuốc 10
3.3 Sổ sách, tài liệu chuyên môn hiện đang sử dụng tại nhà thuốc 10
IV CÁC HOẠT ĐỘNG MUA THUỐC 4.1 Nguồn gốc 16
4.2 Kiểm nhập thuốc 17
V CÁC HOẠT ĐỘNG BÁN THUỐC 5.1 Mục đích, yêu cầu 18
5.2 Phạm vi áp dụng 18
5.3 Đối tượng thực hiện 18
5.4 Các bước cơ bản trong hoạt động bán thuốc 18
5.4.1 Bán thuốc không kê đơn 18
5.4.2 Bán thuốc theo đơn 19
VI BẢO QUẢN THUỐC 6.1 Cách sắp xếp 20
6.2 Theo dõi chất lượng 21
6.3 Theo dõi hạn dùng của thuốc 21
6.4 Kiểm kê, bàn giao, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thuốc 21
Trang 66.5 Vệ sinh nhà thuốc 23
VII THUỐC THUỘC DANH MỤC THUỐC PHẢI KIỂM SOÁT ĐẶC BIỆT .23
VIII DANH MỤC THUỐC KINH DOANH TẠI NHÀ THUỐC 24
8.1 Danh mục thuốc Generic bán tại nhà thuốc Vũ Tôn 24
8.2 Danh mục thuốc biệt dược bán tại nhà thuốc Vũ Tôn 37
8.3 Danh mục thực phẩm chức năng bán tại nhà thuốc Vũ Tôn 39
8.4 Danh mục vật tư y tế bán tại nhà thuốc Vũ Tôn 41
IX TRIỂN KHAI CÔNG TÁC DƯỢC LÂM SÀNG TẠI NHÀ THUỐC 9.1 Tư vấn 43
9.2 Giám sát phản ứng có hại tại nhà thuốc 44
X VIỆC THỰC HIỆN CÁC QUY TRÌNH CỦA NHÀ THUỐC 10.1 Niêm yết giá 45
10.2 Đào tạo cập nhật kiến thức chuyên môn của nhà thuốc 45
10.3 Marketing của các hãng thuốc 46
10.4 Giải quyết đối với các thuốc bị khiếu nại và thu hồi 47
PHẦN C KẾT LUẬN 50
Trang 7DANH MỤC HÌNH ẢNH
Trang 8Tên hình ảnh Trang
Hình 3 Giấy chứng nhận đạt thực hành tốt cơ sở bản lẻ thuốc (GPP) 3
Hình 5 Chứng chỉ hành nghề dược của người phụ trách chuyên môn 4
Hình 15 Sổ theo dõi thông tin chi tiết khách hàng mua thuốc dạng
phối hợp có chứa dược chất gây nghiện, thuốc dạng phối hợp có chứa
dược chất hướng thần, thuốc dạng phối hợp có chứa tiền chất
15
PHẦN A LỜI MỞ ĐẦU LỜI MỞ ĐẦU
Trang 9Nhiều năm nay, các nhà thuốc kinh doanh bán lẻ dược phẩm vẫn còn tồnđọng nhiều vấn đề như dược sĩ sau khi tốt nghiệp năng lực chuyên môn kém, tư vấn
và bán thuốc một cách bừa bãi, nhiều thuốc kém chất lượng vẫn được bày bán, giáthuốc không đi đôi với chất lượng thuốc…để khắc phục các hạn chế trên, nhằmcung cấp cho người bệnh các loại dược phẩm có chất lượng, bắt buộc các nhà thuốcphải thực hành tốt quản lý nhà thuốc Đây là điều kiện cần thiết để bảo đảm sứckhỏe cộng đồng
Để khắc phục tình trạng trên nhà thuốc đạt chuẩn GPP được ra đời nhằmcung cấp cho người bệnh các loại dược phẩm an toàn, chất lượng Nhà thuốc đạtchuẩn GPP là nhà thuốc được quản lý chặt chẽ, tuân thủ tuyệt đối các tiêu chuẩn kỹthuật, nguyên tắc quản lý và hoạt động trong khuôn khổ quy định của pháp luật.Nhà thuốc GPP phải đảm bảo nguồn gốc, chất lượng, tính hợp pháp của dược phẩm,đảm bảo chất lượng bảo quản, giá cả hợp lý và có kiểm soát, tư vấn, hướng dẫn sửdụng thuốc an toàn hợp lý cho bệnh nhân cũng như theo dõi phản hồi thuốc
