PHẦN MỞ ĐẦU1. Lý do chọn chuyên đề thực tậpĐể đứng vững trong nền kinh tế thị trường thì không thể nói đến yếu tố cạnh tranh, nó là yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của Doanh nghiệp và cũng là điều kiện phát triển của nền kinh tế. Muốn làm được điều này thì các doanh nghiệp phải có nguồn vốn cao, chất lượng sản phẩm và hiệu quả kinh doanh đáp ứng cho việc hội nhập khu vực và quốc tế. Thế nhưng một thực tế hiện nay ở Việt Nam là các doanh nghiệp chưa tích luỹ được nhiều hoặc chưa có thời gian tích luỹ vốn, vì vậy vốn tự có của các doanh nghiệp rất thấp và bộ phận chủ yếu còn lại phải nhờ vào sự tài trợ vốn trung và dài hạn của Ngân hàng. Tuy nhiên các nhà sản xuất kinh doanh muốn có được nguồn vốn thì nhất thiết phải qua lựa chọn có tính chất quyết định của Ngân hàng dựa trên các phương án khả thi và năng lực hoàn trả mà điều này không phải khách hàng nào cũng đáp ứng được. Vậy những yếu tố nào làm cản trở hoạt động chuyển giao quyền sử dụng vốn trung dài hạn từ Ngân hàng cho các sản xuất kinh doanh trong thời gian qua và cần phải làm gì để giảm thiểu và loại bỏ chúng trong thời gian tới là vấn đề mà tất cả các ngân hàng nói chung và NHTM cổ phần Bắc Á chi nhánh Hà Thành nói riêng luôn quan tâm và trăn trở. Xuất phát từ thực tế đó, trong thời gian thực tập tại NHTM cổ phần Bắc Á – chi nhánh Hà Thành, tôi thấy việc phân tích để tìm ra những mặt tích cực, hiệu quả đạt được cũng như những mặt hạn chế của hoạt động cho vay cho vay trung dài hạn của Ngân hàng. Từ đó đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay này của ngân hàng trong tương lai. Vì vậy tôi đã chọn vấn đề này làm đối tượng nghiên cứu thông qua chuyên đề:“Phân tích tình hình cho vay trung và dài hạn tại NHTM cổ phần Bắc Á – chi nhánh Hà Thành”
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn chuyên đề thực tập
Để đứng vững trong nền kinh tế thị trường thì không thể nói đến yếu tố cạnh tranh,
nó là yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của Doanh nghiệp và cũng là điều kiệnphát triển của nền kinh tế Muốn làm được điều này thì các doanh nghiệp phải có nguồnvốn cao, chất lượng sản phẩm và hiệu quả kinh doanh đáp ứng cho việc hội nhập khu vực
và quốc tế Thế nhưng một thực tế hiện nay ở Việt Nam là các doanh nghiệp chưa tích luỹđược nhiều hoặc chưa có thời gian tích luỹ vốn, vì vậy vốn tự có của các doanh nghiệp rấtthấp và bộ phận chủ yếu còn lại phải nhờ vào sự tài trợ vốn trung và dài hạn của Ngânhàng
Tuy nhiên các nhà sản xuất kinh doanh muốn có được nguồn vốn thì nhất thiết phảiqua lựa chọn có tính chất quyết định của Ngân hàng dựa trên các phương án khả thi vànăng lực hoàn trả mà điều này không phải khách hàng nào cũng đáp ứng được Vậynhững yếu tố nào làm cản trở hoạt động chuyển giao quyền sử dụng vốn trung dài hạn từNgân hàng cho các sản xuất kinh doanh trong thời gian qua và cần phải làm gì để giảmthiểu và loại bỏ chúng trong thời gian tới là vấn đề mà tất cả các ngân hàng nói chung vàNHTM cổ phần Bắc Á chi nhánh Hà Thành nói riêng luôn quan tâm và trăn trở Xuất phát
từ thực tế đó, trong thời gian thực tập tại NHTM cổ phần Bắc Á – chi nhánh Hà Thành,tôi thấy việc phân tích để tìm ra những mặt tích cực, hiệu quả đạt được cũng như nhữngmặt hạn chế của hoạt động cho vay cho vay trung dài hạn của Ngân hàng Từ đó đưa ranhững giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay này của ngân hàng trongtương lai Vì vậy tôi đã chọn vấn đề này làm đối tượng nghiên cứu thông qua chuyên đề:
“Phân tích tình hình cho vay trung và dài hạn tại NHTM cổ phần Bắc Á – chi nhánh Hà Thành”
2 Mục tiêu nghiên cứu
Trang 2CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA NGÂN HÀNG TMCP
Ngân hàng TMCP Bắc Á là một doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực tiền tệ.Doanh nghiệp ngân hàng là loại hình kinh doanh đặc thù, chất liệu kinh doanh chủ yếucủa loại hình này là “ quyền sử dụng các khoản tiền tệ” Ngân hàng vừa là nhà cung cấpđồng vốn, đồng thời cũng là người tiêu thụ đồng vốn thông qua các hoạt động tín dụngcủa Ngân hàng Bên cạnh đó, Ngân hàng còn tham gia các hoạt động cung cấp dịch vụkhác: bảo lãnh, chuyển khoản, thanh toán,… và các dự án đầu tư vào lĩnh vực như du lịch
Trang 3Về nhân sự, đội ngũ cán bộ nhân viên của ngân hàng đã lên tới gần 700 người gấphơn 8 lần so với khi mới thành lập năm 1994, đa số cán bộ nhân viên của ngân hàng đều
có trình độ đại học đến trên đại học
NHTMCP Bắc Á là thành viên chính thức của hiệp hội Thanh toán Viễn thôngLiên ngân hàng toàn cầu, Hiệp hội các ngân hàng Châu Á, Hiệp hội các ngân hàng ViệtNam và Phòng thương mại Công nghiệp Việt Nam
1.1.2 Lịch sử hình thành và những hoạt động chính của NHTMCP Bắc Á – chi nhánh
Hà Thành.
NHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành là một trong những chi nhánh cấp 2 củaNHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Nội Trong tất cả các chi nhánh, thì chi nhánh Hà Nội làchi nhánh quan trọng nhất, được đầu tư nhiều nhất Chi nhánh Hà Nội được thành lập sauhội sở chính gần 1 năm theo giấy chứng nhận số 0025/GCT ngày 01/7/1995 của NHNNViệt Nam, là chi nhánh cấp một của Ngân hàng thương mại cổ phần Bắc Á, có trụ sở tạiPhan Chu Trinh – Quận Hoàn Kiếm – Hà Nội Chi nhánh được thành lập nhằm mở rộngmạng lưới của NHTMCP Bắc Á, từng bước xây dựng hệ thống trên toàn quốc đồng thờithực hiện hoạt động kinh doanh tiền tệ trên thị trường Hà Nội Với sự phát triển khôngngừng quy mô NHTMCP Bắc Á đã và đang được mở rộng, ngày 10/4 và ngày 31/5/2010đại hội đồng cổ đông đã thông qua tăng vốn điều lệ từ 2.120.857.000vnđ lên3.000.000.000.000vnđ
NHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành thực hiện chức năng chính là huy độngvốn và cho vay Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế thị trường, NHTMCPBắc Á – chi nhánh Hà Thành đã thực hiện cung cấp dịch vụ bảo lãnh, thanh toán, chuyểnkhoản,… cho khách hàng Trong thời gian gần đây, các hoạt động này đang dần trở thànhhoạt động dịch vụ mà chi nhánh Hà Thành cung cấp cho khách hàng, đem lại thu nhậpkhông nhỏ cho Chi nhánh hàng năm
Trang 41.1.3 Giới thiệu về NHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành
- Tên doanh nghiệp: Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành
- Tên giao dịch quốc tế: North Asia Comerial Joint Stock Bank – Hà Thành Branch
- Hình thức pháp lý : Công ty cổ phần
- Địa chỉ: Số 11 – Đường Nguyễn Thị Định – Phố Trung Hoà – Cầu giấy – Hà Nội
- Điện thoại: (04) 35561629
- Website: www.nasbank.com.vn
- Chức năng: Là chi nhánh của một ngân hàng thương mại, NHTMCP Bắc Á – chi nhánh
Hà Thành có chức năng là một trong những tổ chức trung gian tài chính của nền kinh tế.Thực hiện nhiệm vụ thu hút vốn bằng cách phát hành các loại tiền gửi, sau đó dùng vốnnày để thực hiện cho vay thương mại, cho vay tiêu dùng, đầu tư,… thực hiện các hoạtđộng dịch vụ khác: thanh toán, bảo lãnh,… nhằm thu hút được chênh lệch và hoạt động
có hiệu quả
1.2 Cơ cấu tổ chức, chức năng nhiệm vụ của từng pòng ban
Bộ máy tổ chức của NHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành được áp dụng theophương pháp quản lý trực tuyến, hình thành đường thẳng quản trị từ trên xuống dưới, bangiám đốc quản lý tất cả các phòng ban
Sơ đồ 1: Cơ cấu tổ chức bộ máy NHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành
Ban Giám Đốc
Phòng tín dụng Phòng kế toán
ngân quỹ
Phòng hành chínhnhân sựPhòng thanh toán
quốc tế
Trang 5Phòng tín dụng
Phòng tín dụng bao gồm 1 trưởng phòng, 1 phó phòng và 3 nhân viên, thực hiệncác nhiệm vụ sau: thu thập, cung cấp thông tin và đánh giá các chỉ tiêu kinh tế - kĩ thuật,thẩm định các dự án cho vay, bảo lãnh trung, dài hạn và các khoản tín dụng ngắn hạnvượt mức phán quyết của trưởng phòng tín dụng; thẩm định các đề xuất về hạn mức vàthời hạn cho vay đối với từng khách hàng, thẩm định đánh giá tài sản đảm bảo nợ vay,giám sát chất lượng khách hàng xếp loại rủi ro tín dụng của khách hàng vay đánh giá phânloại, xếp hạng khách hàng, theo dõi tình hình sử dụng vốn vay của khách hàng, kiểm soát,giám sát các khoản vay vượt hạn mức, phân tích hoạt động các nghành kinh tế cung cấpcác thông tin liên quan đến hoạt động tín dụng, xây dựng các chính sách tín dụng tại Chinhánh
Thiết lập, duy trì và mở rộng các mối quan hệ với kinh doanh, nhận hồ sơ, kiểm tratính đầy đủ hợp pháp của hồ sơ chuyển đến các phòng tổ liên quan để thực hiện theo chứcnăng, phân tích khách hàng theo quy trình nghiệp vụ, đánh giá tài sản đảm bảo nợ vay,trong hạn mức được giao trình duyệt các khoản vay, bảo lãnh, tài trợ thương mại, quản lýhậu giải ngân, giám sát liên tục khách hàng vay về tình hình sử dụng vốn vay, nắm vững
Trang 6tình trạng của khách hàng, thực hiện cho vay thu nợ theo quy định, cung cấp các thông tinliên quan đến hoạt động tín dụng cho phòng Thẩm định và quản lý tín dụng chi nhánh HàNội, lập báo cáo về tín dụng theo quy định, thực hiên các nhiệm vụ khác được Giám đốcphân công.
