Bài giảng Kinh tế xây dựng: Chương 2 - Phạm Văn Giang

Chương 2 - Những cơ sở lý luận đánh giá tài chính, kinh tế - xã hội các dự án xây dựng thuỷ lợi. Nội dung chính gồm: Các loại chi phí, thu nhập của dự án, giá trị của tiền tệ theo thời gian, phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền tệ trong trường hợp dòng tiền phân bố đều, phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền tệ trong trường hợp dòng tiền tệ phân bố không đều, phương pháp phân tích đánh giá dự án đầu tư về mặt kinh tế xã hội, các phương pháp đánh giá các dự án.

Chương 2

:NHỮNG CƠ SỞ LÝ LUẬN ĐÁNH GIÁ TÀI CHÍNH, KINH TẾ

- XÃ HỘI CÁC DỰ ÁN XÂY DỰNG THUỶ LỢI

Trình bày: Phạm Văn Giang

NHỮNG CƠ SỞ LÝ LUẬN ĐÁNH GIÁ TÀI CHÍNH, KINH TẾ - XÃ HỘI CÁC

DỰ ÁN XÂY DỰNG THUỶ LỢI

NHỮNG CƠ SỞ LÝ LUẬN ĐÁNH GIÁ TÀI CHÍNH, KINH TẾ - XÃ HỘI CÁC

DỰ ÁN XÂY DỰNG THUỶ LỢI

2.1 Các loại chi phí

2.2 Thu nhập của dự án

2.3 Giá trị của tiền tệ theo thời gian

2.4 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền tệ

trong trường hợp dòng tiền phân bố đều

2.5 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền tệ

trong trường hợp dòng tiền tệ phân bố không đều

2.6 Phương pháp phân tích đánh giá dự án đầu tư về mặt

kinh tế xã hội

2.7 Các phương pháp đánh giá các dự án

2.1 Các loại chi phí

2

2.1 Các loại chi phí

2.1.1 Chi phí Xây dựng:

là toàn bộ chi phí cần thiết để xây dựng ,trang bị mới hoặc sửa chữa, cải tạo, mở rộng hay trang bị lại kỹ thuật công trình

2.1 Các loại chi phí

2.1.2 Chi phí quản lý vận hành

và sửa chữa (O&M)

• Chi phí khấu hao cơ bản

(TSCD phục vụ cho quản lý, vận hành)

• Chi phí khấu hao sửa chữa lớn

• Chi phí sửa chữa thường

xuyên

• Chi phí tiền lương

• Chi phí nhiên liệu, năng lượng, vật liệu dùng cho vận hành

khai thác

• Chi phí thiết bị thay thế nhỏ

• Chi phí khác

2.1 Các loại chi phí

2.1.3 Một số khái niệm về các loại chi phí khác

• Chi phí bất biến:

là loại chi phí luôn luôn giữ một mức không đổi trong suốt thời đoạn đó không phụ thuộc vào khối lượng sản phẩm làm ra trong thời đoạn đó

Chi phí bất biến bao gồm

các loại chi phí như khấu hao

cơ bản, quản trị hành chính, tiền trả lãi vốn vay dài hạn, thuế vốn sản xuất, tiền thuê đất v.v

Ví dụ chi phí về vật liệu,

nhân công hưởng chế độ

lương khoán, chi phí năng

lượng v.v

2.1 Các loại chi phí

• Chi phí bất biến và khả biến hỗn hợp:

Chi phí bất biến và khả biến hỗn hợp là loại chi phí có một phần là chi phí bất biến và một phần là chi phí khả biến

CTH

2.1 Các loại chi phí

• Chi phí cơ hội:

Chi phí cơ hội là giá trị lợi ích đã bị từ bỏ khi chúng ta không tiến hành một phương án sản xuất kinh doanh nào đó

• Chi phí chìm:

Chi phí chìm là loại chi phí đã xảy ra trong quá khứ của quá trình thay đổi lựa chọn phương án và không thể thu hồi lại được trong tương lai

2.1 Các loại chi phí

• Giá tài chính và giá kinh tế:

Giá tài chính là giá được hình thành từ thị trường và được

dùng để phân tích hiệu quả tài chính của dự án thể hiện lợi ích trực tiếp của doanh nghiệp

