Kỹ thuật điện tử, công nghệ vi mạch, vi xử lý càng phát triển thì vai trò chức năng của máy vi tính với tư cách là một phương tiện dạy học càng phong phú và đa dạng. Các thành tựu đạt được trong sự phát triển của công nghệ phần cứng và phần mềm đã đẩy nhanh việc ứng dụng công nghệ thông tin. Mời các bạn cùng tham khảo.
Trang 1T P CHÍ KHOA H C, Đ i h c Hu , S 19, 2003Ạ Ọ ạ ọ ế ố
S PHÁT TRI N C A CÔNG NGH MÁY TÍNHỰ Ể Ủ Ệ
VÀ VAI TRÒ C A NÓ TRONG VI C Đ I M IỦ Ệ Ổ Ớ
PHƯƠNG PHÁP D Y H C V T LÝẠ Ọ Ậ
Lê Công Triêm, V ươ ng Đình Th ng ắ
Tr ườ ng Đ i h c S ph m, Đ i h c Hu ạ ọ ư ạ ạ ọ ế
1. S phát tri n có tính bùng n c a công ngh thông tin:ự ể ổ ủ ệ
K thu t đi n t , công ngh vi m ch, vi x lý càng phát tri n thì vai trò ch cỹ ậ ệ ử ệ ạ ử ể ứ năng c a máy vi tính v i t cách là m t phủ ớ ư ộ ương ti n d y h c càng phong phú và đaệ ạ ọ
d ng. Các thành t u đ t đạ ự ạ ược trong s phát tri n c a công ngh ph n c ng và ph nự ể ủ ệ ầ ứ ầ
m m đã đ y nhanh vi c ng d ng công ngh thông tin. Ngề ẩ ệ ứ ụ ệ ười ta ước tính, c 3 nămứ
l i có m t s thay đ i c b n v ph m c ng, 2 năm l i có m t s thay đ i c b nạ ộ ự ổ ơ ả ề ầ ứ ạ ộ ự ổ ơ ả
v ph m m m, và t c đ thay đ i đó l i càng tăng vào nh ng năm g n đây. M i sề ầ ề ố ộ ổ ạ ữ ầ ọ ự
n l c trong s phát tri n c a ph n c ng l n ph n m m đ u nh m m c đích gi iỗ ự ự ể ủ ầ ứ ẫ ầ ề ề ằ ụ ả quy t nh ng yêu c u c a nhi u bài toán trong các lĩnh v c khác nhau, trong đó cóế ữ ầ ủ ề ự giáo d c.ụ
Chúng ta nh n th y r t rõ k t qu c a s phát tri n y trên máy tính và cácậ ấ ấ ế ả ủ ự ể ấ thi t b ngo i vi khi tham kh o các tham s c u hình c a m t h th ng máy tính đangế ị ạ ả ố ấ ủ ộ ệ ố bán trên th trị ường hi n nay: T c đ x lý c a CPU đã tăng hàng trăm l n (h n 1ệ ố ộ ử ủ ầ ơ GHz) so v i trớ ước đây 5 năm (vài trăm MHz). Dung lượng b nh trong (RAM)ộ ớ không còn là vài ch c MB mà đã tăng lên đ n hàng trăm MB. Dung lụ ế ượng c a đĩaủ ổ
c ng (Hard disk) cũng ph i tính t hàng ch c đ n hàng trăm GB, cùng v i s c iứ ả ừ ụ ế ớ ự ả thi n m t cách đáng k t c đ truy c p thông tin trên đĩa. Đã b t đ u xu t hi nệ ộ ể ố ộ ậ ổ ắ ầ ấ ệ
nh ng b nh ngoài RAM Disk (khác đĩa c ng và m m) dung lữ ộ ớ ổ ứ ề ượng hàng trăm MB
v i kích thớ ướ ấc r t bé, khi được n i vào c ng USB nó đố ổ ược hi u nh m t đĩa c ng,ể ư ộ ứ
r t ti n cho vi c trao đ i thông tin gi a các máy tính.ấ ệ ệ ổ ữ
Đi u đáng l u ý là trong c u hình c a các máy tính gia đình hi n nay, đ u đ cề ư ấ ủ ệ ầ ọ CDROM đã là m t b ph n không th thi u độ ộ ậ ể ế ược đ ph c v cho các nhu c u sinhể ụ ụ ầ
ho t nh h c ngo i ng , xem phim, nghe nh c và ngạ ư ọ ạ ữ ạ ười ta cũng đã b t đ u trang bắ ầ ị