Phòng tín dụng còn có nhiệm vụ quản lý hồ sơ khoản vay, xem xét các chứng từpháp lý về mở tài khoản của khách hàng và mở tài khoản tiền vay; nắm được các dữu liệu
vè khoản cho vay và hàn mức, chịu trách nhiệm về nhập các dữ liệu liên quan đến khoảnvay và khách hàng vào hệ thống chương trình ứng dụng của ngân hàng, đảm bảo cơ sở dữliệu cập nhập chính xác, thực hiện lưu giữ các hồ sư tín dụng, chuẩn bị các số liệu thống
kê, các báo cáo về các khoản vay phcuj vụ cho mục đích quản lý nội bộ của Chi nhánh,của ngân hàng TMCP Bắc Á và các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền
Phòng kế toán ngân quỹ
Thực hiện công tác kế toán cho toàn bộ hoạt động của chi nhánh: Lập và phân tíchbáo cáo tài chính, kế toán: Bảng cân đối tài sản, Báo cáo thu nhập chi phí, Báo cáo lưuchuyển tiền tệ…của Chi nhánh, tham mưu cho Giám đốc về thực hiện chế độ Tài chính
Kế toán; thực hiên kế toán chi tiêu nội bộ: mua sắm TSCĐ TSLĐ,…
Chịu trách nhiệm xử lý các giao dịch đối với khách hàng, thực hiện việc giải ngânvốn vay co khách hàng trên cơ sở hồ sơ giải ngân được duyệt, mở tài khoản tiền gửi chokhách hàng, chịu trách nhiệm xử lý các yêu cầu của khách hàng về tài khoản tiền gửi,thực hiện các giao dịch thanh toán và chuyển tiền cho khách hàng, tiếp nhận thông tinphản hồi từ khách hàng, duy trì và kiểm soát các giao dịch đối với khách hàng, thực hiệncông tác tiếp thị các sản phẩm dịch vụ đối với khách hàng
Sau mỗi ngày, mỗi tháng, mỗi quý, mỗi năm phòng phải cân đối vốn của Chinhánh, hoàn thành các chứng từ sổ sách và sắp xếp lưu trữ Phòng không chỉ thực hiệnquản lý cân đối vốn theo cơ cấu cảu NHTMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành đề ra mà còntham mưu đề xuất các giải pháp, chính sách phát triển nâng cao hiệu suất sử dụng nguồnvốn
Trang 7Phòng thanh toán quốc tế
Trên cơ sở các hạn mức, khoản vay, bảo lãnh, L/C đã được phê duyệt, phòng thanhtoán quốc tế thực hiện các tác nghiệp trng tài trợ thương mại, phục vụ các giao dịch thanhtoán xuất nhập khẩu cho khách hàng
Phòng hành chính nhân sự
Hiện nay, phòng hành chính nhân sự được chia làm 2 bộ phận chính:
- Bộ phận quản lý hành chính tài sản của ngân hàng: Quản lý các điều kiện giao dịchnhưu thuê địa điểm, bảo vệ, an ninh, điều hành xe, cung cấp các văn phòng phẩm,
lễ tân…
- Bộ phận nhân sự , chịu trách nhiệm nghiên cứu, phân tích và tổng hợp giúp lãnhđạo ngân hàng xây dựng, tổ chức bộ máy ác phòng ban trong Chi nhánh phù hợpvới định hướng phát triển của Chi nhánh và toàn hệ thống TMCP Bắc Á Phối hợpvới các phòng liên quan tham mưu cho Giám đôc về kế hoạch và thực hiện quản lýtiền lương, khen thưởng, phúc lợi,…Quyết định các vấn đề liên quan đến nhân sựnhư tuyển dụng, đào tạo, huấn luyện, đè bạt, tạo động lực trong lao động, đánh giáviệc thực hiện công việc,…
Cũng như các NHTM quốc doanh khác, phòng ban của NHTMP Bắc Á – chi nhánh
Hà Thành đều có chức năng riêng nhưng có mối quan hệ chặt chẽ với nhau góp phần ổnđịnh, phát triển trong hoạt động kinh doanh cũng như trong bộ máy tổ chức của Chinhánh và toàn Ngân hàng
1.3 Các hoạt động chủ yếu của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
- Huy động vốn
Khai thác, nhận tiền gửi của các tổ chức, cấc nhân và tổ chức tín dụng khác trong vànước ngoài dưới các hình thức tiền gửi không kỳ hạn, có kỳ hạn và các loại tiền gửi khácbằng đồng Việt Nam và ngoại tệ
Trang 8Tiếp nhận các nguồn vốn tài trợ, vốn uỷ thác các Chính phủ, chính quyền địa phương
và các tổ chức kinh tế, cá nhận trong và ngoài nước theo quy định của Ngân hàng TMCPBắc Á
Vay vốn cấc tổ chức tài chính, tín dụng khác khi được Tổng giám đốc cho phép bằngvăn bản
- Cho vay
Cho vay ngắn, trung, dài hạn và các loại cho vay khác theo quy định của Ngânhàng TMCP Bắc Á
- Kinh doanh ngoại hối
Huy động vốn và cho vay, mua, bán ngoại tệ, thanh toán quốc tế, bảo lãnh, chiếtkhấu, tái chiết khấu bộ chứng từ và các dịch vụ về ngoại hối
-Cung ứng các dịch vụ thanh toán và ngân quỹ gồm
+ Cung ứng các phương tiện thanh toán
+ Thực hiện các dịch vụ thanh toán trong nước cho khách hàng
+ Thực hiện các dịch vụ thu và phát tiền mặt cho khách hàng
- Cầm cố, chiết khấu thương phiếu và các giấy tờ có giá ngắn hạn khác theo quy định của Ngân hàng TMCP Bắc Á.
- Thực hiện đồng tài trợ, đầu mối tài trợ cấp tín dụng theo quy định và thực hiện các nghiệp vụ tài trợ thương mại khác.
