Bài giảng Lịch sử các học thuyết kinh tế - Chương 7: Các học thuyết kinh tế của trường phái tân cổ điển (Neoclassicism)

Bài giảng cung cấp cho người học các kiến thức: Các học thuyết kinh tế của trường phái tân cổ điển (Neoclassicism). Hi vọng đây sẽ là một tài liệu hữu ích dành cho các bạn sinh viên đang theo học môn dùng làm tài liệu học tập và nghiên cứu.

CH ƯƠ NG 7  

  CÁC H C THUY T KINH T   Ọ Ế Ế

C A TR Ủ ƯỜ NG PHÁI TÂN C  ĐI N   Ổ Ể

(NEOCLASSICISM)

N i dung  ộ

1. Hoàn c nh ra đ i và đ c đi m ch  y u ả ờ ặ ể ủ ế

2. Các h c thuy t kinh t  ch  y u c a trọ ế ế ủ ế ủ ường phái 

“ Gi i h n ” Thành  Viên (ÁO)ớ ạ

3. Các h c thuy t kinh t  ch  y u c a trọ ế ế ủ ế ủ ường phái 

C n Biên Mậ ỹ

4. Trường phái Thành Lausanne Th y Sĩụ

5. Trường phái CAMBRIDGE ( ANH)

1. Hoàn c nh ra đ i và đ c đi m ch  y u  ả ờ ặ ể ủ ế

 Giai c p t  s n c n ph i xây d ng m t lý lu n ấ ư ả ầ ả ự ộ ậ

kinh t  m i đ  b o v  l i ích trong tình hình m i.ế ớ ể ả ệ ợ ớ

Đ c đi m ph ặ ể ươ ng pháp lu n: ậ  

 Th  nh t,  ứ ấ cách ti p c n ế ậ duy tâm, tâm lý – ch  quan ủ  đ i ố

v i các hi n tớ ệ ượng và hành vi kinh t  ế

 Th  hai ứ , nguyên t c ắ hành vi h p lý (con ngợ ười duy lý) trong t i đa hĩa l i ích c a mình (hành vi ngố ợ ủ ười 

s n xu t, hành vi ngả ấ ười tiêu dùng) đ  phân tích các ể

quá trình kinh t  ế

Đ c di m ph ặ ể ươ ng pháp lu n c a  ậ ủ

tr ườ ng phái Tân c  đi n ổ ể

 Th  ba ứ ,  phân tích kinh t    lĩnh v c trao đ i, l u ế ở ự ổ ưthông, cung c u; tiêu dùng quy t đ nh s n xu t; đ i ầ ế ị ả ấ ố

tượng nghiên c u là các đ n v  kinh t  đ c l p.ứ ơ ị ế ộ ậ

 Th  t ứ ư, nguyên t c khan hi m: ngu n tài nguyên có ắ ế ồ

gi i h n và s  đánh giá ch  quan đ i v i giá tr  c a ớ ạ ự ủ ố ớ ị ủ

c i. M t v t càng khan hi m thì giá tr   càng caoả ộ ậ ế ị

Đ c đi m ph ặ ể ươ ng pháp lu n ậ

 Th  năm ứ , đ  cao phề ương th c s n xu t TBCN là hoàn ứ ả ấthi n nh t và t n t i vĩnh vi n vì g n v i c  ch  th  ệ ấ ồ ạ ễ ắ ớ ơ ế ị

trường – phương th c ho t đ ng t t nh t. ứ ạ ộ ố ấ

 Th  sáu ứ , s  d ng các công c  toán h c trong phân tích ử ụ ụ ọkinh t : c ng th c, đ  th , b ng bi u, hàm s …ế ơ ứ ồ ị ả ể ố

2. H C THUY T KINH T  CH  Y U C A Ọ Ế Ế Ủ Ế Ủ

TRƯỜNG PHÁI C N BIÊN ÁO (MARGINALLISM)Ậ

 Trường phái gi i h n ÁO  đớ ạ ược đ i bi u b i ba nhà ạ ể ởkinh t :ế

  ­ Carl Menger ( 1840 ­1921), 

 ­ Bohm Bawerk (1851 ­ 1914), 

 ­ Won Wieser (1851 – 1926)

