Bài giảng Nhập môn Tin học: Chương 7 giúp người học hiểu về Internet – truyền thông – đa phương tiện. Nội dung trình bày cụ thể gồm có: Các dịch vụ cơ bản của Internet, trình duyệt web, các tiện ích của Internet, cách kết nối Internet, khái niệm đa phương tiện,...
Trang 1Chương 7 Internet –truyền thông – đa phương tiện
Trang 2• Internet là một mạng máy tính liên kết nhiều loại máy tính
khác nhau trên toàn thế giới.
• Mạng của các mạng chia sẻ chung một cơ chế xác định
địa chỉ của máy tính và giao thức truyền thông.
• Internet có nguồn gốc từ ARPANET của Bộ Phận Nghiên
Cứu Dự Án Công Nghệ Cao thuộc Bộ Quốc Phòng Hoa
Kỳ, là mạng WAN đầu tiên năm 1969.
Internet
Trang 3• Ban đầu chỉ được sử dụng bởi các tổ chức và các trường
đại học để chia sẻ nghiên cứu và trao đổi thông tin.
• Năm 1989, chính phủ Mỹ bỏ các hạn chế về việc sử dụng
internet và cho phép sử dụng cho mục đích thương mại.
• Internet đã nhanh chóng phát triển và tiếp tục phát triển
với tốc độ nhanh, kết nối hơn 30.000 mạng, cho phép hơn
10 triệu máy tính và hơn 50 triệu người sử dụng máy tính trong hơn 150 quốc gia để giao tiếp với nhau.
Internet
Trang 4• Electronic –Mail (E-mail): cho phép người dùng gởi thư (tin nhắn) tới một người dùng Internet khác ở bất kỳ một nơi nào đó trên thế giới E-mail là một công cụ thông tin liên lạc nhanh chóng và hiệu quả bởi vì:
• Nó nhanh hơn gửi thư giấy
• Cho phép người dùng giao tiếp cả khi vắng mặt.
• Khác với fax, E-mail có thể được lưu trữ trên mày tính và dễ dàng chỉnh sửa nội
dung
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 5• File Transfer Protocol (FTP): cho phép người dùng có thể di chuyển tập tin từ
một máy tính đến một máy khác trên Internet
• Di chuyển một tập tin từ một máy chủ đến máy trạm
gọi là download, ngược lại, di chuyển một tập tin từ máy trạm đến máy chủ gọi là upload
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 6• Trang web FTP là một máy tính cho phép người dùng
đăng nhập với username và password chính là địa chỉ e-mail của người dùng.
• Trang web FTP được gọi là các trang web truy cập
công cộng vì nó có thể được truy cập bởi bất kỳ người dùng trên internet
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 7• Telnet : một số ứng dụng phổ biến của dịch vụ telnet là:
• Sử dụng tài nguyên của máy tính chủ.
• Sử dụng phần mềm trên máy tính chủ
• Truy cập hoặc lưu trữ dữ liệu trên máy chủ
• Đăng nhập vào máy chủ từ một máy tính khác
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 8• Usenet news : một nhóm người dùng Internet trao đổi ý tưởng, quan điểm, thông tin gọi là newgroup Các loại Newgroup
• Trong newgroup chỉ có 1 thành viên được chọn có
quyền post các thông báo lên bảng thông báo ảo Các thành viên khác chỉ có quyền đọc các thông báo được post.
• Một newgroup khác: tất cả các thành viên đều có thể
post thông báo lên bảng thông báo ảo.
• Nghi thức (nghi thức mạng) giao dịch với quy định
khung thông điệp.
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 9• World Wide Web – WWW :
• Các tài liệu siêu liên kết trên Internet gọi là các trang web, được tạo bằng cách sử dụng ngôn ngữ đặc biệt Hypertext Markup Language (HTML)
• WWW sử dụng mô hình client-server giao thức Internet gọi là Hypertext Transport Protocol (HTTP) cho việc giao tiếp giữa các máy tính trên Internet
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 10• Bất kỳ máy tính nào trên Internet mà sử dụng giao thức
HTTP đều được gọi là Web server và bất kỳ máy tính nào truy cập vào server đều được gọi là web client.
• Sử dụng khái niệm hypertext cho việc lưu trữ và truy
cập thông tin trên Internet bằng cách sử dụng chuỗi các liên kết.
• Link là một phần tử đặc biệt của tài liệu siêu văn bản
dùng để liên kết với tài liệu khác.
