Trên thế giới, hệ thống tiêu chuẩn chất lượng ISO 9000 nhanh chóng trở thành tiêu chuẩn chất lượng quốc tế trong thực tiễn hoạt động của thương mại, công nghiệp, và ngay cả trong lĩnh vực quốc phòng. Các hợp đồng đòi hỏi những công ty cung cấp sản phẩm phải đăng ký và được chứng nhận phù hợp ISO 9000 ngày càng nhiều hơn trong nhiều nước trên thế giới. Đặc biệt đối với những ngành công nghiệp như: sản phẩm y tế, đồ chơi, thiết bị an toàn, viễn thông... Sự tiêu chuẩn hóa các tiêu chuẩn chất lượng khắp thế giới cung cấp cơ hội cạnh tranh cho những nhà cung cấp từ mọi quốc gia. Việt Nam biết đến ISO 9000 từ những năm 90, song thời gian đầu ít người quan tâm về nội dung ra sao, áp dụng thế nào, kể cả người làm công tác quản lý lẫn các doanh nhân. Dần dần, dưới tác động của quá trình đổi mới kinh tế, sức ép của thị trường đang mở cửa, sự năng động của doanh nghiệp trong điều kiện cạnh tranh và nỗ lực của cơ quan quản lý đã thúc đẩy quá trình xây dựng và áp dụng ISO 9000 trong doanh nghiệp.
Trang 1LỜI CẢM ƠN
Tôi xin trân trọng gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Nhà trường cùng các thầy cô khoa Quản trị văn phòng, đặc biệt đối với Ths Đinh Thị Hải Yến – giảng viên môn Ứngdụng Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng bởi cô đã tận tình hướng dẫn tôi từ khâu chọn đề tài tới phạm vi nghiên cứu trong quá trình tôi thực hiện đề tài này
Trong quá trình nghiên cứu, tôi đã gặp khá nhiều khó khăn Mặt khác do trình độ nghiên cứu còn hạn chế và những nguyên nhân khác nên dù có cố gắng song bài tiểu luận của tôi không tránh khỏi những thiếu sót Vì thế, tôi rất mong sẽ nhận được sự góp ý của các thầy cô cũng như các bạn đọc Những ý kiến đóng góp của mọi người sẽ giúp tôi nhận ra sai sót và qua đó có thêm nhiều nguồn tư liệu mới trên con đường học tập cũng như nghiên cứu sau này
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày tháng năm
Trang 2LỜI CAM ĐOAN Tôi thực hiện bài tiểu luận với đề tài “Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và tình hình triển khai ứng dụng ISO 9000 ở Việt Nam hiện nay”.
Tôi xin cam đoan đây là đề tài nghiên cứu do chính bản thân tôi thực hiện trong thời gian qua Tất cả các nội dung và kết quả nghiên cứu trong đề tài được nêu ra ởbài tiểu luận là hoàn toàn trung thực Nếu phát hiện có bất kỳ sự gian lận và sai lệch nào, tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về nội dung và thông tin bài tiểu luận của mình
Trang 38 HACCP Hệ thống phân tích mối nguy và kiểm
soát điểm tới hạn
Trang 4Tuy nhiên, ISO 9000 không phải là cây đũa thần giải quyết được mọi vấn đề trong sản xuất kinh doanh Tạo được nề nếp tổ chức hoạt động theo các tiêu chí của ISO
9000 là hết sức cần thiết, song duy trì và phát triển nó mới thực sự quan trọng Với
xu thế hội nhập vào nền kinh tế khu vực và thế giới, các doanh nghiệp đứng trước những cơ hội to lớn và những thách thức gay gắt Để cạnh tranh thắng lợi, doanh nghiệp không còn cách nào khác là phải nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm Năng suất và chất lượng là hai mặt của vấn đề cạnh tranh Cải tiến chất lượng chính là con đường ngắn nhất và bền vững nhất dẫn đến việc nâng cao năng suất Cùng với việc đầu tư chiều sâu về kỹ thuật, công nghệ; mở rộng sản xuất; việc áp dụng thành công các thành tựu tiên tiến của khoa học quản lý trên cơ sở cáctiêu chí của ISO 9000 sẽ giúp chúng ta rút ngắn dần khỏang cách với khu vực và thế giới
Những nhận thức trên đây là lý do để tôi lựa chọn đề tài “Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và tình hình triển khai ứng dụng ISO 9000 ở Việt Nam hiện nay”
với mục đích nghiên cứu nhằm tìm hiểu rõ hơn về bộ môn Ứng dụng bộ tiêu chuẩnISO 9000 trong công tác văn phòng
Mặt khác, ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 là nội dung một học phần trong khối kiến thức chuyên ngành mà tôi được học tại khoa Quản trị văn phòng của Trường Đại học Nội Vụ Hà Nội Bởi vậy, tôi quyết định tiến hành đề tài này để vận dụng
lý thuyết bài học vào thực tế Qua đó, nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của
Trang 5bản thân nhằm súc tích kinh nghiệm cho công việc trong tương lai; đồng thời có cái nhìn toàn diện về vấn đề bản thân nghiên cứu.
