Bài giảng Cá thể hóa điều trị đái tháo đường tip 2 (Thuốc không phải insulin) gồm các khuyến cáo điều trị đái tháo đường bằng thuốc, Hướng dẫn điều trị đái tháo đường typ 2. Các thuốc viên uống đang có tại Việt Nam và lưu đồ điều trị đái tháo đường.
Trang 1Cá thể hóa điều trị đái tháo đường typ 2
(Thuốc không phải insulin)
Trang 2Mục tiêu
Nam
các nhóm thuốc uống điều trị đái tháo đường
Trang 3• Biguanide
• TZD
Trang 4VADE: Các thuốc hạ đường huyết uống (Oral Antidiabetic -OAD)
Trang 5VADE: Liều OADs
Nhóm thuốc OAD Liều khởi đầu Liều tối đa Số lần/ngày
Trang 6Các lưu đồ điều trị
Các hướng dẫn chọn lựa điều trị thích hợp
Trang 7Chế độ ăn lành mạnh, kiểm soát cân nặng, gia tăng các hoạt động thể lực
Khởi đầu đơn trị liệu Metformin
Cao Nguy cơ tthấp Trung tính/Giảm cân Đường tiêu hóa/Nhiễm toan lactic
Điều trị đái tháo đường type 2 bằng
thuốc uống: Khuyến cáo chung
Inzucchi SE, et al Diabetes Care 2012;35(6):1364-79
Trang 8Chế độ ăn lành mạnh, kiểm soát cân nặng, gia tăng các hoạt động thể lực
Khởi đầu đơn trị liệu Phối hợp 2 thuốc Metformin +
Sulfonylurea Thiazolidinedione Ức chế DPP-4 Đồng vận thụ thể
GLP-1
Insulin (thường dùng liều nền )
Nguy cơ trung bình
Nguy cơ thấp Nguy cơ thấp Nguy cơ thấp Nguy cơ cao
Tăng cân Tăng cân Trung tính Giảm cân Tăng cân
Hạ đường huyết Phù, FH, gãy
xương
Hiếm Đường tiêu hóa Hạ đường huyết
Điều trị đái tháo đường type 2 bằng
thuốc uống: Khuyến cáo chung
Nếu chưa đạt được mục tiêu HbA1c cá thể hóa sau ~3 tháng, tiến đến phối hợp 2 thuốc (thứ tự trên không có hàm ý ưu tiên thuốc cụ thể nào)
Inzucchi SE, et al Diabetes Care 2012;35(6):1364-79
Hiệu quả (HbA1c)
Hạ đường huyết
Cân nặng
Tác dụng phụ
Chi phí
Trang 9Chế độ ăn lành mạnh, kiểm soát cân nặng, gia tăng các hoạt động thể lực
Khởi đầu đơn trị
Phối hợp 3 thuốc Metformin +
Sulfonylurea Thiazolidinedione Ức chế DPP-4 Đồng vận thụ thể
GLP-1
Insulin (thường dùng liều nền)
hoặc Insulin hoặc Insulin hoặc đồng vận thụ
thể GLP-1 hoặc Insulin hoặc Insulin
Phối hợp 2 thuốc
Điều trị đái tháo đường type 2 bằng
thuốc uống: Khuyến cáo chung
Nếu chưa đạt được mục tiêu HbA1c cá thể hóa sau ~3 tháng, tiến đến phối hợp 3 thuốc (thứ tự trên không có hàm
ý ưu tiên cụ thể nào)
Inzucchi SE, et al Diabetes Care 2012;35(6):1364-79
Trang 10Chế độ ăn lành mạnh, kiểm soát cân nặng, gia tăng các hoạt động thể lực
Khởi đầu đơn trị
Phối hợp 3 thuốc Metformin +
Sulfonylurea Thiazolidinedione Ức chế DPP-4 Đồng vận thụ thể
GLP-1
Insulin (thường dùng liều nền)
hoặc Insulin hoặc Insulin hoặc đồng vận thụ
thể GLP-1 hoặc Insulin hoặc Insulin
Phối hợp 2 thuốc
Điều trị đái tháo đường type 2 bằng
thuốc uống: Khuyến cáo chung
Các chiến lược điều trị insulin phức tạp hơn Insulin (nhiều mũi tiêm trong ngày)
Nếu kết hợp thuốc bao gồm cả insulin nền không đạt được mục tiêu HbA1c sau 3-6 tháng, tiến đến chiến lược điều trị insulin phức tạp hơn, thường kết hợp với 1-2 loại thuốc uống
Inzucchi SE, et al Diabetes Care 2012;35(6):1364-79
Trang 11Không đạt mục tiêu A1C
Không đạt mục tiêu A1C
Không đạt mục tiêu A1C sau 12 tuần
Không đạt mục tiêu A1C
Không đạt mục tiêu A1C
Không đạt mục tiêu A1C
Hay
Hay
Hay
Không đạt mục tiêu A1C
