Nội dung cuốn sách góp phần làm rõ những khái niệm cơ bản về đô thị và quản lý nhà nước về đô thị, nêu thực trạng trật tự, kỷ cương trong quản lý nhà nước về đô thị, đồng thời đề xuất một số giải pháp cơ bản nhằm góp phần vào việc thiết lập trật tự, kỷ cương trong quản lý nhà nước đối với các đô thị ở Việt Nam hiện nay. Sách gồm 2 phần, sau đây là phần 2.
Trang 1đai các cấp, đặc biệt ỏ câ'p cơ sỏ còn yếu kém , v ậ n d ụ n g đưòng lôl, chính sách, ph áp lu ậ t v à o th ự c t ế còn máy móc Công tác đo đạc, lập bản đồ đ ịa c h ín h còn th iếu ,
còn yếu Hồ sơ địa chính không đ ầy đủ, kịp thòi Xử lý
VI phạm chưa nghiêm C hính sác h xử lý các vi p h ạm
còn nhiều b ấ t cập, chưa có chê tà i x ử lý m ộ t sô' trườ ng hợp vi phạm Cõng tác kiểm tr a sử d ụ n g đ ấ t đ a i ở các quận, huyện, phưòng, xă thị tr ấ n c h ư a th ư ò n g xuyên,
chưa kiên quyết xử lý d ứ t điểm các vi p h ạ m , d ẫ n đến
tìn h trạ n g tá i diễn hoặc leo th ang
• C hính sách đền bù giải p hó n g m ặ t b ằ n g chưa hoàn chỉnh, không ổn định, còn có n h iề u bâ’t cập n h ấ t
là giá cả đ ền bù và các ch ín h sá ch , b iệ n p h á p h ỗ trỢ di
chuvên, tá i định cư và ổn định đòi sông (ch uy ển đôi nghể nghiệp) P h ầ n lớn các k h iế u n ạ i về g iải phóng
m ặt b ằn g liên q u a n đến giá đâ't, n g u ồ n gốc đâ't, kiểm
đếm tà i sản, giao đâ't quỹ n h à t á i đ ịn h cư N guyên
n h ân là do giá đâ't đền b ù quá t h ấ p so với giá th ự c tế,
thiếu kiểm t r a c h ặ t chẽ, k h â u kiểm đ ếm tà i sả n , áp giá còn lỏng lẻo T hiếu m inh bạch tro n g việc công khai
các chủ trương chính sách và q uy đ ịn h c ủ a N h à nưóc
và dịa phương T hiếu kinh ph í chống lấn chiếm , xử lý tài sán và giải quyết đòi sôVig n h â n d â n có đ â t bị th u
hồi Sự p h ôi hỢp, k ết hỢp g iữ a cá c cđ q u a n ch ứ c n ă n g
C hư ơng II Thực trạ n g trậ t tự , k ỷ c ư ơ n g
tro n g quản lý nhà nước vể đ ô th ị
Trang 2v à c h ín h q u y ể n cơ sỏ v à các ch ủ dự á n đ ầ u tư chư a
đồng bộ, th ô h g n h ấ t, chưa khai th ác đưỢc sức m ạnh
của cá c tổ chứ c đ o à n th ể xã hội Ý th ứ c ch ấp h àn h
p h áp lu ậ t c ủ a m ộ t sô’ ngư ời dân còn t h ấ p N h iề u nơi,
ch ín h q u y ể n đ ịa p h ư đ n g cd sở còn n ể n a n g , th iế u kiên
tro n g q u ả n lý đ ấ t, n h à ch ỉ được th iế t lập ỏ các khu đô
th ị m ói (cáp đ ồ n g lo ạ t) g á y n h ũ n g cdn s ố t đả't g iả tạo,
gian lận tro n g t h ế c h ấ p n h à đ ấ t N guyén n h â n của
tìn h tr ạ n g n à y có từ r ấ t n h iề u p h ía n h ư n g c h ủ yếu là
do nguồn gốc về đ ấ t đ a i khòng rõ ràng, giây tò hỢp lệ
không đ ầy đủ, th ủ tụ c đãng ký còn khó k h ă n phiền
hà, ý thức c h â p h à n h p h áp lu ậ t c ủ a ngưòi d ân còn
th ấ p , th iế u chê tà i xử lý dôi vói n h ù n g người không
chịu đ ản g ký đâ't đ a i
- V iệc c h u y ể n n h ư ợ n g q u y ền sử d ụ n g đ ất, m ục
GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỲ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ Nước ỏ ĐÒ THỊ
Trang 3đích sử d ụ n g đ ấ t c ũ n g chư a th ự c s ự có tr ậ t tự , kỷ cưđng C h ín h q u yền và các cơ q u a n q u á n lý v ẫ n chư a kiểm so á t tr iệ t để H o ạ t động m u a b á n đ ấ t h o ạ t động theo các k ên h n g ầ m , n g o à i tầ m k iể m s o á t c ủ a N h à nước, c h u y ế n m ục đích sử d ụ n g đà't từ đá't n ôn g
n gh iệp s a n g đâ”t ỏ còn k h á p h ổ b i ế n , th ậ m chí ỏ quy
m ô lớn, do c h ín h q u yền và cơ q u a n ch ứ c n ă n g là m ngơ hoặc b u ô n g lỏ n g q u ản lý.
N h ữ n g v ê u kém trên đã ả n h h ư ở n g đ ế n quy hoạch x â y d ự n g đô th ị, p h á võ q u y h o ạ c h s ử d ụ n g đất, giám quỹ đ ấ t n ô n g n g h iệ p , g â y n g u y cơ đ ế n a n n in h lương thự c, rỏ’i lo ạ n th ị trư ờng đ á t đ a i, t h ố t th u n gân
sá c h N g u y ê n n h â n chủ yếu là q u ả n lý lỏ n g léo, xử
lý chưa n g h iê m các vi phạm ; s ự p h ô i k ế t hợ p g iữ a các câp c h ín h q u y ển , cốc n g à n h , các đ ầ u m ốì c h ư a th ô n g
n h ất, đ ồn g bộ và c h ặ t chẽ: c h ư a t h iế t lậ p được th ị trường đ ất đai và b á t đ ộn g s ả n c h ín h th ứ c, x ử lý vi phạm chư a n g h iêm
2 Quản lý nhà nước về nhà 0
N h à ở đô thị n ó i c h u n g và n h à ở tạ i cá c th à n h p h ố trực th u ộ c tr u n g ương nói riên g có bước p h á t triển
k h á ión vói tôc độ n h a n h từ k h i c h u y ể n từ n ề n k in h t ế
C hư ơng II T hự c trạ n g trậ t tự, k ỷ c ư ơ n g
tro n g quản lý nhà nư dc về d ò th ị
Trang 4tậ p tru n g bao câ'p sa n g nền k in h t ế th ị trưòng, từ
c h ín h sách bao câ'p vể n h à ô san g c h ín h sách tạo điều
kiện hổ trợ n h à d, xă hội hóa n h à ỏ Song bên cạnh
n h ữ n g th à n h tự u đó cũng còn n h iề u v â n đề tồn tại,
b ấ t cập tron g xây dựng p h á t tr iể n và q u ả n ỉý n h à
nưốc về n h à ở
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ Nước ỏ Đ ổ THỊ _
Các th à n h p h ố trực thuộc t r u n g ương đ ã xây dựng được các đ ịn h hưống chiến lược, quy hoạch p h á t triển
n h à ỏ dài h ạn , ngắn h ạ n và h à n g năm T rê n cơ sở đó
xác lập k ế hoạch, chương tr ìn h p h á t tr iể n n h à ỏ của
địa phương mình Đồng thòi vổi n h iề u cơ c h ế chính
sách th u h ú t đầu tư, hỗ trợ các th à n h p h ầ n kinh té
k in h doanh p h á t triể n n h à, hổ trd ngưòi d â n tự chăm
lo xây dựng n h à ở theo các dự á n tậ p tr u n g quỹ nh à
đô thị nói ch un g và của các th à n h phô" trực thuộc
tru n g ương đ ã tả n g lên n h a n h chóng K ết quà th ê
Trang 5C h u o n g II Thự c trạ n g trậ t tự, k ỳ cư ơ n g tro n g quản lý nhà nư âc vể đ ô th ị
th à n h p h ầ n k in h t ế đầu tư x â y dự ng p h á t tr iể n n h à ở,
q u ản lý việc xây dựng n h à ở theo quy hoạch, k ế h o ạ c h
và p h á p lu ậ t T ăng cưòng hỗ trợ cho n h ữ n g người có