2 Lịch sử nghiên cứu
Để thực hiện được đề tài, vấn đề lý thuyết là vô cùng quan trọng Cho nên, tôi thấy rằng cần phải tìm hiểu thật kĩ và rõ ràng những vấn đề liên quan đến bộ tiêu chuẩn ISO 9000 Trên tinh thần như thế, tôi đã tìm đọc nhiều sách báo cùng các tài liệu, báo cáo khoa học nghiên cứu về vấn đề này Cụ thể như:
- Minh Đức, Lê Anh Tuấn (2016): “ISO 9000 - Tài Liệu Hướng Dẫn Thực Hiện”, Nhà xuất bản Trẻ
- Nguyễn Hữu Thái Hòa: “Hành trình văn hóa ISO và giấc mơ chất lượng Việt Nam”, Nhà xuất bản Trẻ Đề cập những nhận định chiến lược riêng mà chỉ có ở Việt Nam sẽ phát huy hiệu quả cao mà Trung Quốc và các quốc gia khác không có được
- Nguyễn Chí Phương (2014), Hướng dẫn áp dụng ISO 9001:2008 ở Việt Nam, Nhà xuất bản Khoa học và Kỹ thuật Hà Nội Cung cấp nhận thức chung về (QMS)
và hướng dẫn thực hiện các yêu cầu theo ISO 9001:2008 tại Việt Nam
- Hà Thị Thu Liên: “Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và đánh giá tình hình ứngdụng bộ tiêu chuẩn này ở Việt Nam hiện nay”, Trường Đại học Nội Vụ Hà Nội Cung cấp những nhận định, đánh giá và giải pháp về ứng dụng ISO 9000 ở Việt Nam
- Nguyễn Thị Nga (2015) “Ứng dụng hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2008 trong công tác văn phòng tại công ty TNHH Thương mại và Kỹ thuật Xuân Thu”, Khóa luận Tốt nghiệp, Trường Đại học Nội vụ Hà Nội
Tuy đã có một số bài viết, hay một số công trình khoa học nghiên cứu dưới góc độ khác nhau có liên quan đến vấn đề trên Song cho tới thời điểm này, chưa có công trình nào nghiên cứu trực tiếp đến vấn đề về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và tình hình
triển khai ứng dụng ISO 9000 ở Việt Nam hiện nay Vì vậy, để thực hiện đề tài
một cách rõ ràng và đầy đủ, tôi đã tìm hiểu thêm nhiều tài liệu ở trên thư viện của trường cùng các trang web mạng về vấn đề nghiên cứu Nhờ đó, tôi đã có thêm được nhiều thông tin thực tế về vấn đề mà tôi đã chọn để thực hiện nghiên cứu đề tài
Trang 63 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu của đề tài
- Đối tượng nghiên cứu: Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và tình hình
triển khai ứng dụng ISO 9000 ở Việt Nam hiện nay
- Phạm vi nghiên cứu: Ứng dụng ISO 9000 ở cơ quan hành chính nhà nước
và doanh nghiệp tại Việt Nam hiện nay
4 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu được sử dụng
- Mục đích nghiên cứu:
+ Nhằm nâng cao hiểu biết, trình độ chuyên môn nghiệp vụ của bản thân để phục
vụ cho công việc sau này
+ Thấy rõ những ưu, nhược điểm trong việc ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại Việt Nam hiện nay Từ đó, đề xuất các giải pháp, kiến nghị để nâng cao hiệu quả ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 ở Việt Nam
- Nhiệm vụ nghiên cứu:
+ Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000: Thu thập tài liệu có liên quan đến vấn đề+ Đánh giá tình hình ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại các doanh nghiệp và các
tổ chức cơ quan hành chính nhà nước của Việt Nam hiện nay
+ Đưa ra các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả ứng dụng ISO 9000 tại Việt Nam hiện nay
5 Phương pháp nghiên cứu được sử dụng
Để thực hiện đề tài này, tôi đã sử dụng những phương pháp nghiên cứu sau:
- Phương pháp tham khảo tài liệu, thu thập thông tin: dùng để thu thập các tài liệu
có liên quan đến vấn đề nghiên cứu
- Phương pháp phân loại và hệ thống hóa lý thuyết: Dùng để sắp xếp các tài liệu khoa học có liên quan đến vấn đề nghiên cứu thành một hệ thống logic chặt chẽ theo từng mặt, từng đơn vị kiến thức thành hệ thống trên cơ sở một mô hình lý thuyết làm cho sự hiểu biết của ta về vấn đề nghiên cứu được toàn diện và sâu sắc hơn
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế: dùng để nghiên cứu cơ sở thực tiễn tìnhhình ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 ở Việt Nam hiện nay
Trang 7- Phương pháp phân tích tổng hợp: qua điều tra, thống kê, tiến hành phân tích cácthông tin, trên cơ sở đó đưa ra các nhận định và đánh giá về tình hình ứng dụng bộtiêu chuẩn ISO 9000 ở Việt Nam hiện nay.
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
Đề tài có ý nghĩa quan trọng cả về lý luận và thực tiễn đó là khảo sát, phân tích, tống hợp để đưa ra được những vấn đề còn tổn tại trong việc áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo ISO 9000 trong các cơ quan hành chính nhà nước và doanh nghiệp ở Việt Nam để từ đó đề xuất giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của việc ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại Việt Nam hiện nay
7 Cấu trúc của đề tài
Ngoài phần Mở Đầu, Kết Luận, Tài Liệu Tham Khảo và Phụ Lục, đề tài được triểnkhai thành kết cấu ba chương:
Chương 1 Tổng quan về bộ tiêu chuẩn ISO 9000
Chương 2 Tình hình ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại Việt Nam hiện nayChương 3 Đề xuất và kiến nghị một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại Việt Nam
Trang 8Chương 1 TỔNG QUAN VỀ BỘ TIÊU CHUẨN ISO 9000 1.1 Khái quát chung về quản lý chất lượng và hệ thống quản lý chất lượng
1.1.1 Chất lượng
Chất lượng là một định nghĩa phức tạp mà con người thường hay gặp phải trong quá trình hoạt động của mình Có nhiều cách định nghĩa khác nhau tùy vào góc độ của nhà quan sát, có quan niệm cho rằng: “Sản phẩm chất lượng là những mặt vượttrội so với những sản phẩm cùng loại trên thị trường”, nhưng có quan điểm cho rằng: “Sản phẩm đạt chất lượng khi đáp ứng những nhu cầu, mong muốn của khách hàng”
Theo Philips Crosby đã định nghĩa: “Chất lượng là sự phù hợp với yêu cầu”
Hay Barbara Tuchman cho rằng: “Chất lượng là sự tuyệt hảo của sản phẩm”
Mặt khác, theo tiến sĩ Eward Deming: “Chất lượng là sự phù hợp với mục đích sử dụng hay sự thỏa mãn của khách hàng”
Còn Tổ chức quốc tế về tiêu chuẩn hóa (ISO) đưa ra định nghĩa chất lượng trong
bộ tiêu chuẩn ISO 9000 như sau: “Chất lượng là mức độ mà tập hợp các tính chất đặc trưng của thực thể có khả năng thỏa mãn những nhu cầu đã nểua hay tiềm ẩn”
Do tác dụng thực tế của nó nên định nghĩa này được chấp nhận một cách rộng rãi trong các hoạt động kinh doanh quốc tế ngày nay
Như vậy, có thể hiểu một cách đơn giản thì chất lượng có khả năng tập hợp các tính chất, đặc trưng của một sản phẩm, một hệ thống hoặc một quá trình hteo một
xu hướng cải tiến nhằm đáp ứng những nhu cầu của khách hàng.1
Trang 9thể hiện bằng cách kiểm tra chất lượng có hệ thống cũng như sự tác động tích cực đến các nhân tố, điều kiện ảnh hưởng đến sản phẩm.