Không đạt mục tiêu A1C
Thay đổi lối sống
Hướng dẫn điều trị đái tháo đường
type 2 của VADE
VADE 2014
Trang 12Hướng dẫn điều trị đái tháo đường
type 2 của VADE
không đạt mục tiêu
ăn để chỉnh liều
• Nên xem xét thay đổi lối sống chỉ ở bệnh nhân mới chẩn đoán, có mức đường huyết gần bình thường và không có biến chứng
VADE 2014
Trang 13Hướng dẫn điều trị đái tháo đường
type 2 của VADE
sulfonylurea, đặc biệt là khi đường huyết không quá cao, và ở bệnh nhân cao tuổi
insulin
nhận biết cơn hạ đường huyết
VADE 2014
Trang 14• Gia tăng thu nạp glucose ngoại biên qua trung gian insulin
Trang 15• Tiêu chảy và đau bụng (thường thoáng qua)
• Nhiễm acid lactic
• Giảm không đáng kể LDL cholesterol và triglyceride
• Không tăng cân (có thể giảm cân vừa phải)
• Có thể liên quan tới thiếu B12
• Sử dụng thận trọng ở bệnh nhân có bệnh lý thận
• Chống chỉ định khi creatinine >1.3 mg/dL ở nữ, hoặc
>1.4 mg/dL ở nam
Trang 16• Tăng sản xuất insulin nội sinh
• Cải thiện nhạy cảm insulin (glibenclamide)
Trang 18Phân tích gộp nguy cơ hạ đường huyết
Bolen S, et al Ann Intern Med 2007;147(6):386-99
Trang 19Phân tích gộp nguy cơ tăng cân
Bolen S, et al Ann Intern Med 2007;147(6):386-99
Trang 20Thiazolidinedione (TZD)
• Các thuốc trong nhóm :
• Pioglitazone
• Dược lý:
• Cải thiện nhạy cảm insulin
• Giảm đề kháng insulin thông qua việc tăng nhạy cảm insulin của tế bào mô cơ và mô mỡ
• Ức chế tân tạo glucose tại gan
Trang 22Thiazolidinedione (TZDs)
• Xem xét tính an toàn
• Chống chỉ định khi ALT >2.5 giới hạn trên của bình thường
phần xa chi dưới chủ yếu gia tăng ở phụ nữ được phân ngẫu nhiên vào nhóm rosiglitazone 1
ALT: alanine transaminase
Home PD, et al Lancet 2009; 373(968):2125-35
Trang 23Pioglitazone: Lợi ích so với nguy cơ
Nghiên cứu PROactive
Pioglitazone (n=2605)
Giả dược (n=2633)
Số biến
cố
Số bệnh nhân (%)
Số biến
cố
Số bệnh nhân (%) P Value Bất kỳ báo cáo suy
Trang 25• Đầy hơi và khó tiêu
• Không có tác động cụ thể trên lipid hay huyết áp
• Không tăng cân
• Chống chỉ định ở bệnh nhân viêm ruột hoặc xơ gan
Trang 27• Tác dụng phụ tối thiểu so với giả dược
• Không tăng cân
• Gia tăng tác dụng hạ đường huyết của sulfonylurea
Trang 28• Có thể tác động có lợi trên chức năng tế bào β.
• Cơ chế phụ thuộc glucose giúp hạn chế nguy cơ hạ đường huyết
Spellman CW Am Osteopath Assoc 2011;111(2 suppl 1):eS10-eS14
Trang 29Đồng vận thụ thể GLP-1
• Sinh lý bệnh (tiếp theo):
• Có thể sử dụng đơn trị ở bệnh nhân không thể dùng metformin, hoặc kết hợp với metformin, TZD, và
sulfonylurea.1
• Có thể kết hợp thêm đồng vận thụ thể GLP-1 nếu thuốc viên đơn trị liệu đã tăng tới liều dung nạp tối đa
mà không đạt hoặc không duy trì được mục tiêu A1C trong hơn 3 tháng, Các chọn lựa khác bao gồm kết hợp thêm một loại thuốc viên thứ 2 hoặc insulin.2
1 Spellman CW Am Osteopath Assoc 2011;111(2 suppl 1):eS10-eS14
2 ADA Diabetes Care 2014;37(suppl 1):S14-S80
Trang 30Tóm tắt
• Biguanide, sulfonylurea, thiazolidinedione, ức chế
alpha-glucosidase, ức chế DPP-IV, và đồng vận thụ thể GLP-1
quả và an toàn khác nhau
từng bệnh nhân
Trang 31Cảm ơn sự chú ý của quý bác sĩ
Bác sĩ vui lòng nhận xét vào phiếu góp
ý đánh giá nội dung lớp học