Giá kinh tế là giá thị trường đã được điều chỉnh để giảm bớt

các ảnh hưởng của các nhân tố làm cho giá cả không phản ánh đúng giá trị thực của hàng hóa

2.2 Thu nhập của dự án

• Thu nhập hàng năm của

dự án bao gồm tất cả các

khoản thu của dự án trong

năm chưa kể đến thuế thu

2.3 Giá trị tiền tệ theo thời gian

2.3 Giá trị của tiền tệ theo thời gian

2.3.1 Lãi tức

1 Khái niệm về lãi tức và lãi suất

Lãi tức (hay lợi tức) là biểu hiện của giá trị gia tăng theo

thời gian của tiền tệ và được xác định bằng hiệu số giữa tổng vốn đã tích luỹ được (kể cả vốn gốc và lãi) và số vốn gốc ban đầu

Lãi suất là tỷ lệ phần trăm của lãi tức thu được trong một

đơn vị thời gian so với vốn gốc

2.3 Giá trị của tiền tệ theo thời gian

2.3 Giá trị của tiền tệ theo thời gian

2.3 Giá trị của tiền tệ theo thời gian

2.3.2 Biểu đồ dòng tiền tệ

Biểu đồ dòng tiền tệ là một đồ thị biểu diễn các trị số thu

và chi theo các thời đoạn

T/gian

2.4 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền

tệ trong trường hợp dòng tiền tệ đơn và phân bố đều

2.4 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền

tệ trong trường hợp dòng tiền tệ đơn và phân bố đều

2.4.1 Khi cho trước các trị số

A không đều và phải tìm giá trị

hiện tại tương đương P:

2.4.2 Khi cho trước các trị số

A không đều và phải tìm giá trị

tương đương ở thời điểm cuối

trong tương lai F

n

0

t) i 1

(

A P

n

0 t

t

n

t * ( 1 )i A

F

2.5 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền

tệ trong trường hợp dòng tiền tệ đơn và phân bố đều

2.5.1 Phương pháp xác định

giá trị tiền tệ ở thời điểm hiện

tại (P) khi cho trước giá trị của

tiền tệ ở thời điểm tương lai

(F):

2.5.2 Phương pháp xác định

giá trị tương lai (F) của tiền tệ

khi cho trước trị số của chuỗi

dòng tiền tệ đều (A)

n) i 1 (

1

* F P

i

1 )i

1(

* A

2.5 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền

tệ trong trường hợp dòng tiền tệ đơn và phân bố đều

2.5.3 Phương pháp xác định

giá trị của thành phần của

chuỗi tiền tệ phân bố đều (A)

khi cho biết giá trị tương

đương tương lai (F) của nó

2.5.4 Phương pháp xác định

giá trị tương đương ở thời

điểm hiện tại (P) khi cho trước

giá trị của thành phần của

chuỗi giá trị tiền tệ phân bố

đều của nó là A

1 )i

1 (

i

* F

n

n

)i 1

(

* i

1 )i

1

(

* A P

2.5 Phương pháp xác định giá trị tương đương của tiền tệ trong trường hợp dòng tiền tệ đơn và phân bố đều

2.5.5 Phương pháp xác định

giá trị của thành phần của chuỗi

tiền tệ đều (A) khi cho biết trước

giá trị tương đương ở thời điểm

hiện tại của nó là P

1 )i

1 (

)i 1

(

*

i

* P

2.6 Phương pháp phân tích đánh giá dự án đầu tư về mặt kinh tế xã hội

2.6.1 Sự cần thiết của việc phân tích kinh tế xã hội

Phân tích tài chính là xem xét dự án dưới góc độ của các

doanh nghiệp hoặc của chủ đầu tư

Phân tích kinh tế - xã hội là đánh giá xuất phát từ lợi ích của

toàn bộ nền kinh tế quốc dân và toàn xã hôị

ij ij

CCP

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.1 Phương pháp dùng chỉ tiêu tổng hợp không đơn vị đo

để xếp hạng các phương án

• Trình tự

Bước 4: Xác định trọng số cho mỗi chỉ tiêu (Wi)

Bước 5: Xác định chỉ số tổng hợp không đơn vị đo của các phương án và lựa chọn phương án tốt nhất

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.1 Phương pháp dùng chỉ tiêu tổng hợp không đơn vị đo