Hay theo Giáo sư Kaoru Ishikawa, một chuyên gia nổi tiếng trong lĩnh vực quản trịchất lượng của Nhật Bản cho rằng “Quản trị chất lượng là quá trình nghiên cứu triển khai, thiết kế sản xuất và bảo dưỡng một số sản phẩm có chất lượng, có ít nhất cho người tiêu dùng và không ngừng thỏa mãn nhu cầu của người tiêu dùng.Như vậy, khái niệm “quản lý chất lượng” được đề cập trong các tài liệu trong và ngoài nước Mặc dù các khái niệm chưa đồng nhất về cách diễn đạt nhưng về nội hàm đều có ý nghĩa chung Vì vậy, để thống nhất ta sử dụng theo khái niệm đã được nêu tại Tổ chức Tiêu chuẩn hóa quốc tế ISO (International Standard
Organization) trong bộ tiêu chuẩn ISO 9000: “Quản trị chất lượng là hoạt động có chức năng quản lý chung nhằm đề ra mục tiêu chất lượng, chính sách chất lượng
và thực hiện chúng bằng các biện pháp như hoạch định chất lượng, kiểm soát chất lượng, đảm bảo chất lượng và cải tiến chất lượng trong một khuôn khổ nhất
định” 2
1.1.3 Hệ thống quản lý chất lượng
- Theo TCVN ISO 9000:2007 thì “Hệ thống quản lý chất lượng là tập hợp các yếu
tố liên quan và tương tác để định hướng và kiểm soát một tổ chức về chất lượng” Hiểu một cách đơn giản nhất hệ thống quản lý chất lượng là hệ thống quản trị có sựphân rõ nhiệm vụ, trách nhiệm, quyền hạn của từng thành viên trong doanh nghiệp,tất cả các công việcđược quy định thực hiện theo cách thức nhất định nhằm duy trì hiệu quả và sự ổn định của các hoạt động Hệ thống quản trị chất lượng chính là phương tiện để thực hiện mục tiêu và chức năng quản trị chất lượng
Hệ thống quản trị chất lượng tập hợp các yếu tố trên bao gồm:
+ Cơ cấu tổ chức
+ Các quá trình liên quan đén chất lượng sản phẩm và dịch vụ
+ Các quy tắc điều chỉnh tác nghiệp
+ Nguồn lực: Bao gồm nguồn nhân lực và cơ sở hạ tầng
2Ths Đinh Thị Hải Yến (2015) Tài liệu ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng, Khoa Quản trị văn phòng – Đại học Nội vụ Hà Nội, tr.2
Trang 10- Theo tổ chức quốc tế về Tiêu chuân hóa thì: “Hệ thống quản trị chất lượng bao gồm các yêu tố: Cơ cấu tổ chức, các quy định mà tổ chức tuân thủ, các quá trình”.Như vậy, có tác động qua lại tới các hệ thống khác như hệ thống quản lý nhân lực,
hệ thống quản lý tài chính… Trong các mối quan hệ này, vừa đặt các yêu cầu cho
hệ thống quản lý khác vừa chịu sự tác động của hệ thống quản lý khác3
1.1.4 Nguyên tắc của quản lý chất lượng
Khi thực hiện quản lý chất lượng, cần tuân thủ các nguyên tắc sau:
Thứ nhất, quản lý chất lượng phải đảm bảo định hướng khách hàng
Trong cơ chế thị trường, khách hang là người chấp nhận và tiêu thụ sản phẩm Khách hàng có những yêu cầu về sản phẩm, chất lượng và giá cả sản phẩm Để tồntại và phát triển, doanh nghiệp sản xuất ra các sản phẩm phải hướng tới khách hàng, đáp ứng nhu cầu của khách hàng, được khách hàng chấp nhận và tin dùng
Thứ hai, coi trọng con người trong quản lý chất lượng
Con người giữ vị trí quan trọng hàng đầu trong quá trình hình thành, đảm bảo, nâng cấp chất lượng sản phẩm Vì vậy, trong công tác quản trị chất lượng cần áp dụng các biện pháp và phương pháp thích hợp để huy động hết nguồn lực, tài năng của con người ở mọi cấp, mọi ngành vào việc đảm bảo và nâng cao chất lượng
Thứ ba, quản lý chất lượng phải thực hiện đồng bộ, toàn diện
Chất lượng sản phẩm là kết quả tổng hợp của các lĩnh vực kinh tế, tổ chức, kỹ thuật, xã hội… liên quan đến các hoạt động như nghiên cứu thị trường, xây dựng chính sách chất lượng, thiết kế, chế tạo, kiểm tra, dịch vụ sau khi bán Nó cũng là kết quả của những cố gắng, nỗ lực chung của các ngành, các cấp địa phương và từng con người Do vậy, đòi hỏi phải đảm bảo tính toàn diện và sự đồng bộ trong các mặt hoạt động liên quan đến đảm bảo và nâng cao chất lượng
Thứ tư, quản lý chất lượng phải thực hiện đồng thời với các yêu cầu đảm bảo và cải tiến chất lượng
Đảm bảo và cải tiến chất lượng là sự phát triển liên tục, không ngừng của công tác quản lý chất lượng Đảm bảo chất lượng bao hàm việc duy trì và cải tiến để đáp
3Ths Đinh Thị Hải Yến (2015) Tài liệu ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng, Khoa Quản trị văn phòng – Đại học Nội vụ Hà Nội, tr.3
Trang 11ứng nhu cầu khách hàng Cải tiến chất lượng bao hàm việc đảm bảo chất lượng và nâng cao hiệu quả, hiệu suất của chất lượng nhằm thỏa mãn nhu cầu của khách hàng Muốn tồn tại và phát triển trong cạnh tranh, doanh nghiệp phải đảm bảo và cải tiến chất lượng không ngừng.