Trang 2c đĩa CD đ c/ghi (CD Read/Write). S ra đ i và nhanh chóng ph c p thi t bả ổ ọ ự ờ ổ ậ ế ị Multimedia nh v y đã m r ng m t cách đáng k các ng d ng c a máy tính. Theoư ậ ở ộ ộ ể ứ ụ ủ
th ng kê s b c a T ng c c B u chính vi n thông thì có đ n 70% trong s các máyố ơ ộ ủ ổ ụ ư ễ ế ố tính gia đình đã được n i m ng Internet và tham gia truy c p (kho ng 1 tri u ngố ạ ậ ả ệ ườ i)
S tr ng i v kho ng cách không gian đ a lý đã d n b xoá b và là đi u ki n thu nự ở ạ ề ả ị ầ ị ỏ ề ệ ậ
l i đ h i nh p và giao l u trên nhi u lĩnh v c.ợ ể ộ ậ ư ề ự
Đ c bi t g n đây, nh ng th h máy tính m i ra đ i v i màn hình ph ng, kíchặ ệ ầ ữ ế ệ ớ ờ ớ ẳ
thước hàng trăm inches; máy chi u tế ường (Projector) đã xu t hi n các l p h c,ấ ệ ở ớ ọ
gi ng đả ường, phòng h i ngh , nh ng n i công c ng nh b n tàu, sân bay đã choộ ị ữ ơ ộ ư ế phép khuy ch đ i các tín hi u trình di n m c đ l n v i màu s c và đ nét mongế ạ ệ ễ ở ứ ủ ớ ớ ắ ộ
mu n.ố
Giao ti p ngế ườimáy không ch ràng bu c trên bàn phím và con chu t mà cònỉ ộ ộ thông qua các phương th c khác h t s c thân thi n và ti n l i nh nh p d li u tr cứ ế ứ ệ ệ ợ ư ậ ữ ệ ự
ti p trên màn hình b ng bút, ngón tay hay b ng ti ng nói ế ằ ằ ế
Hàng lo t các thi t b ngo i vi khác nhau ngày càng đạ ế ị ạ ược c i thi n v ch tả ệ ề ấ
lượng và giá c nh máy quét nh (Scaner); máy in Laser đen tr ng (Black and Whiteả ư ả ắ Printer) hay màu (Color Printer) có m t đ phân gi i cao; các máy quay phim và ch pậ ộ ả ụ
nh k thu t s (Digistal Camera) đa ch c năng và ti n s d ng; máy c t ch ; máy
v cùng nhi u thi t b chuyên d ng khác đã m r ng ph m vi và nhi u tri n v ngẽ ề ế ị ụ ở ộ ạ ề ể ọ
ng d ng m i
2. M t s gi i pháp k thu t và tri n v ng ng d ng chúng trong giáoộ ố ả ỹ ậ ể ọ ứ ụ
d c:ụ
N m b t đắ ắ ược nh ng khó khăn c a ngữ ủ ười dùng v m t đ u t kinh phí, cácề ặ ầ ư
nhược đi m c b n c a vi c s d ng máy tính vào quá trình d y h c, nhi u hãngể ơ ả ủ ệ ử ụ ạ ọ ề máy tính l n đã đ a ra nh ng gi i pháp có tính cách m ng trong c hai lĩnh v c ph nớ ư ữ ả ạ ả ự ầ
c ng và ph n m m nh m chi m lĩnh th trứ ầ ề ằ ế ị ường r ng l n c a ngành giáo d c. Cũngộ ớ ủ ụ
nh đó, đã làm tăng kh năng hi n th c hoá và đ y nhanh vi c ng d ng công nghờ ả ệ ự ẩ ệ ứ ụ ệ thông tin vào quá trình d y h c nói riêng, và vào các lĩnh v c khác nói chung nhi uạ ọ ự ở ề
qu c gia trên th gi i. Có th nêu ra đây m t vài gi i pháp mà chúng tôi đã và đangố ế ớ ể ộ ả
ti p c n dế ậ ưới góc đ c a ngộ ủ ười nghiên c u ng d ng công ngh vào giáo d c v iứ ứ ụ ệ ụ ớ
nh ng m c đ khác nhau.ữ ứ ộ