Hiểu được tầm quan trọng đó, sau khi thực tập tại nhà thuốc Vũ Tôn, em xintrình bày hoạt động của nhà thuốc qua bản báo cáo thực tập với chủ đề “Mô tả hoạtđộng của nhà thuốc Vũ Tôn – nhà thuốc đạt chuẩn GPP”
PHẦN B NỘI DUNG BÁO CÁO THỰC TẬP
Trang 10- Tên cơ sở thực tập: Nhà thuốc Vũ Tôn
- Địa chỉ: số 746 đường Trường Chinh, tổ dân phố Trường Chinh 4, phườngQuán Trữ, quận Kiến An
- Chủ nhà thuốc: Dược sĩ đại học Vũ Quý Tôn
- Nhà thuốc Vũ Tôn nằm ở vị trí rất thuận tiện, hai mặt tiền nằm ngay cổngchợ Đầm Chiều – Kiến An Với vị trí đắc địa nhà thuốc có lượng khách tiềm năng.Cũng như dưới sự tư vấn hướng dẫn của nhân viên nhà thuốc đã được sự tự tintưởng gửi gắm của nhân dân trong khu vực
Hình 1 Nhà thuốc Vũ Tôn
Trang 11I HỒ SƠ PHÁP LÝ CỦA NHÀ THUỐC
Hồ sơ pháp lý của nhà thuốc Vũ Tôn bao gồm:
1.1.Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh do UBND Quận Kiến An cấp ngày
5 tháng 3 năm 2018
1.2 Giấy chứng nhận đạt thực hành tốt cơ sở bán lẻ thuốc – GPP do Sở Y tế Hải Phòng cấp ngày 12 tháng 03 năm 2019
Hình 3 Giấy chứng nhận đạt thực hành tốt cơ sở bản lẻ thuốc (GPP)
Hình 2 Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh
Trang 121.3 Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh thuốc do Sở Y tế Hải Phòngcấp ngày 01 tháng 04 năm 2019.
1.4 Chứng chỉ hành nghề dược của người phụ trách chuyên môn
Hình 4 Giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh dược
Trang 13II NHÂN SỰ, CƠ SỞ VẬT CHẤT
- Chủ Nhà thuốc: Vũ Quý Tôn – Dược sĩ đại học
- Dược sĩ phụ trách chuyên môn: Đinh Thị Quyên - Dược sĩ đại học cóChứng chỉ hành nghề dược số : 221/CCHND-SYT-HP do Sở Y tế Hải Phòng cấpngày 19/12/2017
- Nhân viên nhà thuốc:
+ Dược sĩ đại học: Phạm Thị Thía
+ Dược sĩ cao đẳng: Vũ Văn Lượng
+ Dược sĩ cao đẳng: Hoàng Thị Thanh Nga
a Nhiệm vụ, trách nhiệm của dược sĩ phụ trách chuyên môn
Yêu cầu đối với dược sĩ phụ trách chuyên môn nhà thuốc GPP bao gồm:Hình 5 Chứng chỉ hành nghề dược của người phụ trách chuyên môn
Trang 14- Thường xuyên có mặt trong thời gian hoạt động và chịu trách nhiệm trướcpháp luật về mọi mặt hoạt động của nhà thuốc; trong trường hợp vắng mặt phải ủyquyền cho nhân viên có trình độ chuyên môn tương đương.