Thứ năm, quản lý chất lượng phải đảm bảo tính quá trình
Trên thực tế, doanh nghiệp đang áp dụng hai cách quản trị đang thịnh hành trên thếgiới:
- Quản trị theo quá trình (MBP): Quản trị chất lượng ở mọi khâu liên quan tới việc hình thành chất lượng Đó là các khâu nghiên cứu nhu cầu khách hàng, thiết kế sảnphẩm, dịch vụ sau bán hàng
- Quản trị theo mục tiêu (MBO): Doanh nghiệp chỉ chú trọng tới kết quả cuối cùng cần phải đạt
Vì vậy, cần thực hiện quản lý chất lượng theo quá trình để phòng ngừa là chính, ngăn chặn kịp thời các nguyên nhân để chất lượng kém, giảm đáng kể chi phí kiểmtra, sai sót trong kiểm tra, phát huy các nguồn lực sẵn có của doanh nghiệp
Thứ sáu, nguyên tắc kiểm tra
Kiểm tra là khâu rất quan trọng của bất kỳ một hệ thống quản lý nào Không có kiểm tra sẽ không có hoàn thiện, không có đi lên Trong quản lý chất lượng cũng vật, kiểm tra nhằm mục đích hạn chế, ngăn chặn sai sót, tìm biện pháp khắc phục khâu yếu, phát huy cái mạnh để đảm bảo nâng cao chất lượng sản phẩm ngày một hoàn thiện hơn, đáp ứng nhu cầu của thị trường
Những nguyên tắc nêu trên được coi là kim chỉ nam cho quản lý chất lượng để các
cơ quan, tổ chức có thể áp dụng một cách đúng đắn nhất, đạt hiệu quả tốt nhất khi
áp dụng các phương pháp quản lý chất lượng
Thứ bảy, nguyên tắc cải tiến liên tục
Nguyên tắc cải tiến liên tục trong quá trình áp dụng tiêu chuẩn ISO là một diều vô cùng quan trọng, nguyên tắc này đảm bảo cho việc không ngừng nâng cao chất lượng của việc áp dụng tiêu chuẩn ISO 4
1.1.5 Vai trò của quản lý chất lượng
4Ths Đinh Thị Hải Yến (2015) Tài liệu ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng, Khoa Quản trị văn phòng – Đại học Nội vụ Hà Nội, tr.4
Trang 12- Quản lý chất lượng giữ một vai trò trong công tác quản lý kinh tế và quản trị kinhdoanh Theo quan điểm hiện tại Quản lý chất lượng chính là hoạt động quản lý có chất lượng.
- Quản lý chất lượng có vai trò quan trọng đến sự phát triển các doanh nghiệp: đảmbảo nâng cao chất lượng cả sản phẩm, dịch vụ tiết kiệm được lao động cho xã hội,
sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên và các công cụ lao động để tạo ra giá trị gia tăng lớn hơn
- Quản lý chất lượng có vai trò quan trọng đối với người tiêu dùng sản phẩm và dịch vụ: Khi sử dụng sản phẩm có chất lượng sẽ đem lại nhiều lợi ích cho người tiêu dùng
Vì vậy khi thực hiện tổ chức quản lý chất lượng doanh nghiệp phải coi đây là vấn
đề sống còn để không ngừng cải tiến nhằm thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao cả khách hàng5
1.2 Khái quát về Bộ tiêu chuẩn ISO 9000
1.2.1 Giới thiệu về tổ chức ISO
ISO là tên viết tắt vủa Tổ chức Quốc tế về tiêu chuẩn hóa có tên Tiếng Anh là Interational Organization for Standardization Đây là một tổ chức phi chính phủ được thành lập vào năm 1947, đặt trụ sở chính tại Geneva của Thụy Sỹ ISO có khoảng 200 ban kỹ thuật đã ban hành khoảng hơn 20.000 tiêu chuẩn bao gồm các tiêu chuẩn về kỹ thuật, tiêu chuẩn về quản lý
Mục đích của ISO là sự thúc đẩy sự phát triển tiêu chuẩn hóa và những công việc
có liên quan đến quá trình này, nhằm mục đích tạo thuận lợi cho hoạt động trao đổihàng hóa và dịch vụ giữa các quốc gia khác nhau trên thế giới thông qua việc xây dựng và ban hành những bộ tiêu chuẩn về sản xuất, thương mại và thông tin Tất cảnhững tiêu chuẩn do ISO đặt ra đều có tính chất tự nguyện
ISO được ví là cầu nối giữa khu vực công và khu vực tư nhân và cũng là cầu nối giữa các khu vực khác nhau thông qua các tiêu chuẩn ISO hiện có khoảng 180 Ủy ban kỹ thuật (Technical Committee) chuyên dự thảo các tiêu chuẩn trong các lĩnh vực Các nước thành viên của ISO lập ra nhóm tư vấn kỹ thuật nhằm cung cấp tư
5Ths Đinh Thị Hải Yến (2015) Tài liệu ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng, Khoa Quản trị văn phòng – Đại học Nội vụ Hà Nội, tr.5
Trang 13liệu đầu vào cho các Ủy ban kỹ thuật và đó là một phần của quá trình xây dựng tiêu chuẩn ISO tiếp nhận tư liệu của đầu vào từ các Chính phủ các ngành và các bên liên quan trước khi ban hành một tiêu chuẩn Sau khi tiêu chuẩn dự thảo được các nước thành viên chấp thuận, nó được công bố là tiêu chuẩn quốc tế Sau đó mỗi nước lại có thể chấp nhận một phiên bản của tiêu chuẩn đo làm tiêu chuẩn quốc gia của mình Mức độ tham gia xây dựng các tiêu chuẩn ISO của từng nước khác nhau.