- Bão lãnh vay, thanh toán, thực hiện hợp đồng, dự thầu, đảm bảo chất lượng sản phẩm, bảo toàn thanh toán.
- Tư vấn tài chính tín dụng cho khách hàng.
- Thực hiện hạch toán kinh doanh, phân phối thu nhập theo quy định của NHTMCP Bắc Á.
- Thực hiện kiểm tra, kiểm soát, kierm toán nội bộ viêc chấp hành thể lệ, chế độ nghiệp
vụ trong phạm vi quản lý.
Trang 9- Thực hiện công tác tổ chức, đào tạo cán bộ, lao động, tiền lương, thi đua, khen thương theo phân cấp, uỷ quyền của Ngân hàng Bắc Á.
- Chấp hành đầy đủ các báo cáo thống kê theo quy định.
- Thực hiện các nhiệm vụ khác do Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc giao.
Trang 10CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÀI CHÍNH TẠI NGÂN HÀNG
ra nguồn vốn ổn định từ dân cư và đã đạt được những kết quả khả quan
Chi nhánh nằm trên địa bàn tập trung dân cư lao động buôn bán nhỏ lẻ có mức thunhập trung bình thấp, các doanh nghiệp đóng trên địa bàn lại không nhiều nên việc thu hútkhách hàng còn gặp nhiều khó khăn Tuy nhiên chi nhánh đã mở rộng mạng lưới các địađiểm tiết kiệm, các hình thức huy động với các kỳ hạn, lãi suất và phương thức trả lãi hợp
lí nên nguồn vốn vẫn đạt mức tăng trưởng cao
Kết quả được thể hiện ở một số chỉ tiêu trong bảng báo cáo, cụ thể như sau:
Trang 11Bảng 2.1: Tình hình huy động vốn của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà
Thành.
Đơn vị: Triệu đồng Năm
Nguồn: Báo cáo một số chỉ tiêu hoạt động và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh
năm 2008 – 2010 của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
Trang 12Nhìn vào bảng 2.1 ta thấy được tổng nguồn vốn huy động được tại khu vực tăng nhanh
và tăng đều, ổn định qua nhiều năm Tính đến ngày 31/12/2011, nguồn vốn huy động tạikhu vực mới là 406,329 triệu đồng đạt 71.29% kế hoạch cả năm do HSTW giao nhưngngay sau năm tính đến 31/12/2012 tổng nguồn vốn huy động được là 848,845 triệu đồngtăng so với năm đầu là 442,516 triệu đồng, tăng 108.9% so với năm trước và tăng 41.47%
so với kế hoạch HSTW giao trong năm 2012 Trong đó nguồn vốn huy động nội tệ(VNĐ) đạt 365,609 triệu đồng tăng 34,501 triệu đồng ( tỷ lê tăng 10.2%) so với nămtrước và chiếm 43% cơ cấu nguồn vốn huy động, nguồn vốn huy động ngoại tệ ( quy đổiVNĐ) đạt 465,990 triệu đồng tăng 400,476 triệu đồng (tỷ lệ tăng 611.3%) so với nămtrước và chiếm 54.9% cơ cấu nguồn huy động vốn Mặc dù trong khu vực các chi nhánhNgân hàng thương mại khác hoạt động khá mạnh, cộng với số lượng doanh nghiệp và dân
cư tại khu vực đa dạng Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành đã phải nỗ lựcphấn đấu hết mình cùng với những chính sách ưu đãi đã thu hút được lượng huy động tiềngửi từ các tổ chức kinh tế và dân cư khá hiệu quả, tính đến ngày 1/12/2012, huy động từ
tổ chức và dân cư đạt 600,606 triệu đồng, tăng so với đầu năm 203,535 triệu đồng vàchiếm 70.8% tổng nguồn vốn huy động Đến cuối năm 2013 tổng nguồn vốn huy độngtại khu vực đạt 1,697,589 triệu đồng tăng 848,744 triệu đồng so với đầu năm, tỷ lệ tăng99.9% và vượt 182.9% kế hoạch huy độngvốn năm 2012 Trong đó nguồn huy động nội
tệ đạt 1,492,790 triệu đồng tăng so với đầu năm 1,127,181 triệu đồng, tỷ lệ tăng là308.3% Nguồn vốn huy động ngoại tệ quy đổi ra VNĐ giảm còn 171,175 triệu đồng, tỷ
lệ giảm 63.3% so với đầu năm Bên cạnh đó nguồn vốn huy động từ hình thức huy động
có kỳ hạn tăng lên đến 1,570,328 triệu đồng, tăng 889,249 triệu đồng so với đầu năm
2013, tỷ lệ tăng 130.6% và chiếm 92.5% so với tổng nguồn vốn huy động được Nguồnvốn huy động dưới hình thức huy động không kỳ hạn giảm còn 93,637 triệu đồng, giảm56,833 triệu đồng so với đầu năm 2013, tỷ lệ giảm 37.8% và chiếm 5.5% so với tổngnguồn vốn huy động
Cùng với đó, vốn khác một trong số chỉ tiêu của tổng nguồn vốn cũng tăng giảm cụthể như tính đến 31/12/2012 nguồn vốn này đạt 17,246 triệu đồng tăng 7,989 triệu đồng
Trang 13so với cùng kỳ năm báo cáo trước, tỷ lệ tăng 86.3% và chiếm 2% tổng nguồn vốn huyđộng Đến ngày 31/12/2013 nguồn vốn này đạt 33,624 triệu đồng, tăng 16,387 triệu đồng
so với năm trước, tỷ lệ tăng 95%, và chiếm 1.98% tổng nguồn vốn huy động năm 2013.Chỉ tiêu nguồn vốn điều chuyển không có gì biến động Nó không ảnh hưởng tới chỉtiêu tổng nguồn vốn
Kết quả huy động vốn của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành tính đếnngày 31/12/2013 là rất tốt, cụ thể tổng nguồn vốn huy độn đạt được là 1,697,589 triệuđồng, tăng 848,744 triệu đồng so với đầu năm, tỷ lệ tăng 99.9% hoàn thành nhiệm vụHSTW giao cho Trong tổng nguồn vốn thì vốn huy động bằng VNĐ là 1,492,790 triệuđồng tăng so với đầu năm 1,127,181 triệu đồng, tăng 51.27% so với kế hoạch năm