th u n h ậ p th â p , những người thuộc điện c h ín h sách có điều kiện n â n g cấp n h à ở, bằng biện p h á p th à n h lập
N gân h à n g n h à ở cho vay vón đê cải tạo xây dựng n h à
ở c ủ a dân; b a n h à n h cơ chê p h ân phối q u ỷ đ ấ t, quỷ
n h à tro n g các dự á n n h à ỏ cho tái đ ịn h cư, cho người
n à n g tả n g cường k inh phí cái tạo n â n g cấp các khu
ch u ng cư đ ả xuòVig cấp, cải thiện môi trư ò n g ỏ, tă n g cường công tác q u ản lý đê h ạ n chê coi nối tr á i phép,
th u tiền n h à , phí và các lệ phi, th u ê c h u y ể n nhựợng
• T ổ chức và đ ẩ y m ạn h đ ă n g ký n h à ỏ v à cấ p G iấy
chứng n h ậ n quyển sở hữu nh à ớ và quyển sử d ụ n g đ ất
ch o dân cư n ội th à n h , nội th ị Tạo đ iề u k iệ n đ ể người
d â n x in p h ép cải tạo x â y dự ng n h à ở Q u ả n lý việc
m u a bán, c h u y ể n nhượng nh à ó tư n h â n O n đ ịn h th ị
Trang 6trường n h à ỏ, tă n g th u n gân s á c h T ín h đ ến cuõi
n ăm 2 0 0 1 , đã có 1 0 8 0 phư ờng, th ị tr ấ n (ch iếm 68,8%
tổ n g sô"phưòng, th ị tr ấ n cả nưốc) tổ ch ứ c k ê k h a i đ ã n g
k ý q u yển sử d ụ n g đ ấ t ở, tro n g đó có 5 7 9 ph ư ờn g, th ị trấ n (36,8%) tổ chức câ”p G iấy chứ ng n h ậ n quyền sở hữu
đ iều k iện th u ậ n lợi t h ế chấ^p vay vô”n n g â n h à n g
- X â y dự n g các d ự á n đầu tư p h á t tr iể n n h à ở,
k iểm tr a h o ạ t đ ộ n g c ủ a các dự á n p h á t tr iể n n h à ỏ
th eo q u y h o ạ ch , k ế h o ạ c h và p h á p lu ậ t, x â y đ ự n g các
dự án n h à ỏ ch o ngư ờ i n g h è o th eo p h ư ơ n g th ứ c tr ả góp
d à i h ạ n T h à n h lậ p các cô n g ty, tổ n g cô n g ty đ ầ u tư
p h á t tr iể n n h à và đô th ị, đ ầu tư vào các dự á n k h u đô
th ị mới, x â y d ự n g tậ p tr u n g th eo th ò i g ia n n g ắ n đê
tă n g n h a n h q u ỹ n h à , th u h ú t các n g u ồ n lực x ã hội
GIÀI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự KỲ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ N ư ớ c ỏ ĐÔ THỊ
Trang 7tro n g nước v à n goài nước, phục vụ tá i định cư v à cải
th iệ n n h à ở g iã n d án , n á n g cao c h ấ t lư ợng k iến trúc
và m ỹ quan đô thị.
C hư ơng II Thực trạ n g trật tự, k ỷ cương tro n g quản lý nhà nước vế đ ô th ị
T u y đã đ ạ t được bưóc tiế n lớn có n h iê u th à n h tựu
đ á n g k ể n h ư n g việc p h á t triển và q u ản lý n h à nư óc v ề
n h à ở tạ i các th à n h phô’ trực thuộc tr u n g ường cũ n g
n h ư các đô th ị khác nói ch u n g còn có n h iều tồn tại,
y êu kém , c ụ thể:
- K h oảng cách cu n g - cầu về nhà ở tạ i các th à n h
phô” trực th uộc trun g ương, n h ất là tạ i H à N ội và th à n h
ph ô H ồ Chí M in h còn lớn T uy chú n g ta đà có n h iêu cô
g ắ n g đ ầu tư p h át triển quỷ nhà, d iện tích sà n nh à ở
tín h theo đầu n ^ ò i có tă n g lên, chất lượng và tiện nghi
n h à ở củ a m ột bộ phận dán cư dược n â n g cao so n g chỉ
tậ p trun g ỏ m ột bộ phận nhỏ những ngưòi có tiền Đ a
s ố cán bộ, v iê n chức n h à nưóc n h ữ n g người có thu
h h ậ p th â p vẫ n đan g gặp rất nhiếu khó k h ăn v ề nh à ở,
k ể cả công n h â n các khu công ngh iệp, sin h viên , lao
đ ộ n g tỉn h n goài du n h ập vào kiếm rơ m ay làm ả n tả n g
th êm th u nhập H iện nay, ở Hà N ội v à th à n h phô' Hồ
Trang 8GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
■ N h à ở x â y d ự n g tự p h á t còn ch iếm tỷ lệ r ấ t lớn
n h à ở được xây dựng theo dự á n râ^t th ấp Đồng thời, việc xây dựng n h à ở tư n h â n diễn ra râ't phức tạp, thiếu t r ậ t tự kỷ cương, ch ín h quyền các đô th ị chưa
k iểm s o á t c h ậ t c h ẻ (70% ■ 80% x â y dự ng k h ô n g p h ép ,
trá i phép) Điêu đó d ẫ n đến tìn h tr ạ n g lấ n chiêm đ ấ t công, biến đ ấ t nông nghiệp th à n h đ ấ t ở, sử dụ n g đ ấ t sai mục đích p h á võ quy hoạch, lộn xộn, ch ắp vá trong kiến trúc, cản h quan, ả n h hường nghiêm trọng đến bào vệ môi trường, làm cho h ạ tầ n g kỳ t h u ậ t đã
cũ n á t, yếu kém lại th ê m q u á tả i tr ầ m trọng
■ N h à ở c h u n g cư th u ộ c sỏ h ữ u n h à nước, các hộ
th u ê n h à tự chuyển đổi, chuyển nhượng diện tích ỏ
th uê, diện tích công tr ìn h phụ, diện tích đ ấ t lưu không, tự cải tạo cđi nới m à không được p h ép cùa cơ
q u an q u ản lý n h à , k h ô n g trả tiề n n h à Đ ồ n g th ò i, do giá th u ê n h à q u á th ấ p , k h ô n g đủ đ ể cải tạ o d u y trì,
Trang 9bảo dưỡng n ê n xu ố n g cấp rất n h a n h , k h ôn g đảm bảo
tiệ n n g h i s ử d ụ n g và độ a n to à n cư trú K h ả n ả n g
n g â n sá ch v à h u y đ ộn g vốn đầu tư cải tạ o còn n h iều
khó k h ă n n ê n tỷ lệ n h à c h u n g cư q u á n iê n h ạ n sử
d ụ n g là tư ơ n g đôl lớn T iên độ bán n h à rả"t ch ậ m do cơ
chế c h ín h sá ch còn n h iề u b ấ t cập, đặc b iệ t là g iá th u ê
nh à c ủ a N h à nưdc h iệ n n a y ch i m an g tín h h ìn h thức,
n èn người t h u ê k h ôn g tích cực m ua do tín h to á n th iệ t
hơn, do ỷ lạ i n h à c h ấ t lượng th ấ p n ê n c h â y ỳ, trốh
trá n h n g h ĩa v ụ tà i ch ín h đỏi với N h à nưóc.
- Q u ản lý n h à nưóc v ề nh à ở còn lỏn g lẻo, có nơi có lúc còn b u ôn g xuôi, th iếu sự k iểm so á t th ư ờ n g xu yên
cho n ê n tìn h trạ n g n h à ỏ tư n h ân x â y d ự n g không
phép, trái phép, cởi nối n h à ỏ ch u n g cư thuộc sở hữu
nh à nưốc còn p h ổ biến làm cho ch ấ t lượng n h à ch u n g
cư xu ô n g cấp n g h iêm trọng, bộ m ặt nh à ở n h ếch nhác
E)Ô1 với việc m ua bán ch u yen nhượng n h à ỏ, ch ín h
q u y ền đô th ị ch ư a kiểm so á t được, h o ạ t đ ộn g c h ủ yếu
th eo các k ên h ngắm n goài tầm kiểm so á t của các cđ
quan n h à nưóc Sụ th iếu trậ t tự ký cương n à y đã gảy
th ấ t t h u cho n g án sách n h à nước, tạo lên n h ữ n g cơn sốt
nh à ở b ấ t động sản, đẩy giá nh à lén cao Hiện tượng
đầu cơ n h à ở đã đ ẩ y n h ữ n g ngưòi nghèo, ngư òi có thu
n h ập th ấp lâ m vào tìn h trạ n g bê tác n h à ở trầm trọng.