Tổ chức của ISO có ba hình thức thành viên: Tổ chức thành viên, thành viên thông tấn, thành viên đăng ký Tính đến Ngày 03/02/2015, ISO có 178 thành viên Việt Nam gia nhập ISO năm 1977 và là thành viên thứ 72 của tổ chức này Hiện nay, ISO xây dựng và ban hành rất nhiều bộ tiêu chuẩn và cấp chứng nhận tiêu chuẩn với số lượng chứng chỉ khá lớn cho các tổ chức, doanh nghiệp áp dụng
Tiêu chuẩn Số chứng nhận năm 2013
(Theo ISO Survey of Management System Standard Certifications – 2013)
Trong bảng tổng kết trên, chúng ta nhận thấy chúng ta nhận tiêu chuẩn ISO 9001
đã cấp đạt 1.129.446 chứng chỉ Điều này cho thấy các doanh nghiệp ngày càng quan tâm nhiều hơn đến tiêu chuẩn hóa và mang sản phẩm hàng hóa dịch vụ của mình đến gần hơn với các nước trên thế giới6
6Ths Đinh Thị Hải Yến (2015) Tài liệu ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng, Khoa Quản trị văn phòng – Đại học Nội vụ Hà Nội, tr.6
Trang 141.2.2 Các tiêu chuẩn cơ bản trong bộ tiêu chuẩn ISO 9000
Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 do ban kỹ thuật tiêu chuẩn 176 ban hành lần đầu vào năm
1987, được sửa đổi ba lần năm 1994, năm 2000 và năm 2008 ISO 9000 là bộ tiêu chuẩn quốc tế và các hướng dẫn về quản lý chất lượng áp dụng trong lĩnh vực sản xuất kinh donh, dịch vụ ISO 9000 đưa ra chuẩn mực cho hệ thống quản lý chất lượng không phải là tiêu chuẩn cho sản phẩm Và được áp dụng cho hình thức kinhdoanh, dịch vụ với mọi quy mô khác nhau
ISO 9000 là gia đình tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượngtrong các tổ chức
do ISO ban hành năm 1987 Mục đích của ISO 9000 là giúp tổ chức hoạt động hiệuquả, tạo ra những quy định chung nhằm giúp quá trình trao đổi thương mại được
dễ dàng hơn và giúp tổ chức hiểu nhau mà không cần chú trọng nhiều tới các vấn
đề kỹ thuật Gia đình tiêu chuẩn ISO 9000 bao gồm những tiêu chuẩn sau:
ISO 9000:2005 Hệ thống quản lý chất lượng – cơ sở và từ vựng
ISO 9000:2008 Hệ thống quản lý chất lượng – các yêu cầu
ISO 9004:2009 Quản trị sự thành công bền vững của một tổ chức
ISO 19011:2011 Hướng dẫn đánh giá các hệ thống quản lý
Hiện nay đã có thêm phiên bản ISO mới nhất năm 2015
Phương châm của gia đình tiêu chuẩn ISO 9000 là “Nếu một tổ chức có hệ thống quản trị chất lượng tốt thì sản phẩm mà tổ chức này sản xuất hay dịch vụ mà tổ chức này cung ứng cũng sẽ có chất lượng tốt nhất” ISO 9000 có thể áp dụng cho mọi loại hình tổ chức, mọi lĩnh vực Kể từ khi ban hành cho đến nay, gia đình tiêu chuẩn ISO 9000 đã qua bốn lần kiểm soát xét lần lượt từ năm 1994, 2000, 2008,
2015 Mỗi lần xét lại xuất hiện môt phiên bản mới tương đương với năm ISO tổ chức xét7
1.2.3 Lợi ích của việc ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000
Để duy trì sự thỏa mãn của khách hàng, tổ chức phải đáp ứng được các yêu cầu củakhách hàng ISO 9001:2008 cung cấp một hệ thống đã được trải nghiệm ở quy mô toàn cầu để thực hiện phương pháp quản lý có hệ thống đối với các quá trình trong
7Ths Đinh Thị Hải Yến (2015) Tài liệu ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong công tác văn phòng, Khoa Quản trị văn phòng – Đại học Nội vụ Hà Nội, tr.7
Trang 15một tổ chức, từ đó tạo ra sản phẩm đáp ứng một cách ổn định các yêu cầu và mong đợi của khách hàng Những lợi ích sau đây sẽ đạt được mỗi khi tổ chức thực hiện
có hiệu lực hệ thống quản lý chất lượng phù hợp với ISO 9000:
- Nâng cao ý thức, trách nhiệm của CBNV đối với vấn đề chất lượng và và sự thõa mãn của khách hàng;
- Giúp tổ chức, doanh nghiệp xây dựng các quy trình chuẩn để thực hiện và kiểm soát công việc;
- Phòng ngừa sai lỗi, giảm thiểu công việc làm lại từ đó nâng cao năng suất, hiệu quả làm việc;
- Phân định rõ trách nhiệm, quyền hạn trong tổ chức;
- Hệ thống văn bản quản lý chất lượng là phương tiện đào tạo, chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm;
- Một hệ thống quản lý chất lượng hiệu quả là sự đảm bảo về khả năng cung cấp sản phẩm dịch vụ thỏa mãn các yêu cầu của khách hàng một cách ổn định
- Giúp cải tiến thường xuyên chất lượng các quá trình và sản phẩm;
- Tạo nền tảng để xây dựng môi trường làm việc chuyên nghiệp, hiệu quả;
- Nâng cao uy tín, hình ảnh của tổ chức, doanh nghiệp…
- Hệ thống văn bản quản lý chất lượng sẽ giúp CBNV mới vào việc một cách nhanh chóng và là nền tảng quan trọng để duy trì và cải tiến các hoạt động8
1.2.4 Các bước tiến trình ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000
Các tiêu chuẩn quốc tế do các ủy ban kỹ thuật của ISO xây dựng và được thực hiệnqua 5 bước:
Bước 1: Đề nghị:
- Xác nhận nhu cầu ban hành một tiêu chuẩn mới
- Đề nghị một vấn đề mới được đưa ra để các ủy ban và tiểu ban kỹ thuật có liên quan thảo luận và lựa chọn
8Hà Thị Thu Liên Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và đánh giá tình hình ứng dụng bộ tiêu chuẩn này ở Việt Nam hiện nay, Trường Đại học Nội Vụ Hà Nội.