Các dịch vụ cơ bản của Internet
Trang 11Trình duyệt web – web browser
• Web browser là một phần mềm trên máy client, với các tính năng:
• Không cần đăng nhập vào web server.
• Cho phép người dùng truy cập vào trang web của máy server hoặc truy xuất thông tin được lưu trữ bằng cách sử dụng địa chỉ URL (Uniform resource location)
• Cho phép tạo và duy trì danh sách các địa chỉ yêu thích cá nhân (hotlist) của máy chủ được truy cập thường xuyên
• Cho phép download thông tin với những định dạng khác nhau
Trang 12• Một số chương trình duyệt Web thông dụng là:
• Internet Explorer có sẵn trong Microsoft Windows, của Microsoft
• Mozilla và Mozilla Firefox của Tập đoàn Mozilla
• Netscape Navigator của Netscape
• Opera của Opera Software
• Safari trong Mac OS X, của Apple Computer
• Maxthon của MySoft Technology …
Trình duyệt web – web browser
Trang 13• Giao tiếp trực tuyến
• Hội nghị trực tuyến trên toàn thế giới
Các tiện ích của Internet
Trang 14• Truy cập gián tiếp thông qua mạng đ.thoại công cộng
• Truy cập trực tiếp thông qua đường dành riêng
• Truy cập qua mạng không dây, vệ tinh, mạng điện thoại
di động
Cách kết nối Internet
Trang 15• Có dây:
• Dial-up (dạng quay số1260, 1269 của VNN),
• ISDN (Integrated Services Digital Network – tốc độcao vài Mbps, T1, E1),
• DSL (Digital Subscriber Line, SDSL, ADSL – ADSL2+ có tốc độ24 Mbps)
• Cable (Cáp TV), Fiber optic (Cáp quang), Power-line internet (Đường cung cấp điện)
Cách kết nối Internet
Trang 16• Không dây:
• Wi-Fi, WiBro (Wireless Broadband - Hàn Quốc),
• WiMAX (Worldwide Interoperability for Microwave Access)
• HSDPA (High-Speed Downlink Packet Access – Một giao thức của mạng điện thoại 3G, hỗtrợ đến 14.4Mbp, tương lai là 42 Mbps),
• EV-DO (Evolution-Data Optimized – Một chuẩn thuộc mạng CDMA)…
Cách kết nối Internet
Trang 17ĐA PHƯƠNG TIỆN
Trang 18Khái niệm đa phương tiện
• Là cách trình bày thông tin
• Trình bày Unimedia: là một phương tiện truyền thông
đơn giản được sử dụng để trình bày thông tin
Ví dụ: một hệ thống âm thanh, một quyển sách toàn văn bản,…
Trang 19• Trình bày đa phương tiện - Multimedia: có nhiều
hơn một phương tiện truyền thông được sử dụng để trình bày thông tin.
Ví dụ: hệ thống truyền hình, quyển sách có cả văn bản và hình ảnh, sơ đồ
• Trình bày đa phương tiện giúp tăng khả năng hiểu của người
nghe
Khái niệm đa phương tiện
Trang 20• Các phương tiện truyền thường được sử dụng cho mục đích lưu trữ, truy cập
và truyền tải thông tin này là:
• Văn bản (chữ cái, số)
• Đồ họa (hình vẽ và hình ảnh).
• Hoạt hình (hình ảnh chuyển động)
• Audio (âm thanh)
• Video (ghi lại sự kiện thực tế trong cuộc sống)
Phương tiện truyền thông phổ biến
Trang 21Đa phương tiện trong công nghệ thông tin
• Đa phương tiện trong công nghệ thông tin đề cập đến việc sử dụng nhiều hơn một phương tiện truyền thông để trình bày thông tin cho người sử dụng
Trang 22• Là hệ thống máy tính có khả năng tích hợp hai hay nhiều loại phương tiện truyền thông như
Trang 23• Thông thường kích thước của thông tin đa phương tiện lớn hơn rất nhiều so với thông tin dạng văn bản Do đó hệ thống máy tính đa phương tiện cần phải
Trang 24• Ký tự và số được sử dụng để trình bày thông tin dạng văn bản
• Thiết bị phần cứng dùng cho xử lý văn bản
Trang 25• Đồ họa máy tính đề cập đến việc tạo, trình bày, thao tác,
và hiển thị hình ảnh bằng máy tính.
• Yêu cầu thiết bị phần cứng:
• Các thiết bị định vị: chuột, cần điều khiển,…
• Bộ số hóa: flatbed hoặc rectangular-coordinate
• Máy quét: máy quét quang, bộ số hóa quét hình ảnh,…
• Ảnh kỹ thuật số, máy in laser,
• Màn hình máy tính có độ phân giải cao.