- Trực tiếp bán các thuốc phải kê đơn, tư vấn cho người mua Liên hệ với bác
sĩ kê đơn trong trường hợp cần thiết để giải quyết các tình huống xảy ra
- Kiểm soát chất lượng thuốc, bảo quản thuốc
- Thường xuyên cập nhật các kiến thức chuyên môn, văn bản quy phạm phápluật về nghề dược và không ngừng nâng cao chất lượng dịch vụ
- Đào tạo, hướng dẫn các nhân viên tại nhà thuốc về chuyên môn, đạo đứchành nghề dược
- Cộng tác với các nhân viên y tế tại địa bàn khu dân cư khi tham gia truyềnthông giáo dục về thuốc cho cộng đồng và các hoạt động khác do Sở Y tế, trạm y tế
xã, phường yêu cầu tham gia
- Theo dõi, thông báo cho cơ quan y tế cấp trên về tác dụng không mongmuốn của thuốc
b Nhiệm vụ của nhân viên nhà thuốc
Nhân viên nhà thuốc luôn thực hiện đúng nhiệm vụ theo sự chỉ đạo của dược
sĩ phụ trách chuyên môn và chủ nhà thuốc cụ thể như sau:
- Bán thuốc, tư vấn sử dụng thuốc theo sự chỉ dẫn của dược sĩ phụ tráchchuyên môn
- Làm các công việc của nhà thuốc ( sắp xếp thuốc, niêm yết giá, kiểm nhập,kiểm kê, kiểm soát chất lượng thuốc, ghi chép sổ sách, báo cáo theo hướng dẫn củadược sĩ phụ trách chuyên môn, theo dõi nhiệt độ - độ ẩm hàng ngày, vệ sinh nhàthuốc
2.2 Cơ sở vật chất
Nhà thuốc Vũ Tôn có địa chỉ 746 Trường Chinh, phường Quán Trữ, quậnKiến An, thành phố Hải Phòng nằm ở vị trí giao thông thuận tiện, gần khu vực đôngdân cư, gần chợ Đầm Chiều, xây dựng kiên cố chắc chắn, thoáng mát, cách xa nơi ônhiễm
Trang 15- Diện tích nhà thuốc: 40 m2
- Trần nhà chống bụi, tường và nền nhà phẳng dễ làm vệ sinh, lau rửa
- Có đầy đủ tủ, quầy, tủ ra lẻ thuốc, túi đựng thuốc kín và túi tem ghi hướngdẫn sử dụng thuốc, ngăn biệt trữ, bảng thông báo thuocs bị đình chỉ thu hồi
- Có nhiệt kế, ẩm kế đã được hiệu chuẩn
- Nhà thuốc có bố trí nơi rửa tay, nước sát khuẩn tay
- Có biến báo: thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn, mỹ phẩm, thực phẩm chứcnăng, nơi rửa tay, tủ ra lẻ thuốc, bàn tư vấn
- Máy tính kết nối internet để tiện việc tra cứu thông tin
- Thực hiện quy định tại Thông tư 02/2018/TT-BYT ngày 22 tháng 01 năm
2018 của Bộ Y tế quy định về “thực hành tốt cơ sở bán lẻ thuốc – GPP” nhà thuốc
đã bố trí khu vực riêng có nhãn dán ghi “Sản phẩm này không phải là thuốc” trang
bị 01 nhiệt kế tự ghi với tần suất ghi phù hợp (1h/lần) để theo dõi nhiệt độ Nhàthuốc đảm bảo duy trì cơ sở vật chất, trang thiết bị đảm bảo điều kiện bảo quảnthuốc theo quy định trong suốt quá trình hoạt động
(6)
Khu vực rửatay(
8)
Tủ mỹ phẩm (4)
Kho (7)
Sơ đồ 1.Sơ đồ bố trí tủ thuốc trong nhà thuốc
Trang 16(5): Tủ quầy
(6): Bàn tư vấn(7): Kho
(8): Khu vực rửa tay(9): Ghế ngồi chờ
Trang 17III CÁC VĂN BẢN, TÀI LIỆU CHUYÊN MÔN, SỔ SÁCH, QUY TRÌNH, THAO TÁC CHUẨN HIỆN ĐANG SỬ DỤNG TẠI NHÀ THUỐC
3.1 Các văn bản, tài liệu chuyên môn sử dụng tại nhà thuốc
a Các văn bản quy phạm pháp luật sử dụng tại nhà thuốc
+ Luật Dược số 105/2016/QH 13 ngày 06 tháng 04 năm 2016 của Quốc hội
có hiệu lực từ ngày 01/01/2017;
+ Nghị định số 54/2017/NĐ- CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều
và biện pháp thi hành Luật Dược;
+ Thông tư số 02/2018/TT-BYT ngày 22 tháng 01 năm 2018 của Bộ Y tếquy định về thực hành tốt cơ sở bán lẻ thuốc – GPP;
+ Thông tư số 20/2017/TT-BYT ngày 22 tháng 01 năm 2018 của Bộ Y tếquy định chi tiết một số điều của Luật Dược và Nghị định 54/2017/NĐ-CP ngày 08