Trang 16- Đề nghị được chấp thuận nếu đa số thành viên của ủy ban hay tiểu ban kỹ thuật đồng ý và có ít nhất 5 thành viên cam kết tham gia tích cực vào đề án
Bước 2: Chuẩn bị
Các chuyên gia trong nhóm cộng tác xây dựng một bản dự thảo tiêu chuẩn được đềnghị Khi nhóm cho rằng bản dự thảo đã tương đối hoàn thiện thì nó được đưa ra thảo luận trong các ủy ban và tiểu ban
Bước 3: Thảo luận
Dự thảo được đăng ký bởi ban thư ký trung tâm của ISO và được phân phát cho các thành viên tham gia trong các ủy ban và tiểu ban chuyên môn để lấy ý kiến Dựthảo được tuần tự xem xét cho đến khi đạt được sự nhất trí về nội dung Sau đó là giai đoạn dự thảo tiêu chuẩn quốc tế
Bước 4: Phê chuẩn
Bản dự thảo tiêu chuẩn quốc tế được chuyển tới tất cả các cơ quan thành viên của ISO để thu thập ý kiến trong 6 tháng Nó được phê chuẩn và được coi là tiêu chuẩnquốc tế nếu được 3/4 thành viên của ủy ban hay tiểu ban kỹ thuật đồng ý và chỉ có dưới 1/4 phiếu chống Nếu cuộc biểu quyết không thành, bản tiêu chuẩn quốc tế dựthảo được trả lại ủy ban kỹ thuật để xem xét lại
Bước 5: Công bố
Nếu tiêu chuẩn được phê chuẩn, người ta chuẩn bị văn bản chính thức kết hợp với các ý kiến đóng góp khi biểu quyết Văn bản chính thức được gởi tới ban thư ký trung tâm của ISO Cơ quan này sẽ công bố9
* Tiểu kết
Trong chương 1, tôi đã trình bày một số vấn đề lý luận cơ bản về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 như: Chất lượng, quản lý chất lượng; HTQLCL; Nguyên tắc của QLCL; Vai trò của QLCL; Tổ chức ISO; Các tiêu chuẩn cơ bản trong bộ tiêu chuẩn ISO 9000; Lợi ích và các bước tiến trình ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 Tất cả những nội dung được thể hiện trong chương 1 sẽ giúp tôi có được cơ sở lý luận, thực tiễn để triển khai những nội dung ở chương 2 một cách tốt hơn
9Hà Thị Thu Liên Tìm hiểu về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và đánh giá tình hình ứng dụng bộ tiêu chuẩn này ở Việt Nam hiện nay, Trường Đại học Nội Vụ Hà Nội
Trang 17Chương 2 TÌNH HÌNH ỨNG DỤNG BỘ TIÊU CHUẨN ISO 9000 TẠI VIỆT NAM
HIỆN NAY 2.1 Hệ thống các văn bản của Nhà nước về ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000
Nhận thấy vai trò và lợi ích của việc ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 trong quản
lý chất lượng Nhà nước ta đã có những văn bản, quy định rõ ràng việc ứng dụng
bộ tiêu chuẩn này nhằm nâng cao hiệu quả, chất lượng công việc, đây cũng là cơ sởpháp lý cho các cơ quan, doanh nghiệp ở Việt Nam ứng dụng bộ tiêu chuẩn này đồng thời là cơ sở để đánh giá quá trình áp dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 của các tổchức, doanh nghiệp hiện nay
- Quyết định số 2968/QĐ-BKHCN ngày 29/12/2010 về việc công bố Mô
hình khung hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 9001:2008 cho các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống hành chính nhà nước tại địa phương [xem phụ lục 01]
- Quyết định số 03/2010/TT-BKHCN ngày 21/4/2010 về việc hoạt động
đào tạo kiến thức quản lý hành chính nhà nước đối với chuyên gia tư vấn,chuyên gia đánh giá hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc giaTCVN ISO 9001:2008 trong cơ quan hành chính nhà nước [xem phụ lục 02]
- Thông tư số 26/2014/TT-BKHCN ngày 10/10/2014 của Bộ trưởng Bộ
Khoa học và Công nghệ quy định chi tiết thi hành Quyết định số
19/2014/QĐ-TTg ngày 05/3/2014 của Thủ tướng Chính phủ về việc áp dụng Hệ thống quản lý chất lượng theo Tiêu chuẩn quốc gia TCVN [xem phụ lục 03]
- Quyết định số 19/2014/QĐ-TTg ngày 05/3/2014 của Thủ tướng Chính
phủ về việc áp dụng Hệ thống quản lý chất lượng theo Tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO 9001:2008 vào hoạt động của các cơ quan, tổ chức thuộc
hệ thống hành chính nhà nước [xem phụ lục 04]
- Thông tư 116/2015/TT-BTC ngày 11/8/2015 Quy định công tác quản lý
tài chính đối với việc tư vấn, xây dựng, áp dụng, duy trì và cải tiến Hệ thống quản lý chất lượng theo Tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO
9001:2008 vào hoạt động của các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống hành chính Nhà nước [xem phụ lục 05]
- Quyết định số 101/QĐ-BKHCN ngày 21/11/2019 về việc công bố Mô
hình khung hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN
Trang 18ISO 9001:2015 cho các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống hành chính nhà nước tại địa phương [xem phụ lục 06].
2.2 Sự thâm nhập của phương thức quản lý ISO 9000 vào Việt Nam
Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 ra đời năm 1987 do hội đồng tiêu chuẩn quốc tế lập ra chủyếu là dựa trên bộ tiêu chuẩn của Anh BS 5750 phục vụ cho phương thức quản lý ởcác nước tiên tiến là chủ yếu vì trong nội bộ tiêu chuẩn này không để cập đến những vấn để còn tồn tại ở các nước kém phát triển như: tài chính, công nghệ thông tin… Do vậy các doanh nghiệp ở các nước kém phát triển muốn áp dụng phải giải quyết được các vấn đề đã nêu trên
Trong những năm gần đây ở nước ta đang dấy lên phong trào nâng cao chất lượng khá sôi nổi ở các doanh nghiệp Bằng nhiều cách khác nhau các doanh nghiệp đã góp phần nâng cao uy tín cho sản phẩm Việt Nam Có một xu hướng trong những năm gần đây là việc xây dựng các hệ thống quản lý chất lượng trong doanh nghiệp
và các hệ thống như TQM, ISO 9000, GMP, HACCP đã trở nên khá quen thuộc Việc triển khai áp dụng cũng đã có những kết quả nhất định Tuy nhiên đa số các doanh nghiệp Việt Nam hiện nay chỉ tập trung áp dụng ISO 9000 mặc dù hệ thống này mới chỉ được các doanh nghiệp biết đến không lâu Tại hội nghị chất lượng Việt Nam lần thứ nhất (8/1995) Phó chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình đã phát động phong trào “Thập niên vì chất lượng sản phẩm hàng hoá và dịch vụ năm 1995-2005” Hội nghị là mốc son đánh dấu mở đầu cho việc truyền bá các hệ thống quản
lý chất lượng tiên tiến vào Việt Nam Việt Nam trở thành thành viên đầy đủ của hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) vào tháng 28/7/1995; tham gia sáng lập diễn đàn hợp tác Á – Âu (ASEM) vào tháng 2/1997 và tháng 11/1998 Việt Nam gia nhập diễn đàn hợp tác kinh tế châu Á Thái Bình Dương (APEC) Để làm tốt công tác hội nhập và phát triển thúc đẩy nhanh quá trình tự do hoá thương mại
và đầu tư sau khi nghiên cứu xem xét khả năng áp dụng bộ tiêu chuẩn quốc tế ISO
9000 Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đã nhanh chóng tuyên truyền phố biến sâu rộng về bộ tiêu chuẩn ISO 9000 và thực hiện biện pháp hỗ trợ các doanh nghiệp áp dụng hệ thống quản lý chất lượng tiên tiến này Mặc dù trên thế giới đã
áp đụng từ rất lâu và thực tiễn cho thấy bộ tiêu chuẩn ISO 9000 đã mang lại những lợi ích thiết thực nhưng do bối cảnh lịch sử của một nền kinh tế đang chuyển đổi ở nước ta cơ sở hạ tầng, công nghệ còn thấp, trình độ quản lý còn hạn chế, nên việc
áp dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 chỉ thực sự được triển khai tới các doanh nghiệp bắt đầu từ năm 1996 Được sự chỉ đạo của Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng, các chi cục trong thời gian qua cũng đông loạt ra quân, thưởng xuyên, tổ
Trang 19chức hội thảo, tuyên truyền quảng bá về hiệu quả của 1S 9000 tham gia tư vấn cho các doanh nghiệp Nhiều đơn vị thuộc tổng cục phối hợp với mốt số bộ ngành tổ chức tuyên truyền sâu rộng về ISO 9000 từ trung ương đến địa phương cơ sở Theothống kế sơ bộ các đơn vị của tổng cục đã tố chức gần 500 lớp đào tạo, tập huấn với sự tham gia của gần 3000 doanh nghiệp trong cả nước với 27000 học viên Trong giai đoạn từ năm 1995-1998 theo chương trình của tổ chức ESCAP 10 doanh nghiệp trong toàn quốc đã được hỗ trợ tư vấn xây dựng và áp dụng ISO
9000 Trong khuôn khổ dự án EU – Việt Nam 20 doanh nghiệp khác đã được chọn làm thí điểm để áp dụng ISO 9000 Sau gần 7 năm thực hiện nước ta đã có 780 doanh nghiệp được cấp chứng chỉ ISO 9000 (tính đến hết tháng 12/2002)
*Bảng số liệu doanh nghiệp được chứng nhận ISO 9000 theo lĩnh vực hoạt động (tính đến tháng 12/2002) [xem phụ lục 07].