Có th nói đ n các gi i pháp nh ể ế ả ư HiShare, m t gi i pháp khá hoàn h o, đ tộ ả ả ạ tiêu chu n ISO9001 do hãng IKONNET thi t k T tẩ ế ế ư ưởng chính c a gi i pháp này làủ ả phát huy đ n m c cao nh t tài nguyên c a h th ng máy tính: m t CPU cho 04 ngế ứ ấ ủ ệ ố ộ ườ i
s d ng (One PCMulti User System), nh m gi m thi u kinh phí đ u t (đ n 45%),ử ụ ằ ả ể ầ ư ế kinh phí b o hành, b o trì, cài đ t và nâng c p v sau (ch còn 1/4). HiShare có thả ả ặ ấ ề ỉ ể
Trang 3được s d ng thành nhóm đ n (1 CPU4User), tích h p thành m ng LAN ho c k tử ụ ơ ợ ạ ặ ế
h p v i h th ng m ng giáo d c đa phợ ớ ệ ố ạ ụ ương ti n (Multimedia Educational Networkệ System) và n i k t v i m ng Internet.ố ế ớ ạ
Trang 4S đ c a gi i pháp ơ ồ ủ ả
HiShare
M ng LAN v i gi i pháp HiShare ạ ớ ả
HiShare n i m ng Internet và các thi t b ngo i vi ố ạ ế ị ạ
CD Ghost và Net CD là các gi i pháp ph n m m cho phép t o các đĩa CD oả ầ ề ạ ả trên đĩa c ng c a máy tính (có th có đ n 23 đ u đ c CD o). L i ích c a gi i phápứ ủ ể ế ầ ọ ả ợ ủ ả
là đã kéo dài tu i th c a các đĩa CD khi nén chúng và ghi lên đĩa c ng dổ ọ ủ ứ ướ ại d ng CD
o, nh đó t c đ truy c p thông tin trên chúng cũng nhanh chóng h n (lên đ n 200x)
ng d ng gi i pháp này s cho phép t o nên m t th vi n o khá đ s trên máy
tính, m t kho thông tin dùng chung và có th tìm ki m nhanh trên m t m ng c c b ộ ể ế ộ ạ ụ ộ
Trang 5HiConverter là m t thi t b chuy n đ i và k t n i đa ph ng ti n. Nó k t n iộ ế ị ể ổ ế ố ươ ệ ế ố
v i h u h t các thi t b đa phớ ầ ế ế ị ương ti n nh : máy Cassette Recorder, Camera,ệ ư Camcorder, các đ u VCR, DVD, VCD, máy tính đ bànPC, máy tính xách tayầ ể Notebook PC và chuy n đ i tin hi u c a chúng và đ a ra màn hình máy tínhMonitor,ể ổ ệ ủ ư máy truy n hìnhTivi hay máy chi u tề ế ường Projecter. Đây là m t thi t b c t y u choộ ế ị ố ế
b t k m t lo i hình phòng nghe nhìn nào.ấ ỳ ộ ạ
Trang 6LanStar 21 st (gi i pháp ph n m m) và ả ầ ề HiClass (gi i pháp ph n c ng) là cácả ầ ứ
gi i pháp hoàn h o, có tính cách m ng trong vi c ng d ng công ngh thông tin vàoả ả ạ ệ ứ ụ ệ
d y h c. Nó cho phép thi t l p h th ng giáo d c trên m ng hay nh ng h th ngạ ọ ế ậ ệ ố ụ ạ ữ ệ ố
m ng giáo d c đa ch c năng đ t o m t môi trạ ụ ứ ể ạ ộ ường d y và h c khá lý tạ ọ ưởng. Các
gi i pháp này cung c p cho giáo viên nhi u công c gi ng d y v i các thi t b đaả ấ ề ụ ả ạ ớ ế ị
phương ti n, các phệ ương ti n giám sát, theo dõi, giúp đ , đ nh hệ ỡ ị ướng ho t đ ng h cạ ộ ọ
t p c a h c sinh nh kh năng tậ ủ ọ ờ ả ương tác m nh c a h th ng. Đây là nh ng gi iạ ủ ệ ố ữ ả pháp có kh năng đáp ng đả ứ ược h u h t nh ng yêu c u c a các xu hầ ế ữ ầ ủ ướng đ i m iổ ớ
phương pháp d y h c hi n nay. Nó không ch đã kh c ph c đạ ọ ệ ỉ ắ ụ ược m t cách c b nộ ơ ả