Hình 6 Một số hình ảnh nhà thuốc
Trang 18tháng 05 năm 2017 của Chính phủ về thuốc và nguyên liệu làm thuốc phải kiểmsoát đặc biệt;
+ Thông tư số 07/2017/TT-BYT ngày 03 tháng 05 năm 2017 của Bộ Y tế banhành danh mục thuốc không kê đơn;
+ Thông tư liên tịch số 50/2011/TTLT-BYT-BTC-BCT ngày 30 tháng 12năm 2011 của Liên Bộ Y tế - Bộ Tài chính – Bộ Công thương hướng dẫn hoàn thiệnquản lý nhà nước về giá thuốc dùng cho người;
+ Thông tư số 06/2011/TT-BYT ngày 25 tháng 01 năm 2011 của Bộ Y tếquy định về quản lý mỹ phẩm;
+ Thông tư số 11/2018/TT-BYT ngày 04 tháng 05 năm 2018 của Bộ Y tế vềquản lý chất lượng thuốc, nguyên liệu làm thuốc;
+ Thông tư 01/2018/TT-BYT ngày 18 tháng 01 năm 2018 của Bộ Y tế quyđịnh ghi nhãn thuốc, nguyên liệu làm thuốc và tờ hướng dẫn sử dụng thuốc;
+ Thông tư 03/2009/TT-BYT ngày 01 tháng 06 năm 2009 của Bộ Y tế quyđịnh về tổ chức, quản lý và hoạt động của chuỗi nhà thuốc GPP;
+ Thông tư số 19/2018/TT-BYT ngày 30 tháng 08 năm 2018 của Bộ Y tế banhành Danh mục thuốc thiết yếu;
+ Quyết định số 708/QĐ-BYT ngày 02 tháng 03 năm 2015 của Bộ Y tế vềviệc ban hành tài liệu chuyên môn “Hướng dẫn sử dụng thuốc kháng sinh”
b Tài liệu chuyên môn sử dụng tại nhà thuốc
+ Dược điển Việt Nam IV; Dược điển Việt Nam V
3.2 Quy trình, thao tác chuẩn đang sử dụng tại nhà thuốc
Dược sĩ phụ trách chuyên môn đã hướng dẫn nhân viên nhà thuốc về 05 quytrình thao tác chuẩn triển khai tại nhà thuốc như sau:
+ Quy trình mua thuốc và kiểm soát chất lượng;
+ Quy trình bán thuốc, thông tin, tư vấn hướng dẫn sử dụng thuốc phải kêđơn;
+ Quy trình bán thuốc, thông tin, tư vấn hướng dẫn sử dụng thuốc không kêđơn;
Trang 19+ Quy trình bảo quản và theo dõi chất lượng;
+ Quy trình giải quyết đối với thuốc bị khiếu nại hoặc thu hồi;
3.3 Sổ sách, tài liệu chuyên môn hiện đang sử dụng tại nhà thuốc
Nhà thuốc đã triển khai ghi chép 10 loại sổ
+ Sổ nhập thuốc và kiểm soát chất lượng thuốc;
+ Sổ theo dõi thuốc bị đình chỉ thu hồi;
+ Sổ theo dõi thông tin bệnh nhân;
+ Sổ theo dõi phản ứng có hại của thuốc;
+ Sổ kiểm soát chất lượng thuốc định kỳ;
+ Sổ theo dõi thông tin chi tiết khách hàng mua thuốc dạng phối hợp có chứadược chất gây nghiện, thuốc dạng phối hợp có chứa dược chất hướng thần, thuốcdạng phối hợp có chứa tiền chất;
+ Sổ ghi chép nhiệt độ - độ ẩm;
+ Sổ kế hoạch đào tạo nhân viên;
+ Sổ kết quả đào tạo nhân viên
+ Sổ thu nhận khiếu nại
- Hồ sơ hoặc sổ sách lưu trữ các tài liệu liên quan đến bệnh nhân (bệnh nhân
có đơn thuốc hoặc các trường hợp đặc biệt) đặt tại nơi bảo đảm để có thể tra cứu kịpthời khi cần.Hồ sơ sổ sách lưu giữ ít nhất 01 năm kể từ khi thuốc hết hạn dùng
- Sổ sách, hồ sơ thường xuyên ghi chép hoạt động mua thuốc, bán thuốc, bảoquản thuốc
Trang 20Hình 7 Sổ ghi chép nhiệt độ - độ ẩm
Hình 8 Sổ kết quả đào tạo nhân viên
Trang 21Hình 9 Sổ xây dựng kết quả đào tạo nhân viên
Hình 10 Sổ thu nhận khiếu nại
Trang 22Hình 11 Sổ theo dõi thuốc bị đình chỉ thu hồi
Hình 12 Sổ nhập thuốc và kiểm soát chất lượng thuốc
Trang 23Hình 13 Sổ kiểm soát chất lượng thuốc định kỳ
Hình 14 Sổ nhập thuốc và kiểm soát chất lượng thuốc
Trang 24Hình 15 Sổ theo dõi thông tin chi tiết khách hàng mua thuốc dạng phốihợp có chứa dược chất gây nghiện, thuốc dạng phối hợp có chứa dược
chất hướng thần, thuốc dạng phối hợp có chứa tiền chất
Hình 16 Sổ xây dựng kế hoạch đào tạo nhân viên
