Bài giảng Tin học căn bản: Phần 1 Chương 5 - Sử dụng tiếng Việt trong Window sau đây sẽ trang bị cho các bạn những kiến thức về khái niệm Font, bảng mã, kiểu gõ; các kiểu gõ tiếng Việt trong Windows; sử dụng Vietkey, Unikey để gõ tiếng Việt trong Windows.
Trang 1CH ƯƠ NG V: S D NG TI NG VI T Ử Ụ Ế Ệ
TRONG WINDOW
M c tiêu bài h c ụ ọ
N m đ ắ ượ c các khái ni m Font, b ng mã, ki u ệ ả ể
gõ.
Ca c kiêu go tiê ng Viêt trong Windows ́ ̉ ̃ ́ ̣
S dung Vietkey, Unikey đê go tiê ng Viêt ử ̣ ̉ ̃ ́ ̣
trong Windows.
Trang 2Làm sao gõ ti ng vi t trong Windows ??? ế ệ
H u h t các h đi u hành Windows đ u s d ng ti ng anh, không h ầ ế ệ ề ề ử ụ ế ỗ
tr ti ng vi t.ợ ế ệ
Đ s d ng ti ng vi t trong Windows c n ph i cài đ t thêm:ể ử ụ ế ệ ầ ả ặ
Ph n m m gõ ti ng vi t.ầ ề ế ệ
Các font ch ti ng vi t.ữ ế ệ
Hi n nay có các ph n m m gõ ti ng vi t (b gõ) nh : Unikey, Vietkey, ệ ầ ề ế ệ ộ ưTCVN3, Vietware, …
Trang 3I: Các khái ni m c b n ệ ơ ả
1 Font ch và b ng mãữ ả
Mô i bang ma bao gô m nhiê u font ch ̃ ̉ ̃ ̀ ̀ ữ
M i m t font ch ch đi kèm v i m t b ng mã tỗ ộ ữ ỉ ớ ộ ả ương ng.ứ
T p h p các font ch cùng b ng mã ậ ợ ữ ả b font ch ộ ữ
Đ gõ để ược ti ng vi t ph i ch n ế ệ ả ọ font ch phù h p v i b ng mã ữ ợ ớ ả
Ca c bô font ch phô biê n nh : Unicode, VNI, TCVN3, Vietware,́ ̣ ữ ̉ ́ ư
…
Co nhiê u bang ma , nh ng ca c bang ma đ́ ̀ ̉ ̃ ư ́ ̉ ̃ ược s dung phô ử ̣ ̉
biê n hiên nay nh : Unikey, Vietkey,…́ ̣ ư
Trang 4Font ch và b ng mã (tt) ữ ả
Ca c bô font ch thông dung:́ ̣ ữ ̣
B font ch ộ ữ B ng mã ả Font ch ph bi n ữ ổ ế
Unicode: la font ch chuân, du ng chung ̀ ư ̃ ̉ ̀
cho tâ t ca ca c n ́ ̉ ́ ươ ́ c trên thê gi i, kê ca ́ ơ ́ ̉ ̉
n ươ ́ c ta.
Unicode Times new roman,
Arial, Tahoma
VNI: đep, nhiê u font, bă t đâ u bă ng ch ̣ ̀ ́ ̀ ̀ ư ̃
TCVN3: la bô font ch chuân cua quô c ̀ ̣ ư ̃ ̉ ̉ ́
gia, s dung phâ n mê m go tiê ng viêt ABC, ử ̣ ̀ ̀ ̃ ́ ̣
bă t đâ u bă ng dâ u “.” ́ ̀ ̀ ́
TCVN3 .VnTime
Vietware_F (1B): bă t đâ u la ch SVN ́ ̀ ̀ ư ̃
Vietware_F (2B): bă t đâ u la ch VN ́ ̀ ̀ ư ̃
Vietware Vietware
SVNtimes new roman VNtimes new roman
Trang 52. Ca c kiêu go tiê ng Viêt ́ ̉ ̃ ́ ̣
Ba n phi m không co tiê ng Viêt (ă, â, , đ, ê, ô, , …), la m sao go ̀ ́ ́ ́ ̣ ư ơ ̀ ̃
tiê ng Viêt trong Windows???́ ̣