­ Lý thuy t giá tr  ­ l i ích biên  ế ị ợ

­ Ph ươ ng pháp lu n kinh t  h c: di n d ch nh ng k t qu   ậ ế ọ ễ ị ữ ế ả rút ra t  các gi  đ nh đ ừ ả ị ượ c coi là đúng 

 Lý lu n giá tr  ­ ích l i ậ ị ợ

     Giá tr  đ ị ượ c xác đ nh b i y u t  ch  quan (l i ích hay c u)  ị ở ế ố ủ ợ ầ

h n là nh ng nhân t  khách quan (nhân t  s n xu t hay cung).  ơ ữ ố ố ả ấ Giá tr  xu t phát t  s  th a mãn nhu c u c a con ng ị ấ ừ ự ỏ ầ ủ ườ i. 

­ Th  nh t, V  Giá tr  ch  quan d a trên c  s  “ích l i c n  ứ ấ ề ị ủ ự ơ ở ợ ậ

biên” (Marginal Utility):

+  Lợi ích cận biên của của cải được quy định bởi hai  nhân tố: (i) cường độ thoả mãn nhu cầu và (ii)  tính  khan hiếm của no ù. 

+ Vật phẩm đưa ra sau cùng để thoả mãn nhu cầu lơiï 

ích cận biên nhỏ nhất và nó quyết định lợi ích cận  biên của toàn bộ các vật phẩm.

 l i ích c n biên là l i ích c a  ợ ậ ợ ủ

v t cu i cùng đ a ra tho   ậ ố ư ả

mãn nhu c u. V t đó có l i  ầ ậ ợ

ích nh  nh t, l i ích đó quy t  ỏ ấ ợ ế

đ nh l i ích c a các v t ph m  ị ợ ủ ậ ẩ

khác. 

Lý lu n giá tr  ­ ích l i ậ ị ợ

­ Th  hai, V  giá tr  trao đ i: d a trên y u t  tâm lý ứ ề ị ổ ự ế ố

ch  quan. ủ

    “ng ườ i ta ch  ti n hành trao đ i v t ph m cho nhau  ỉ ế ổ ậ ẩ

ch  khi th y mình có l i. L i ích t  trao đ i d a trên  ỉ ấ ợ ợ ừ ổ ự đánh giá ch  quan c a ng ủ ủ ườ i tham gia trao đ i” ổ  

  VD: s  trao đ i gi a hai n ng dân: A & B ự ổ ữ ơ  

Lý lu n giá tr  ­ ích l i ậ ị ợ

 Th  ba, V  giá tr  c n biên (value utility): ứ ề ị ậ l i ích  ợ

c n biên      ậ giá tr  c n biên: ị ậ  

    “l i ích c n biên c a s n ph m c n biên  (s n  ợ ậ ủ ả ẩ ậ ả

ph m sau cùng) s  quy t đ nh giá tr  c n biên c a  ẩ ẽ ế ị ị ậ ủ

s n ph m đó.  Và giá tr  c n biên s  quy t đ nh giá  ả ẩ ị ậ ẽ ế ị

tr  c a t t c  s n ph m khá ị ủ ấ ả ả ẩ c”

3. CÁC H C THUY T KINH T  CH  Y U    Ọ Ế Ế Ủ Ế

C A TRỦ ƯỜNG PHÁI C N BIÊN MẬ Ỹ

 John Bates Clark (1847 ­1938) giáo s  ĐH t ng h p ư ổ ợColombia

Lý thuy t phân ph i theo năng su t  ế ố ấ biên

 S  d ng lý thuy t năng su t biên đ  l p lu n phân ử ụ ế ấ ể ậ ậ

ph i thu nh p hi n t i là công b ng mi n là thu ố ậ ệ ạ ằ ễ

nh p nh n đậ ậ ược là m t ph n c a quá trình c nh ộ ầ ủ ạtranh

 M c đích là đ  ch ng l i nh ng quan đi m cho ụ ể ố ạ ữ ể

r ng phân ph i c a CNTB là không công b ng ằ ố ủ ằ

(Marx, George) 

