Bài giảng Kỹ thuật điện công trình (Phần 2: Máy điện): Chương 6 - PGS.TS. Dương Hồng Quảng

Bài giảng Kỹ thuật điện công trình (Phần 2: Máy điện) - Chương 6: Đại cương về máy điện cung cấp cho người học các kiến thức: Khái niệm về máy điện, các ĐLVL liên quan đến hoạt động của máy điện, phân loại máy điện, tính chất thuận nghịch của máy điện quay,... Mời các bạn cùng tham khảo.

Phần II MÁY ĐIỆN

Bài giảng Kỹ thuật điện công trình

PGS TS Nguyễn Hồng Quảng

Trung tâm Thực hành thí nghiệm

Nội dung

 Chương 6 Đại cương về máy điện

 Chương 7 Máy biến áp

 Chương 8 Máy điện không đồng bộ

 Chương 9 Máy điện đồng bộ

 Chương 10 Máy điện một chiều

Chương 6 Đại cương về máy điện

1 Khái niệm máy điện

2 Các ĐLVL liên quan đến hoạt động của máy

điện

3 Phân loại máy điện

4 Tính chất thuận nghịch của máy điện quay

5 Vật liệu chế tạo máy điện

1 Khái niệm máy điện

 Máy điện là những thiết bị điện mà nguyên lý

hoạt động của chúng dựa vào các hiện tượng điện từ

- Định luật cảm ứng điện từ  tạo ra s.đ.đ cảm ứng

 dòng điện cảm ứng (nguyên tắc hoạt động của máy phát, máy biến áp)

- Định luật về tác dụng của lực từ lên dòng điện 

gây ra chuyển động (nguyên tắc hoạt động của các động cơ điện)

? Dòng điện chạy trong dây dẫn tạo ra từ

trường xung quanh nó

 Điều ngược lại thì sao? Từ trường có tạo

ra được dòng điện không

 Nam châm đứng yên  không có dòng điện

 Nam châm di chuyển lên xuống  có d.điện

 Thay NC mạnh hơn  dòng điện mạnh hơn

 Di chuyển NC nhanh hơn  dòng điện mạnh hơn

 Di chuyển NC chậm hơn  dòng điện yếu hơn

2 Các định luật Vật lý liên quan

2.1 Định luật cảm ứng điện từ

Sự biến thiên của từ thông qua cuộn dây kín gây ra dòng điện  dòng điện cảm ứng

 Có suất điện động cảm ứng

 Định luật Faraday & Định luật Lens

- Mỗi khi từ thông qua một khung dây

biến thiên, trong khung xuất hiện suất

điện động cảm ứng (Faraday)

- Dòng điện cảm ứng có chiều sao cho từ

trường mà nó sinh ra chống lại sự

nguyên nhân sinh ra nó (Lens)

dt

d

Ec u 





2.1 Định luật cảm ứng điện từ

2 Các định luật Vật lý liên quan

2 Các định luật Vật lý liên quan

2.2 Định luật về tác dụng của lực từ lên dòng điện

2.2 Định luật về tác dụng của lực từ lên dòng điện

2 Các định luật Vật lý liên quan

3 Phân loại máy điện

4 Tính chất thuận nghịch của MĐ quay

 MĐ quay có thể hoạt động ở 1 trong 2 chế độ:

- Chế độ động cơ: Khi cho dòng điện vào cuộn dây stator sẽ làm cho rotor quay

- Chế độ máy phát: Khi làm cho rotor quay thì sẽ tạo ra dòng điện cảm ứng trong cuộn dây

stator

 Tuy nhiên, đặc tính hoạt động của mỗi chế độ

phụ thuộc vào mỗi loại máy điện

5 Vật liệu chế tạo máy điện

1 Vật liệu dẫn điện

2 Vật liệu cách điện

3 Vật liệu dẫn từ

4 Vật liệu kết cấu

5 Vật liệu chế tạo máy điện

 Yêu cầu đối với vật liệu dây dẫn

 Dẫn điện tốt (điện trở suất bé): Au, Ag,Cu, Al

 Hợp kim của Cu hoặc Al dùng nhiều nhất

5.1 Vật liệu dẫn điện

5 Vật liệu chế tạo máy điện

5.1 Vật liệu dẫn điện

5 Vật liệu chế tạo máy điện

Yêu cầu đối với vật liệu cách điện

- Bền (cơ học, nhiệt, hoá học)

 Thuỷ tinh, sứ, nhựa, vải, giấy, sơn, …

5.1 Vật liệu cách điện

5 Vật liệu chế tạo máy điện

Nhựa là vật liệu được sử dụng rất nhiều để

cách điện (bọc dây dẫn)

5.2 Vật liệu cách điện

… hoặc đặt dây dẫn điện

Các loại sứ được sử dụng để treo…

5 Vật liệu chế tạo máy điện

5.2 Vật liệu cách điện

5 Vật liệu chế tạo máy điện

Giấy cách điện

cũng được sử

dụng nhiều trong chế tạo

máy biến áp…

5.2 Vật liệu cách điện

Và còn rất nhiều loại vật liệu cách điện khác

5 Vật liệu chế tạo máy điện

5.2 Vật liệu cách điện

Yêu cầu:

- Có độ dẫn từ tốt

- Có độ bền cơ học cao

- Dễ gia công, chế tạo

- Chịu được nhiệt độ cao

Phân loại:

- Hợp kim từ cứng (NC vĩnh cửu, lõi thép máy điện)

5 Vật liệu chế tạo máy điện

5.3 Vật liệu dẫn từ

- Dùng để chế tạo các kết cấu như trục máy, vỏ

máy, cánh quạt, v.v…

nhiệt, mài mòn

5 Vật liệu chế tạo máy điện

5.4 Vật liệu kết cấu