ỨNG DỤNG TÍCH PHÂN TÍNH DIỆN TÍCH HÌNH PHẲNG I.. Khi đó diện tích hình phẳng vẫn được tính theo công b a S f x g x dx Phương pháp chung cho cả 2 dạng trên Cách 1: Đại số -Bước 1: X
Trang 11 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa tốt nhất!
CHUYÊN ĐỀ NGUYÊN HÀM – TÍCH PHÂN (TỰ LUẬN NẮM CHẮC KIẾN THỨC)
BÀI GIẢNG ỨNG DỤNG TÍCH PHÂN TÍNH DIỆN TÍCH HÌNH PHẲNG
I Lý thuyết
* Diện tích hình phẳng giới hạn bởi các đồ thị hàm số y f x ,yg x x , a x, b
| ( ) ( ) |
b
a
S f x g x dx
Trường hợp đặc biệt khi g x 0 (trục hoành) thì diện tích hình phẳng giới
hạn bởi các đồ thị hàm số y f x ,y0,xa x, b là | ( ) |
b
a
S f x dx
* Diện tích hình phẳng giới hạn bởi 2 đồ thị hàm số y f x ,yg x
Phương pháp: - Xét phương trình hoành độ giao điểm f x g x 0 Giả sử phương trình có n nghiệm phân biệt được sắp xếp theo thứ tự a x1 x2 x n b Khi đó diện tích hình phẳng vẫn được tính theo công
b
a
S f x g x dx
Phương pháp chung cho cả 2 dạng trên
Cách 1: Đại số
-Bước 1: Xét phương trình hoành độ giao điểm Suy ra các nghiệm a x1 x2 x n b(nếu cho sẵn 2 đường thẳngxa x, bthì chỉ xét các nghiệm thuộc (a, b))
-Bước 2: Diện tích hình phẳng
| ( ) ( ) | | ( ) ( ) | | ( ) ( ) | | ( ) ( ) |
( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( )
n n
S f x g x dx f x g x dx f x g x dx f x g x dx
f x g x dx f x g x dx f x g x dx
Cách này dùng khi có sự tham gia của 2 đồ thị hàm sốy f x ,yg x
Cách 2: Đồ thị
Trang 22 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa tốt nhất!
Khi hình phẳng bị giới hạn bởi nhiều hơn 2 đường cong
II Áp dụng
Ví dụ 1 Tính diện tích hình phẳng giới hạn bởi: y = x3 – 3x2 , trục hoành (y = 0), trục tung (x = 0) và đường thẳng x = 4
Giải
Cách 1
4
0
| 3 |
hp
S x x dx
+) Cho: x3 – 3x2 = 0 ⇒ x = 0 hoặc x = 3
=>
| 3 | | 3 |
I x x dx x x dx
=
|x 3x dx| | x 3x dx|
=
Cách 2:
| 3 | | 3 |
I x x dx x x dx
27 27 27
4 4 2
S x x dx x x dx x x dx x x dx
Trang 33 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa tốt nhất!
Ví dụ 2 Tính diện tích hình phẳng giới hạn bởi: y = sin x, y = 1, trục tung, x =
Giải
+)
/ 2
0
| sin 1|
Xét sin x – 1 = 0 (x ∈ [0; ])
x =
0 0
2
Ví dụ 3 Tính diện tích hình phẳng giới hạn bởi: y 1 ln x
x
Giải
Chú ý: Nếu đề bài không đủ cận thì xét phương trình hoành độ giao điểm
+) Xét phương trình hoành độ giao điểm:
1 lnx 0
x
1 ln x0 lnx 1 x e
=>
1 ln 1 ln
Đặt 1 ln x t ta có:
=> 1 ln x t2
=> 1dx 2tdt
x
2
3 3
t
S t t dt t dt
Ví dụ 4 Tính diện tích hình phẳng giới hạn bởi: y = x2 – x + 3 và y = 2x + 1
Giải
Cách 1
Xét phương trình hoành độ giao điểm:
x2 – x + 3 = 2x + 1
⟺ x2
– 3x + 2 = 0
Trang 44 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa tốt nhất!
⟺ x = 1 hoặc x = 2
S x x x dx x x dx x x dx
=
2
1
2
x x
x
Cách 2
Vẽ đồ thị
Ví dụ 5 Tính diện tích hình phẳng:
2
2
2 2(1)
4 5(2)
1(3)
y x x
y x x
y
Giải
2
2
2 2 (1)
4 5 (2)
y x x
y x x
y
+) Xét phương trình: x2
– 2x + 2 = x2 + 4x + 5 6x = -3 ⟺ x = 1
2
1
1 1
2 2
9 9 9
hp
Ví dụ 6.Tính diện tích hình phẳng:
y = |x2 – 4 x + 3| và ∆: y = x + 3
Trang 55 Truy cập trang http://tuyensinh247.com/ để học Toán – Lý – Hóa – Sinh – Văn – Anh – Sử - Địa tốt nhất!
Giải
Xét phương trình hoành độ giao điểm:
2
0
x
Dựa vào hình vẽ ta có
Cách 1:
6
13 27 29 125 27 109
x x dx x x dx x x dx
x
Cách 2:
125 4 109
x