S dung ca c tô h p phi m đê go tiê ng Viêt.ử ̣ ́ ̉ ợ ́ ̉ ̃ ́ ̣
Co nhiê u kiêu go tiê ng viêt trong Windows, mô i kiêu go co u ́ ̀ ̉ ̃ ́ ̣ ̃ ̉ ̃ ́ ư
nhược điêm riêng.̉
Kiêu go thông dung nhâ t hiên nay la VNI va TELEX.̉ ̃ ̣ ́ ̣ ̀ ̀
Trang 6Ca c kiêu go tiê ng Viêt ́ ̉ ̃ ́ ̣ (tt)
Vi du: muô n go ch Đai hoc Tây Đô ta go nh saú ̣ ́ ̃ ữ ̣ ̣ ̃ ư
Ddaij hocj Taay DDoo hoăc Ddaji hojc Taay DDoọ
Kiêu go TELEX.̉ ̃
Dâ ú să ć huyề
Trang 7Ca c kiêu go tiê ng Viêt ́ ̉ ̃ ́ ̣ (tt)
Vi du: muô n go ch Đai hoc Tây Đô ta go nh saú ̣ ́ ̃ ữ ̣ ̣ ̃ ư
D9ai5 hoc5 Ta6y D9o6 hoăc D9a5i ho5c Ta6y D9o6 ̣
Kiêu go VNI.̉ ̃
Dâ ú să ć huyề
Trang 8Ca c kiêu go tiê ng Viêt ́ ̉ ̃ ́ ̣ (tt)
Khi go tiê ng Viêt, co thê bo dâ u liê n sau nguyên âm, hoăc bo dâ u ̃ ́ ̣ ́ ̉ ̉ ́ ̀ ̣ ̉ ́
sau khi đa nhâp xong t (tu y chon trong bang ma ).̃ ̣ ừ ̀ ̣ ̉ ̃
Trang 9II: S d ng Unikey ử ụ
Kh i đông Unikey ở ̣
Ca c thao ta c trên Unikey: ́ ́
Bât/ tă t tiê ng Viêt ̣ ́ ́ ̣
Thao ta c trên bang điê u khiên ́ ̉ ̀ ̉
Trang 10 : să n sa ng chê đô soan thao tiê ng Viêt (co dâ u).̃ ̀ ́ ̣ ̣ ̉ ́ ̣ ́ ́
: să n sa ng chê đô soan thao tiê ng Anh.̃ ̀ ́ ̣ ̣ ̉ ́
Hi nh 5.1: Shortcut cua UNIKEY ̀ ̉
Trang 112. Ca c thao ta c trên Unikey ́ ́
Bât/ tă t tiê ng Viêṭ ́ ́ ̣
Nhâ p va o biêu t́ ̀ ̉ ượng Unikey trên thanh Taskbar đê chuyên chê ̉ ̉ ́
đô soan thao gi a tiê ng Anh va tiê ng Viêt.̣ ̣ ̉ ữ ́ ̀ ́ ̣
Vi du: Nê u thanh Taskbar đang hiên ch ,nhâ p va o ch ́ ̣ ́ ở ̣ ữ ́ ̀ ữ
,lu c đo ch se chuyên sang ch (chê đô không cho phe p ́ ́ ữ ̃ ̉ ữ ́ ̣ ́soan thao tiê ng Viêt).̣ ̉ ́ ̣
Ng ượ c lai, nê u Taskbar đang hiên ch ,nhâ p va o ch thi ta ̣ ́ ̣ ư ̃ ́ ̀ ư ̃ ̀
thâ y xuâ t hiên ch (cho phe p go tiê ng Viêt) ́ ́ ̣ ư ̃ ́ ̃ ́ ̣
Trang 122. Ca c thao ta c trên Unikey (tt) ́ ́
S dung bang điê u khiên Unikey:ử ̣ ̉ ̀ ̉
M bang điê u khiên Unikey: Nhâ p phai chuôt va o biêu tở ̉ ̀ ̉ ́ ̉ ̣ ̀ ̉ ượng
Unikey trên thanh Taskbar Nhâ p chon Bang điê u khiên (hoăc ́ ̣ ̉ ̀ ̉ ̣chon Configuration).̣
Hi nh 5.2: Giao diên Bang điê u khiên ̀ ̣ ̉ ̀ ̉
Unikey
Trang 132. Ca c thao ta c trên Unikey (tt) ́ ́
Khi đo xuâ t hiên giao diên sau (giao diên chê đô thu nho, ́ ́ ̣ ̣ ̣ ở ́ ̣ ̉
giao diên măc đinh):̣ ̣ ̣
Ch n b ng mã ọ ả Thu nh b gõ ỏ ộ
xu ng thanh ố taskbar
Đóng b gõ ộ