Trang 25IV CÁC HOẠT ĐỘNG MUA THUỐC
Các hoạt động mua thuốc đạt chuẩn GPP tại nhà thuốc Vũ Tôn
4.1.2 Lựa chọn nhà cung ứng thuốc
Nhà cung ứng thuốc có tầm quan trọng vô cùng lớn trong hoạt động kinhdoanh của một nhà thuốc Nhà cung ứng đảm bảo cung cấp thuốc với số lượng đầy
đủ, chất lượng, ổn định, chính xác với chi phí thấp và thời gian kịp thời Vì vậy lựachọn được nhà cung cấp tốt và quản lý được nguồn hàng là điều kiện tiên quyếtgiúp cho nhà thuốc có sản phẩm chất lượng tốt với giá cả hợp lý, đủ sức cạnh tranhtrên thị thường Bên cạnh đó, nhà thuốc còn nhận được sự hỗ trợ, chính sách hậumãi sau khi mua hàng trong suốt quá trình mua bán Các tiêu chí để đánh giá mộtnhà cung cấp có đủ uy tín là:
- Chất lượng thuốc: thuốc khi nhập về còn nguyên vẹn, còn đầy đủ bao góicủa nhà sản xuất, nhãn đúng quy định Thuốc phải có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, có
số đăng ký, số lô sản xuất, hạn sử dụng Nhà cung ứng cung cấp cho nhà thuốc kếtquả kiểm tra thử nghiệm mẫu (nếu có)
- Giá cả và hình thức thanh toán: các nhà cung ứng báo giá cho nhà thuốcbằng văn bản định kì hoặc đột xuất Từ đó, nhà thuốc có thể so sánh giá với các cơ
sở cung ứng khác, đảm bảo giá thuốc thu mua hợp lý Hình thức thanh toán linhhoạt cũng là một lợi thế chọn nhà cung ứng thuốc lâu dài
- Khả năng cung cấp hàng và giao hàng: nhà cung ứng phải cam kết với nhàthuốc về thời gian, địa điểm giao hàng, khả năng cung ứng và phương tiện vận
Trang 26chuyển một cách chính xác, không để tình trạng thiếu thuốc, không có thuốc haychậm trễ trong việc giao hàng diễn ra thường xuyên và có dịch vụ hỗ trợ sau bánhàng bài bản.
- Uy tín: nhà cung ứng thuốc phải có đủ điều kiện kinh doanh thuốc, có uy tíntrên thị trường, có đủ hóa đơn – chứng từ hợp lệ Nhà thuốc tự tìm hiểu thông tin vềnhà cung cấp qua nhiều nguồn khác nhau (đài, báo, truyền hình, mối quan hệ đã cóvới công ty dược, mạng internet…)
Một số công ty thuốc uy tín mà nhà thuốc Vũ Tôn tin tưởng chọn mua: Công
ty Dược phẩm Hải Phòng, Công ty Dược phẩm Hoa Linh, Công ty Dược phẩmTrapaco, Công ty TNHH Dược phẩm Hậu Vũ…
- Nhà thuốc có hồ sơ theo dõi, lựa chọn nhà cung cấp có uy tín, đảm bảo chấtlượng thuốc trong quá trình kinh doanh
4.2 Kiểm nhập thuốc
Khi thuốc được mua về trước khi nhập kho, dược sĩ phụ trách chuyên môncùng các nhân viên nhà thuốc tiến hành các bước kiểm tra, đối chiếu các thông tinsau:
- Kiểm tra hóa đơn, chứng từ hợp pháp, đầy đủ, số lượng thuốc thực tế với sốlượng thuốc ghi trên hóa đơn
- Kiểm tra chất lượng thuốc bằng cảm quan:
+ Bao bì thuốc mua còn nguyên vẹn và có đầy đủ thông tin của nhà sản xuất,nhãn đúng theo Thông tư số 01/2018/TT-BYT ngày 18 tháng 01 năm 2018 của Bộ
Y tế quy định ghi nhãn thuốc, nguyên liệu làm thuốc và tờ hướng dẫn sử dụng thuốc(Tên thuốc, Dạng bào chế, Quy cách đóng gói, Số lô, Hạn sử dụng…)
+ Kiểm tra màu sắc, tính toàn vẹn của vỉ thuốc, thuốc trong lọ không đượcbết dính, thuốc không bị chảy nước Hạn dùng thuốc phải còn trên 1 năm
- Trong quá trình nhập thuốc nhân viên nhà thuốc sẽ ghi chép sổ sách vànhập dữ liệu thông tin thuốc vào phần mềm quản lý thuốc chính xác theo thông tinghi trên hóa đơn, phiếu xuất kho của công ty cung cấp thuốc
Trang 27- Sau khi nhập thuốc, dược sĩ phụ trách chuyên môn cùng chủ nhà thuốc tiếnhành tính giá và niêm yết giá lên sản phẩm.
