Ebook Luật Thương mại Việt Nam dẫn giải (Tập 1): Phần 2

Ebook Luật Thương mại Việt Nam dẫn giải (Tập 1): Phần 2 trình bày đến bạn đọc những nội dung như: Những thương phiếu, hối phiếu, lệnh phiếu, chi phiếu, ngân hàng và nghiệp vụ ngân hàng. Mời các bạn cùng tham khảo để biết thêm các nội dung chi tiết.

CHUO'NG THT.r NHAT

Di~u ki~n hlnh th«'rc

* TIET I

NHft NG HlNH THUC BO BUQC

614 - Hoi phit~u la m(>t chU:ng khoiin chi co giii trj neu dU'Q'C lam Mng m(>t van thU' Thong thm'rng, van thU' nay Ia m(>t tU'-chU:ng thU', nhrmg d~c hi~t, ciillg co the Iii m(>t chU:ng thll' chll'ang-khe Hoi-phieu khong din phii.i chinh ngll'ai phiit l~ilh viet, chl can co chU: ky cua ngu-ai nay

Theo dieu llO TMP vii, dieu 4ll Dl}.'-thao, khi lam hoi phieu phai tua~ thu ciic the thU.c sau day :

615 ·~~ § I Phiii ghi ro viin thzc lam ra lii m{jt hOi phieu - Noi

ro ho-n, ta phieu phai bien each nao de trong do co dimg den danh

til- hOi-phieu; thong tllll'ang ngu-ai phiit l~nh ghi ding : "Yeu diu 6ng den ngay trlt cho 6ng X hay theo l~nh cua 6ng

ay so tien nhan ta hoi-phieu nay (hay : doi ll}.i ta hOi-phieu nay)" Nhll' v~y Iii du chi oco dng van thu· dU'9'C lam ra Iii m(>t ta

hoi p~ieu

Tru&c khi co silc-I~nh 1935, khong can phai chi ro tinh chat cua van thU' nhU' the, vii m6i khi co tranh tvng, toa-iin thU ang phai giai quyet van de van thU' co h(>i du yeu to m(>t hoi phieu hay khong Sll hilt hu(>c phai chi ro tinh chat cua van thu· Iii do sii~-I~nh 1935 d~t ra chieu theo Hi~p-U''&c Geneve da hilt chU'&c dien che cua D1rc-.Quoc S1J chi ro co ich I9'i Iii IU'u y ciic _dU'o-ng SJ!.", cho ·hq nh?n

3 3 6

My, Nh~t, Y, Vi~t-Nam, v.v ) thi danh tU "hOi phieu" phai drrgc ghi Mng ngon ngfr ay trong · ter phieu

chi ghi nhrr m9t tieu-de o· goc phieu, hay (y du·&i chfr ky, rna phai

chi SJ! yeu cii.u nay, nhU:ng h<_>c ly dong y rilng danh tU liy-quyen,

Dan-lu~t : trrang quan gifra ngll'eri phat l~nh va ngll'eri thv l~nh

l~nh khong the yeu cau ngll'eri thv l~nh chi tra tien drr&i dieu ki~n

cho SJ! chuyen n;u:i tha$ khO khan Nhung co the them vao hoi phieu m9t dieu-khoan but?c ngll'eri cam phieu phai xuat-trinh tai

ii~u m&i dlrQ'C tra tien ; nhfrng tai-li~u phai XUat trinh thrrerng lit

dvug tren thU'ang trrrerng quoc-te va dll'Q'C g<_>i la hoiin thu: hoi phieu,

hay de dan hoi phi'Bu (traite documcntaire)

3 3 7

san m{)t thai h?n uu·a trJnh, uieu 112 cho phep ghi uieu khoan sinh Ii'ri v&i so l1ii xuat vao hoi-phieu, vi ding khi phat l~uh, clma hiet Ull'9'C hoi-phieu se UU'9'C tra tien lite nao va, do u6, clnra tinh UU'O'C

ghi uieu khoan sinh li'd vag hOi phieu

Ngoai cac trU'i'rng h9·p tren, uieu kho.an sinh li'ri, neu uuvc ghi vao hoi phieu, se coi nhlr khong c6

hang con so, se lay so tien ghi toan chfr lam uich Neu so tien U1r9·c ghi nllieu Ian cimg hllng con so rna l1;1i khac nhau, se lay so nho nhat litm uich

ld1~c, nhU' chO, 0., nghe nghi~p, e6 the cho biet ngU'o·i thl,1 l~nh la

ai Thvc'te, tuy lu~t khong hlit hu{)c, hoi phi_eu con ghi o· hen d1r&i, phia triil/}iia chi cth ngu·i'ri th1,1 l~nh;

nh~n trong uieu 111, kholm 2 TMP Dieu 413 D1,r-thao cfmg chap

nh~n plnwng thii-c ay Nguo·i lam phieu~ c6 the phat l~rih ve cho

Chinh~c1,1C m:{)t ~ong-ty thuo·ng m1;1i ciing c6 the phat hanh hoi

ngay hoi phi en phili- UU'9'C trii tien Phiii ghi ro ky· h?ll ctg nhfrng quan thiet v&i ti'r hOi phieu coi chirng hanh u{)ng kip tho·i

3 3 8

a vue), dU'Q'C trlt tien ngay };:;hi nguo·i cam phieu Xllat trinh, trtr

trlnh (lettre de change a uncertain delai de vue) Vo·i hoi phiht nay,

ngtro·i th9 lnrcmg (hay m9t ngu·i'ri uiw khac tri-th-lt tam phieu) chi

dtr9·c lanh tien m9t tho·i gian san khi trinh phieu Lu?t khong djnh tho·i giau nay la bao nhieu ; ngll't)'i phat l~nh CO •the clll'f!'C tuy ti~n

an d!nh, va cac ngu·o·i hoi thi;l' khong tlU'9'C thay doi tho·i h?n riay Tho·i h?ll nay co lQ·i cho ngm':ri th\] l9nh ; do S\1' xuat trinh, ngu·o·i

si\p di[it cte tra Tho·i hQn kho·i dan tt1· ugay ngll'cl'i th9 l~nh clman nh?n hoi phieu ; neu hoi phieu khong du·9·c chuRn nh?n, thcl'i

- c) hoi phieu au'Q'C ,tra lien m{jt tlzo·i lzq.n SCill ngay plzat himh (lettre de change payable a un certain delai de date) Tuy

noi la tho·i h<,m san ngay phii:t hanh, nhtl'llg phai ci'in cl"1· vao ngay ghi tren hoi phieu, clnr khong pluli ngay ma, th\l'C S\l', hoi phieu

hoi phieu, vii.n phai lay ngay nay lam tho·i diem c!e tinh thi'ri hl).n Thv·c hanh, ngtri'ri ta thtri'rng dung hinh th{rc nay trong tnrcmg hQ·p no·i tra tien khOng dung cling m9t th{r l!ch ngay thang v6-i nai

nhfit df,nh Tn'rcmg hQ"p nay gilm ti~n nhat Ngay thang tra tien CtU'9'C ghi dich xac la ngay may, thftng may, VaO hOi phieu, khong

no·i phat hanh va no·i tnl tien dung hai thz'i: lf,ch klziic lihazt ; theo dien 134 TMP, trong tnri'rng hQ'p nay, ngay dao h?n, dtl'9'C coi nhll'

giai quyet dm;rc tat ca cac tmi'rng hQ"p ; thi d\1 hoi phietl phat hanh

-339

(y Vi~t-Nam va dinh ngay trlt tiih:i theo dtro·ng ljch la 15 thiing 6; neu hoi phieu dmtc tnt tien 0' mgt nO'i dung am lich thi thu:i'mg