Qua những phân tích về số liệu nguồn vốn huy động của ngân hàng từ năm 2011 –
2013 cho thấy hoạt động huy động vốn của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh HàThành rất là tốt, nguồn vốn tăng nhanh tạo điều kiện để ngân hàng đủ sức vươn lên đápứng nhu cầu vốn cho các khách hàng lớn, các dự án tầm cỡ quốc gia đảm bảo cho ngânhàng chủ động trong hoạt động cho vay
2.1.1.2 Về cho vay
Hoạt động sử dụng vốn là hoạt động mang lại thu nhập chính cho ngân hàng, đảm bảo
sự tồn tại và phát triển của ngân hàng, ở các NHTM tại Việt Nam hiện nay hoạt động chovay chiếm khoảng hơn 80% Luôn ý thức được tầm quan trọng của hoạt đông cho vay đốivới sự tồn tại và phát triển của mình, đồng thời thực hiện chủ trương của Nhà Nước, củaĐảng, của Quận về việc cấp vốn để phát triển kinh tế của khu vực trong những năm quachi nhánh đã luôn nỗ lực đề ra các biện pháp mở rộng quy mô cho vay trung, dài hạn vớinâng cao chất lượng cho vay, hạn chế rủi ro đến mức thấp nhất, chi nhánh cũng tập trungđầu tư cho khách hàng truyền thống, bên cạnh đó chủ động tìm kiếm khách hàng mới, tiếpcận các dự án khả thi Ngân hàng thực hiện kinh doanh đa năng tổng hợp, tích cực linhhoạt, lấy hiệu quả kinh doanh của ngân hàng làm mục tiêu trong công tác sử dụng vốnngân hàng thực hiện các hoạt động cho vay như: cho vay ngắn hạn, cho vay trung dài hạnphục vụ đầu tư và phát triển, cho vay tài trợ hoạt động xuất nhập khẩu, bảo lãnh ngân
Trang 14hàng cho các doanh nghiệp vay vốn đầu tư, cho vay uỷ thác tài trợ phát triển… Các chỉtiêu về dư nợ và cơ cấu dư nợ được thể hiện qua bảng số liệu sau:
Bảng 2.2: Tình hình sử dụng vốn của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
Đơn vị: Triệu đồngNăm
trung và dài
hạn
13,810
Nguồn: Báo cáo một số chỉ tiêu hoạt động năm 2011 – 2013 của Ngân hàng TMCP
Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
Từ bảng 2.2, qua các số liệu trên cho thấy hoạt động cho vay của chi nhánh đã đạtđược một số các kết quả cụ thể như sau: Năm 2011 dư nợ là 162,030 triệu đồng Đến31/12/2012 tổng dư nợ đạt 290,830 triệu đồng, tăng 128,800 triệu đồng so với đầu năm, tỷ
Trang 15lệ tăng là 79.5%, đạt 69.25% kế hoạch HSTW giao Trong đó thì dư nợ ngắn hạn là 261,
124 triệu đồng, tăng 112,901 triệu đồng so với đầu năm, tỷ lệ tăng là 76.2% và chiếm89.8% tổng dự nợ Bên cạnh đó chỉ tiêu dư nợ cho vay trung và dài hạn đạt 29,707 triệuđồng, tăng 15,897 triệu đồng so với đầu năm, tỷ lệ tăng là 115.1% và chiếm 10.2% tổng
dư nợ cả năm
Tính đến 31/12/2013 tổng dư nợ chi nhánh đạt được là 537,851 triệu đồng, tăng247,021 triệu đồng so với đầu năm, tỷ lệ tăng là 84.9% và chiếm 76.84% kế hoạch đượcgiao từ đầu năm, tỷ lệ tăng là 255.9% so với cùng kỳ năm trước và chiếm 19.7% tổng dư
nợ cả năm
Nhìn chung hoạt động cho vay của chi nhánh Ngân hàng những năm gần đây luôntăng và ổn định song vẫn chưa đạt được chỉ tiêu mà HSTW giao cho Điều này cần đượcBan lãnh đạo chi nhánh Ngân hàng chú trọng, đôn đốc nhiều hơn ở hoạt động cho vaynày
2.1.1.3 Về công tác hoạt động kinh doanh khác.
Sog song với công tác hoạt động cho vay thì Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh
Hà Thành còn có nhiều hoạt động king doanh khác làm tăng doanh thu, hoàn thành hiệm
vụ về lợi nhuận và công tác xã hội mà HSTW giao cho như:
- Công tác kế hoạch tổng hợp: Do chi nhánh đã xây dựng kế hoạch và tổ chức thựchiện kế hoạch một cách bài bản theo cơ chế điều hành đã giúp cho hoạt động kinh doanhngân hàng đạt hiệu quả cao Ngoài ra, công tác kế hoạch tổng hợp còn giúp ban lãnh đạochỉ đạo điều hành hoạt động kinh doanh và tình hình thực tế của đơn vị, đảm bảo khảnăng cạnh tranh với các tổ chức tín dụng trên địa bàn
Ngoài chỉ đạo về kế hoạch kinh doanh, việc chấp hành kỷ luật cũng được chinhánh thực hiện tốt, không để xảy ra vi phạm kỷ luật kế hoạch, không vi phạm hạn mứcthanh toán, đảm bảo khả năng thanh toán cho khách hàng kịp thời, đầy đủ
- Công tác quảng cáo tiếp thị: Hoạt động kinh doanh ngân hàng trong thời kỳ hội nhậpthì công tác quảng cáo tiếp thị cũng là mảng nghiệp vụ được chi nhánh quan tâm Cácdịch vụ, tiện ích trong hoạt động kinh doanh ngân hàng đucợ chi nhánh đăng tải, giới
Trang 16thiệu trên các phương tiện thông tin đại chúng và triển khai thực hiện thống nhất đến cácchi nhánh Ngân hàng Bắc Á và các phòng giao dịch trong toàn quận.