Ch n ki u gõ ọ ể
Trang 142. Ca c thao ta c trên Unikey (tt) ́ ́
H p tho i Unikey có 2 ch đ :ộ ạ ế ộ
Ch đ thu nh : ca i đăt các thông s thế ộ ỏ ̀ ̣ ố ường s d ng cua Unikey.ử ụ ̉
Ch đ m r ng: cho phép đ t t t c thông s ho t đ ng c a Unikey.ế ộ ở ộ ặ ấ ả ố ạ ộ ủ
Đ chuy n đ i gi a 2 ch đ này ta Click vào nút Thu nh ho c M ể ể ổ ữ ế ộ ỏ ặ ở
r ng.ộ
B ng mã: ch n b ng mã ti ng Vi t => ph i ch n đúng b ng mã tả ọ ả ế ệ ả ọ ả ương
ng v i Font đang s d ng
Ki u gõ: cho phép ch n ki u gõ Telex, VNI, ể ọ ể
Phím chuy n: thi t l p t h p phím tă t (phi m no ng) dùng đ chuyên qua ể ế ậ ổ ợ ́ ́ ́ ể ̉lai gi a chê đô soan thao ti ng Vi t va tiê ng Anh.̣ ữ ́ ̣ ̣ ̉ ế ệ ̀ ́
Trang 152. Ca c thao ta c trên Unikey (tt) ́ ́
Trang 16III: S d ng Vietkey ử ụ
Kh i đông Vietkey ở ̣
Ca c thao ta c trên Vietkey: ́ ́
Bât/ tă t tiê ng Viêt ̣ ́ ́ ̣
Thao ta c trên bang điê u khiên ́ ̉ ̀ ̉
Trang 182. Ca c thao ta c trên Vietkey ́ ́
Bât/ tă t tiê ng Viêṭ ́ ́ ̣
Nhâ p va o biêu t́ ̀ ̉ ượng Vietkey trên thanh Taskbar đê chuyên chê ̉ ̉ ́
đô soan thao gi a tiê ng Anh va tiê ng Viêt.̣ ̣ ̉ ữ ́ ̀ ́ ̣
Vi du: Nê u thanh Taskbar đang hiên ch ,nhâ p va o ch ́ ̣ ́ ở ̣ ữ ́ ̀ ữ
,lu c đo ch se chuyên sang ch (chê đô không cho phe p ́ ́ ữ ̃ ̉ ữ ́ ̣ ́soan thao tiê ng Viêt).̣ ̉ ́ ̣
Ngược lai, nê u Taskbar đang hiên ch , nhâ p va o ch ̣ ́ ̣ ữ ́ ̀ ữ
thi ta thâ y xuâ t hiên ch (cho phe p go tiê ng Viêt).̀ ́ ́ ̣ ữ ́ ̃ ́ ̣
Trang 192. Ca c thao ta c trên Vietkey (tt) ́ ́
S dung bang điê u khiên Vietkey:ử ̣ ̉ ̀ ̉
M bang điê u khiên Vietkey: Nhâ p phai chuôt va o biêu tở ̉ ̀ ̉ ́ ̉ ̣ ̀ ̉ ượng
Vietkey trên thanh Taskbar Nhâ p chon Bang điê u khiên (hoăc ́ ̣ ̉ ̀ ̉ ̣chon Configuration).̣
Hi nh 5.6: Giao diên Bang điê u khiên ̀ ̣ ̉ ̀ ̉
Vietkey
Trang 202. Ca c thao ta c trên Vietkey (tt) ́ ́
Chon bang ma va kiêu go trên Vietkey:̣ ̉ ̃ ̀ ̉ ̃
Ch n ki u ọ ể gõ
Ch n giao diên ọ ̣ tiê ng Anh ́ hoăc tiê ng ̣ ́ Viêṭ
Trang 212. Ca c thao ta c trên Vietkey (tt) ́ ́
Chon bang ma va kiêu go trên Vietkey: (tt)̣ ̉ ̃ ̀ ̉ ̃
Ch n bang ọ ̉ mã
Trang 222. Ca c thao ta c trên Vietkey (tt) ́ ́
Options: thi t l p t h p phím tă t (phi m no ng) dùng đ chuyên qua lai ế ậ ổ ợ ́ ́ ́ ể ̉ ̣
gi a chê đô soan thao ti ng Vi t va tiê ng Anh.ữ ́ ̣ ̣ ̉ ế ệ ̀ ́
…