ĐỀ VÀ đáp án dự BỊ GVG TỈNH môn vật lý năm 2019 TỈNH NGHỆ AN

ĐỀ VÀ ĐÁP ÁN DỰ BỊ GVG TỈNH MÔN VẬT LÝ NĂM 2019 TỈNH NGHỆ AN ĐỀ VÀ ĐÁP ÁN DỰ BỊ GVG TỈNH MÔN VẬT LÝ NĂM 2019 TỈNH NGHỆ AN ĐỀ VÀ ĐÁP ÁN DỰ BỊ GVG TỈNH MÔN VẬT LÝ NĂM 2019 TỈNH NGHỆ AN ĐỀ VÀ ĐÁP ÁN DỰ BỊ GVG TỈNH MÔN VẬT LÝ NĂM 2019 TỈNH NGHỆ AN

SỞ GD&ĐT NGHỆ AN

ĐỀ DỰ BỊ

HỘI THI GIÁO VIÊN DẠY GIỎI TỈNH

CẤP THPT NĂM 2019

ĐỀ THI KIỂM TRA NĂNG LỰC

Môn: Vật lí

Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian phát đề)

Câu 2 ( 5,0 điểm)

Anh (Chị) hãy thiết kế hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh khi dạy mục “III 2 Thí nghiệm” của bài 29 “Quá trình đẳng nhiệt Định luật Bôi-lơ – Ma-ri-ốt”, sách giáo khoa Vật lý 10, chương trình chuẩn (tài liệu giáo khoa đính kèm ở mặt sau đề thi)

Câu 3 (6 điểm):

1 Anh (Chị) hãy giải bài tập sau đây:

Một con lắc lò xo nằm ngang k = 40 N/m; m = 100 g Bỏ qua mọi ma sát Ban đầu, giữ vật sao cho lò xo dãn 10 cm rồi thả nhẹ, vật dao động điều hòa

a Tính tốc độ trung bình của vật trong một chu kì

b Trong một chu kì, độ lớn của lực kéo về tác dụng lên vật không vượt quá 2 N trong thời gian bao nhiêu?

c Chọn mốc thế năng tại vị trí cân bằng của vật Xác định thời điểm động năng bằng 3 lần thế năng lần thứ 2019, kể từ lức thả vật

d Bây giờ gỡ đầu cố định của lò xo khỏi giá cố định rồi giữ vật và đầu tự do của

lò xo sao cho lò xo dãn 6 cm Thả vật và đồng thời kéo đầu tự

do của lò xo chuyển động thẳng đều với vận tốc 1,6 m/s theo

phương ngang (hình vẽ bên) Tính độ dãn cực đại của lò xo

2 Khi dạy bài tập này, Anh (Chị) sẽ định hướng cách giải

cho học sinh bằng hệ thống câu hỏi như thế nào? (mỗi ý trên được nêu 2 câu hỏi định hướng)

Câu 4 (5 điểm).

1 Một trong những năng lực Vật lí cần hình thành cho học sinh là “Tìm hiểu thế giới

tự nhiên dưới góc độ Vật lí”

Anh (Chị) hãy ra hai câu hỏi yêu cầu học sinh vận dụng các định luật Vật lí đã học

để giải thích hai hiện tượng trong tự nhiên Anh (Chị) hãy đưa ra phương án trả lời chính xác cho hai câu hỏi đó

2 Cho các dụng cụ sau đây: Pin, điện trở bảo vệ R, 1 khóa K, 1 tụ điện có điện dung C0 đã biết, 1 tụ có điện dung Cx chưa biết, 1 vôn kế điện từ lý tưởng, 1 tĩnh điện kế Thầy (Cô) hãy thiết kế phương án thí nghiệm để xác định điện dung Cx của tụ điện Coi các dụng cụ đo lí tưởng

-

HẾT -(H.1)

v

Tài liệu sách giáo khoa đính kèm của câu 2

ĐÁP ÁN

ĐỀ DỰ BỊ

CẤP THPT NĂM 2019

ĐÁP ÁN ĐỀ THI KIỂM TRA NĂNG LỰC

Môn: Vật lí

Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian phát đề)

Câu 2 (5,0 điểm).

Câu 2 Thiết kế hoạt động dạy học theo định hướng phát triển năng lực học sinh

mục “III 2 Thí nghiệm”, bài 29 “Quá trình đẳng nhiệt Định luật Bôi-lơ –

Ma-ri-ốt”, sách giáo khoa Vật lí 10 chương trình chuẩn.

5,0

1 Yêu cầu đối với hoạt động dạy học

1.1 Cấu trúc hoạt động dạy học gồm 3 phần

- Mục tiêu hoạt động

- Phương pháp, cách thức tổ chức hoạt động

- Dự kiến sản phẩm

1.2 Yêu cầu cụ thể

- Xác định rõ nhiệm vụ cần giao cho học sinh

- Xây dựng được phương án thí nghiệm kiểm tra dự đoán khoa học “Khi nhiệt

độ được giữ không đổi, áp suất của một lượng khí nhất định tỉ lệ nghịch với thể

tích”