C hư ơng II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cư dng tro n g quản lý nhà nưdc về đ ô th ị
Trang 10GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ Nước ỏ ĐÔ THỊ
- V iệc đ ăn g ký n h à ỏ, cấp G iấ y ch ứ n g n h ặ n q u yển
sỏ h ữ u n h à ở và q u y ền sử d ụ n g đ ất tiế n h à n h chậm
V iệc đ ă n g ký, c h u y ể n như ợng, m u a b á n n h à ở k h ô n g được người dân tự giá c ch ấ p h à n h C hưa có h ệ th ố n g
đ ăn g ký th ố n g nhâ't, q u ả n lý c h ặ t chẽ t h ế ch â p n h à ỏ,
V iệc trôn trán h nộp th u ê và lệ p h í trỏ th à n h th ó i quen,
k h ô n g được xử lý n g h iê m kh ắc tro n g q u á trìn h thực
h iện m u a bán, c h u y ể n n h ư ợ n g n h à ở V a i trò điều tiế t
của N h à nước tro n g th ị trường n h à ở chưa được xác
đ ịn h , n h ấ t là tro n g việc q u ả n lý g iá m ua, giá bán
C hư a tạ o điểu k iện th u ậ n lợi cho n gư òi m u a , người
b á n g ặ p n h au , chư a c u n g cấp tô"t các th ô n g tin n h à đât,
v ề tr ìn h tự th ủ tụ c c h ín h th ứ c g ia o d ịch d ân sự v ề n h à đất K h u n g p h á p lý ch o việc v ậ n h à n h th ị trư ờng n h à
y ế u k é m v ề c h u y ê n m ôn n g h iệ p vại M ô h ìn h q u ả n lý
ch ư a Ổn đ ịn h Ý th ứ c ch ấ p h à n h p h á p lu ậ t củ a người
Trang 11d â n ch ư a tự giác, n g h iêm túc T ài c h ín h n h à ở đ an g
rất chắp vá, lộn xộn Đ ầ u tư từ n g â n sá c h còn th ấp , chư a k h u y ến k h ích được các n g u ồ n vô’n k h ác T hị trường b ất động sả n c h ín h thức c h ậ m ra đời T iền
th u ê n h à sở hữ u n h à nước quá th â p k h ô n g đ ủ duy trì
b ả o dưỡng Hệ th ô n g đồ á n quy h oạch , n h ấ t là quy
h oạch ch i tiế t và q u y hoạch ch u y ên n g à n h còn th iế u
và kh ôn g ổn đ ịn h , k h ô n g tạ o cơ sỏ th u ậ n lợi cho việc
lậ p các dự án p h á t tr iể n các khu đô th ị m ối là n g u y ê n
n h â n p h á t sin h x â y d ự n g n h à ở tự p h á t tr à n lan
III QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỂ HẠ TẨNG KỶ THUẬT
Hạ tầ n g cơ sỏ kỷ th u ậ t có v a i trò rất lớn đôi vối sự
p h á t triển kinh tê - xã hội, a n n in h quôc p h ò n g và đời
sô n g sin h h o ạ t c ủ a n h â n dân Đ ốì vối các th à n h phô” trự c th u ộc tru n g ưdng v ấ n đẻ' n à y c à n g trỏ n ê n qu an trọ n g vi các th à n h phô' thuộc tr u n g ư ơ n g là n h ữ n g
tr u n g tá m quốc g ia , h ạ t n h â n tă n g trư ở ng k in h t ế củ a
c ả nước, là nđi tậ p tr u n g rấ t đ ôn g d â n cư C h ín h vì
th ế đầu tư p h á t tr iể n h ạ tầ n p cơ sỏ kỹ th u ậ t p h ả i đi trước m ột bước, p h ả i được các câp c h ín h q u y ền qu an
tâ m đ ú n g mức và h u y đ ộn g các n g u ồ n vốn đ ể đ ầ u tư
p h á t triến , tạo cơ sỏ th u ậ n lợi th u h ú t đ ầ u tư tro n g và
C hư ơng li Thực trạ n g trậ t tự, kỷ cư ơng
tro n g quàn lý nhả nưdc vế đò th ị
Trang 12ngoài nưóc vào p h á t triể n k in h tê - xã hội đô th ị, cải
th iệ n điều kiện đi lại, sin h h o ạt c ủ a n h à n dân, tạo cản h q u a n văn m inh, hiện đại
H ạ tầ n g cơ sở kỹ th u ậ t bao gồm n h iều lĩnh vực
trong đó chủ yếu là giao th ô n g v ận tả i, cấp nưổc, th o á t nước, chiếu sáng công cộng, vệ sinh môi trường Trong những n ảm qua, Đảng, N hà nước và chính quyền các
đô th ị trự c thuộc tr u n g ương đ ã r ấ t q u a n tâ m và có
n hiều cố găng đ ầ u tư, tổ chức chỉ đ ạo h o ạ t động trê n các lĩnh vực này, n ê n đ ã tạo ra n h ữ n g ch uy ển biến và
th u được n h iều k ế t quả đ án g kể, song bên cạn h đỏ, cũng còn n h ữ n g tồn tại yếu kém về t r ậ t tự k ỷ cương trong q u ả n lý n h à nước
1 Q u ả n lý n h à n ư d c v ế g ia o th ô n g đ ô thị
GIÀI PHÁP CO BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự KỶ CƯONG
_ TRONG QUẦN LÝ NHÀ NƯÒC ỏ ĐÒ THỊ _
Trong lĩn h vực q u ả n lý n h à nưốc về giao th ô n g
đô th ị, tại các th à n h phô* trự c thuộc tr u n g ương đã có
nh ữ n g k ết q u ả s a u đây:
- Lồng ghép vóì quy hoạch đ ịnh hướng p h á t triể n không gian đến n ă m 2010 và 2020, các t h à n h p h ố trự c
Trang 13thuộc tru n g ương đă lập quy hoạch hệ thông giao thông đô thị và đã được phê duyệt T rên cơ sỏ định hướng p h á t triển , chính quyển đ ã h u y động các nguồn vốn đế đầu tư nâng cấp và hiện đại hóa k ết câ”u hạ
tầ n g giao thông như xảy dựng các luy ến đường mới, đường vành đai, mở rộng lòng đưòng và n án g cấp đường cù, hiện đại hóa hệ thông kỹ th u ậ t tín hiệu giao thông, xúc tiế n dự á n xâv dựng tà u điện ngầm {Hà Nội và th à n h p h ố Hồ Chí Minh), mở rộng các n ú t giao thông không n h ữ n g th u ậ n lợi cho phương tiện đi lại
m à còn góp p h ầ n kiểm chê sự gia tăng, tiế n tói giảm dần tai nạn và ùn tắc giao thông
T rên cơ sở hệ thông lu ậ t p h á p về ẾÌao thông, Chỉ thị sô' 22-CT/TW ngày 24/02/2003 của B an Bí th ư về tỏng cưòng sự lãnh đạo của Đ ảng đôì với công tác bảo đám tr ậ t tự a n toàn giao thông, Nghị quyết sô' 13/2002/NQ-CP ngày 19/11/2002 của C hính p h ủ về các giải pháp kiềm chê gia tă n g và tiến tới giảm dần tai n ạ n giao thông và ùn tắc giao thông và các vãn bán khác, ch ín h quyền các th à n h phố trực thuộc tru n g ương đ ã ban h à n h nhiểu quy định tả n g cường công tác quản lý giao thòng đó thị, áp dụ n g các giải
p h áp m ạnh tro n g xử lý vi ph ạm đ ể th iế t lập t r ậ t tự kỷ
C hương II Thự c trạ n g trậ t tự, kỷ cương tro n g quàn lý nhà n ư d c vể đò th ị
Trang 14cương trong th a m gia giao thông đường phô’, xăy dựnp
các tu y ến p h ố v ản m inh thương mại
• Q u y h o ạch , tổ chứ c lạ i h o ạ t đ ộ n g của cá c tu v ế n đường (đư òng m ộ t c h iể u , đ ư òn g h ạ n c h ế ), g iả i tỏii
lâ n c h iế m v ỉa h è , lò n g đư òn g, xóa bỏ chợ tạ m , chợ
cóc H iện đại hóa th iế t bị điều khiển, h o à n th iệii
biển báo chỉ đưòng, vạch sơn, giải cách ly, p h â n
luồng, p h â n tu y ế n để n â n g cao k h ả n ă n g lưu th ô n g
giao thông công cộng, t r a n h th ủ sự viện trỢ, ^ ú p đd
của nưốc ngoài, đa d ạn g hóa các phưdng tiệ n giao
thông công cộng
- T ă n g c ư ò n g k iểm tra , th a n h tra và x ử lý cá c vi
phạm , áp dụ n g các chẽ tà i xử p h ạ t m ạ n h đ ể rả n đe
T ản g cưồng phôi hỢp giừa các ban n g àn h , các cấp
ch ín h q u y ển đ ịa phư ơng, các t ổ chức q u ần c h ú n g , xồ
hội vào q u ản lý
■ T ă n g cư ờn g cô n g tá c tu y ê n tr u y ề n , g iá o dục
p h á p lu ậ t để n â n g cao ý thức tự giác tu â n th ủ p h á p
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUÀN LÝ NHÀ N ư ớ c ở ĐÔ THỊ
Trang 15lu ậ t, n â n g cao ý thứ c trá ch n h iệ m cộ n g đồn g tron g
q u ản lý giữ g ìn trậ t tự, ký cư ơn g g ia o th ô n g đô th ị.