Nhìn chung đã có bước phát triển mạnh trong vấn đề áp dụng ISO 9000 Tuy nhiên
số lượng doanh nghiệp áp dụng ISO 9000 còn quá ít các doanh nghiệp đạt chứng nhận chủ yếu tập trung vào các doanh nghiệp nhà nước, một số doanh nghiệp đầu đàn của ta nơi mà vấn đề chất lượng sản phẩm đã được giải quyết, vấn đề của họ chỉ là vấn đề quá trình, vấn để quản lý Đa số các doanh nghiệp Việt Nam là các doanh nghiệp vừa và nhỏ điều kiện khó khăn không đủ khả năng đáp ứng được cácyêu cầu của việc áp dụng ISO 9000 như chi phí quá cao, mất rất nhiều thời gian Đây là trở ngại lớn cần có những biện pháp thích hợp để đa số các doanh nghiệp cóthể áp dụng hệ thống này trong thời gian tới Các doanh nghiệp tham gia áp dụng ISO 9000 chủ yếu là các doanh nghiệp lớn về tài chính, công nghệ và các doanh nghiệp liên doanh, còn doanh nghiệp vừa và nhỏ và các cơ quan hành chính thì chưa áp dụng
Hiện nay bộ tiêu chuẩn ISO 9000 cũng bắt đầu đến với các cơ quan hành chính công, một số đơn vị đã áp dụng và được chứng nhận Với việc đơn vị đầu tiên chứng nhận năm 1996, đến nay nước ta đã có khoảng 1300 đơn vị được cấp chứng chỉ ISO 9000 và khoảng 50 đơn vị được cấp chứng chỉ ISO 14001
2.3 Thực trạng ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại các cơ quan hành chính nhà nước ở Việt Nam hiện nay
Trang 20Cải cách hành chính ở Việt nam được tiến hành nhiều năm nay với những bước đi
lộ trình khác nhau từ thấp tới cao Bắt đầu là việc cải cách một bước thủ tục hành chính trong việc giải quyết các công việc của cá nhân, tổ chức, đến cải cách một bước nền hành chính nhà nước với ba nội dung là: cải cách thể chế hành chính; cải cách bộ máy hành chính nhà nước; xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức Ngày nay cải cách hành chính đã chuyển sang một bước mới với bốn nội dung: cải cách thể chế hành chính; cải cách bộ máy hành chính nhà nước; xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức; cải cách tài chính công Cải cách hành chính tuy đã thu được những kếtquả đáng kể, song vẫn còn ở trạng thái chậm trễ Bởi đó, ngày 05 tháng 3 năm
2014 Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 19/2014/QĐ-TTg về việc
áp dụng Hệ thống quản lý chất lượng theo Tiêu chuẩn quốc gia TCVN ISO
9001:2008 vào hoạt động của các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống hành chính nhà nước (Quyết định 19) UBND các tỉnh, thành phố tiếp tục lập kế hoạch và triển khai thực hiện Quyết định 19 Sở Khoa học Công nghệ và Chi cục đã đóng góp tích cực vào kết quả thực hiện Quyết định này
Hoạt động triển khai xây dựng và áp dụng TCVN ISO 9001:2008 vào hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước được các địa phương triển khai mạnh mẽ, trong đó các Chi cục Tổng cục Đo lường Chất lượng đóng vai trò thúc đẩy hoạt động này Thông tin từ Vụ Hợp chuẩn Hợp quy – Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng cho thấy, các tỉnh, thành phố đã phê duyệt kế hoạch triển khai xây dựng và áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 theo Quyết định 19
Theo số liệu 50/63 Chi cục gửi về, tổng số các cơ quan thuộc đối tượng bắt buộc
áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 là 2.170, trong đó số cơ quan đã công bố áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 là 2.106, số cơ quan đang xây dựng, áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 là 59, số cơ quan chưa xây dựng, áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 là 05
Ngoài các cơ quan thuộc đối tượng bắt buộc áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008, các tỉnh, thành phố đã thực hiện xây dựng, áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 cho các cơ quan thuộc đối tượng khuyến khích áp dụng Đến nay, số lượng cơ quan thuộc đối tượng khuyến khích áp dụng đã công bố áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 là 3.794
ISO 9001:2008, các tỉnh, thành phố địa phương đã tiến hành kiểm tra hoạt động xây dựng, áp dụng, duy trì và cải tiến HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 tại các
cơ quan, đơn vị trên địa bàn (kiểm tra tại trụ sở cơ quan và kiểm tra thông qua báo cáo) Theo số liệu 50/63 Chi cục gửi về, đến nay các Chi cục Tổng cục Tiêu chuẩn
Trang 21Đo lường Chất lượng (Chi cục) đã tiến hành kiểm tra tại 2.428 cơ quan, trong đó
có các một số đơn vị đã tiến hành kiểm tra 100% các cơ quan đã công bố áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 như Ninh Thuận Kết quả kiểm tra cho thấy,
đa số các đơn vị đã xây dựng, áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 đều thực hiện tốt việc duy trì HTQLCL
Hiện nay, một số Chi cục đã tham mưu cấp có thẩm quyền đưa hoạt động xây dựng, áp dụng, duy trì HTQLCL là một trong các tiêu chí chấm điểm thi đua giữa các cơ quan hành chính nhà nước tại địa phương (Bắc Giang, Hà Giang, Bình Dương…) Đây được xem là một giải pháp hữu hiệu để tăng tính hiệu lực và hiệu quả của hoạt động xây dựng và áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008 vào các cơ quan hành chính nhà nước Mặt khác, Bộ Khoa học và Công nghệ đã công