- Thuốc sau khi được niêm yết giá được nhân viên nhà thuốc mang ra quầythuốc trưng bày
V CÁC HOẠT ĐỘNG BÁN THUỐC
Hoạt động bán lẻ thuốc là một lĩnh vực kinh doanh đặc biệt, đóng vai tròquan trọng trong hoạt động của ngành y tế Từ năm 2007, Bộ Y tế ban hành nguyêntắc, tiêu chuẩn “Thực hành tốt nhà thuốc – GPP” để góp phần nâng cao chất lượng
hệ thống bán lẻ thuốc Việc thực hiện tiêu chuẩn GPP là một quy định bắt buộc đốivới loại hình nhà thuốc Hoạt động bán thuốc theo chuẩn GPP được thực hiện tạinhà thuốc Vũ Tôn
5.1 Mục đích, yêu cầu:
Quy định các yêu cầu liên quan đến quá trình bán và tư vấn sử dụng thuốcbán theo đơn Đảm bảo bán thuốc và hướng dẫn sử dụng thuốc hợp lý, an toàn, hiệuquả và đúng quy chế
5.3 Đối tượng thực hiện:
- Dược sĩ phụ trách chuyên môn;
- Nhân viên tại nhà thuốc
5.4 Các bước cơ bản trong hoạt động bán thuốc:
5.4.1 Bán thuốc không kê đơn
+ Dược sĩ bán thuốc hỏi người mua một số câu hỏi liên quan đến bệnh, đếnthuốc mà người mua yêu cầu Tư vấn thông tin cho người mua về lựa chọn thuốc,
Trang 28cách dùng thuốc, hướng dẫn cách sử dụng thuốc bằng lời nói Trường hợp không cóđơn thuốc kèm theo, dược sĩ bán thuốc phải hướng dẫn sử dụng thuốc bằng cáchviết tay hoặc đánh máy gắn lên đồ bao gói Dược sĩ bán thuốc cung cấp các thuốcphù hợp, kiểm tra, đối chiếu thuốc bán ra về nhãn thuốc, cảm quan, chất lượng, sốlượng, chủng loại thuốc Thuốc được niêm yết giá đúng quy định và không bán caohơn giá niêm yết.
+ Người mua thuốc cần nhận được sự tư vấn đúng đắn, đảm bảo hiệu quảđiều trị và phù hợp với nhu cầu của người bệnh
+ Đối với người bệnh đòi hỏi phải có chẩn đoán của bác sĩ mới có thể dùngthuốc, cần tư vấn để bệnh nhân tới khám tại các cơ sở y tế chuyên khoa thích hợp
+ Đối với những trường hợp người mua thuốc chưa cần thiết phải dùngthuốc, nhân viên bán thuốc cần giải thích rõ cho họ hiểu và tư vấn các bước tự chămsóc, tự theo dõi triệu chứng bệnh
5.4.2 Bán thuốc theo đơn
+ Dược sĩ bán thuốc theo đơn phải có trình độ chuyên môn là dược sĩ đại học
và tuân thủ các quy định, quy chế về bán thuốc kê đơn của Bộ Y tế ban hành
+ Dược sĩ bán thuốc phải bán thuốc theo đúng đơn thuốc Trường hợp pháthiện đơn thuốc không rõ ràng về tên thuốc, nồng độ, hàm lượng, số lượng hoặc saiphạm về pháp lý, chuyên môn hoặc ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh Dược sĩbán thuốc thông báo lại cho người mua thuốc
+ Người bán thuốc có quyền từ chối bán thuốc theo đơn trong trường hợpđơn thuốc không hợp lệ, đơn thuốc có sai sót hoặc nghi vấn, đơn thuốc kê khôngnhằm mục đích chữa bệnh