1

de dinh ngay aao h?n

NO'i Hinh tien c6 the cung mgt dia-plmo·ng v&i no·i phih1 au:<;rc

tra tien t?i tr{I quan ci'ta mgt ngu:o•i khac, cung -,trll quiin VO'i ngtr()'j

phietl c6 clzl cfjnh cu· sa

quyen chl djnh m9t ngu:(}i khiic th¥· hzc!mg - S-.;r hlit huge nay la d! nhicn VI illJ,lC aich Clta · hoi phi en la ae tra tien cho mgt ngll'Cri nao a~ Danh tinh au·9·c ghi vao hoi phih1 'thu·cmg la danh tinh

chin.Q._ ,fihll-c ci'Ia ngu:ai th1,1 hu·o·ng, nhu:ng ciing c6 the Ia danh hi~u

si, mgt •· tai t1l:, ho~c thll'O'ng hi~u ci'Ia mgt nha huon

Ngu·cri th\[ hu·o·ng cam phieu, thu:(mg la mgt ngu·o·I th1r ha,

TMP ((fieu 413 D1,r thao) ngu·o·i th\1 hu:lmg c6 the chfnh lii ngu:ai plziit l~nh Van de dtr9·c a~t ra cho tmang hQ'p nay la ta phieu c6

aU\)'C hOi th1,r, lam XUat hi~n ngu·o·i th{r ha, (ngu·(rj aU:Q'C hoi thJ,r),

Editions Rousseau, n° 181, p · 201

Y kien nghjch : G Ripert Traite de droit commercial 1954, n° 1768

Ngu·eri phat l~nh cling c6 the chi dinh nhieu ngu·eri th\1 hu·&ng, ct8ng theri ci:uig dm;rc htrlmg, 'ho?c Hin lm;ri: th\1 hu·tmg, ke tnro·c

con gi de L.1i cho ngtro·i sau)

klzaan [~nh hcmh, (clause ll ordTe), llCU khong CO, hoi phieu Se khOng hoi tlll,l' Utr<!C : hoi th\l' la S\l' ghi chu, do ngtro·i th\l lmcmg,

ngtreri nao d6

T?i H<?i-nghi Geneve, ngrreri ta cho rilng trong phieu da co

ni~m ay, sllc-l~nh ngay -30-10~1935 (dieu 117, do~n 1) m<?t dilng,

the Ull'<?'C hOi tl~\l', va, dilng kh~c, hoi phieu chi khong Ull'<?'C dem

NO"i ilam hoi phieu hilt bui;lc phai dtrq·c ghi vao hOi phieu, ~tuy rilng·

'nay, nO'i l~p hoi phieu' Va no:i trlt tien CO the Cr cung m9t dia plni·O'ng ;

S\l' ghi chu no•j XUat phat hOi phiell chi COU CO ich lqi phap· ly

cho- trtro·ng h<?"p c6 tJ;anh chap gay ra m9t slj:' tll'O'ng xung gifra hai

ttr-;-phiip quoc-t~ Ue gilti quyet S\l' hl'O'ng Xtmg ay

341: :

Nh~t ky l~p hoi phieu din du:9·c ghi vi c6 lien quan v&i k)·

h~n ci'ra hoi-phi€m Thi dv trong <tru:img hgp hoi phien du·o·c tra

da du·9·c phat hanh ngay nao de tinh ra ngay tra tien Ghi nhiit

- "'' neu ghi mqt ngay le va niim ciing au, thi dl;t "tet dtri:Yng lich niim

chli-ng-thU', du:o,ng nhien c6 tin h,rc doi v&i cac dtro·Iig sr.r cfmg nhu· aoi

rilng nh~t k)' ay la sai

628 - ~ 8 - Pluli co chli: kf cita ngm'>'i plziit l~nh - Chfl' ky

Clla ngll'Cri phat l~nh quan trqng a?c bi~t VI CO h~u qua ch{rng to

S\l' tl'llg thu~n Clla ngtrc/i aa lam ra phieu! Ngm'l'i lam phieu chi can ky, khong can ghi dja chi nhu·ng phai k)' bang tay,, chu· ky

tnro·ng ve tnro·ng h9·p nay ; nhtrng cli't sao, dung con dau cling

Ng~ii.i~l'i lam phieu phai ky- li~n hoi vao to· phiht, dtr6·i dong chu·

lren ciic con/ niem dm;rc clan vao phieu de hi'ry bo nhfrng co~ niem

·TIET II

CHE-TAI VE NHUNG HiNH-THUC BO BUQC:

thi tat nhien phai CO nhu·ng che tai au·gc d\1' li~u de cac UU'CYllg Sl).'

"'"

- cac chi tiet Vll."a noi 0' ao\,ln tren, se khong CO gia trf mi)t hoi plzieu,

tn't· ba tnri'mg h<;rp san day :

phietl tii·c pho, ngh'ia la UU'CJ'C tra tien ngay khi xuat trinh ;

b) neu khong ghi nO'i tra lien, thi no·i"nay se }a no·i UU'CJ'C ghi hen c~nh ten ngml-i thv l~nh ( ciing dugc coi la no·i cu· so· cih ngu·o·i nay) ;

hen c~nh ten ngtro·i phat l~nh:

hi~n vo hi~u co tinh each tr~t t"f;l." cong cqng, chli:ng nhfmg

cong-to-vi~n co quyen neu len, rna ca toa-xir, cfmg co quyen tV' y vi~n diin,

/ khong co giii tri la hoi phieu, tU:c la co the co giii-tri mi)t viin thu: khac Tru6-c het hoi phieu vp hi~u se co giii tri mqt giay ng thll."erng

Lu~t 1~ ve hoi phieu khong au·gc iip dvng nu·a, nhtrug giay nq se

co tinh ciich dan s1,_r hay thtl'O'ng-s"~;r tuy trm'rng hQ·p San nih, to·

thieu SOt trong hoi phieu CO the do Sl,.l." VO·y, SO' XUat CUa ngm'ri

tnro·ng h<;J·p cac ngtro·i d9 tam khac eta Ull"<;J'C to· hoi phih! hm hanh qua tay