- Công tác thu nợ xử lý rủi ro: Thu các khoản nợ đã xử lý rủi ro là một trong nhữngnhiệm vụ của ngân hàng thương mại, hơn nữa đây cũng là một trong những nguồn thugóp phần tăng thu nhập cho chi nhánh Công tác thu nợ đã xử lý rủi ro đã được Ban lãnhđạo và Giám đốc các chi nhánh Ngân hàng rất quan tâm chỉ đạo, xây dựng kế hoạch và tổchức thực hiện tích cực
Bên cạnh những hoạt động kinh doanh đã nêu trên thì Ngân hàng TMCP Bắc Á – chinhánh Hà Thành còn thực hiện rất nhiều các hoạt động công tác khác như: công tác thiđua và các hoạt động phong trào công tác xã hội từ thiện đã được ngân hàng nghiêm túc
tổ chức thực hiện đạt được hiệu quả cao, góp phần nâng cao nghiệp vụ và uy tín của ngânhàng với khách hàng
2.1.1.4 Về phát triển các hoạt động dịch vụ khác
Bảng 2.3: Một số nghiệp vụ khác của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
NămChỉ tiêu
2011 2012 2013 2012/2011 2013/2012
+/-1.Thanh toán quốc tế(
nghìn USD) 13,903.95 43,097.33 68,859.93 29,193.38 25,762.62.Doanh số mua bán
Trang 17Về thanh toán quốc tế và kinh doanh ngoại tệ: Trong năm 2011, do chính sách thắtchặt tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước kéo theo lãi suất vay tăng đột biến khiến các tổchức, cá nhân còn cân nhắc, tính toán trong việc vay vốn để phục vụ sản xuất kinh doanhdẫn đến doanh số cho vay và thu nợ bị ảnh hưởng nên mọi hoạt thanh toán L/C, mua bánngoại tệ của các doanh nghiệp tại chi nhánh có giảm sút cả về số lượng và doanh số Bêncạnh đó do ảnh hưởng làm phát của nền kinh tế nên giá cả bất ổn, ngoại tệ biến dổi khôngngừng.
Năm 2012, nhờ việc thu hút thêm nhiều các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong cácnghành nghề kinh doanh nên hoạt động thanh toán quốc tế tại chi nhánh đã tăng lên đáng
kể cả về số và lượng Chi nhánh ngân hàng đã thu hút các doanh nghiệp thanh toán xuấttheo phương thức TTR, cụ thể: số lượng món thanh toán xuất TTR là 126 món, doanh sốthanh toán đtạ 2.678.67 triệu USD tăng tương ứng 200% à 301.49% so với năm 2011.Doanh số thanh toán nhập khẩu trong năm 2012 cũng tăng lên 239.33% so với năm 2011
và tăng trưởng đều cả ở 2 mảng thanh toán Kinh doanh ngoại tệ trong năm biến động kháphức tạp, khan nguồn cung, hoạt động mua bán ngoại tệ USD gần như ngưng trệ hoặcdoanh số rất thấp
Năm 2013 hoạt động thanh toán quốc tế giảm so với năm trước Giá USD trên thịtrường tự do cũng giảm làm cho hoạt động này có rất ít biến động
Về kinh doanh thẻ: Số lượng thẻ phát hành và doanh số giao dịch qua các câyATM không cao trong các năm Ngân hàng đang triển khai các dịch vụ ưu đãi, tiện ích đểphát triển rộng và có nhiều người sử dụng hơn
2.1.2 Thực trạng về tình hình cho vay trung và dài hạn của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
Trong những năm qua mặc dù còn gặp nhiều khó khăn song với sự nỗ lực chungcủa các cấp lãnh đạo và nhân dân, quận Cầu Giấy vẫn duy trì được tốc độ tăng trưởngkinh tế ổn định Cơ cấu kinh tế tiếp tục dịch chuyển theo đúng hướng: tăng tỷ trọng côngnghiệp, xây dựng, giảm tỷ trọng nông nghiệp Đây là điều kiện rất thuận lợi cho ngânhàng đầu tư vốn theo đúng quy hướng, phù hợp với chủ trương phát triển kinh tế củaĐảng Với phương châm phát triển an toàn – hiệu quả – cạnh tranh, Ngân hàng TMCP
Trang 18Bắc Á – chi nhánh Hà Thành đã có nhiều nỗ lực trong việc mở rộng kết quả hoạt độngcho vay trung và dài hạn và dã đạt được những thành công nhất định Tuy nhiên bên cạnh
đó ngân hàng cũng gặp phải nhiều khó khăn, bất cập mà cần có biện pháp để tháo gỡ Để
có cái nhìn tổng quát về hoạt động cho vay trung và dài hạn và chất lượng của hoạt độngcho vay trung và dài hạn, ta đi phân tích những vấn đề sau thông qua những con số chỉtiêu cụ thể tại chi nhánh năm 2011 – 2013
2.1.2.1.Tình hình huy động vốn trung và dài hạn.