C hương II Thực trạ n g trậ t tự, Kỷ cư dng tro n g quàn lý nhà nư óc vế dõ th ị
ả n h hưởng rấ t lớn đ ế n sự p h á t tr iể n k in h tê củ a các
đô th ị, đặc b iệt là H à N ộ i và th à n h phô' H ổ C hí M inh
H iệ n n ay, H à N ội và th à n h phô” H ồ C h í M in h có gần
4 0 đ iểm th ư òn g x à y ra ùn tắ c g ia o th ô n g , th ò i g ia n ù n
tắ c n h iề u giờ g â y t h iệ t h ạ i lớn v ề k in h tế ưóc tín h tạ i
H à N ộ i k h o à n g 1 tỷ đ ồ n g /n g à y và th à n h phô' H ồ C hí
M in h là 5 tỷ đ ồn g/n gày.
• Xây d ự n g p h á t tr iể n đô th ị n h ữ n g năm qu a đă
k h ô n g dáp ứ n g các chỉ tiêu tro n g q u y h oạch p h á t triển
g ia o th ô n g đô th ị đă đưỢc p h ê d u y ệt N h iề u tu y ến
đưòng không đưỢc đ ầ u tư xây dựng M ột sô' chỉ số
Trang 16q u a n trọ n g về giao th ô n g đò th ị như tỷ lệ đ ấ t giao
- C ấu trú c m ạ n g lưới g ia o thông b ấ t hỢp lý , đ ư ò n g
p h â n bô" không đều, m ấ t c â n đôl giữa các k h u vực,
giữa giao thông động và tĩn h Các n ú t giao th ô n g h ầu
n h ư chỉ là đồng mức, nhỏ và hẹp T ại th à n h p h ố H à
Nội và th à n h phô” Hồ C hí M inh, các đường v à n h đai
và các đưòng xuyên tâ m xây dựng chậm , m ặ t c ắ t nhỏ,
n ă n g lực vận ch uyển thấp
■ Q u ả n lý xây d ự n g dọc theo các tu y ế n đường còn yếu kém Việc cấp đ ấ t còn tù y tiện dẫn đ ến p h á vờ quy
đ ịn h quy hoạch x ây d ự n g giao thông đô thị
- S ự g ia tă n g d â n sô^ v à phư ơng tiệ n g ia o th ô n g
q u á n h a n h , n h ấ t là g ia o th ô n g cá n h â n T ừ n ă m 1990
đ ến n ă m 2 0 0 1 , p h ư ơ n g tiệ n g ia o th ô n g đư ờng b ộ tă n g
6 ,2 lầ n T ron g 2 n ă m 2 0 0 1 - 2 0 0 2 , sô" lư ợ ng x e m á y
tả n g 30% m ỗi n ă m đ ã g â y n ê n n ạn ù n tắ c giao th ô n g
v à ô n h iễ m m ôi trư òng.
GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUÀN LÝ NHÀ N ư ớ c ỏ ĐÔ THỊ
Trang 17- H ệ thốhg vậ n tải h à n h khách cô n g cộ n g còn
nhiểu yếu kém, chi có các tu y ế n xe b uý t (chưa có xe
điện ngầm, tr ê n m ặ t đất, tr ê n cao) với tỷ lệ h àn h
k h ách chưa cao Lý do có n h iều song c hủ yếu là do hệ
thông các tu y ế n v ận tả i h à n h k h ách công cộng có m ậ t
độ p h ủ tuy ến thấp , lại không liên th ô n g vói n h a u , gây
bâ't tiệ n cho ngưòi sử dụng
- Ý thử c chá'p h à n h q u y đ ịn h củ a p h á p lu ậ t khi
th a m gia giao thông của ngưòi dân còn th ấ p , th iếu tự
giác ch ủ yếu do việc xử lý các sai phạm , n h ậ n hôì lộ
ch ư a nghiêm
- S ự k ế t hỢp giữ a các b a n n g à n h , các câ'p chưa
đồng bộ, thông n h ấ t và c h ậ t chẽ, n h iều khi lại có
n h ữ n g q u y ết đ ịn h trá i ngược n h a u (xóa chợ cóc, buôn
b án vỉa hè )
• H ệ thốhg p háp lu ậ t chư a hoàn thiện, c h ế tài xử lý
chưa đủ sức ră n đe, việc tu y ên truyền, giáo dục pháp
lu ậ t giao thông chưa sâu rộng, thỏi quen bâ"t chấp lu ậ t
p háp còn nhiều (di bộ, phương tiện xe hai bánh)
■ C ông tác đào tạo lá i xe cấp g iâ y p h ép lá i xe chư a
dảm báo về c h ấ t lượng Cóng tác đ ăn g kiểm chưa c hặt
chẽ, thưòng xuyén, còn n h iều xe qu á nién h ạ n sử
d ụ n g lưu h à n h tr ê n đưòng phô”
C hương il Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cưđng tro n g quản lý nhà nư ớc vể đô th ị
Trang 18- C hưa đa d ạ n g hóa các lo ạ i h ìn h vận tải hành
k h á ch công cộng, ch ư a th u h ú t được sự th a m gia của
các th à n h p h ầ n k in h t ế vào v ậ n tả i h à n h k h ách một
cách h ữ u h iệu V ò n n g â n sá ch d à n h ch o g ia o th ô n g
còn th ấ p
• C ông tác đ ầ u tư p h á t triển k ế t câu h ạ tầ n g giao
th ô n g đô th ị k h ô n g đáp ứ ng được n h u cầu p h á t triển
k in h t ế - x ã h ội cộ n g vối sự g ia tă n g dân sô và các
phương tiệ n g ia o th ô n g cá n h â n G iao th ô n g đô thị
h iện n a y ch ư a p h á t tr iể n c h ủ y ếu là đường bộ v ậ n tả i
TRONG QUÀN LÝ NHÀ Nước ỏ ĐÔ THỊ
T rậ t tự kỷ cư ơn g tro n g lìn h vực cấp nưóc đô thị
tron g n h ữ n g n ă m q u a đã có n h ũ n g tiế n bộ n h á t định,
cụ th ê n h ư sau:
Trang 19- Đ ả ban h à n h được các văn b ản pháp lu ậ t, pháp
q u v tạo cơ sỏ p h á t triển n g à n h nưổc, k h a i th á c sử
d ụ n g và c u n g câ p dịch vụ nưốc sạ ch cho d â n vói ch ấ t
lư ợ n g và sô'lượng có tă n g lên 0 th à n h phô’ H á i P h òng
n ế u năm 1994 có 3 2 4 2 3 0 người được cấp nước sạch
(q u a công ty) vói lư ợng nước cấp là 110 lít/n g ư ò i/n g à y ,
th ì năm 2 0 0 3 là k h o ả n g 6 0 0 ,0 0 0 ngư òi và lư ợ n g nưóc
câ p là 130 lít/ngư ời/ngày.
■ Đ à tiến h àn h so ạ n th á o đ ịn h hướng, ch iến lược
p h á t triển nước sạch , q u y hoạch cải tạo, m ỏ rộng và
tậ p tru n g đầu tư n â n g cáp k ết câu h ạ tầ n g cấp nưóc
đô thị Các nh à m áy nước cũ trưdk: đây đã xuống cấp,
h ư h ỏn g n a v được n á n g cấp h iện đ ại hóa, m ạ n g lưới
đ ư òn g ôn g tru v ẽn dẫn, p h ân phối từ n g bưóc được cải
tạ o , th a y thế, lắp mới và mỏ rộng T ại H à N ội, H ải
P hòng, th à n h phô' Hồ C hí M inh, cô n g suâ't k h a i th ác
cá c n h à m áy nưỏc đ ạ t 9 0 “ó ■ 105% cô n g s u ấ t th iế t k ế (cá nước là k h o ả n g 8õ%).
- Đ ã h u v đ ộ n g được n h i ề u nguồn vôVi tro n g nước,
vôn tài trỢ của các ch ín h phủ, các tô chứ c tà i ch ín h
quòc t ế để đ ầu tư p h á t triển n g à n h câ"p nư óc sạch
đô th ị và do n h iề u cơ q u an, d o a n h n g h iệ p q u ả n lý
k h a i thác.
