Bài giảng Phần Máy điện: Chương 1 - Những khái niệm cơ bản về máy điện cung cấp cho các bạn những kiến thức về định nghĩa, phân loại và công dụng; hai định luật cơ bản trong máy điện; vật liệu chế tạo máy điện; tổn hao và làm mát trong máy điện.
Trang 1Bộ môn: THIẾT BỊ ĐIỆN - ĐIỆN TỬ
PHẦN MÁY ĐIỆN
Trang 2PHẦN II MÁY ĐIỆN
Định nghĩa, phân loại và công dụng 1
Hai định luật cơ bản trong máy điện 2
Vật liệu chế tạo máy điện 3
Tổn hao và làm mát trong máy điện 4
Chương 1 Những khái niệm cơ bản về Máy Điện
Trang 3i1 – Định nghĩa, phân loại và công dụng
Chương 1 /
1 Định Nghĩa: Máy điện là một thiết bị điện mà quá trình năng lượng
trong nó dựa theo hiện tượng cảm ứng điện từ và lực điện từ
2 Phân Loại:
Chương 1
a Theo
ngyên lý
biến đổi
năng
lượng
biến đổi tĩnh
biến đổi
cơ điện
không có chuyển động tương đối giữa các cuộn dây của máy điện, chủ yếu dùng để biến đổi thông số của dòng điện
Có sự chuyển động tương đối giữa các cuộn dây trong MĐ
Trang 4i1 – Định nghĩa, phân loại và công dụng
Chương 1 /
2 Phân Loại:
Chương 1
b Theo Công suất
SC nhỏ: P < 0,6 kW
CS lớn: P > 200 kW
CS vừa: P < 200 kW
c Theo Tốc độ
chậm: n < 300 V/phút
Cao: n > 1500 V/phút trung bình: n < 1500 V/phút
Trang 5i1 – Định nghĩa, phân loại và công dụng
3 Công dụng:
Chương 1
- Máy phát điện
- Động cơ không đồng bộ trong các nhà máy công nghiệp
- Biến áp truyền tải điện năng đi xa
- Thiết bị dân dụng…
Trang 6i2 – Hai định luật cơ bản trong máy điện
1 Định luật cảm ứng điện từ.
a Khi có từ thông biến thiên xuyên qua vòng dây
Với cuộn dây có W vòng
d
e
dt
Độ lớn sđđ
Chiều : Qui tắc vặn nút chai
Độ lớn sđđ
e
ecd
cd
d
dt
Vòng dây
Chương 1
Trang 7i2 – Hai định luật cơ bản trong máy điện
1 Định luật lực điện từ.
S
t
f
®
Độ lớn:
Chiều:
Fđt =
Quy tắc bàn tay trái
B l i
b Khi thạnh dẫn chuyển động cắt qua từ trường:
v
AB l
Chiều: Quy tắc bàn tay phải
e S
N
B
Bl v
Chương 1
Trang 8i3 – Vật liệu chế tạo máy điện
1 Vật liệu dẫn điện
3 Vật liệu dẫn từ
2 Vật liệu cách điện
= (0,3 0,5) mm
Độ cách điện cao Chịu nhiệt, dẫn nhiệt tốt Mềm, dẻo và có độ bền cơ nhất định Yêu cầu
Chương 1
Đồng, nhôm
Phân loại theo cấp chịu nhiệt
Trang 9i3 – Vật liệu chế tạo máy điện
w
l
- Từ hóa lõi thép
- Tính chất của vật liệu sắt từ:
H
+ có hiện tượng bão hòa từ
+ có từ dư : B o < 5% B bh mềm
B o > 5% B bh cứng
+ có hiện tượng từ trễ
+ có tổn hao trong quá trình từ hóa
2 st
-Giảm tổn hao sắt từ trong máy điện, giảm dòng fucô
ghép lõi bằng các lá thép KTĐ mỏng
Chương 1
Bbh
Bdư
Hbh H,i
Đường cong
từ hóa đầu
B,
Đường cong khử từ
0
a b
c
Trang 10i3 – Vật liệu chế tạo máy điện
Bài toán mạch từ
i2
i1
Hdl
Hdl
H1, l1
H2, l2
1 1 2 2
H l H l
Tổng quát:
F
= f(F)
F: sức từ động
i i
W i W i
k n
k
k 1
i
Chương 1
i1
i2
W1
W2
Trang 11i4 – Tổn hao và làm mát trong máy điện
Tổn hao:
P1 – P2 = P chuyển thành nhiệt
Hiệu suất:
Làm mát: + làm mát bằng đối lưu tự nhiên
+ làm mát bằng quạt cưỡng bức + dầu biến áp/ nước/ khí hóa lỏng
Chương 1