Chính sách nguồn vốn được coi là một chính sách quan trọng, quyết định sự thànhcông của Ngân hàng TMCP Bắc Á nói chung và chi nhánh Hà Thành nói riêng, đã xácđịnh tạo vốn là khâu mở đầu, tạo một mặt bằng vững chắc về nguồn vốn Với phươngchâm Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành đã thực hiện đa dạng hoá nguồnvốn thành nhiều hình thức biện pháp và kênh huy động vốn trong nền kinh tế
Bảng 2.4: Tình hình HĐV trung, dài hạn tại Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi
nhánh Hà Thành.
Đơn vị: Triệu đồngNăm
Chỉ tiêu
Số dư Tỷ
trọng Số dư Tỷtrọng Số dư Tỷtrọng +/- % +/- %1.Tổng
Trang 19Nhìn vào bảng 2.4 ta thấy được thực trạng của việc huy động vốn trung và dài hạn tạiNgân Hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành năm: 2011, nguồn vốn trung và dài hạnhuy động được tại Quận đạt 200,154 triệu đồng, chiếm 49.3% tổng nguồn vốn huy động,sang năm 2012 tổng nguồn vốn huy động được là 848,845 triệu đồng, trong đó nguồn vốntrung và dài hạn đạt 405,955 triệu đồng tăng 305,801 triệu đồng, tỷ lệ tăng là 102.8% sovới năm trước và chiếm tỷ trọng là 47.8% tổng nguồn vốn huy động Sang năm 2013nguồn vốn tiếp tuc tăng thêm 474,439 triệu đồng, nâng tổng số nguồn vốn trung và dàihạn đạt 880,394 triệu đồng, chiếm 51.9% tổng nguồn vốn huy động được trong năm vàđạt mức tăng trưởng tính theo phần trăm là 116.9% so với 2012.
2.1.2.2.Tình hình sử dụng vốn
Thực hiện phương châm ổn định, an toàn, hiệu quả và phát triển dưới sự chỉ đạo sátsao của Ban lãnh đạo chi nhánh, Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành khôngngừng mở rộng và nâng cao chất lượng tín dụng đặc biệt là tín dụng trung và dài hạn Tậptrung đàu tư cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ phat triển nhiều thành phần nhất là hộ kinhdoanh Để có cái nhìn khái quát về hoạt động tín dụng trung à dài hạn, ta xem xét các chỉtiêu doanh số cho vay, doanh số thu nợ, dư nợ tín dụng, tỷ lệ nợ quá hạn và thu nhập từhoạt động tín dụng trung và dài hạn Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành
Trang 20Bảng 2.5 : Tình hình sử dụng vốn trung và dài hạn tại Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi
nhánh Hà Thành.
Đơn vị: Triệu đồngNăm
Trang 212.1.2.3.Tình hình nợ xấu
Kinh doanh tiền tệ là một hoạt động chứa nhiều rủi ro trong hoạt động kinh tế Đối vớiNHTM, chất lượng cho vay bị giảm sút khi khách hàng không trả được nợ gốc và lãi đúnghạn
Nợ xấu phản ánh chất lượng cho vay trung và dài hạn Với thực trạng tỷ lệ nợ xấu tạiNgân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành là thấp so với tổng dư nợ Đây là mốiquan tâm hàng đầu trong công tác cho vay tại đây Qua Bảng số liệu về dư nợ - dư nợ xấutrung và dài hạn, ta sẽ có cái nhìn tổng quát về chất lượng cho vay, từ đó đưa ra đánh giáchính xác về những nguyên nhân tác động và làm tăng tỷ lệ nợ xấu
Với Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành tình hình nợ xấu được biểu hiện
ở bảng số liệu sau:
Bảng 2.6: Nợ xấu tại Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
Đơn vị: Triệu đồngNăm
Chỉ tiêu
Số dư Tỷ
trọng
Nợ xấu trung –
dài hạ
6,102 54
13,869 35.7 4,466 38.8 -2,233 -63.6 597 15.4
Trang 22Nguồn: Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh năm 2011 – 2013 tại Ngân hàng Bắc Á –
Phân theo nguyên nhân:
- Do nguyên nhân chủ quan của Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành :10%
- Do nguyên nhân chủ quan của khách hàng: 90%
Nợ nhóm 4 (từ 180 ngày – 360 ngày) chi nhánh Ngân hàng đã cử các cán bộ cho vayđôn đốc khách hàng của mình kết hợp với ban lãnh đạo của quận và công tác của đoàncông tác xử lý nợ, tiến hành kiểm tra, đánh giá tài sản cùng các cơ quan chức năng củaquận, xiết nợ đối với từng món vay Tuy nhiên cũng có trường hợp người vay bỏ trốnkhỏi nơi cư trú do làm ăn thua lỗ, lúc này ngân hàng phải dùng đến quỹ dự phòng ruiro để
bù đắp tổn thất
Thực tế hiện nay các doanh nghiệp có nợ quá hạn đối với chi nhánh Ngân hàng phầnlớn là doanh nghiệp làm ăn thua lỗ, hay tỷ suất lợi nhuận quá thấp Chi nhánh chỉ có thểgiảm bớt rủi ro bằng cách giám sát chặt chẽ quá trình sử dụng tiền vay, cùng doangnghiệp có các giải pháp tháo gỡ khó khăn
Trang 23Bảng 2.7 : Tình hình nợ xấu trung và dài hạn phân theo thời gian tại Ngân hàng
TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành.
Đơn vị: Triệu đồng Năm
Trang 24thể là năm 2012 tỷ lệ này tăng thêm 6.8% so với năm 2011 Sang đến năm 2013 do bámsát các doanh nghiệp vay vốn, đôn đốc khách hàng, và tuyên truyền chính sách chế độ củaNgân hàng TMCP Bắc Á hiện nay là hạn chế điều chỉnh và gia hạn nợ đã làm cho tỷ lệ nợxấu khó đòi giảm đi 119 triệu đồng, tỷ lệ giảm là 8.5% so với năm 2012.