1 phii.t l9nh, hoi phieu Ull"Q'C coi nhu· h9·p 19 ti't· tlau, m<?t khi eta

ctt.r<;J·c h9·p th{rc-hoa theo cfzing thoa tlm~n giii·a hai hen, chilng h<,~n

tien khong -co tang giam

b) v e ph an cac ngu·o·i ci!m phieu khac, ueu h<;> ngay ti nh nh~n

phieu sau khi phieu clll'<;J'C h9·p th{rc hoa thi h9 CO quyen Uoi hoi cltl ID<;Ji quye11 l<;J·i ve to· phieu Sly an toim phap ly, SI_r bao v9 ngu·o·i

hoi phieu SC bj trer ng<,II rat lo·n, lam mat ca ich l9'i tlnwng lll<,li

ella hC·1 phieu

63.~:'>- v 6-i nhii·ng nguo·i a~~ tam gian tinh, neu hQ nh~n phieu

sau khi liQ'P th{rc hoa, h9 cfmg se co quyen nhu· ngtro·i a9-tam ngay

tinh, vi SJ.I' hQ·p thu·c hoa da lam tieu tan nhii·ng ti-tich hat hQ·p 1% truo·c khi to· phieu den tay hQ

Neu hQ nh~n t& phieu trzc&c khi hQ·p thu·c hoa, thi, ve tnro·ng

v6-i -s- muon Clla Utro·ng s~;r

Dil sao, neu SJ.l' b8 tz'ic khong diing v&i y muon ci'ta cac du·o·ng S{l'

phieu Uu:9·c ho tllC, cling khOng vi9n dan cTll'Q'C hoi phieu Ue cToi

3 4 4

-ci'Ia ciic chl'O'ng S\1' thi khong th_e n6i dU'Q'C Ia to· phieu da dtrq·c hq·p thu·c h6a

hoi phietl la eo tinh ghi vao hoi phieu, m{)t each khong dung yQ-i

·· c6 the ghi sai ten minh, hay tu· each c1'Ia minh, hay ngay thang

khi-tra danh-tinh Mug each ky ten m{)t ngll'ai khac, hay ten m{)t ngu·o·i

m~o, ·va · quyen h~n cl'1a ngU"ai eta ky viw m{)t to· hoi phieu · c6 mang

nhtrng chfr ky gia m:;to hay gi& tll'o·ng la m{)t van de khac, , se de

c~ p den san (so 64.2)

khOng phai la m{)t chi tiet Mt bu{)c ·phai ghi vao hOi phieu Do ct6,

S\l' m~o nh~n m{)t tll' each rna ngtrai phat l~nh khong c6, khong

ina dii kf chl v'i ng9 nhi)n ve tu: each c!m ngu:ai phat l~nl;, se .co the nai su· YO hieu ve Sll' cam ket cua chinh minh doi v&i ncrm'ri • • ' • • ' 0 phat l~nll va luon ca CJ:oi v&i nhfrng ngll'ai cam phieu gian tinh

3 4 5

h6a m{Jt nguyen nhan yo-nang-each cho m?t ngtrcl'i eta ky vao hoi phieu (thi dv tnrcrng hg·p vi thanh nien ghi vao hoi phieu mot nh~t ky xa lwn ngay phat hanh de chwc coi Ia eta tnro·ng thanh)

ci'1a hoi phieu, tuy nhien, nhti·ng ngtro·i quan thiet c6 the ch1rng

gi eho hQ

64.1 ' -Khf-tra ve nguyen nhiin hoi phieu - Nlur eta clit nghla,

vi~c la'illjlloi pbieu nhilm hOi hoan cho ngu·o·i th\I hu·o·ng m{Jt vqt (ha'ni hoa, tien vay illll'9'11 v.v ) do ngu·o·i nay eta cung cap

trii du't;rc n_eu ra, hoi phieu viin con mqt nguyen nhan khac hqp phap,

cai nguyen nllan chinll hat hQ·p phiip, hay ph;;tm thuan' phong my t\IC, trai v6-i trqt 11;1' cong CQng

3 4 6

uiao himu h6a cho minh

" "

Ciic Sq.' khi trii khiic, ( ve ngay 'thang, ve nai ph at hlmh, llO'i

HLCC, vi rieng st,r n6i doi, dfiu la c6 dtwc dem viet tien giay ta,

rgng rai ho·n : tgi ph{lm dtrQ'c than'h tv:u dau ding 1~gu·i'l'i di· lu·<r

dau vi qua d1,1i d9t de hi lira, n{ln nhiin cling dtrQ'C che chi?' ; theo

643 - Ta phai nh~n xet ding rieng ve Sl,l' hoi tht.r, neu boi th~t·,

rna ghi lui ngay thang ve tm6·c se hi tgi gia ill1,10 (dieu 123, do1,lll'

vi dieu 123 chi nh~m rieng st.r hOi tht,r ~'a; v&i tinh each m9t dieu

lu~t che tai phlti ap dt,mg chi;it che ; m~t khac, sq.- ghi lui ngay thiing

Ngoai ra, tat ca nhfrng sq.- khi tra, vi den lam sai 11,1-C Sl,l' th~t,

den CO the thanh tl,l'U tgi· gia niqo neu CO gian y, CO tinh gay thi~t h1,1i cho ngu_ai khac

TIET III

- du·ang :sv co the, tuy· truo·ng hqp, ghi them viw hoi phi'eu, nhfmg

3 4 7

thong thtrcmg la de tra mqt mon nq, de hu dlip mqt cung kholm

phieu Day khong phai la ml}t ghi chu hlit huqc, vi hOi phieu, tnr&c

Ve SaU la da CO Sl,l' thanh toan mon n<)' nao v&i ngtro·i th\1 liu·lrng lVIi;>t :khi nguyen nhan duqc ghi vao hoi phieu thi s-._r ghi ch1t

tiep tri thi't tam phieu phai dU'Q'C coi la biet ro ti-tich ay, do d6,

S\f vo hi~u se doi khiing dtrqc v&i tat cil nhu:~g ngtro·i dii tham dt_r vao S\l' l1111 hanh, da ke tiep nhau ciim gifr tam phieu; -:- b) Sl]'

lu~t hOi phien v6-i nhfi:ng aieu ki~n cua W Ca!n ket afiu tien gifi:a

- _ minh v&i ng1-rO'i th\1 htri'mg N6i each khiic, tlrang quan khlri thuy

gi :Oao l;qc thi nhfrng dieu ki~n nay du·qc u·c doan Ia viin COil ton tl).i Dtrqc u·c doiin to:o tl).i c6 ngh!a Ia ngtro·i phat l~nh, neu chi'r tnrang

348-64,7 - § 2~ - Chi djnh etc sif - Hoi phien c6 chi dinh cu· s& (so 624) Ia hoi phien dm;l'c tnl tien tl;li CU' so· cua mqt nglrCl'i khac

la dia chi, la cho o·, va khi n~lO hOi phieu d1r9'C g9i la co chi d?nh,

ta phai hien la c6 chi df,nh cu· sa· m9t: ngzci'ri d? tam

the o· cimg m?t UO'i v6·i nglro·i th"l l~nh hay & mi?t nO'i khac Thi d1,1, hoi phih1 dm;rc tra tien o· Saigon, ug1reri d~ tam co the & nO'i

chi ct!nh la khi ngu·o·i tln~ l~nh o· m<)t ctia chi kh6 tim, hoi phih1 c6 the chrc.rc lanh tien de dang 11D'n trong tay mi?t ngueri khiic de kiem llD'n