nh ng nhữ ược đi m trể ước đây c a vi c s d ng máy tính trong d y h c mà h n thủ ệ ử ụ ạ ọ ơ ế
n a nó đã cho phép th c hi n đữ ự ệ ược nhi u ch c năng u vi t nh : tr gi ng, ch cề ứ ư ệ ư ợ ả ứ năng đ m b o m c cao nh t các lu ng thông tin thu n, ngh ch gi a giáo viên vàả ả ở ứ ấ ồ ậ ị ữ
h c sinh Đ c bi t nó r t hi u qu khi v n d ng các phọ ặ ệ ấ ệ ả ậ ụ ương pháp d y h c hi n đ iạ ọ ệ ạ vào quá trình d y h c nh : phạ ọ ư ương pháp gi i quy t v n đ , phả ế ấ ề ương pháp d y h cạ ọ
chương trình hoá, phương pháp d y h c b ng ho t đ ng và thông qua ho t đ ng ạ ọ ằ ạ ộ ạ ộ
3. S bi n đ i c a giáo d c trong th i đ i công ngh thông tin:ự ế ổ ủ ụ ờ ạ ệ
S phát tri n có tính bùng n c a tin h c, s ra đ i c a th h máy tính m iự ể ổ ủ ọ ự ờ ủ ế ệ ớ
v i h th ng đa phớ ệ ố ương ti n cùng m ng máy tính toàn c u WWW đã d n t i nh ngệ ạ ầ ẫ ớ ữ thay đ i sâu s c v phổ ắ ề ương pháp gi ng d y, v phả ạ ề ương th c đào t o, t ch c vàứ ạ ổ ứ
qu n lý giáo d c, th m chí có th làm thay đ i c m c tiêu giáo d c. Nh ng s thayả ụ ậ ể ổ ả ụ ụ ữ ự
đ i đó là c s cho vi c hình thành “ổ ơ ở ệ n n giáo d c đi n t ề ụ ệ ử” trong th i đ i công nghờ ạ ệ thông tin. Đó là m t n n giáo d c độ ề ụ ược đ t trên n n t ng áp d ng ICT m c đ caoặ ề ả ụ ở ứ ộ
c v phả ề ương di n t ch c các phệ ổ ứ ương ti n v t ch t cho quá trình d y h c l n vi cệ ậ ấ ạ ọ ẫ ệ
b trí các n i dung ki n th c c n thi t ph i ti p thu trong quá trình h c t p.ố ộ ế ứ ầ ế ả ế ọ ậ
Các khái ni m v “ệ ề l p h c ớ ọ ” gi đây không còn là m t không gian đ a lý c th ,ờ ộ ị ụ ể
c đ nh n a, cũng không ph i là n i b t bu c ph i đ n khi h c sinh mu n h c, b cố ị ữ ả ơ ắ ộ ả ế ọ ố ọ ụ
gi ng bây gi không còn là n i làm vi c duy nh t c a th y giáo“ả ờ ơ ệ ấ ủ ầ l p h c o ớ ọ ả ”, ngườ i
ta đã có th d y và h c b t k đâu. Ngể ạ ọ ở ấ ỳ ườ ọi h c đượ ực t do đăng ký m t ngành h cộ ọ nào đó, m t khóa h c nào đó mà h thích, độ ọ ọ ược h c v i b t k m t giáo viên (gi i)ọ ớ ấ ỳ ộ ỏ nào mà h mu n. H n n a ngọ ố ơ ữ ườ ọi h c có th ti p thu tri th c v m t lĩnh v c khoaể ế ứ ề ộ ự
h c không ch t m t th y mà còn t kho tàng thông tin b t t n c a nhân lo i thôngọ ỉ ừ ộ ầ ừ ấ ậ ủ ạ qua m ng Internet.ạ
Trong n n giáo d c truy n th ng, n u nh trề ụ ề ố ế ư ở ường ti u h c, giáo viên gi ngể ọ ả
d y cho h c sinh t t c các môn h c, thì b t đ u t trung h c c s tr đi, do chuyênạ ọ ấ ả ọ ắ ầ ừ ọ ơ ở ở môn hoá mà m i giáo viên ch đỗ ỉ ược phân công ph trách m t phân môn. Trong n nụ ộ ề
Trang 7giáo d c đi n t , s liên k t vô h n gi a các thành ph n ki n th c khác nhau (trênụ ệ ử ự ế ạ ữ ầ ế ứ