C hưđng II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cư ơng tro n g quản lý nhà nước về đô th ị
Trang 20• Đ ã tổ chức được hệ thôVig cơ q u an q u ả n lý câ”p
nư óc (côn g ty câ'p nước đô thị) C ác công ty n à y có trách
n h iệ m lậ p q u y h o ạ c h , đ ầu tư c ả i tạo n â n g câ'p mở
rộn g, t ổ c h ú c k h a i th á c c u n g cấp nưóc, k iểm tr a g iá m
đ ồ n g h ồ đo đ ếm , tr ạ tiề n nước, b ảo v ệ n gu ồn n ư ớ c )’
V iệc tă n g c ư ò n g k iể m tra, th a n h tra, x ủ lý các vi
p h ạ m được tă n g cường.
GIÀI PHÁP Cơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ N ước ỏ ĐÔ THỊ
Trang 21còn m a n g tín h bao cấp th ụ động, c h ư a p h á t h u y được vai trò ch ủ đ ộn g tro n g s ả n x u ấ t k in h d o a n h C á c côn g
ty cấp nưốc ch ư a có k h ả n ã n g tự c h ủ v ề tà i c h ín h đ ể chi trả v à đ ầ u tư p h á t triển C ô n g tá c q uy h o ạ c h cấp
r.ưóc ch ư a th ậ t sự được đẩy m ạ n h th e o y ê u c ầ u V iệc quản lý tà i n g u y ê n nước còn n h iề u b ấ t c ậ p , c h ư a được các n g à n h , các câp, các địa p h ư ơ n g q u a n tâ m đ ú n g
m ứ c , d ẫ n đ ến tìn h tr ạ n g b u ô n g lỏ n g q u ả n lý , g â y tác động x â u đến c h ấ t lư ợ ng n g u ồ n nư óc.
- H iệu q u ả và c h ấ t lượng dịch v ụ c ấ p nưóc sạch
còn th ấ p V iệc tạ o n g u ồ n nước d ịch v ụ câ”p nư óc ch ư a hỢp lý N h iê u v ù n g d ân cư r â t c ầ n n ư ổ c n h ư n g k h ả
n án g c u n g cấp nưốc ch ư a đáp ứ n g được, n gư ợ c lạ i có nhữ ng nơi th ừ a nước k h ô n g k h a i th á c h ế t c ô n g s u ấ t
Tý lệ nước câp ch o các đô thị còn th ấ p , đ ạ t g ầ n 70%
dân số, tiê u ch u ẩ n độ 100 líư n ^ ờ i/n g à y (các đô th ị kh ác
th ấp hơn), T ỷ lệ nưóc th ấ t th o á t còn c a o , k h o ả n g 40%
C hất lư ợ ng nước sa u k h i xử lý t ạ i m ộ t sô’ n ơ i c h ư a đ ạ t
tiêu c h u ẩ n v ệ sin h quy đ ịn h (H à N ộ i, th à n h p h ố Hồ
C hí M in h ).
■ Cơ ch ế, ch ín h sá c h qu ân lý c â p nư ớc còn c h ậ m đổi m ái Các c h ín h sá ch v ề q u ả n lý v à p h á t tr iể n ngàn h cấp nước, n h ấ t là ch ín h s á c h t à i c h ín h c h ư a rõ
C hư dng II T hự c trạ n g trậ t tự, k ỷ c ư ơ n g tro n g quàn lý nhà n ư ớ c vể đ ò th ị
Trang 22ràng, m in h bạch, h o ạ t động còn m ang n ặ n g tin h bao
cấp đ ầu tư, quản lý th eo lôi h à n h chính, ch ư a chuyển
m ạ n h s a n g k in h d o a n h n ê n h iệ u quả th ấ p G iá nưóc
và cơ c h ế tài chính chưa p h ù hỢp, chưa tín h đúng,
tín h đủ để tạo k h ả n ă n g t r ả nỢ vô”n vay, giá còn quá
th ấp , chưa p hân biệt và q u ả n lý th u rỗ ràn g , minh
bạch (giá sinh hoạt, giá s ả n x u ấ t kinh doanh )
• N ă n g lực q u ả n lý củ a các cơ q u a n q u à n lý cấp
nưdc còn n h iề u y ế u k é m , h ạ n ch ế T rìn h độ ch u yên
m ôn n g h iệ p vụ c ủ a c á n bộ q u ả n lý ch ư a đ áp ứ n g yêu
cầu H ệ th ô n g dịch v ụ câ'p nước ch u a được r à n h m ạch
và côn g bàng, tà i c h ín h ch ư a làn h m ạ n h V iệc áp
d ụ n g k ỹ th u ậ t côn g n g h ệ đo đếm chư a đ ồ n g bộ (đồng
hồ đo nưóc) Sự th a m g ia c ủ a cộ n g đồng d â n cư trong
đ ầu tư, q u ả n lý v à c u n g c ấ p dịch v ụ c ấ p nưóc chưa
■ Tốc độ tổ n g d â n sô” q u á n h a n h , v iệc đầu tư p h á t
tr iể n câp nưỏc h ạ n h ẹp , k h ô n g th eo k ịp n h u cầu.
GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIỂT LẬP TRẬT Tự KỲ CƯƠNG
TRONG QUÀN LÝ NHÀ Nước ỏ ĐÔ THỊ
Trang 23• T iến độ triển k h a i các dự á n cấ p nước ch ậ m đo
th ò i g ia n ch u ẩ n bị, phê d u y ệt, đ âu th ầ u kéo dài C ông tác g iẩ i phóng m ặ t b à n g gặ p n h iề u kh ó k h ả n , g iả i
• Sự ò n h iễm n g u ồ n nước n g ầ m ch ư a được k iểm
s o á t c h ặ t ch ẽ làm cho c h ấ t lượng nưóc cấ p ch ư a đảm bảo qu y định v ệ sin h , đ ồ n g th ò i còn p h ổ b iến tìn h
tr ạ n g dục p h á đ ư òn g ô n g tự p h á t c ủ a d ã n m à ch ư a được n g ă n c h ặ n có h iệu quà c ủ n g là m b ẩ n n gu ồn nước câ'p.
- C ông tá c q u ản lý câp nước còn n h iể u y ếu kém
ch ư a đáp ứ n g được cá c y ê u cáu p h á t tr iể n k in h tế , xả hội đòi sôn g dán sin h , chư a th ậ t sự c6 trậ t tự kỳ cưđng th eo đ ú n g q u y hoạch, k ế h oạch và pháp lu ậ t.
- C hưa có cd chế, ch ín h sá ch để h u y đ ộn g sự th a m gia đầu tư p h á t triển của các th à n h p h ầ n k in h tế, của
cộ n g đồng dân cư.
C hưong II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cương tro n g quàn lý nhà nước về dô th ị
Trang 243 Q u ả n lý n h à n ư ổ c v ề th o á t n ư ở c
GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ NƯÒC ỏ ĐÒ THỊ _
T rong lĩn h vực th o á t nưóc đô th ị tạ i các th à n h phô
trực thuộc tru n g ương, công tác q u ả n lý n h à nước đã
th u được n h ữ n g k ết quả:
• S o n g so n g vỏi việc lập quy h o ạ c h tổ n g th ế p h á t
triể n không gian đô thị, việc n g h iên c ú u lậ p quy
hoạch xây đựng p h á t triể n h ạ tầ n g đô th ị, tro n g dó kết
câu hệ th ô n g th o á t nưóc đô th ị đ ã được tr iể n khai Các
đô th ị đ ã tiê n h à n h lập quy hoạch tổ ng th ể th o á t nưỏc
g ia i đ o ạ n 2 0 0 0 - 2 0 1 0 và đ ịn h h ư ớ ng đ ế n n à m 2 0 2 0
- Đ ã v à đ a n g tậ p tr u n g k h a i th á c cá c n g u ồ n vô”n
trong nưốc và nưỏc ngoài để đ ầ u tư cải tạo, n â n g cấp
và mở rộng’ hệ thông th o á t nưốc đô th ị như:
+ T h à n h phô' H à Nội vay vốh C h ín h p h ủ N h ặ t
Bàn, P h ầ n L a n đang tiế n h à n h cải tạ o hệ thông
th o á t nưóc giai đoạn I, bao gồm cải tạo, n â n g câp các
sông, mương th o á t nước, m ột sô' tu y ế n cống chính, các
hồ điều h òa và xây dựng trạ m bơm cưõng bức tại Yên
Sỏ, cô n g suâ't 4 5 0 0 0 mVs;
Trang 25+ T h à n h p h ố H ải P h ò n g v a y vốn N g â n h à n g th ê giới íW B ) đ a n g tr iể n k h a i th i cô n g cải tạ o và x â y dự ng
h ệ thỏVig cô n g v à m ương th o á t nước, h ệ th ô n g các hồ
đ iểu hòa cô n g n g ă n triều cư ò n g v à các trạm bdm cưỡng bức;
+ T h à n h phô' Đ à N ă n g v a y vốn N g á n h à n g th ê giới đ a n g tiế n h à n h cải tạo và x â y đ ự n g h ệ th ô n g
m ương và côVig th o á t nước, trạ m xử lý nưốc th ả i b ằ n g
Lưu vực k ê n h Đ ổi, k ên h T ẻ (vôn C h ín h p h ủ N h ậ t
B ản) đ ể cài tạ o h ệ thôVig m ương, côVig th o á t nưóc, các
tu y ế n cô n g bao v à g iế n g tách.