648 - s ,r ch! ctinh c6 the do ngu·eri phiit l~nh tJ,l' y lam, hay

Co ctieu khoan chi d!nh en· so·, nglro·i thv l?nh, khrchuan nh?n, c6

khong the la m<)t nO'i khac

·.649 :_ 1\Ii?t phiin h9c ly chap nh?n cho ng1reri th1,1 l~nh dll'\YC

caL sit·~ Sl,l' chi ciinh do ngll'o·i phat l~nh, ho~c chi dirrh m9t ngll'ai

(t~ tam l11~C dan ngu·eri phat l~nh da, minh thi cam Sl,l' chi dinh,

ngll'eri l'hJ;~ l~nh c6 the thay doi dia chi, ch6 o·, do d6, dia chi tra Hen khong phai la mi?t dia chi n:l1at dinh

-349

th\t -l1y ella ngu:o·i phiit l~nh ho~c ngtro·i th\l l~nh ti'ty tru·o·ng h 9·p

"'

d~t t~i llCl'i Cll' so· ella ngu·o·i d~ tam cho ngu·o·i nay Tu); nhien,

loi CUOll VaO nhfrng tU'O'ng quan ella hoi phieu, chi la mot tlm tlV

nh~n, phai trinh phieu cho ngu·o·i th\l l~nh, va khi kho·i to, cfmg phai kho·i to chinh ngu·o·i nay

d\f li~u ril.ng ngn'eri phat l~nh, ngtro·i hOi th\r, ngll'o·i bao dam cteu

ctam, VI dll'9'C them m{)t ngu·o·i nfi:a de doi 119', dOi ilgtreri nay khong

nhfrng giao djch quoc-te vi nhfi·ng ngtreri k}- hoi-phietl va cam phieu

kh~an cling lam cho to· phih1 bi nghi ngo·, trong k!hi v&i tinh each

cho nen S\1', chi djnh chi ciin du·gc ghi ch{t each nao cho r6 Theo

I

I

3 5 0

tie~ "neu ciin, do 6 " (au besoin, chez tul tel) Ngu·o·i phat l~nh,

ngu·o·i hOi thi;r, ngtreri biio dam, ai ghi dieu kholm thi ngtro·i ay ky

tlf¥ l~nh, se U:c doan la ngueri d~ tam dtrc;>·c chi dinh do ngu·eri

phfzt l~nh; llCU ten ngtreri d~ tam drrQ:C ghi Cli!nh ten nguo·i hOi thl,!,

· se ll"C doan la ngu·o·i nay da chi dinh

654 ~ Ve phia ngueri drrQ'C chi-dfnh, khi nguo·1 nay chua ky

co tinh each m<?t ngtro·i can thi~p, tinh tr~,tng phap-ly cih dwD"iig

nguyen Hie, nguo·i cam phieu neu khi xuat trinh hoi'-phieu rna khong c'hrc;>·c trlt tien, phai lam chu:ng thrr phan khang hay C\f tuy~t, m&i

khii.ng phi\.i lam bling ch{rng thw thira phii.t ll].i, mat phi ton, do do

thtrerng dtwc dimg den khi so ti'en hoi-phieu khong rilliy quan trc;>ng

655 - "J;'heo dieu 150 Tl\'IP (dieu 454 D\f·thao), khong can phai

phieu (ttrc Ia khong the d:u:crc ghi vao m{>t to· giay khii.c) va phi\.i

ngueri phii.t l~nh la dt'1 lam cho dieu khoan co giii tri N6i cii.ch khiic,

3 5 1 cua ngrro·i ph at l~nh Nhu·ng neu aieu kho&n ctu·O'c rrhi ra ncr " ~ • o ,_ ·

-00al no1

h9 phai ch!u, khong c'ttl'Q'C c'toi ngu·o·i th1,1 i~nh, hay cac ngtri'Yi bao lanh phai hOi hoan

Neu ctieu khoan ctrrqc ghi do mi}t ngu·o·i boi th{r hay mi}t ngtri'Yi bao liinh thi chi ctoi khii.ng c'ttrQ·c rieng v&i nhfm£ ngl.l'o·i nay Noi

nguyen· ctm?·c nhu:ng to-can c1h minh ctoi v6·i h9

cv tuy~t cho vi~c tra tien, rna ca cho v:i~c chuan nh~n Ho·n nfra,

nao lll_a)u~t bui}c phai lam chl'rng tlm cv· tuy~t Tuy nhien, chi

S{C qr·t~y{it aU:(/'C mi~n rna thoi, con nhu·ng cao tri khac c'tU'Q'C lu~t

TlVIP, ctieu 454 DlJ.'-thao)

cao la ~en tninh neu co the ctrrqc Do cto, neu vi~c Cl,l.' tuy~t co ich, thi ngl.l'o·i citm phieu co the doi hOi hoan phi t6n ve chl'mg thu· CJ.l' tuy~t

3 5 2

hoi'm mien phi, ngu·o·i ciim phieu hi dim, khong du:t;rc lam clui·ng thu: Cl].' tuy~t ; Vcti dieu khoi'm mien Cl].' tuy~t, ngu:o·i cam phietl CO the ttl.y )' lam hay khong lam Neu lam, ngu:G-i ay khong phai chiu phi ton ; neu khong lam, ngu:o·i ay cfuig khOng vi the rna c6 thC

hi cac ngtro·i bao dam trach CIT la da tre nhac

khang neu hoi phietl khong du·<;>·c tra tien

thv l~nh khoug dtr<;>·c chuHn-nh~n, khoug du:qc tra tien tmo·c khi

llh~n dtl'<)'C cao tri ella ngu:o·i phiit l~nh, lletl bat tuan se hi

trach-nhi~m Cao tri cl'1a ngtro·i phat l~nh nhilm cho biet ro them cac

ra _du·9·c rrhfmg s~;1· Hlm liin :J.o~.::: g·ia m~o .r:::ug :1o.i p~1~eu

Ngtl'<)'C li;li, ·v&i ctien khoan \'0 ca.J tri, (c:ause sans avis) ·ngu·o·i

th~;1 l~nh co the chuiln-nh~n ho: p}l:eti hay tra tien, dliu 1ilng tm6-c day, khong du·<;>·c hiet gi \'C sv· phac hanh hoi phieu

ngU"G-i hoi th- r, deu -hi tlach nhi~m lien d&i ve hOi phieu doi v6-i ngu·G-i fh~;I hu:(mg neu ngu·o·i nay khong dU'Q'C ngll'G-i th~;l l~nh tra tien