m ng Internet) đã làm cho h c sinh trong m i th i đi m h c t p có th d dàng vàạ ọ ỗ ờ ể ọ ậ ể ễ nhanh chóng chuy n t vi c nghiên c u ki n th c c a lĩnh v c này sang nghiên c uể ừ ệ ứ ế ứ ủ ự ứ
ki n th c c a lĩnh v c khác. S liên k t m nh, nhanh và d nh th gi a các phânế ứ ủ ự ự ế ạ ễ ư ế ữ môn cũng đòi h i ngỏ ười giáo viên ph i có m t ki n th c bao quát r ng h n so v iả ộ ế ứ ộ ơ ớ
trước, ph i theo dõi đả ượ ấ ảc t t c các liên k t có ích cũng nh các liên k t làm l chế ư ế ệ
tr ng tâm ki n th c.ọ ế ứ
M i quan h th ytrò trong n n giáo d c đi n t đã có s thay đ i m t cách cố ệ ầ ề ụ ệ ử ự ổ ộ ơ
b n. Đi t m i quan h 1 th y1 trò trong n n giáo d c c đ i phong ki n, đ n 1ả ừ ố ệ ầ ề ụ ổ ạ ế ế
th y1 l p trong n n giáo d c c a cách m ng công nghi p và ti n đ n quan h nhi uầ ớ ề ụ ủ ạ ệ ế ế ệ ề
th y (có chung m t chuyên ngành) v i 1 trò (m t ngầ ộ ớ ộ ười th cm t đ i tự ộ ố ượng o trênả
m ng). S tạ ự ương tác gi a ngữ ười và chương trình máy tính đang ch y thạ ường d d nễ ẫ
ngườ ọi h c xa r i đ nh hờ ị ướng c a bài gi ng mà giáo viên đang c tình áp đ t, h sủ ả ố ặ ọ ẽ
được h c t p theo nhu c u và năng l c cá nhân. Nh ng r nhánh khác nhau h u nhọ ậ ầ ự ữ ẽ ầ ư
vô t n c a các ph n m m ng d ng làm cho giáo viên r t khó th c hi n m t giáo ánậ ủ ầ ề ứ ụ ấ ự ệ ộ
c đ nh nh trố ị ư ước đây đ i v i toàn l p h c truy n th ng. Các phố ớ ớ ọ ề ố ương ti n ICT dùngệ trong d y h c đ ng th i giúp cho ngạ ọ ồ ờ ườ ại d y d n m b t tình tr ng h c t p c a t ngễ ắ ắ ạ ọ ậ ủ ừ
cá th h c sinh nh ng cũng làm cho m i quan h ngể ọ ư ố ệ ười d yngạ ườ ọi h c thay đ i.ổ
M c dù vai trò c a giáo viên v n luôn là c n thi t trong m t n n giáo d c nh th ,ặ ủ ẫ ầ ế ộ ề ụ ư ế
nh ng ngư ười ta v n có th h c mà không c n m t giáo viên c th “ẫ ể ọ ầ ộ ụ ể Giáo viên o ả ”.
Cùng n y sinh và t n t i trong m t nhà nả ồ ạ ộ ước đi n t , m t n n hành chính đi nệ ử ộ ề ệ
t , s ph i c n thi t đ a ra nh ng th ch m i cho s cân b ng và m t tr t t trongử ẽ ả ầ ế ư ữ ể ế ớ ự ằ ộ ậ ự
n n giáo d c đi n t N n giáo d c đi n t đã d n đ n h qu : m t s dân ch hóaề ụ ệ ử ề ụ ệ ử ẫ ế ệ ả ộ ự ủ cao đ trong hộ ưởng th quy n đụ ề ược giáo d c. Ngụ ười h c đọ ược quy n l a ch nề ự ọ
ngườ ại d y, ch n môn h c mà mình thích. M i ngọ ọ ọ ườ ừi, t các c p lãnh đ o giáo d c,ấ ạ ụ
đ n ngế ườ ọi h c và gia đình c a h cũng có th theo dõi h u nh t c th i ho t đ ngủ ọ ể ầ ư ứ ờ ạ ộ
gi ng d y và h c t p, nh ng ch trả ạ ọ ậ ữ ủ ương, nh ng quy ch , nh ng chính sách, đánh giáữ ế ữ
k t qu h c t p vào b t k lúc nào h mu n. Nó đã d n xoá b ranh gi i gi a cácế ả ọ ậ ấ ỳ ọ ố ầ ỏ ớ ữ vùng, gi a các qu c gia, gi a các t ng l p trong xã h i. Nh ng tri th c khoa h c,ữ ố ữ ầ ớ ộ ữ ứ ọ