+ Dược sĩ phụ trách chuyên môn nhà thuốc có quyền thay thế thuốc bằng mộtloại thuốc khác có cùng hoạt chất, đường dùng, liều dùng khi có sự đồng ý củangười mua và phải chịu trách nhiệm về việc thay đổi thuốc đó
+ Hướng dẫn người mua về cách sử dụng thuốc, nhắc nhở bệnh nhân thựchiện đúng đơn thuốc
Trang 29VD: Chị Trần Thị Khánh Vân (35 tuổi) có đến nhà thuốc mua thuốc theo đơnsau:
- Vai trò của thuốc trong đơn
+ Azicine 250 mg là kháng sinh, nhạy cảm với các chủng nhiễm khuẩn hầu họng – điều trị nguyên nhân
+ Mutose là thuốc kháng viêm dạng enzym phân bố tốt trên vùng hầu họng,
có hiệu quả điều trị chống viêm tốt
+ Loratadin là thuốc kháng histamin thế hệ mới tác dụng chống dị ứng khônggây buồn ngủ có vai trò giảm tác động của kháng nguyên
+ Dextromethorphan là thuốc giảm ho nhóm dẫn xuất morphin có tác dụng giảm ho sâu, giúp bệnh nhân cắt cơn ho
Trang 30Sắp xếp thuốc đúng cách không chỉ để đạt tiêu chuẩn GPP mà còn giúp nhânviên nhà thuốc tìm được thuốc nhanh chóng, chính xác không gây mất thời gian khilấy thuốc cho khách hàng Nguyên tắc sắp xếp thuốc trong nhà thuốc Vũ Tôn đượcthực hiện như sau:
- Sắp xếp theo từng loại thuốc riêng rẽ: thuốc không kê đơn, thuốc kê đơn,thực phẩm chức năng, thiết bị y tế, mỹ phẩm được để ở khu vực riêng, không được
để lẫn vào nhau
- Đảm bảo các thuốc được bảo quản trong điều kiện nhất định:
+ Những loại thuốc cần được bảo quản trong điều kiện thường: thuốc khángsinh, thuốc hạ sốt
+ Những loại thuốc bắt buộc phải bảo quản trong điều kiện đặc biệt: hàng cómùi, dễ bay hơi, dễ phân hủy
+ Những loại thuốc bảo quản theo yêu cầu ghi trên nhãn thuốc
- Hàng chờ xử lý xếp vào khu vực riêng có nhãn “Hàng chờ xử lý”
- Đảm bảo thuốc có thời hạn sử dụng ngắn được xếp ở ngoài còn nhữngthuốc có hạn sử dụng dài hơn thì xếp vào bên trong Những thuốc nhập trước bántrước, những thuốc sản xuất trước cần xuất trước
- Đối với những loại thuốc ra lẻ cần bán hộp dở hết rồi mới mở hộp mới,tuyệt đối không mở nhiều hộp bán cùng lúc
- Những loại thuốc nhẹ nên để ở trên còn nặng thì để ở dưới Các loại chai,
lọ, ống tiêm không được xếp chồng lên nhau và phải để phía bên trong tủ kính
- Tờ rơi, tờ quảng cáo, tờ giới thiệu thuốc phải được xếp gọn gàng, đúng nơiquy định
6.2 Theo dõi chất lượng
- Thuốc trước khi nhập về nhà thuốc phải được kiểm soát (kiểm tra cảm quantránh nhập hàng giả, háng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc)
- Thuốc lưu tại nhà thuốc định kỳ kiểm soát tối thiểu 1 lần/quý Tránh để cóhàng bị biến đổi chất lượng, hết hạn sử dụng
- Cách thức tiến hành:
Trang 31+ Kiểm tra tính hợp pháp, nguồn gốc, xuất xứ của thuốc, hóa đơn, chứng từđầy đủ, hợp pháp theo đúng các quy chế quy định hiện hành.