663 _ ;_, Theo cite dieu khoan ke tren, ngu:o·i pluit l~nh clii co the t~;r mien hao dam clwan nhij.n rna khong the tv· mien bao dam

vi~c tra tien I\'eu hoi phieu co ghi dieu khoan mien cho ngtro·i phat

3 5 3

-l~nh khoi phai bao (tam ve vi~c tril tien; hOi phif:!u khOng v-l the

vi ding mien lien d:&i cfmg t{rc nhll' mien l:tao d:am mqt phan m6n

nt;~·, lam cho ngll'ai dU'Q'C mien Jien d&i chi con phai chin trach

nhi~m phan chia ve rieng ky phan ciia minh

minh thi ghi vao hoi phie,u, mien cho minh triich v\1 bao-d:am S\f

chuan-nh~n · ci1ng nhu: bUo dam vi~c tra tien Ta se n6i ro h(m ve

nhii·ng ngiTai cam ket

thi la c~I)l liTu l~anh, hOi phieu m6·i khong thf;! diTQ'c hoi th~,r IC~i

do, hoi', p~1ieu clzi CO the di-nlzlt:{Yng aZL'Q'C nhiJ: m{)t trai quyen, b!ing

chuyen nu;zi dU'Q'C b!J.ng c_ach trao tay vai Slf boi thlf Vao m~t san ta

Tuy v~y, hOi phieu viln gifr nguyen tinh chat la hoi phih1, chi

the thu:c di-nhtrt;~·ng triii quyen) cfmg d:eu khong d:u·t;~·c hOi tlrtr

TIET IV

-354-VI/f;C LAM HOI-PHIEV THANH NFIIEV BAN,_

c_4p PHD R4N VA LAlvl BAN SAO HOI-PHIEU

bllng hoi phieu du·9·c nhanh-ch6ng ·

· NJm·ng dr nhien, khi hoi phieu dm;rc lam thanh uhieu ban thi

lu~t phap phai ae-phong S\1' gian l~n ay

Vi~c lam hoi phieu thanh nhieu han dn'9'C dieu 173, dol;ln l

li~u ciic dieu ki~n

-Khi hoi phiei.1 d1rQ'c lam thanh nhien Mn, ciic han den phai gion_g hf,t nhau, ((!ieu 173 TiVIP, dieu 4·76 DJ.r-thao)' va moi ban den phai

so nh1r v~y, moi bil.n se bj coi la m{>t hOi phieu khiic bi~t, mqt m6n

ll;li nglro·i phiit l~nh de doi hOi hoan ciic so tien da p;hai tra trqi ; l)r do la vi ng1ro·i phiit l~nh eta c6 loi khDng da~1h so hqp l~

plll,l-ciic biln hoi phi en do minh lam ra ; b) con ve plll,l-ciic blm khong c6_ ghi

sv· chuitn nh~n c1h ng1r&i th1.1 l~nh, thi m6i ng1rai dim phieu se c6

the doi tien llO'i ciic nglri'ri bao dam; Hin ln'9't di ngl1'9'C tr<Y len cho aen ngui'ri phat l~nh : triich nhi~m foi h~n se quy chien v~w ng1ri'ri nay

-355

la tmerng h9·p hoi phieu ctuvc lam thanh nhieu ban ngay khi phii.t hanh

- Ngoai ra, to· hoi phieu tu: khiphii.t hanh, cho den khi dtl'O'C tra tien

-tru·ang h<;rp ay, ngtl'ai cfim phieu c6 the yen cau ngtl'o·i phii.t lenh

khong c6 minh-thi ghi ding hoi phieu ua UU'9'C phiit hanh v6·i mi;.t

thv l~nh va ciic ngueri hoi tlu,r den khong c6 qnyen ay

ngiTo·i ua hoi tlu_r cho minh, tu:c la ngu·o·i hoi th\l' san ch6t ; ngiTeri nay se phai hq tr9' lo·i yen can ella ngu·o·i cam phien bilng each thinh cau ngtl'Cri hoi th\1' tru·6:c, va CU.' nhu· the ui ngm;>·c tr& len cho den ngiTCri phiit l~nh l\'I6i ·ngll'Cri hoi th\1' se phai ghi ll;li vao hOi phien

· 6-70~· -=- NgiTeri cam phieu c6 the trv·c-tiep uoi ngtl'o·i phiit l~nh

ngueri boi~th\1' de ngll'Cri nay l~i se yen cfiu cac ngtro·i hOi tl}\l' tl'll'QoC ;

Va lf!i, th\l'C te, CO the la ngtreri ciim phietl khong biet 1"0 nguo·i

l~p phieu ; -co S\1' trung gian ci'ta ngtl'o·i hoi th\1' se_ de xin cap pho ban ho·n (P Lescot et R Roblot, Les Effets de Commerce, Editions

R~usseau, Paris ·1953, n° 257, p 284)

phiit l~nh lam, y theo ban uau va trong d6, tat ca ciic ngtl'o·i ua k}'

3 5 6

t11-· lclrn, khong co sv: can thi~p cz'ta ciic ngu:ih eta ky trzL'6-c Vi~c

Ll80 va 481 D\1'-<thao} Elm S~lO c6 the viet tay, d:anh may, hay chvp

tht,rc te, ngtrcri ta ghi r~ng "ket th{IC sao t&i d:ay" ho~c "sao t6·i ch6 hoi: th~;r cil.a Ong X " Trang ban sao, phai ghi ro ai Ia ngueri cil.m ban ch.inh

hoi th~;r, UU'9'C bao Hinh cling theo each th{rc va cling nhi'rng h~u

SJ.l' tra lien dll'Q'C ch1J.c ch1J.n, thno·ng hay ctoi hoi dtrQ'C XUat trinh

go·i ban chinl~ d:i e<huan nh~n, va, trong khi cho· a9·i, la.m mgt bil!.1

h1~t d:inh ding nguo·i gift· ban shinh (ttrc la ngtro·i thv l~nh dll"Q'C gcri ban chanh d:e chuan nh?n) 'pbai g&i tra ban chiinh cho ngueri c6 quyen l9·i chinh d:iing cam hAn sao Neu nguo·i gii'r ban chiinh tt'r choi, khong tra l~i ban chanh, S\l" tt'r c}10i nay CO nghla luon la tz): chtJi chufin

nlzijn, ng1ro·i ciim ban sao se p6 quyen l~p chtrng vhu· ct,r tuy~t, ;.a.c

nh~u la khong dlfQ'C hoan l~i bi'm chanh, va Sall do, Xll' hanh chrQ'C ngay nhii·ng phu.-o·ng phap to can

ciim ban sao, mgt d:ieu khoi'm tlnro·ng d:m;rc ghi vao biiu chirih, d1r6·i chft· hoi th~;r san ch6t, dinh ding ke til: &iy s11-· boi thv; cld co giii trj tren blm sao, nlnr v?y ciic hoi thl;l' khiic, lam tren ban chinh

CHU~NG II

· Ky thtty, chi c6 ngu-(ri phiit l~nh giao djch v6·i ngtro·i th\t l~nh

~ra ngtro·i th\l ln~(mg, con giu·a hai nglra( nay, khong c6 lien lac

gi v6-i nhau ca, nhu· hinll ve dlr6·i

tien t~·e:i}g tay nguo·i nay hay c6 mqt m6n n«;~' chua cil.r«;l'C tra, hay cia

rna chlra tra tien

:-ciie~ gitra mqt _ quang tlll'o·ng hi d.t ciu:t

giao thi~p v&i nhau, cirro·ng giao thong ciuyc noi lien va ch~r tiep tU:

3 5 8

to· phieu, · va, ctoi v6·i m6i ngu·eri, c6 nhfrng ctieu ki~n rierig · cte hq

cih citro·ng S"f;l' va VaO doi ttrq·ng CU;g nguyen nhan cita ter phieu

· TIET I

NANG UJC PHAP-LY

67 4- " - N gtreri phiit l~nh phi'l.i chiu triich nhi~fu ve to· phieu do

h!mh-vi phiip ly ci'za minh lam ra

K.hi b!m Ve vlin cie nang 1\l'C phap-}y, ta phai neu len_tl'll'Crllg h<)"p · ngtreri clan ba · c6 chong (m~c dan ngay nay ngueri vq eta ctuqc

bj cam quyen, hi bao-ta

cti'm ba c6 chong eta c1irq·c thoat ly },;:<h6i tinh tr\_mg vo nang each,

Va ciU'<)'C hm'mg nang each phap ly hoi'm toan nhtr ngueri chong Nlm v~y, ngu·o·i cti'm ha c6 chong c6 quyen phiit hanh hoi phieu,

tmo·ng h(?'P : ta hiet ding v&i che cti_) gia ctinh m6·i, ngtreri vq co

nhtmg ngu·o·i ·chong CO quyen phan khang, va S\l' phlm khang CO the citl'Q'C giai tlJa; theo cio·n xin CUa ngu·o·i VQ', do mi_)t quyet cijnh

-359 bao ctam r{)ng rai, bao trum tat Ca tai san rieng Clia nguai V<;Y, tai san chung ella gia dinh va luon ca tai san rieng ella ngt_ri'>-i chong

m{)t hoi phi en, thi in6n ll<;Y hoi phietl chi du·<;rc bao ctam rat mong manh ; khong nhfmg chu n9·, khong c6 quyen gi tren tai si'm chung ''a tren tai san rieng ella ngu·o·i chong, rna ve tai-s&n rieng czla ngztih 'L'Q', cfmg chi drr<;rc bao dam tren quyen hzt' clzu, con hoa l<;ri ~ua

nhfrng tai san ay khong thu{)c quyen b~o dam cii.a ngrro·i thl;I hu·&ng hoi phieu, vi thn{)c ve khoi tai san c{)ng dong 'e-lla gia ctinh;-

thanh uien dtl 18 tuoi, {tU'Q'C thoat quyen va dtl'Q'C cha illy, hay h{)i-dong gia-t{)c cho phep, c6 the drrt;rc lam tlnl'O'ng m<,~i Vi thanh nien dtl'Q'C lam tlul'O'ng ll<,li c6 dit nang each phap-ly· de phat hanh hoi phieu s\l' phat hanh dn'Q'C tien doan la du·<;rc tht;t'C hii}n

vi nhu cau thtl'O'ng ll<,li ella vi- thanh nien, trU: phi ''1 thanh nien t.mng bay dtwc bling c6· frai nghjch

Trii1 l<,~i, hoi phieu drr9·c t<,~o l~p hay hOi tht;t' do mi?t vi thanh nien k.liQ.ng phai la thtl'O'ng gia se YO hii}u doi v&i hQ, nhu·ng neu

hQ dtri;>"~~-dac l9·i do hoi phieu, thi phai hoan 1<,~~ l<;ri l<}c da thi'1

cii nhan ella ngu·o·i ay trong xa-h{)i ; ta c6 the ii.y-quyen cho ngu:i'Yi

tht;t' hoi phieu ; thi d\l ''1 thanh nien dtr<;rc hzh3·ng di san m{)t hoi

- 360

, phieu, ngti:eri giiim hi? chi co the d<;l'i den ky h~n de lanh tien, khong

nh6-rilng ve tr~·(rng h<;rp d?c bi~t -vi-thanh nien dm?"C hu·o·ng di san IDQt Cll'a hang tlmo·ng nwi, DJ,r-thao, dieu 5 da co sang kien cho phep ngrro·i giiim hi? thay m?t vj-thanh:nien tiep tvc khai thiic cira hang :

ella cha lll~ quii vang de ll].i san k}li eta chnan nh~n

clu<;rc, va co the vi~n dan cloi khiing v6-i tat ca mqi ngu·o·.i, ke ca

Tuy nhien theo nguyen tlic thong tluro·ng, vi thanh nien khong con lll].i du·g·c SJ,l' VO hi~n nell da xiic nh~n hanh vi cih minh san khi

nlnrng h!]i di1 dieu ki~n de lam thtrang ml].i

IVI~t khiic, v6·i tinh ciich che tai, vi thanh nien ciing khong con

vi~n dan dtrgc SJ,l' VO hi~u neu eta co tinh dong loa v6-i ngtl'O'l thJ,l

vi 15-3 v6-i dvng y diinh lira ngtro·i d~ tam ve nang ciich phiip ly

nhfrng hanh d!]ng phl].m lu?t va gian l?n nhll' v?y·, vi thanh nien

XaO tra, khong COil dang dU'<;J'C hrrcmg SJ,l' bao V~ ctla hi?t phiip '; cfmg co the noi rling vi thanh nien da to ra qnii khon ngoan, khong COn ciin den SJ,l' bao V~ ay

679 - Tru:i'mg hc;rp die ngu·o·i loq.n ,trf ( dien euong) vii: eric ngzcm bf- dim quyen - :Nnfl'llg ngn·eri mllc b~nh dien cuong, lol].n tri, khong

hq, ln?t phiip d~t ra m!]t thu tvc de toa tll' phii.p tnyen ii.n cam quyen

>h9 : hi ciim qnyen, nhfrng hanh-vi Clla h<;> lam se khOng lam hl].i

Ch'tra hi an dim quyen, ngm)·i c'tien co the phat hanh hoi-phieu,

thien 11, hlm van nay khong chia thanh c'tieu khoan nen khOncr n6i

Co khi ngtro·i ctien khong hi an cam quyen nlw:ng b? an tri tai

dan SJ.l' nhu· ngtro·i Uien hi an Cam quyen ,

dti'o·ng SJ.l' m'(}t hao ta ctg trong coi ban than va tai-san ella ngtl'(l'i nay Ban an se an diuh luou nhfrug hanh-vi rna cTlro·ng S\1' hi cam,