Lưu vực T â n H óa - Lò G ôm (vôVi A D B) để cải tạo
v à n â n g cấp h ệ th ố n g m ương c ố n g th o á t nước tro n g
lưu vực
- Đ ầ u tư n á n g cao n ă n g lực củ a các cô n g ty th o á t
C hư ơng II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cư ơng tro n g quản lý nhà nư dc về đô th ị
Trang 26nưóc đô th ị n h ư tr a n g b ị x e m á y c h u y ê n đ ù n g, đàc tạo
cá n bộ, cô n g n h â n vậ n h à n h , tr iể n k h a i ch ư ơ n g t*ình
n á n g cao d â n trí tr o n g sử d ụ n g h ệ thôVig th o á t tước
đô thị.
- Cải tạo các c ô n g trìn h th o á t nưốc n h ư k è S)ng
hồ, n ạ o v é t lòn g sô n g , lò n g hổ và k ên h m ư dng tlo á t nước, x â y d ự n g h ệ th ô n g cổhg, đường ô n g th u Ịom nước th ả i, g iả i tỏ a lấ n ch iếm đ ấ t đ ai để khdi tlô n g đòn g ch ảy M ột sô’ nơi đă x â y d ự n g h ệ thôVig tio á t nưóc m ư a tá ch k h ỏ i h ệ th ố h g th u gom nước th ả i.
- T ăn g cư òn g cô n g tá c th a n h tra, k iểm tra , x i lý các vi phạm
V ói n h ũ n g cô' g ắ n g và k ế t q u ả trên , tin h lìn h
th o á t nưóc ở các th à n h phô^ trực th u ộc tr u n g Iơng
đ a n g d ần được c ả i th iện
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯCWG
TRONG QUÀN LÝ NHÀ N ư ớ c ở ĐÔ TH|
B ên cạ n h n h ữ n g k ế t q u ả đ ạ t được n ê u tr ê n , cuản
lý n h à nước v ề th o á t nước đô th ị ở các th à n h ph ố-rự c
th u ộc tru n g ương còn có n h ữ n g y ê u k ém sau:
- H ệ th ố n g th o á t nước các đô th ị còn rấ t lạ c lậ u ,
Trang 27C hư ơng II T hự c trạ n g trậ t tự, k ỷ cư ơng tro n g quản lý nhã nước vể dô th ị
k h ó n g đ ồn g bộ ch ư a đ áp ứ ng nhu cầ u p h á t triển kinh
tế , x ã hội và a n to à n v ệ sin h đô th ị T ý lệ c h iể u dài
cống tr ê n đầu ngứòi dân còn th ấ p (khoảng 0,2 • 0,25
m /n gư òi, t h ế giới là 2 m /ngư òi) K hả n ả n g ph ục v ụ của
h ệ th ô n g th o á t nưốc còn th ấp (chỉ mới đ á p ứ n g 60%
n h u cầ u ), 50% tu y ến côVig bị hư h ỏn g, 30% đã xu ố n g cấp, c h ì có 20% mới x â y d ự n g còn tốt.
• T ìn h trạ n g n gập ú n g vẩ n còn d iễ n ra thư ờng
x u y ê n , các đ iểm n gập ú n g tă n g và th ò i g ia n ú n g ngập kéo d à i (do tá c n g h ẽn côn g, ôVig th o á t vì c h ấ t th ả i xây
b ện h v iện cục bộ n h ư B ện h v iện V iệt - T iệp (H ải
P h ò n g ) B ện h v iện 108, B ạch M ai, T h ụ y Đ iể n (H à
Nội) Bệnh viện c (Đà N ăng) T uy nhiên, một sô"
Trang 28không giảm (vứt p h ế th ả i ra sông hồ, công r ã n h thoát nưốc, lấ n chiếm bò sông, bờ mương th o á t nước gây càn trờ và h ạ n c h ế dòng chảy ) C hê tà i xử p h ạ t còn qurt nhẹ ch ư a có tín h r ă n đe, việc xủ lý chưa n g h iêm minh Công tác tuyên tru y ề n giáo dục p h á p lu ậ t và n â n g cao
ý thức tự giác của ngưòi d ân chưa được th ư ờ n g xuyên, sâu rộng T r ậ t tự kỷ cương n h ìn ch u n g còn y ếu kém
Hệ thôVig p h á p lu ậ t chưa đầy đủ, cụ thể Đ ầu tư còn
đ ế t t h ẩ m th ấ u Ý thứ c ch ấ p h à n h p h á p lu ậ t, b ảo vệ công tr ìn h th o á t nưốc c ủ a d â n còn th ấ p và k h ô n g tự giác H iệu q u ả q u ả n lý chưa cao, ch ư a th ư ờ n g xuyên, liên tụ c và bao q u á t được mọi ndi, mọi lúc C hê tà i XLl
p h ạ t h iệ u q u ả th ấ p n ê n vị p h ạ m t á i d iễn th ư ò n g xuyên Công tá c n ạo v é t công, m ư đng ch ư a được tiến
h à n h thư ờ ng xuy ên
GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ Nước ở ĐÔ THỊ
Trang 294 Q u ả n lý n h à n ư ớ c v ề c h iế u s á n g đ ô th ị
C hưđng li Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cư ong tro n g quản lý nhà nư ớc về đô th ị
T rong n h ũ n g n ãm qua, cùng với tốc độ p h á t triển
k in h tê • xã hội, d â n cư, đ â t đ ai chiếu sán g đô thị
cũng được q u an tâ m đầu tư p h á t triển, n â n g cấp mỏ
rộng và hiện đ ại hóa để phục vụ n h u cầu sinh hoạt
của người dán góp p h ầ n thúc đ ẩy p h á t triể n kinh tế,
xã hội, kiểm soát tr ậ t tự, a n ninh, a n to à n đô thị,
phòng chống các tệ n ạ n xã hội N hững k ết qu ả th u
được n h ư sau:
- Hệ th ố n g ch iếu s á n g đò thị n g à y c à n g đ ư ợ c mở
rộng, n â n g cấp h iệ n đại hóa và đa d ạ n g hóa, k h ôn g
n h ữ n g chỉ c h iế u s á n g đường p h ố m à còn c h iế u sá n g
các k h ô n g g ia n chức n ă n g , c ô n g trìn h k iến trúc,
q u ả n g cáo, s â n vưòn N h iề u th à n h tự u công n g h ệ cao
đ ã được áp dụn g đé hiện đại hóa hệ thông chiếu sáng,
t iế t k iệm đ iện n ă n g , tạ o m ỹ q u an v ă n m in h , h iện đại
T ại cá c th à n h p h ố trực th u ộ c tr u n g ương, h ệ th ô n g
c h iê u s á n g đã được đưa v ề các n g õ xóm nội th à n h và
các th ị trân n goại th à n h T ỷ lệ cá c đ ư òn g p h ố được
c h iế u s á n g đ ạ t từ 70% đến 90%.