nh ng thành t u trên m i lĩnh v c mà m i m t qu c gia đã đ t đữ ự ọ ự ỗ ộ ố ạ ược và c truy nả ề thông, văn hóa tr thành tài s n chung c a m i ngở ả ủ ọ ười. Nh ng đ c đi m nh v yữ ặ ể ư ậ
c a n n giáo d c ch có th có trong m t “xã h i h c t p”, trong đó m i ngủ ề ụ ỉ ể ộ ộ ọ ậ ọ ườ ề i đ u
có quy n bình đ ng nh nhau: Ai cũng đề ẳ ư ược h c hành (Open learning), h c m iọ ọ ở ọ
n i (anywhere), h c m i lúc (anytime), h c m i th (anythings) h c su t đ iơ ọ ở ọ ọ ọ ứ ọ ố ờ (lifelong learning) và h c m i ngọ ở ọ ười (any one). Hàng lo t các khai ni m m i vạ ệ ớ ề
phương ti n đi n t h tr cho ho t đ ng d y và h c cũng đã l n lệ ệ ử ỗ ợ ạ ộ ạ ọ ầ ượt ra đ i.ờ
Trang 84. HiClass gi i pháp k thu t đ đ i m i phả ỹ ậ ể ổ ớ ương pháp d y h cạ ọ
G n đây, m t s c s giáo d c c a nầ ở ộ ố ơ ở ụ ủ ước ta đã bước đ u ng d ng các gi iầ ứ ụ ả pháp công ngh nh : H th ng m ng đào t o đa phệ ư ệ ố ạ ạ ương ti n (HiClass). Vì h th ngệ ệ ố này đã cho phép t o nên m t môi trạ ộ ường d yh c tạ ọ ương tác m nh, cung c p đ y đạ ấ ầ ủ các phương ti n cho t t c các k ch b n đào t o đa phệ ấ ả ị ả ạ ương ti n khác nhau cho toànệ
l p h c. Nh k t h p s tinh t và tính nhân b n trong công ngh đã đem đ n cho hớ ọ ờ ế ợ ự ế ả ệ ế ệ
th ng các ch c năng cao c p ch c n thông qua các thao tác đ n gi n.ố ứ ấ ỉ ầ ơ ả
Phòng h c đa ch c năng s d ng m ng máy tính nh HiClass đánh d u m tọ ứ ử ụ ạ ư ấ ộ
cu c cách m ng m i trong công ngh d y h c b ng vi c t o ra m t môi trộ ạ ớ ệ ạ ọ ằ ệ ạ ộ ường siêu
hi u qu v i tính năng giao ti p hai chi u, kh năng truy n thông đa phệ ả ớ ế ề ả ề ương ti n vàệ
s h p d n c a âm thanh, hình nh tự ấ ẫ ủ ả ương tác gi a giáo viên và h c sinh.ữ ọ
V i HiClass, l p h c nh đớ ớ ọ ư ược th i m t lu ng sinh khí m i, h c sinh s khôngổ ộ ồ ớ ọ ẽ
ph i vây quanh th y giáo đ xem và nghe các bài gi ng. Các k ch b n đào t o trên cả ầ ể ả ị ả ạ ơ
s Multimedia, vi c chia nhóm d y và th o lu n, kh năng giao ti p tở ệ ạ ả ậ ả ế ương tác hai chi u d dàng đề ễ ược th c hi n thông qua b ng đi u khi n h th ng bên c nh giáoự ệ ả ề ể ệ ố ạ viên. Hi u su t h c t p c a h c sinh s đệ ấ ọ ậ ủ ọ ẽ ược tăng cường trong môi trường h c t pọ ậ Multimedia nh vi c s d ng các công c minh ho trên đĩa CD, băng Video, máyờ ệ ử ụ ụ ạ
nh s , các ch ng trình h tr trên máy tính đ c truy n tr c ti p t máy tính c a
giáo viên t i t ng máy tính c a h c viên v i t c đ th i gian th c. B ng đi u khi nớ ừ ủ ọ ớ ố ộ ờ ự ả ề ể
h th ng bên c nh giáo viên đem đ n m t t p h p đ y đ các ch c cao c p nh t.ệ ố ạ ế ộ ậ ợ ầ ủ ứ ấ ấ