để xếp hạng các phương án

• Ưu nhược điểm của phương pháp

Ưu điểm của phương pháp này là dễ xếp hạng các phương án,

có thể đưa nhiều chỉ tiêu có các thứ nguyên khác nhau vào để

so sánh các phương án, có thể đánh giá tầm quan trọng của mỗi chỉ tiêu

Nhược điểm của phương pháp là dễ bị trùng lặp các chỉ tiêu,

không làm nổi bật các chỉ tiêu chủ yếu và dễ bị mang tính chất chủ quan khi lấy ý kiến của chuyên gia

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.2 Phương pháp phân tích giá trị-giá trị sử dụng

Khi đánh giá sử dụng công thức sau

minS

GG

j

j dj

maxG

SS

j j dj

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

• Nhóm 1: Giá trị tương đương:

- Giá trị hiện tại của hiệu số thu chi

- Giá trị tương lai của hiệu số thu chi

- Hệ số thu chi phân phối đều hàng năm

• Nhóm 2: Suất thu lợi (Rates of Return) Người ta gọi mức lãi suất làm cho giá trị tương đương của phương án bằng không

là suất thu lợi nội tại (Internal Rate of Return - IRR) của

phương án

• Nhóm 3: Tỷ số lợi ích chi phí (Benefit Cost Ratio - B/C) Đó là

tỷ số giữa giá trị tương đương lợi ích và giá trị tương đương của chi phí

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

1 Phân tích đánh giá dự án theo giá trị tương đương

Giá trị hiện tại của hiệu số thu chi còn gọi là gía trị thu nhập

ròng hiện tại –Net Present value (NPV)

Điều kiện để dự án chấp nhận được:

NPV>=0

n

n 0

t n

0 t t

t

) r 1 (

H )

r 1 (

C )

r 1 ( B NPV

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

1 Phân tích đánh giá dự án theo giá trị tương đương

• So sánh lựa chọn phương án tốt nhất:

Điều kiện để lựa chọn phương án:

Các phương án muốn so sánh phải thoả mãn điều kiện sau:

+ Chỉ các phương án đáng giá mới được đưa vào so sánh+ Để đảm bảo so sánh được, thời gian tính toán của các phương án phải giống nhau

Điều kiện phương án tốt nhất: NPV = max

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

1 Phân tích đánh giá dự án theo giá trị tương đương

• Ưu nhược điểm của phương pháp NPV

Ưu điểm: tính đến sự biến động của chỉ tiêu thời gian, tính

toán cho cả vòng đời của dự án, có tính đến giá trị tiền tệ theo thời gian, có thể tính đến nhân tố trượt giá và lạm phát thông qua việc điều chỉnh các chỉ tiêu Bt, Ct và r, là xuất phát điểm

để tính nhiều chỉ tiêu khác

Nhược điểm: Chỉ tiêu NPV chỉ chính xác trong thị trường vốn

hoàn hảo

Chỉ tiêu NPV phụ thuộc nhiều vào hệ số chiết khấu r

Hệ quả: Từ chỉ tiêu NPV, có thể xác định thời hạn thu hồi vốn

đầu tư theo kiểu động

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

2 Phân tích đánh giá dự án theo suất thu lợi

• Suất thu lợi nội tại là mức lãi suất mà nếu dùng nó làm hệ số

chiết tính để qui đổi dòng tiền tệ của phương án thì giá trị hiện tại của thu nhập sẽ cân bằng với giá trị hiện tại của chi phí

• Tính đáng giá của phương án:

IRR > Rc

b a

a a

b a

NPV NPV

NPV )

r r

( r

IRR

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

2 Phân tích đánh giá dự án theo suất thu lợi

• So sánh lựa chọn các phương án

Các phương án so sánh được phải thoả mãn điều kiện: Thời kì tính toán của các phương án phải qui về giống nhau.Khi so sánh các phương án theo chỉ tiêu IRR thì xảy ra các trường hợp sau:

Trường hợp 1: hai phương án có vốn đầu tư như nhauTrường hợp 2: hai phương án có vốn đầu tư khác nhau

2.7 Các phương pháp đánh giá dự án

2.7.3 Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA)

3 Phân tích dự án theo tỷ số lợi ích - chi phí

Điều kiện đáng giá:

B/C>=1

n 0

t

n 0

t

) r 1

( C

) r 1

(

B C

B