Trang 30• C ác th à n h phô đ ều đả lậ p quy hoạch h ệ thònp
ch iế u sá n g , tậ p tr u n g h u y đ ộn g các n g u ồ n vốn đ ầu tư
p h á t triể n Các đơn vỊ chiếu s á n g đô th ị đã đưa vào sừ
d ụ n g các th iế t bị c h iế u s á n g h iện đại, h iệ u s u ấ t cao
tuổi th ọ lân, có tin h th ẩ m mỹ Hệ th ô ng cột đèn, chóa
đ èn , c á p đ iện đã được c ả i tiế n để có tín h n ả n g phù hỢp, h iệ u s u ấ t á n h s á n g cao, p h ù hỢp với k iến trú c và
không gian đường phô' (dây đi ngầm) Cải tiế n hộ
th ố h g đ iểu k h iể n th e o h ư ó n g tự đ ộn g hóa th ô n g qua rơle th ờ i gian.
q u a n trự c tiếp đến người đân N hà nước và chính
q u y ển đô th ị bỏ vốn đ ầu tư x â y dự n g p h ụ c v ụ cho d âĩi
v à n g ư ò i dân được h ư ở n g lợi ch o n ên h ầ u như rấ t ít có
vi p h ạm
GIẢI PHÁP C ơ BẢN OỂ THIỂT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ N ư ớ c ỏ ĐÕ THỊ
Trang 31C hưong II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cưdng tro n g quản lý nhà n ư ớ c về đô ỉh ị
B ên cạ n h n h ũ n g k ế t q u ả trên , q u ản lý n h à nước
v ề ch iếu sá n g đô th ị ở các th à n h phô”còn có n h ữ n g tồn
tạ i sau:
■ Các th à n h phố cho tới n a y ch ư a có q u y h o ạ ch hệ
th ô n g ch iếu s á n g đ ến g ia i đoạn 2 0 1 0 v à đ ịn h hư âng
ch o đ ến n ảm 2020 Đ ổn g th ò i, tro n g quy h oạch x ả y
dự n g đô th ị, việc quy hoạch h ệ th ố n g ch iếu s á n g đò th ị
h ầ u n h ư k h ôn g được đề cập đ ến , n ê n g â y k h ó k h ăn cho côn g tác lập kê hoạch đầu tư x â y dựng, p h á t triển
cũ n g như q u ả n lý hệ th ố n g c h iê u sá n g
■ H o ạ t độn g và tổ chức củ a các cơ q u an q u ả n lý
c h iế u sá n g đô th ị còn y ế u kém D iệ n p h ủ s á n g chưa
đ ạ t 100% các đưòng, n g õ tro n g nội th à n h , v ừ a khó
k h ă n p h iền hà cho d ân đi lại, vừ a là m ản h đ ấ t đ ể tội
p h ạ m và tệ n ạ n xã hội có cơ h ội p h á t triển.
■ H oạt động cú a cơ q u an q u á n lý c h iế u s á n g còn
th iế u sự q u an tâ m , phôi hợp củ a ch ín h q u y ền địa phư ơng n ên v ẩn tồn tại n h ữ n g vi p h ạm p h á h o ạ i, lấ y
cắ p tài sâ n , x â y d ự n g n h à cử a cô n g tr ìn h g â y khó
k h ă n cho việc sủ d ụ n g hệ thôVig c h iế u s á n g
Trang 32- N g u ồ n k in h p h í đ ể đ ầ u t ư cho c h iế u s á n g h ạ n
hẹp, g iá b á n đ iệ n c ủ a cô n g ty đ iện lực cho c h iế u s á n g
đô th ị cao, c h ư a b a n h à n h ch ín h sá ch th u p h i c h iế u
p h ả i đ ả m b ả o sự h à i h ò a thôVig nhâ't giữ a cả n h q u an
th iê n n h iê n v à c ả n h q u a n n h â n tạo, tạo lập n ê n c ả n h
q u a n r iê n g ch o từ n g đô th ị vừ a v ă n m in h , h iệ n đại
vừa p ừ g ìn p h á t h u y b ản sắ c v ả n h óa tr u y ề n tỉ)ô n g
d ân tôc.
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ C Ư 0N 6
TRONG QUÁN LÝ NHÀ Nước à ĐÒ THỊ
Q u ản lý n h à nư ỏc v ê can h qu an đô th ị tại các th ành
phô' đă đ ạ t được sự c h u y ể n b iến v à k ế t q u ả s a u đây:
Trang 33- T rên cơ sỏ đ ịn h hư ớng p h á t tr iể n n ề n k iế n trúc
V iệt N a m đã được C h ín h p h ủ p h ê d u y ệ t, c á c v ă n bản hưóng d ẫn của Bộ X ây dựng Bộ V ă n h ó a ■ T h ô n g t i n
ch ín h q u y ên các đô th ị đă q u a n tâ m h ơ n đ ế n v iệ c cải
th iện c ả n h q u a n đô th ị N h ìn c h u n g bộ m ặ t đô thị, đưòng p h ố đa d ạn g, k h a n g tr a n g , s ạ c h đ ẹp hơn.
■ C h ín h q u y ển các đô th ị đ ã b a n h à n h các quy định vê việc bảo vệ, d u y tu , b ảo d ư õ n g v à q u ả n lý các công trìn h k iế n trúc, lịch sử, v à n h ó a có g iá trị, các
kh u phô' cổ, d a n h lam th ắ n g c ả n h lồ n g g h é p q u ả n lý
k iến trú c tro n g cấp p h ép x â y d ự n g các c ô n g trìn h trong đô thị.
- N h iê u đ ư òn g p h ố đã được m ở rộ n g v à x â y dựng
m ới với h ệ th ô n g câ y x a n h và các vư ờ n h o a , tiể u cản h
H ệ th ô n g c h iế u s á n g đỏ th ị đã được q u a n tâ m đ ầ u tư
H ầu h ế t các đường phô đều có h ệ th ô n g đ è n ch iếu
sá n g b ên đường và đ èn tra n g trí đ à g ó p p h ầ n là m đẹp
k iên trú c c ả n h q u a n đô th ị.
C ác kh u đô th ị m ối có cơ sở h ạ tầ n g đ ồ n g bộ được hình th à n h , h ìn h th ứ c k iế n trú c đ ẹp , p h o n g p h ú , môi triíòn g k h u ở tro n g sạ ch , v á n m in h M ột sô" k h u n h à ổ
ch u ột tr ê n k ên h rạch hoặc các x ó m liể u c ũ n g đưỢc giải
C hư ơng II Thực trạ n g trậ t tự , k ỷ c ư ờ n g tro n g quản lý nhà n ư ớ c v ể đ ô th ị
Trang 34tỏa hoặc c ả i tạ o n â n g cấp, góp p h ầ n tíc h cực cả i th iệ n
m ỹ qu an đô th ị.
- Các di s ả n v ã n h ó a và các côn g tr ìn h k iế n trú c
có giá tr ị tiê u b iể u ch o các th ò i k ỳ lịc h sử đã được
ch ín h q u y ề n đ ịa p h ư ơ n g coi trọ n g , x ế p h ạ n g , g ìn giữ
B ả n đồ cá c k h u b ả o tồ n th iê n n h iê n đã được Bộ K hoa học, C ô n g n g h ệ v à M ôi trư ờng lậ p n ă m 2001.
■ C ả n h q u a n th iê n n h iê n bước đ ầ u được gìn giữ,
n â n g cấ p H ệ th ổ h g s ô n g hồ được kè bò, tr ồ n g c â v
x a n h Sô" lư ợ n g c ô n g v iê n câ y x a n h ỏ nội th à n h có
ch iều h ư ổ n g t ă n g đ á n g kể ỏ H à N ội, đ iệ n tíc h vư òn
h o a côn g v iê n tả n g từ 34 h a lê n 157 h a, gấp 4 ,6 lầ n so vói n ă m 1954.
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIỂT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ N ư ớ c ở Đ ồ THỊ
B ên c ạ n h n h ữ n g c h u y ể n b iế n tích cực n h ữ n g k ế t
q u ả đ ã đ ạ t đưỢc tr o n g q u ả n lý n h à nước v ể tr ậ t tự kỷ cương, c ả n h q u a n đô th ị tạ i các th à n h phô' trự c th u ộ c tru n g ư ơ n g còn có n h ữ n g tồ n t ạ i y ế u k ém sau:
- S ự p h á t tr iể n c ả n h q u a n c ủ a các đô th ị ch ư a định h ìn h được m ộ t p h o n g cách , chư a có n é t đặc th ù
Trang 35r iên g của từ n g đ ịa phương c ũ n g n h ư c h ư a có b ả n sắc
d ân tộc T rậ t tự k iế n trúc, các còng Irìn h k iế n tr ú c của
dó th ị nói c h u n g và của các tu y ến p h ô n ó i h ẽ n g chưa được th iế t lập Các côn g trình k iến trú c x â y d ự n g với
k iếu d á n g k iế n trúc tư ơ ng dô’i giôn g n h a u , tù y th e o sỏ
th ích , th eo th ị h iếu củ a các ch ủ đầu tư n h ư th ò i tra n g
và la i tạ p cả k iến trúc nước ngoài, v ì v ậ y , th iế u sự h ài hoà tro n g bức tra n h tố n g th ế cúa cả đô th ị.