Lý thuy t năng su t biên ế ấ

 Năng su t c n biên c a các nhân t  s n xu t trên  ấ ậ ủ ố ả ấ

c  s  quy lu t v   xu h ơ ở ậ ề ướ ng gi m c a năng su t  ả ủ ấ

lao đ ng và t  b n. Vì v y  ộ ư ả ậ Khi các nhân t  s n  ố ả

xu t khác không đ i thì năng su t c a nhân t    ấ ổ ấ ủ ố

tăng thêm s  gi m ẽ ả

L ý thuy t năng su t biên đ  lý gi i phân  ế ấ ể ả

Ph i đ i m t v i câu h i: Công nhân không có góp ả ố ặ ớ ỏ

ph n vào l i nhu n c a nhà t  b n?ầ ợ ậ ủ ư ả

  4. TRƯỜNG PHÁI THÀNH LAUSANNE TH Y SĨỤ

 Leon Walras có hai lý thuy t quan tr ng là : ế ọ Giá c  ả

và thuy t cân b ng t ng quát.ế ằ ổ

Lý thuy t giá c ế ả

 Khi nghiên c u trao đ i gi a hai s n ph m: “  ứ ổ ữ ả ẩ giá c  hay  ả

t ươ ng quan trao đ i, ngang b ng v i t ổ ằ ớ ươ ng quan ng ượ c 

đ o c a s  hàng hóa trao đ i. C  hai đ u t  l   ả ủ ố ổ ả ề ỷ ệ

ngh ch.” ị

 Ví d : trong trao đ i 2 hàng hóa X, Y v i kh i l ụ ổ ớ ố ượ ng 

hàng hóa X là Qx, kh i l ố ượ ng hàng hóa Y là Qy. Giá c   ả hàng hóa X là Px, giá c  hàng hóa Y là Py ả

 Ta có đ ng th c: Qx/Qy = Py/Px ẳ ứ

Lý thuy t cân b ng t ng quát ế ằ ổ

5. TR ƯỜ NG PHÁI CAMBRIDGE (ANH)

 Tr ng tâm nghiên c u c a Marshall là th  trọ ứ ủ ị ường và 

c  ch  hình thành giá c  th  trơ ế ả ị ường. 

 Th  tr ị ườ ng là t ng th  nh ng ng ổ ể ữ ườ i có quan h   ệ

mua bán hay là n i g p g  c a cung và c u ơ ặ ỡ ủ ầ  

  khái ni m giá cung và giá c u.ệ ầ

 Giá cung là giá c  mà ng ả ườ ả i s n xu t có th  ti p  ấ ể ế

t c s n xu t   m c đ ụ ả ấ ở ứ ươ ng th i.  ờ

 Giá cung được quy t đ nh b i chi phí s n xu t.ế ị ở ả ấ

  Chi phí s n xu t bao g m chi phí ban đ u và chi ả ấ ồ ầphí tăng thêm. 

 Chi phí ban đ u là chi phí mà doanh nghi p ph i ầ ệ ả

ch u b t k  có hay không có s n lị ấ ể ả ượng. 

 Chi phí tăng thêm bao g m chi phí v  nguyên li u, ồ ề ệ

Giá c u  ầ

 Giá c u là m c giá mà ng ầ ứ ườ i mua có th  mua s   ể ố

l ượ ng hàng hóa hi n t i.  ệ ạ

 Giá c u v n đ ng theo nguyên lý l i ích c n biên. ầ ậ ộ ợ ậNghĩa là giá c u s  gi m d n khi s  lầ ẽ ả ầ ố ượng hàng hóa 

đó tăng lên

Giá c u, giá cung và cân b ng cung c u ầ ằ ầ

  

Giá c u ầ

P

Q 0

Giá cung  Giá cân b ng ằ

E PE

QE P

Q

Đ ï co dãn c a c u theo giá  ộ ủ ầ

 Di n t  s  tác đ ng c a m c giá đ i v i c u: ễ ả ự ộ ủ ứ ố ớ ầ

 Giá thay đ i         c u thay đ i: m nh, nh , kh ng đ i ổ ầ ổ ạ ẹ ơ ổ

 Là t  l  ph n trăm c a s  thay đ i s  lỷ ệ ầ ủ ự ổ ố ượng tiêu th  ụchia cho t  l  ph n trăm c a s  thay đ i giá c ỷ ệ ầ ủ ự ổ ả

 E d = % ∆ Q/ %∆ P

   E d  : h  s  co dãn c a c u đ i v i giá c ệ ố ủ ầ ố ớ ả

 % ∆ Q: ph n trăm thay đ i trong s  lầ ổ ố ượng c u.ầ

Đ ï co dãn c a c u theo giá ộ ủ ầ