TIET II

m Xem Le-tai-Trien, Nguyen-van-LU'9'ng, Tran-thuc-Linh : Nhi~m-V\t

cua Cong-To-Vi~n so 294, trang 209 va ke tiep

362-khong hi Him lan hay hi lira g?t C6 nhtr vh, hoi phieu m6·i c6

hi~u h,rc D6 la nguyen tiii.c thong thll'erng clio vi~c l~p u·6·c._ Neu vi hi ap lg:c, vi hi Him Ian ·hay hi lu:a g?t _ma ngu·o·i phat·

l~nh iam ra hOi phieu thi hoi phieu se vo hi~u M9t cta.ng, S\l' vo

hi~u c6 tinh each ttrO"ng doi, ohi ngtro·i phat l~nh c6 the vi~n d~n

ngll'o·i th1.1 hll'cmg dau tien, khong doi khang dm;rc v6·i nhfi·ng ngu·o·i

ngll'o·i th\l iiy neu ro tll' each th\l izy cua minh trong i:er phietl

hay tlw izy tr6c dinh, ngh!a la dm;rc chi djnh do s1.r i'ry quyen ; Lo· tzy quye1i phai' minh thj neu ro cong tac giao cho ngtro·i th1.1 izy,

lletl to· tzy quyen chJ CO tinh each cT?i Cll'O'Bg, bao quat, thi d1;1 giao

phep ngll'o·i th1.1 t\y lam hoi phihz

-l\l'C rieng vo·i ngu·eri th-r;J uy ; chinh ngll'eri nay se phai chju trach

nhi~m bi'm thim, nhtr the chinh ~inh da t?o l~p hoi phieu cho cong

vi~c ciza rieng minh

hanh hoi phieu rna th\l'C ra, khong he cTU'Q'C uy -quyen, chrqc dv·

li~u t?i dieu 114 do?n 3 TMP (dieu 417, do?n ch6t DV"-tha~) Theo

''\I phat sinh do hoi phieu, va lieU ngtreri ay Oa tra tien, thi ~e cTll'<;l'C hu·o·ng nhu·ng quyen l<;>·i nhu ngU'o·i rna minh eta tl;l' nh~n la dl;li

- 3 6 3 -

di~n :Nlur v~y ngu·i'ri et~ tam hi l9·i dJ;tng danh tinh, h! ngm'ri phiit

thJ;t lly, ngay ca trong tru·o·ng h9·p chJ VU'9"t qua quyen han,

cuno- "'

hl].n Thiet tu·cmg, )' kien nay qua khiit khe ; ~illi ngiTi'ri th\t 1\r hanh

chi ket hw?c ngu·i'ri chtl t!y ; cai 18i cita ngiTo·i th\I tty chi la eta

phan hanh et<}ng ay co tinh each ll].m quyen ma thoi

686 - Dil sao, m(>t khi eta tra tien, ngiTo·i th\t tly ll].m quyen, hay ngiTo·i l\1' Xtrng Ja tlll.l tly, se etuvc quyen J9·i )' nhu· ngu:(ri bi dqi di~n ; noi m(>t each d~ hieu ho·n, ngtro·i ay ettr\)"C coi nhtr m(>t

to cau etm;>"C lu~t cong nh~n cho ngu·o·i ph at l~nh, va ngtr9'C ll].'i,

ngtro:i 'Pi ki~n do to diu ay ciing se neu ra etlt'9'C lll9l klur6-c hi~n

• L

,_;:'_,•

.~·

d\I~g cho cac ttro·ng quan giii·a nglt'o·i th\1 tly va ngtri'ri chtl-tty Chi'ing h;;tn, ngtro·i th\t-t!y et1r9·c hoan ll].i nhii·ng so tien eta tra the cho ngtri'ri

Se CO the OOi hoi thu·o·ng neu nglt'eri thl,I uy, Vi Vll'9't qua quyen hl]-11 eta gay thi~t hl].i cho ngiTi'ri chtl uy

nglt'o·i tl].O l~p Ia I;llQt ngu·o·i kliac, an ti'ch, khong xuat di~n Danh

3 6 4

tinh ngu·o·i nay khong c6 ghi tren to· phieu, hay chi chrqc thay biing

biet riing hoi phieu dtr<JC l?p do cht't nq cua ngueri th\l l~nh Trong

hl~t Clla Phii.p, S\l' phii.t l~nh an tich ctm;rc g<;>i la tirage pour compte ;

dt;t mi}t tlnro·ng-gia n9· tien hang mi}t ngui'i-i khii.c va- biet riing ngu·o·i

mi}t flgui'ri khii.c llQ' minh mi}t so tien ttrO'ng ctuo·ng ; tlltrO'ng gia se j-eu cau chu llQ' Clla chinh minh, thay_ Vl lam hoi phieu bui}c mii:;'h phai tra, lam hoi phieu phat l~nh Ve con ~U;>' Clla m"inh : khi ngtreri CO~l

].;:e ci'mg clu·9·c ·tieu di~t

689 VG-i ,hOi phieu Un tich-:· nhfrng _the l~ thOng thu·Crng ve

Sl;l' tly thii.c, ctu9·c ap d\mg khong c6 gi kh6 khan : a) giil·a ngztai nho· plul.t l~nh v&i ngztiYi thv l~nh ; b) giii:a ngzriYi nhi':r phat l~nh Pti'

ngzd:ri pluit l~nh corig kiwi, tU:c la ngui'ri lam va ky- hOi phieu

690 - Boi v&i ngzriYi thl;l hzt'cmg vii _ cac ngzt'ai dim phi€u kii tiep, nguo·i phii.t l~nh cong khai chin ·trii.ch nhi~m nhu bat eli· ngtreri

l~lih : aoi v6-i hq; nguo·i nay la mi}t ct~ tamnhan khong c6 lien

trtro·ng h<;>·p, nghia }a Xll' d1;mg to quye11 CUa chinh nlifrng ngtro·i

nay, lay tu· each liz chu nv cua lu; (ctietr 1166 Dan"lu?t Phii.p ; ctieu

~:~~~-:

3 6 5

-lo· tra tien IDa khong i'hrQ'C trao d\l' kim (ttl:c la k:hong ciU'Q'C trao

khong the aoi hoi gi 0' ngll'i':l'i phat l~uh cong khai vi gifra hai ngu·(:ri

co die kim, the nao Ia khOng c6 d\l' kim (so 698 va ke tiep)

Nen nh~n xet rang dieu 419, do~n 2 thtl'Q'Ilg dfin citl'Q'C bien

so~n nhu· san : "Tuy lam hoi phieu nhi'm danh ngll'o·i khac, ngU'o·i

day khOng c6 nghia la ngll'ih la.r;;_ phieu hanh dgng minh thi v6-i tu· each thl,.l iiy va c6 neu ro tU' each thl,.l t\y ; tnri':l'ng hQ'p nay chinh

khai la ngzl'i':l'i tqo l~p hoi phifhc, ch1r J;:;hong phai v6-i ttr ciich th1,.1 i'1y

TIET Ill

BOI~TfJQ'NG VA NGUYEN NHA.N CUA HOI-PHIEU

cilp illQt IDOn tien, rna ng~ch SO dU'Q'C ghi tJ;Ollg hoi phieu ; hoi phien

ni~ID Qll'Q'C mc}t hoi phithl VO so·-aich, cfmg khong quan ni~ID dtYQ'C

mc}t hoi phieu v6-i mc}t doi trrgng bat h9·p phap, chi c6 cii.i nguyen nhan cua hoi phieu "la c6 the bat hgp phiip

h~t ly tlul.yet thi, nhtr ai nay den biet, khi ta n6i nguyen nhan

khe 3 6 6 khe

co nguyen nhan ; ta khong the noi nguyen-nhfin da khe"u·&c, chi

nguyen nhan cih hoi phieu, cai nguyen nhan ay chiuh la nguyen

11,10 l?p to· phieu Nguyen nhan nay co the la mqt nghla Y\1 khac

da phat ·Sill'h 'tll' truo·c, rang buqc nguo·i phat l~nh vo·i ngu·o·i th\1 _hu:cmg, thi d1;1, nlnr ta Oa neU ra nhieu Ian, illQt illOll lH;>' tien l}ang

cle cho t~ng ngtrai tlw lnrcmg mqt moil tien Trong truang h9·p

day tro· thanh co ·tinh each chi't· quan, phai xet theo cai dqng co·

ngu·o·i nay chin song clnplg v6·i minh, day la mq_t hanh dqng trai

S~;t· lam Ian ve nguyen nhan hoi phieu cfmg lam cho tO: phieu

vo-hi~u, thi d~t mwo·i phat l~nh, tu&ng la minh co nQ', lam hoi phietl

de tra llQ'' rna th-.;rc ra khong llQ' : hoi phieu se vo gia tri vi mon nQ' khong c6, t{:rc la nguyen nhan khong co

