Hội chứng nghẽn bao (Capsular block syndrome – CBS) là một biến chứng hiếm gặp của mở bao trước thể thủy tinh hình tròn liên tục, xuất hiện khi bờ mở bao dính với mặt trước thuỷ tinh thể nhân tạo (IOL), làm ứ đọng dịch trong túi bao. Nguyên nhân có thể là do sự căng phồng của túi bao cùng với lệch IOL ra phía trước, dẫn đến cận thị nhẹ.
Trang 1HỘI CHỨNG NGHẼN BAO GÂY NÊN VIỄN THỊ NHẸ
Nitant A Shah, David B Goulstine, FRCS, FRCOphth
J Cataract Refract Surgery, November 2006 - Vol 32
Người dịch HUỲNH TẤN LỘC
Khoa Mắt - Bệnh viện đa khoa tỉnh Bình Định
Hội chứng nghẽn bao (Capsular
block syndrome – CBS) là một biến
chứng hiếm gặp của mở bao trước thể
thủy tinh hình tròn liên tục, xuất hiện khi
bờ mở bao dính với mặt trước thuỷ tinh
thể nhân tạo (IOL), làm ứ đọng dịch
trong túi bao Nguyên nhân có thể là do
sự căng phồng của túi bao cùng với lệch
IOL ra phía trước, dẫn đến cận thị nhẹ
Chúng tôi báo cáo trường hợp CBS
muộn sau phẫu thuật gây nên viễn thị
nhẹ và thảo luận nguyên nhân xuất hiện
bất thường này
BÁO CÁO TRƯỜNG HỢP
Một bệnh nhân nữ 55 tuổi báo cáo
mắt phải nhìn mờ trong thời gian 2 tuần
Tiền sử được mổ phaco - đặt IOL
Acrysof ở mắt phải vào tháng 7/2003 và
mắt trái vào tháng 9/2000, không có biến
chứng trong quá trình phẫu thuật Thị lực
chỉnh kính mắt phải là 6/36 (+1,5 -1,25 x
15), tăng lên 6/18 với +2,25 -1,25 x 15
Tiền phòng sâu, yên Bờ mở bao 6 mm bị
dính với mặt trước IOL (Hình 1) Có ít
tủa trắng ở mặt trứơc IOL Túi bao căng
phồng và mờ đục bao sau (Hình 2)
Nhãn áp 14 mmmHg Dịch kính sạch, đĩa
thị và hoàng điểm bình thường
Bệnh nhân được theo dõi trong 4
tuần, trong thời gian này thị lực giảm đến
6/60 và lâm sàng vẫn không có gì thay
đổi Bệnh nhân được mở bao trước bằng
Laser Yag tại vị trí 2 giờ ở ngoại vi bờ
IOL (Hình 3) Dung dịch aproclonidine
nhỏ 1 giọt sau laser và dexamethasone x
4 lần/ 1 ngày x 5 ngày Sau 4 ngày, túi bao xẹp xuống vì dịch thoát ra tiền phòng Tiền phòng Tyndall (+) và nếp gấp bao sau cùng với mờ đục bao sau
được thấy rõ (Hình 4)
1 tuần sau, thị lực là 5/60 và tiền phòng thỉnh thoảng có Tyndall Bệnh nhân
được mở bao sau bằng laser Yag (Hình 5)
2 tuần sau, thị lực tăng đến 6/9 với khúc xạ +1,75 – 1,25 x 15
THẢO LUẬN
CBS là một biến chứng của mở bao hình tròn liên tục, được mô tả bởi Davision vào năm 1990 Miyake phân hội chứng này thành 3 loại: Trong phẫu thuật, sớm sau phẫu thuật và muộn sau phẫu thuật Khả năng của chênh áp thứ phát với sự xuất hiện của muối hyaluronate được gợi ý là nguyên nhân của biến chứng sớm sau phẫu thuật Trong các trường hợp đã báo cáo, CBS được cho là nguyên nhân tạo nên cận thị nhẹ vì IOL lệch ra trước bởi dịch ứ đọng trong túi bao Theng và cộng sự báo cáo
9 trường hợp, trong đó 7 trường hợp là cận thị nhẹ Suguira và cộng sự báo cáo 3 trường hợp cận thị
Trong trường hợp của chúng tôi, viễn thị nhẹ 0,75D Tiền phòng không
Trang 2nông, trong khi túi bao căng phồng với
dịch có những tủa trắng Chúng tôi cho
rằng những trường hợp CBS muộn sau
phẫu thuật, IOL lệch ra trước ít và túi
bao căng phồng ra phía sau Trường hợp
muộn này làm cho bao giãn rộng và dịch
phía sau không gây lệch IOL ra trước, mà
chỉ xảy ra với trường hợp cấp tính sau
phẫu thuật Tiền phòng sâu bình thường
như trường hợp của chúng tôi cũng được
thấy trong 2 trường hợp muộn sau phẫu
thuật của Theng
Hơn nữa, vết nhăn ở bao sau thấy
rõ sau mở bao chỉ ra rằng có sự dư thừa
của bao sau một thời gian dài bị kéo
giãn Durig và Zografos cũng thấy ở
bệnh nhân sau 21 tháng mổ đục thuỷ tinh
thể
Dịch phía sau IOL có thể làm tăng hiệu ứng phân kì của thuỷ tinh thể vì chỉ
số khúc xạ của nó có thể tăng hơn so với tình trạng khúc xạ của dịch kính trong suốt do tủa đục như sữa
2 yếu tố: không có dấu hiệu lệch IOL ra trước và hiệu ứng phân kì của thuỷ tinh thể, có thể giải thích viễn thị nhẹ Cận thị nhẹ cũng được mô tả bởi Theng và cộng sự
CBS muộn sau phẫu thuật có thể gây ra viễn hoặc cận thị nhẹ vì IOL lệch
ra trước ít và hiệu ứng phân kì của thuỷ tinh thể do dịch đục với những tủa tế bào Sự kéo căng của bao một thời gian dài có lẽ gây nên vết nhăn bao vì sự dư thừa sau mở bao trước và túi bao xẹp xuống
Error!
Hình 1: Túi bao giãn căng với dịch và tủa trắng
Hình 2: Mở bao nhỏ với bờ bao dính vào mặt trước IOL
Hình 3: Mở bao trước bằng laser Yag tại
bờ IOL vị trí 2 giờ Hình 4: 1 tuần sau mở bao bằng laser, túi bao xẹp xuống và vết nhăn bao sau thấy
rõ Hình 5: Sau mở bao bằng laser Yag
Hình 1
Hình 2
Hình 4
Hình 5
Trang 3Hình 3