Phương tiện truyền thông đồ họa
Trang 26• Những tính năng hấp dẫn của hệ thống máy tính đa phương tiện là những phần mềm:
• Vẽ
• Chụp màn hình.
• Clip art
• Đồ họa
• Phần mềm hỗ trợ độ phân giải cao
Phương tiện truyền thông đồ họa
Trang 27• Hoạt hình máy tính đề cập đến việc tạo, trình tự xuất hiện,
và màn hình hiển thị của một tập hợp các hình ảnh (được gọi là khung) để tạo ra một hiệu ứng chuyển động, tương
tự như một bộ phim điện ảnh (video).
• Hoạt hình thường được sử dụng trong trường hợp hình
ảnh động có thể minh họa các khái niệm tốt hơn so với video
Phương tiện truyền thông hoạt hình
Trang 28• Yêu cầu phần cứng cho truyền thông hoạt hình:
Trang 29• Các phần mềm hỗ trợ tạo hoạt hình
• Phần mềm tạo hình ảnh động
• Phần mềm chụp màn hình, tạo hình ảnh động, nhập tập tin hình ảnh động
• Phần mềm hỗ trợ có độ phân giải cao
• Những khả năng ghi hình và phát lại
• Hiệu ứng chuyển đổi
Phương tiện truyền thông hoạt hình
Trang 30• Computer audio liên quan đến việc tạo ra, ghi âm, phát lại audio hoặc âm thanh bằng máy tính.
Phương tiện truyền thông Audio
Trang 31• Yêu cầu phần cứng cho truyền thông Audio
• Card âm thanh
• Các thiết bị ghi âm
• Bộ chuyển đổi A/D của card âm thanh
• Các thiết bị đầu ra để phát lại âm thanh đã được ghi
• Bộ chuyển đổi D/A của card âm thanh
• Các thiết bị MIDI được sử dụng vừa là thiết bị đầu vào lẫn thiết bị đầu ra cho dữ liệu
âm thanh
Phương tiện truyền thông Audio
Trang 32Những yêu cầu phần mềm cho âm thanh
• Phần mềm nhập tập tin âm thanh
• Phần mềm hỗ trợ cho âm thanh chất lượng cao
• Phần mềm có khả năng ghi âm và phát lại
• Phần mềm chuyển đổi văn bản thành âm thanh
• Phần mềm chuyển đổi âm thanh thành văn bản
• Phần mềm nhận dạng giọng nói
Phương tiện truyền thông Audio
Trang 33• Video liên quan đến quá trình ghi và hiển thị lại một dãy các hình ảnh tại một
tốc độ hợp lý để tạo cảm giác là hình ảnh đang chuyển động
• Mỗi hình ảnh đơn của một dãy các ảnh được gọi là khung hình (frame) Một bộ phim động bình thường, khoảng từ 25 tới 30 khung hình được hiển thị mỗi giây
• Phim ảnh liên quan đến việc ghi lại các sự kiện được tạo ra bởi một thiết bị như máy quay kĩ thuật số
• Dữ liệu phim ảnh đòi hỏi không gian lưu trữ lớn
Phương tiện truyền thông Video
Trang 34• Các yêu cầu phần cứng cho phim ảnh
• Máy quay phim.
• Một màn hình phim ảnh
• Một bảng mạch phim ảnh (card đồ họa), được trang bị với bộ chuyển đổi A/D và D/A
• Trình biên tập phim ảnh được dùng để cắt và dán một dãy liên tiếp các hình ảnh, thêm vào các hiệu ứng đặc biệt và để tạo ra những dãy hình mới từ dãy hình đã tồn tại
Phương tiện truyền thông Video
Trang 35• Các yêu cầu phần mềm cho phim ảnh:
• Thư viện các đoạn phim ảnh ngắn
• Một hệ thống đa phương tiện với khả năng về hình ảnh cho phép người dùng kiểm soát việc ghi hình và hiển thị phim ảnh
Phương tiện truyền thông Video
Trang 36Các ứng dụng đa phương tiện
Trang 37• Máy tính đóng vai trò như một công cụ đa năng:
• Máy tính cá nhân, tivi, radio, máy nghe nhạc
• Máy ảnh kỹ thuật số, thư viện số
• Máy chơi game
• Cho phép chơi, dừng hoặc ghi lại những chương trình tivi
• Cung cấp hướng dẫn lập trình điện tử
Máy tính trung tâm truyền thông