+ Kiểm tra cảm quan chất lượng thuốc: kiểm tra bao bì phải còn nguyên vẹn,không móp méo rách bẩn; kiểm tra hạn dùng, số kiểm soát, ngày sản xuất; kiểm trachất lượng cảm quan và ghi số theo dõi; so sánh với các mô tả về cảm quan của nhàthuốc (nếu có); Nhãn: đủ, đúng quy chế, hình ảnh, chữ số in trên nhãn rõ ràng,khong mờ, không nhòe, tránh hàng giả
- Nếu thuốc không đạt yêu cầu:
+ Phải để khu riêng, gắn nhãn chờ xử lý
+ Khẩn trương báo cho chủ nhà thuốc để kịp thời xử lý
6.3 Theo dõi hạn dùng của thuốc
- Thuốc lưu hành tại nhà thuốc định kỳ kiểm tra chất lượng 1 tháng /lầntránh để hàng biến đổi chất lượng, hết hạn dùng
- Ngoài việc theo dõi hạn dùng của thuốc bằng sổ theo dõi nhà thuốc Vũ Tôn
sử dụng phần mềm ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thuốc một cáchnhanh chóng, dễ dàng
6.4 Kiểm kê, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thuốc.
Kiểm kê thuốc là công việc định kỳ, bức thiết giúp chủ nhà thuốc, dược sĩphụ trách chuyên môn nắm bắt được số lượng tồn kho, số lượng nhập, số lượng bán
ra, chất lượng thuốc tồn kho thực tế của các sản phẩm được bày bán tại nhà thuốc.Căn cứ vào số liệu kiểm kê, chủ nhà thuốc và dược sĩ phụ trách sẽ có kế hoạch muasắm thuốc trong tháng kế tiếp
- Những lợi ích của kiểm kê kho thuốc hàng tháng:
+ Giúp giám sát và nắm bắt số liệu thực tế
+ Chống thất thoát
+ Làm bằng chứng để xử lý các thuốc bị hỏng, lỗi, biến chất, không đảm bảochất lượng trong quá trình bảo quản
- Những đặc thù về kiểm kê kho tại nhà thuốc”
+ Trong quá trình kiểm kê, nhà thuốc không thể dừng bán hàng
Trang 32+ Thời gian kiểm kê thường kéo dài vì danh mục thuốc, thực phẩm chứcnăng, vật tư y tế, mỹ phẩm nhiều, đa dạng về chủng loại, hàm lượng.
+ Hoạt động kiểm kê chỉ có thể diễn ra trong thời gian rảnh rỗi của nhânviên, chủ nhà thuốc và dược sĩ phụ trách chuyên môn
+ Việc đối chiếu thuốc với sổ sách ghi chép rất khó khăn và mất thời gian
- Quy trình kiểm kê thuốc định kỳ tại nhà thuốc Vũ Tôn
+ Lập kế hoạch kiểm kê nhằm xác định thời gian kiểm kê, nhân lực kiểm kê.Thời gian kiểm kê phụ thuộc vào danh mục thuốc của nhà thuốc hiện có, nhân lựckiểm kê bao gồm chủ nhà thuốc, dược sĩ phụ trách chuyên môn, một nhân viên nhàthuốc (mỗi ca làm việc sẽ có một nhân viên tham gia kiểm kê lúc rảnh)
+ Kiểm kê từng loại thuốc, nhóm thuốc, tủ thuốc Kiểm kê xong ngày nào,vào số liệu máy tính và đối chiếu với sổ sách ghi chép luôn ngày đó Những mặthàng bán trong ngày thì bán đến đâu nhập số liệu đến đó, những hàng hóa nhậptrong ngày thì để cuối mỗi buổi kiểm kê kết thúc mới nhập vào máy tính cũng nhưghi chép sổ sách
6.5 Vệ sinh nhà thuốc
- Nhà thuốc có lịch phân công vệ sinh cho tất cả nhân viên theo từng tuần
- Các khu vực trước nhà thuốc, sàn nhà, các tủ kính chứa thuốc, bàn tư vấn,giá để thuốc, giá để tờ rơi được vệ sinh hàng ngày
- Nhà kho và các khu vực chứa thuốc khác được vệ sinh định kỳ 1 tháng / lầnsau khi kiểm kê thuốc
VII THUỐC THUỘC DANH MỤC THUỐC PHẢI KIỂM SOÁT ĐẶC BIỆT
Nhà thuốc Vũ Tôn không kinh doanh thuốc gây nghiện, thuốc hướng tâmthần và tiền chất, nhà thuốc chỉ kinh doanh một số thuốc phải kiểm soát đặc biệtsau:
- Danh mục thuốc tra cứu theo Thông tư 06/2017/TT-BYT và thông tư số20/2017/TT-BYT
+ Thuốc dạng phối hợp có chứa dược chất gây nghiện: Tramadol