Tình trạng nợ xấu không thu được là do những nguyên nhân sau:
- Một là, do hiệu quả thẩm định của cán bộ cho vay: việc điều tra, thẩm định tình hìnhsản xuất kinh doanh của cán bộ cho vay đối với khách hàng chưa kỹ về trình độ quản kýkinh tế, về năng lực sản xuất, vốn tự có
- Hai là, do sự biến động của cơ chế thị trường do đặc điểm của việc cho vay trung vàdài hạn thời gian cho vay dài nên bắt đầu mới cho vay sản phẩm mới ra đời đáp ứng đượcthị hiếu của người tiêu dùng giá cả hợp lý nên tiêu thụ được nhiều sản phẩm dự án có lãi.Nhưng những năm về sau dó tiến bộ của khoa học kỹ thuật càng có nhiều sản phẩm mới
ra đời do đó những sản phẩm cũ trở nên lạc hậu những món nợ đó phần lớn là nợ khó đòi,
do sản phẩm sản xuất ra không đáp ứng được nhu cầu của đời sống
- Ba là, cán bộ cho vay, chưa thường xuyên theo dõi kiểm tra người vay về tình hình
sử dụng vốn vay như thế nào, có đúng mục đích không Điều này dẫn đến những khoảnvay kém chất lượng Bên cạnh đó, với việc phát triển nhanh chóng của công nghệ ngânhàng và đòi hỏi ngày càng cao của hoạt động kinh doanh tiền tệ trong cơ chế thị trườngthì lực lượng cán bộ làm công tác cho vay đã không chuyển biến kịp thời, chính xác dẫnđến hoạt động không thể tránh khỏi, là một trong những lý do khiến những khoản vaykém chất lượng
- Bốn là, về phía khách hàng, tình hình chung của các cơ sở vay vốn, các doanhnghiệp trong và ngoài quốc doanh – những khách hàng chủ yếu của Ngân hàng TMCPBắc Á – chi nhánh Hà Thành vốn tự có của họ còn thấp Theo quy định của Nhà Nước thìNgân hàng TMCP Bắc Á không được phép cho vay quá 15% vốn tự có của doanh nghiệptrong khi đó như cầu vay vốn của doanh nghiệp lại chiếm 70 – 80% trong tổng số cầnthiết cho kinh doanh sản xuất Theo NĐ49/CP của Chính phủ quy định của doanh nghiệpNhà Nước khi vay vốn của NHTT quốc doanh không thể chấp nhận, không giới hạn tỷ lệ
Trang 25vốn điều lệ mà chỉ căn cứ vào hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Trong tìnhhình như vậy, khi Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành đưa ra quyết định chovay thực sự bị đặt vào tình thế nếu doanh nghiệp gặp rủi ro mất khả năng thanh toán donhững lý do bất khả kháng thì chi nhánh ngân hàng sẽ lấy nguồn vốn nào thay thế món nợphải trả Với thực tế đó, cơ cấu cho vay trung và dài hạn đối với doanh nghiệp ngoài quốcdoanh tại Ngân hàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành chỉ chiếm một phần trong tổng
dư nợ Bên cạnh đó, do chuyển sang làm ăn trong cơ chế thị trường chưa lâu nên hầu hếtcác doanh nghiệp ngoài quốc doanh hiện nay chưa có những quy hoạch cụ thể, ổn địnhlâu dài ở tầm vĩ mô, nên gây không ít khó khăn cho doanh nghiệp trong việc đầu tư sảnxuất Nhiều dây chuyền sản xuất lắp đặt xong thiết bị, khi bước vào sản xuất hạn chế Một
số mặt hàng do không có quy hoạch tổng thể và sự chỉ đạo thống nhất nên có quá nhiềudoanh nghiệp đàu tư vốn nhưng sản phẩm lại không tiêu thụ được do đã bảo hoà lợi nhuậnthu về không được như khi xây dựng tiêu thụ luận chứng kinh tế kỹ thuật, hoặc không có
đủ nguyên liệu đầu vào cho sản xuất Chính điều này đã gây nhiều khó khăn cho Ngânhàng TMCP Bắc Á – chi nhánh Hà Thành
Năm là, nguyên nhân từ phía nền kinh tế Những năm trở lại đây, mục tiêu và khátvọng tăng trưởng kinh tế nhanh đã tạo sức ép là đầu tư, đầu tư được thực hiện ồ ạt, trênmọi lĩnh vực trong điều kiện nên kinh tế thiếu vốn trầm trọng, cộng với các doanh nghiệphoạt động quá nhiều chức năng khiến xác suất xảy ra rủi ro cao Vì vậy, tất yếu dẫn đếnnhững món vay ngân hàng khó có khả năng hoàn trả
Kết quả thực hiện chỉ thị 08/1998/CT – NHNHHN14 về việc nâng cao chất lượng chovay góp phần tăng trưởng kinh tế và đảm bảo an toàn, hiệu quả đối với hệ thống ngânhàng
Nhằm nâng cao chất lượng cho vay, bảo đảm hoạt động an toàn, góp phần tăng trưởngkinh tế và giảm thấp dư nợ quá hạn xuống dưới 4% trong năm 2013, Ngân hàng TMCPBắc Á – chi nhánh Hà Thành đã tiến hành phân loại dư nợ cho vay của mình và thực hiệncác phương án thu hồi, xử lý nợ quá hạn phù hợp với quy định của Chính phủ và Ngânhàng Nhà nước Theo quy định của chỉ thị số 08/1998/CT – NHNN14 ngày 03/10/1998của Thống đốc ngân hàng Nhà Nước thì khó khăn, các ngân hàng được phép thu hồi phần