bố TCVN ISO 9001:2015 thay thế TCVN ISO 9001:2008 Triển khai thực hiện lộ trình chuyển đổi áp dụng, các Chi cục đã và đang nghiên cứu để triển khai chuyển đổi áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2015 một cách tích cực
Một số Chi cục đã tham mưu cho UBND tỉnh, thành phố ban hành kế hoạch
chuyển đổi; gửi văn bản hướng dẫn lộ trình, kế hoạch chuyển đổi đến các cơ quan, đơn vị hành chính trên địa bàn tỉnh, thành phố (Bình Thuận, Thành phố Hồ Chí Minh, Phú Yên, Ninh Thuận, Quảng Ngãi, Bắc Giang, Bắc Kạn…); xây dựng kế hoạch tập huấn chuyển đổi áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2015 cho các
cơ quan, đơn vị hành chính trên địa bàn tỉnh, thành phố (Hải Phòng, Phú Yên…) Trong đó, đáng lưu ý là tỉnh Trà Vinh đã sớm tiến hành chuyển đổi từ năm 2017; đến nay toàn tỉnh có 139 cơ quan hành chính và đơn vị đã xây dựng, cải tiến, chuyển đổi và áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2015
Bên cạnh việc triển khai áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2015 theo cách
“truyền thống”, một số Chi cục đã xây dựng kế hoạch triển khai ứng dụng công nghệ thông tin vào HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2015 (ISO điện tử) trong hoạt động của các cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống hành chính nhà nước (Thành phố HồChính Minh, Cà Mau, Long An ) Việc ứng dụng công nghệ thông tin này sẽ giúpcác hoạt động ISO của cơ quan đã áp dụng được thực hiện một cách dễ dàng, nhanh chóng, tiết kiệm được thời gian cũng như công sức làm việc của đội ngũ cán
bộ, chuyên viên phụ trách quản lý ISO
Ví dụ cụ thể về việcáp dụng quy trình quản lý theo TCVN ISO 9001:2008 trên địabàn tỉnh Hòa Bình Nhận thức được vai trò của việc áp dụng HTQLCL vào hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước như là một nhiệm vụ quan trọng trong quá trình cải cách thủ tục hành chính, trong suốt thời gian qua, các cơ quan hành
Trang 22chính nhà nước trên địa bàn tỉnh đã chú trọng đầu tư xây dựng, áp dụng, duy trì, cải tiến HTQLCL theo Tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 tại cơ quan, đơn vị Kết quả, tính đến hết tháng 12/2017, trên địa bàn tỉnh Hòa Bình đã có 45 cơ quan hành chính nhà nước cấp tỉnh, UBND cấp huyện và 75 đơn vị hành chính cấp xã đã xây dựng và công bố áp dụng HTQLCL theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 Hiện nay đang có thêm 76 xã xây dựng và áp dụng HTQLCL, dự kiến đến tháng
10/2018 sẽ có tổng số 151/210 đơn vị hành chính cấp xã trên toàn tỉnh công bố áp dụng HTQLCL ISO, đạt tỷ lệ 71,9%
Việc áp dụng HTQLCL ISO trong giải quyết thủ tục hành chính tại đa số các sở ban ngành, UBND các cấp đã từng bước đáp ứng được mục tiêu cải cách thủ tục hành chính, nâng cao hiệu quả trong áp dụng ISO của ngành, địa phương Các cơ quan, đơn vị áp dụng HTQLCL theo tiêu chuẩn ISO đã xây dựng và thực hiện các quy trình tác nghiệp, giúp cho thủ trưởng cơ quan và CBCC nắm vững hơn nội dung, yêu cầu và cách thức xem xét, xử lý công việc theo quá trình Công tác kiểm soát tài liệu bên ngoài, nhất là các văn bản quy phạm pháp luật liên quan tới xử lý công việc hàng ngày và hồ sơ ứng với từng vụ, việc đã tốt hơn hẳn so với trước; tình trạng không thu thập đủ, không được cập nhật, không được sắp xếp, mã hóa, lưu giữ, mất nhiều thời gian tìm kiếm khá phổ biến trước đây đã được khắc phục một phần đáng kể Đây là hiệu quả rõ rệt, thiết thực, tạo điều kiện nâng cao trách nhiệm và kỹ năng xử lý công việc của CBCC
Có thể nói, việc triển khai áp dụng HTQLCL theo TCVN ISO 9001:2008, TCVN ISO 9001:2015 vào hoạt động cơ quan hành chính nhà nước đã xây dựng được các quy trình giải quyết công việc một cách khoa học; từng bước cải tiến phương pháp làm việc, tạo điều kiện thuận lợi cho từng cán bộ, công chức, phòng, ban giải quyếtcông việc thông suốt, kịp thời hiệu quả; hạn chế đến mức thấp nhất tiêu cực có thể xảy ra trong thực thi nhiệm vụ của cán bộ, công chức, viên chức; góp phần tích cựctrong việc thực hiện cơ chế “một cửa; một cửa liên thông” theo quy định của Chínhphủ, đồng thời là công cụ hỗ trợ đắc lực phục vụ công tác cải cách hành chính đối với các cơ quan hành chính nhà nước trong giai đoạn hiện nay
2.4 Thực trạng ứng dụng bộ tiêu chuẩn ISO 9000 tại các doanh nghiệp ở Việt
Nam hiện nay
Bộ tiêu chuẩn ISO 9000 được biết đến ở Việt Nam từ năm 1989, cho đến nay nó
đó được phổ biến khá rộng ở Việt Nam Năm 1994, tổng cục tiêu chuẩn đo chất lượng thành lập trung tâm đào tạo chuyên về giới thiệu các hiêủ biết về ISO 9000,
về phương pháp áp dụng tiêu chuẩn này vào các doanh nghiệp Việt Nam Hiện nay