• Q u à n lý càn h q u an các tu y ến đ ư ò n g , tu y ế n phô*
ch ư a được c h ú trọ n g và đ án h giá đ ú n g , bởi k iế n trúc các tu y ến đường là m ột phần rất q u a n tr ọ n g củ a bộ
m ặ t đô th ị T hực tr ạ n g h iệ n n ay cho th â y , ỏ n h iề u đô
th ị n gu ồn vô'n đầu tư h ạ tầ n g h ạn c h ế n ê n v iệ c quy hoạch tu y ế n đưòng, tu v ến phò ch ư a được q u a n tâm
• V iệc q u y hoạch tu y ến đưòng, tu y ế n phô’còn m anh
m ún vì p h ả i đáp ứ n g nhu cầu dát đai B èn c ạ n h đó là
C hư ơng II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ c ư d n g tro n g quản lỷ nhà nưòc vể đ ô th ị
Trang 36Sự lân chiếm lòng đường, vỉa hè để đỗ xe, buôn bán kinh doanh đả làm lộn xộn và m ất mỹ q u a n đô thị.
• N h ữ n g b iể n q u ả n g c á o n h iề u k ích cỡ, m à u sắc,
k iểu d á n g do q u ản lý lỏ n g lẻ o c ù n g vối h ệ th ô n g d ây
đ iện th o ạ i, đ iệ n d â n d ụ n g c h ằ n g c h ịt đã tạ o n ê n sự lộn xộ n v ề đ iểm n h ìn , n g o à i ra còn ả n h h ư ở n g đ ế n các
v â n đ ể k h á c n h ư g ia o th ô n g , a n to à n đô th ị k h i m ùa
m ư a b ão đ ến
• V iệc bảo tồn, tôn tạo các di sả n vă n h ó a lịch sử, cản h q u a n th iê n n h iê n và các cô n g trìn h k iế n trú c có
g iá trị còn n h iề u b ấ t cập C ông việc n à y đ ã được ch ú
ý nh ư n g chư a đưỢc tiê n h à n h thưòng xu yên và th iê u
hệ th ố h g , đôi khi bị x â m p h ạ m n g h iê m tr ọ n g là m b iến
d ạ n g hoặc m a i m ộ t các g iá trị v ỗ n h ó a v à lịc h sử vồn
có của các cô n g trìn h th e o th ò i gian.
- C ây x a n h là m ộ t y ế u tô’ góp p h ầ n k h ô n g nhỏ tron g việc tô đ iểm c ả n h q u a n v à b ảo v ệ m ô i tr ư ò n g dô
th ị n h ư n g c ũ n g ch ư a được đ ầ u tư đ ú n g m ức Đ a p h ầ n cây x a n h tạ i các đô th ị được trồ n g m ột cá ch tự p h á t,
k h ôn g có ý đồ tổ n g th ể , k h ô n g có người q u ả n lý, T h ảm
cá y x a n h là m ột v ấ n đ ề được n h iều quốc g ia tr ê n t h ế giới q u a n tà m 0 cá c nưốc p h á t triển tỷ lệ c â y x a n h trên đ ầ u n gư òi râ't cao n h ư W a sh in g to n (M ỹ) là 4 5 ,7
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ N ư ớ c ở ĐÔ THỊ
Trang 37m -/ngưòi, M oscova (N g a ) là 44 m^/ngưòi, V a cx a v a (Ba Lan) là 9 0 mVngười T ron g khi đó, d iện tíc h th ả m cây
x an h b ìn h q u â n đ ầ u n gư òi ở nưổc ta c h ỉ k h o ả n g 2-3
m -/ngưòi, riên g th à n h phô' Hồ C h í M in h , V iệ t Trì
cây x a n h th ì lạ i bị b iến th à n h n h ữ n g q u á n cà p h ê giải
k h á t K h o ả n g 10 n ả m trở lại đ ây, các đô th ị có chú ý
bô k h u y ế t n h ữ n g dải cây x an h đường phô', tu bổ cải
tạ o n h iề u côn g v iê n th à n h n h ữ n g m ả n g k h ô n g gian
xanh T u y n h iê n , v ẫ n còn rất n h iê u đ ư ò n g phô* chưa
có q u y hoạch d ả i c â y x a n h
N g u y ê n n h ă n c ủ a n h ữ n g tin h tr ạ n g trê n là do:
■ C ông tác quy h o ạ ch ch ư a đ áp ứ n g y ê u c ầ u p h á t triển Q uy h o ạ ch c h i tiế t xây d ự n g từ n g k h u chức
n ă n g ch ư a được lậ p m ột cách đ ồn g bộ và chư a được
n g h iê n cứu sâ u n ên k h i đưa v à o th ự c h iệ n k h ô n g đ ạt
được h iệu q u ả cao.
• T rìn h độ củ a k iến trú c sư q u y h o ạ ch v à k iế n trúc còn h a n chế.
C hư ong II T h ự c trạ n g trậ t tự, k ỳ cư ơng tro n g q u ản lý nhả nưóic vể đ ô th ị
Trang 38cô n g cộng, x ả rác ra đư òng phô’
- V ai trò của c ộ n g đ ồ n g tr o n g việc bảo v ệ cảnh
q u an đô th ị chư a được p h á t h u y T rìn h độ dân trí và
n h ậ n th ứ c v ề p h á t tr iể n k iế n trúc ch ư a cao C ông tác
th ô n g tin , tu y ê n tr u y ề n , p h ổ cậ p các tri thứ c v ề vă n hóa, k iế n trúc còn th iế u n h iề u v à ch ư a đ ạ t h iệ u quả.
GIẢI PHÁP C ơ BÀN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯCNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ N ước ở ĐÔ THỊ
2 Q u ả n lý n h à n ư ỏ c v é v ệ s in h m ô i trirò n g d ò thị
Vệ s in h m ôi trư ờ n g đô th ị là m ộ t y ế u tô' cực kỳ
q u a n tr ọ n g để đô th ị p h á t tr iể n b ể n v ữ n g , đê đảm
Trang 39bảo cho cuộc sôVig củ a d á n cư đó th ị tr o n g là n h , sức
k h ỏ e của con ngưòi được n â n g cao, c ả n h q u a n đõ th ị
sạ ch đẹp.
C hư ởng II Thực trạ n g trậ t tự, k ỷ cư ơng tro n g quàn (ỷ nhả nư ớc về đô th ị
T rong n h ữ n g năm qua, cô n g tác v ệ s in h và bảo vệ
m ôi trưòng đã được q u an tâ m n ê n đã có n h iê u tiê n bộ
hư ớ ng tă n g cư òng và đi vào n ề nếp, tr ậ t tự kỷ cương
Ý th ử c trách n h iệm v ề vệ s in h m ôi trư ờ n g củ a các cơ
q u a n , tổ chức, d oan h n g h iệp , đoàn th ể v à cộng đồng
d â n cư n g à v c à n g được n á n g cao.
- Các th à n h phó” đểu tiế n h à n h lập quy hoạch môi
trư ờ n g lồn g gh ép với lập quy h oạch x â y d ự n g đô th ị
C ác chính sá ch và giải pháp th ự c h iệ n q u y h oạch môi trư ờng được x â y dựng, h u y đ ộ n g đưỢc cá c n gu ồn vôVi
đ ầu tư cho công tác v ệ sin h m ôi trư ờ n g đô th ị T rong
Trang 40th ò i g ia n qua, các th à n h p h ố đã th ự c h iện n h iề u dự án
n ạ o v é t v à k ẻ đá k ên h m ương th o á t nước, ao h ồ tích nưỏc, x â y d ự n g v à c ả i tạ o h ệ th ố n g th u gom v à xử lý rác th ả i từ n g u ồ n vốh O D A và vô"n tro n g nước th eo
T hòng tư liê n tịch s ố O l/2001/T T L T -B K H C N M T -B X D
củ a Bộ K h oa học, C ông n g h ệ và M ôi trư ò n g v à B ộ Xảy
dự ng v ề v iệ c hướng d ẫ n các qu y đ ịn h v ề bảo v ệ môi trường đ ốì v ó i việc lự a ch ọn đ ịa đ iểm , x â y d ự n g v à vận
h à n h b ã i ch ôn lâ'p châ't th ả i C ác dự á n th u gom và xủ
lý rác th ả i k ế t hỢp với các dự á n th o á t nư ỏc và v ệ sin h
m ôi trư ờng đô th ị được tr iể n k h a i, cụ thể:
+ T h à n h phô H à N ộ i có dự á n x â y d ự n g b à i chồn rác th ả i N á m Sơn, X í n g h iệ p xử lý rác C ầ u D iễ n , lò đốt rác c ô n g n g h iệ p tạ i N a m Sơn từ vốh O D A c ủ a Táy
B a n N ha;
+ T h à n h phô Đ à N ẵ n g có d ự á n th o á t nưóc v à vệ sin h m ôi trư ò n g , m u a sấ m th iế t bị th u gom rác v à xáy
GIẢI PHÁP C ơ BẢN ĐỂ THIẾT LẬP TRẬT Tự, KỶ CƯƠNG
TRONG QUẢN LÝ NHÀ Nước ỏ ĐÔ TH|