- Tiến hành được các thí nghiệm, thu thập (ít nhất 5 lần đo); xử lí được số liệu

rút ra kết luận

- Trình bày được kết quả làm việc nhóm trên phiếu học tập, trình bày được kết

quả trước lớp

- Biết cách làm việc nhóm để thực hiện được các nhiệm vụ học tập

- Khách quan, trung thực và rèn luyện được tác phong tỉ mỉ, cẩn thận trong quá

trình quan sát, thu thập và xử lí số liệu thí nghiệm Có tinh thần hợp tác, trách

nhiệm trong hoạt động nhóm

b Phương pháp, cách thức tổ chức hoạt động

Cần đảm bảo các yêu cầu sau:

3,0

- Thể hiện đầy đủ các bước thực hiện trong tiến trình hoạt động dạy học (giao

nhiệm vụ, thực hiện nhiệm vụ, báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ và nhận xét,

đánh giá, chốt kiến thức

1,0

- Cụ thể, phù hợp về nhiệm vụ học tập giao cho học sinh so với mục tiêu đặt ra

(Làm gì? Làm như thế nào?).

0,5

- Cụ thể, phù hợp về cách thức thực hiện nhiệm vụ học tập của HS so với mục

tiêu đặt ra: Hình thức giao nhiệm vụ (cá nhân, nhóm…)

0,5

- Cụ thể về nguồn tài liệu/ học liệu (các thông tin hỗ trợ HS thực hiện nhiệm

vụ học tập dưới nhiều hình thức khác nhau như nội dung viết, bảng biểu, hình

ảnh, video, thí nghiệm…), phương tiện phù hợp để học sinh có thể thực hiện

nhiệm vụ học tập (phiếu học tập, thiết bị, thí nghiệm, đồ dùng dạy học…)

0,5

- Có các phương pháp, kĩ thuật dạy học tích cực phù hợp với đặc thù môn học

và nội dung dạy học

0,5

c Dự kiến sản phẩm

Dự kiến được các sản phẩm mong muốn HS đạt được từ mục tiêu đã xác định

( Sản phẩm dự kiến được thể hiện dưới các hình thức trình bày khác nhau trong

kế hoạch tổ chức dạy học)

0,5

Chu kì dao động của vật là T=2π√ k

m = π10s

Tốc độ trung bình của vật trong một chu kì là

v=4A T =400π ≈127,32 cm/s

b Tính thời gian lực kéo về tác dụng lên vật không vượt quá 2 N. 1,0

Độ lớn lực kéo về bằng 2 N tại li độ: x=±

|Fkv|

k =±5 cm

Sử dụng véc tơ quay, ta xác định được trong một chu kì khoảng thời gian độ lớn

lực kéo về tác dụng lên vật không vượt quá 2 N là:

Δt= T3= π30 s.

c Xác định thời điểm động năng bằng 3 lần thế năng lần thứ 2019, kể từ lức thả

vật.

1,0

Động năng bằng 3 lần thế năng tại vị trí x=± A2

Thời điểm động năng bằng 3 lần thế năng: một chu kì có 4 lần động năng bằng

3 lần thế năng, thời điểm lần 5 sau lần 4 một chu kì, lần 6 sau lần 2 một chu kì,

lần 7 sau lần 3 một chu kì, …

Suy ra lần thứ 2019: t2019=t3+504T

Sử dụng véc tơ quay ta được:

t2019=t3+504T=4π

3ω +504.2πω=13π3ω =3024π3.20 ≈158,34 s

Trong hệ quy chiếu quán tính gắn với đầu tự do của lò xo, vật dao động điều

hòa với ω=√ k

m=20rad/s.

Lò xo dãn cực đại khi vật đứng yên đối với đầu tự do, nghĩa là vật ở vị trí biên

trong dao động điều hòa của nó so với đầu tự do

Biên độ dao động của vật là A

¿

=√Δl2+ (−v)2

ω2 =10 cm

Độ dãn cực đại của lò xo là: ∆lmax = A* = 10 cm

a C1: Tốc độ trung bình của một vật chuyển động được tính bằng công thức nào?

C2: Quãng đường vật dao động điều hòa đi được trong một chu kì bằng bao

nhiêu?

0,5

b C3: Xác định lực tác dụng lên giá cố định?C4: Lực này cự đại khi nào? 0,5

c C5: Động năng bằng 3 lần thế năng ở vị trí nào của vật? Trong một chu kỳ có

mấy lần động năng bằng 3 lần thế năng?

C6: Hãy tìm quy luật liên hệ giữa thời điểm lần thứ n mà động năng bằng 3 lần

thế năng với lần thứ 1; 2; 3; 4

0,5

d C7: Trong hệ quy chiếu gắn với đầu tự do của lò xo thì vật m chuyển động như

thế nào?

C8: Lúc bắt đầu kéo, vật có vận tốc và li độ so với đầu tự do bằng bao nhiêu?

0,5

Đặt được hai câu hỏi chính xác về hiện tượng và đúng ngữ pháp

Đưa ra được hai phương án trả lời chính xác (vận dụng đúng định luật, giải

thích chính xác)

1,0 2,0

Mắc mạch như hình vẽ

0,25

Đóng K

Dùng tĩnh điện kế T đo hiệu điện thế hai đầu tụ C0 được U0 0,5

Điện dung tụ Cx là: C x=

Q x

U x=

C0 U0

0,25

(Các cách giải khác đúng vẫn cho điểm tối đa)

R

C 0 C x

K

T