3 6 7 Tuy nhien, neu nguyen llhiin ghi-trong hoi phieu (so 645) khona

h,oi phieu van co hi~u h;rc neu co mi?t nguyen nhiin khac h<;>·p pha.p

lam din han cho hoi phieu (Req 9-ll-1891 DP 91.1.151)

nguyen nhan hay S\Y thieu SOt nguyen nhan, se phai tv· minh clurng

to S\t' dan chu:ng nay co the dm;rc lam hilng m<;>i plnwng each : hilng giay ter, hilng uhiin chimg, hilng suy do an

to· phieu lH? co trong tay Triii ll;li, neu ti-tich vo hi~u la mi?t ti-tich hien hi~n,, thi d\t trong phiht co ghi rilng phiht dtr<;>·c lam de tr'a

m{Jt illOll UQ' CO' hl;lC, S\f VO hi~u se doi khang dUQ'C vo·i tat ca lll\ll

CHU"O'NG III

Dl]' kim

de tnl cho ngrreri dim phieu khi t&i ky hf!.n

m; hie~ ro diem nay, ta cii.n nh& lf!.i riing hoi phieu la mqt

phU'o·ng ti~n td l19' tih ; chi co m<}t lan trll tien rna lam cho hai

l~nh

PP,~1~ ·tach cac binh di~n etta hOi phieu,_ ta thay ding : 1 o ng1ro-1 thl;l l~nV-co giao dich v&i ngrreri phat 1~D.h va, vi m9t 1-y do nao ao,

dong nhjp, de cho hai mon ll9' Olr9'C bu tru·, tat nhien hai mon l19' phai ding ky h?l!, va it ra, mon l19' rna nglreri phat l~nh liz clu~

3 7 0

-Bai the, lu~lt noi r~ng hoi phieu OU't;YC coi la co drr kim khi nao

ghi trong hOi phieu

TIET I

NGVON GOC CUA Df)' -KIM

S-.;r hi~n di~n ci1a dt,~ kim khi hoi phieu d:ao-h"!n la d:ieu ki~n d:e hoi phieu d:U"gc chuan nh~n, d:U'qc trii tien

d:a ban cho ngll'ai th\1 l~nh Hang hoa d:a bin thu<}c quyen s&

ngu·ai mua ve so hang d:a bail : trai quyen nay la d-.;r kim cho hoi phieu

Ng1riri 'th1,1 l~nh ciing co the chi la m{>t ngll'iri trung gian nha

blw nh~il tieu th\1 hang hoa h<} cho ng1riri phat l~nh : trong trU'ang hgp nay, d-.;r kim chi d:m?'c coi la co sau khi d:a ban d:u-gc_ hang h6a, tn'r phi ngu·ai tr,ung gian c6 cam ket se &ng tien trU'&c cho ngwai

3 7 1 hoi phieu co dt;r kim) ho~c dqi khi ciic thtrO'ng phieu t&i h<?-n, liinh tien roi m&i trii cho ngm'ri dim hoi phieu (trong trtrerilg hqp nay,

-ky h<?-fi ci'Ia hOi phieu gan hO'n -ky h:;tn cita thtrO'ng phieu kia, vii hoi phiE~u khong co dv· kim)

Iii co dt;r kim, trir phi ng~eri ph at l~nh · h! khanh t~n, vi st;r khanh

TIET II

DIEU Kiij;N vi!; sv Hiij;N Hflu cuA DV-KIM

sang vao luc hoi phieu dao h:;tn Noi each khac, dt;r kim khOng can

· phai co siin ngay luc hoi phieu dtrqc phat hanh, chi din co siin khi

hOi phteu t&i ngay tiu:vc tra tien _Thi dv, mon nq ma ngtreri th1,1

l~nh p~ai trii cho ngtreri phat l~nh chtra dao h~n luc hoi phieu

viin Ia co dt;r kim

tir phieu Neu it hO'n, tren nguyen tlic, dt;r kim xem nhu· khong co

ttl-c la dii bi~t ro ve ngan so, phai ch!ic chfin Iii co vii tliio hq.n khi

hOi Qhieu t&i ky h:;tn, hOi phieu m&i du-qc coi Iii co dv· kim Neu

nghla v1,1 trii tien, do do, hoi phieu khong xeni dm;rc Iii dii co dt,r kim

372

phai la <Ia co dl.J kim

Ng chrra aiio h~n, thi chU'a phai tril ; ngrr&i m!l.c ng dl.l'gc coi

l~nh, m~c dan ch!l.c ch!l.n, m~c dau eta thanh quyet, nhu·ng chl.l'a t&i

sa hii·u a day eta dl.l'gc dung khong d{mg nghla, vi tien d\1' kim tieu

quyen tren ngtro·i tlu,I l~nh, khong phai la mi]t vq.t quyen, khong

ay ~en dimg nhfrng chfr quyen hu:lmg dlf kim thay vi quyen sa

hl.l'ang d\1' kiin OU'O'ng nhien hru chuyen qua tay nhfrng ngtrai lien tiep cam hOi phieu

l~nh hi khiinh 1t~n ; theo le, quan tai vien co nhi~m-vv thiiu gom_

-quyen lay l~i, thi qni'm tai vien se thiiu hoi dtrgc triii qliyen

Nhl.l'ng an 1~, giai thich aie~t ll6, do~n 3, cho ding dl.J kim m(lt khi eta dem cung dip, la thui]c "q~yen sa hfru" cua ngl.l'eri cam phieu,

-373 ,

705.- Tuy nhien, neu hoi phieu khOng ftu:qc chuan nhq.n, quyen

Iqi cua ngu-i'ri thv hm'mg ciim phieu chi m&i nhlim vao mgt trai

thv 'l~nh Do do, theo an I~, neu hoi phieu_ khong OU'Q'c chuan nh~n,

ngll'i'ri nay thieu ngll'i'ri phat I~nh da dzwc bit tric v&i mgt so tien

tieu-di~t ca hai mon nQ·, thanh thll' hoi phieu khong CO dq: kim

ngu·i'ri cam phieu m&i co quyen bat di bat dich' OU'Q'C hm:Yng dV' kim,

:,

TIET III

QUYEN H4N CUA NGU(JJ D"f; TAM

706 - Doi v&i ngll'o·i d~ tam, d~c bi~t la cac chu nq cua ngll'i'ri