S đ h th ng m ng giáo d c đa ph ơ ồ ệ ố ạ ụ ươ ng ti n HiClass ệ
C u trúc c a m t HiClass g m có: kho ng 60 chi c máy tính c a h c sinh, m tấ ủ ộ ồ ả ế ủ ọ ộ máy tính c a giáo viên (có 2 màn hìnhm t đ th c hi n các chủ ộ ể ự ệ ương trình, m t độ ể trao đ i và giám sát ho t đ ng c a các máy h c sinh), đổ ạ ộ ủ ọ ược liên k t v i nhau qua bế ớ ộ
đi u khi n c a giáo viên. Ngoài ra cũng có th trang b thêm đèn chi u Projecter, thi tề ể ủ ể ị ế ế
B khuy ch đ i tín ộ ế ạ
hi u ệ
B đi u ộ ề
khi n ể
trung tâm
Máy tính
Giáo viên Các máy tính c a h c sinh ủ ọ
Cáp truy n tín hi u ề ệ
HiClass
II
HiClass
II
HiClass
II
Trang 9b k t n i và chuy n đ i tín hi u đa phị ế ố ể ổ ệ ương ti n ệ HiConverter. Các ch c năng h trứ ỗ ợ
d y h c đ u đạ ọ ề ược th c hi n (b m nút) thông qua b đi u khi n c a giáo viên.ự ệ ấ ộ ề ể ủ HiClass có th để ược đi u khi n nh b đi u khi n t xa không dây.ề ể ờ ộ ề ể ừ
M i ho t đ ng c a giáo viên trên màn hình (SScreen) máy tính cùng âm thanhọ ạ ộ ủ (AAudio) và l i nói (MMicro) có th chuy n t i máy tính c a m t h c sinh, m tờ ể ể ớ ủ ộ ọ ộ nhóm h c sinh hay t t c h c sinh theo th i gian th c và cũng có th đ a S c a giáoọ ấ ả ọ ờ ự ể ư ủ viên lên màn nh qua máy chi u Projecter. S d ng ch c năng này giáo viên có thả ế ử ụ ứ ể thuy t trình theo bài gi ng đi n t c a mình trên máy tính, trình bày tranh nh, bi uế ả ệ ử ủ ả ể
b ng, bi u đ , mô hình, th c hi n các thí nghi m mô ph ng trên không gian ba chi u,ả ể ồ ự ệ ệ ỏ ề trên các “vi th gi i”, các video clip thí nghi m; th m chí giáo viên có th ti n hànhế ớ ệ ậ ể ế các thí nghi m th c đệ ự ược k t n i v i máy tính c a mình ho c đ a hình nh c a cácế ố ớ ủ ặ ư ả ủ thí nghi m th c đó lên màn nh nh m t Camera. Trong khi g i S, A, M c a mình t iệ ự ả ờ ộ ử ủ ớ nhi u h c sinh thì giáo viên v n có th đ i tho i v i m t, m t nhóm các h c sinhề ọ ẫ ể ố ạ ớ ộ ộ ọ khác
Do yêu c u c a n i dung hay cách th c t ch c d y h c, giáo viên có th chiaầ ủ ộ ứ ổ ứ ạ ọ ể
l p h c thành các nhóm (trên máy tính, không nh t thi t là ng i c nh nhau) đ cùngớ ọ ấ ế ồ ạ ể
gi i quy t m t nhi m v hay nh n đả ế ộ ệ ụ ậ ược cùng m t thông tin g i t i nh nhau. Cácộ ử ớ ư
h c viên trong nhóm có th giao ti p v i nhau thông qua Micro và Headphone. Nhọ ể ế ớ ư
v y, h th ng đã giúp th c hi n vi c cá bi t hoá cao đ h c sinh đ ng th i khôngậ ệ ố ự ệ ệ ệ ộ ọ ồ ờ làm m t đi mà còn t o đi u ki n t t đ h c sinh phát huy tính t p th , h p tác trongấ ạ ề ệ ố ể ọ ậ ể ợ
ho t đ ng nh n th c c a mình.ạ ộ ậ ứ ủ
Giáo viên có th quan sát nhanh đ ki m tra k t qu ho t đ ng trên máy tínhể ể ể ế ả ạ ộ
c a b t k m t (hay m t nhóm) h c sinh nào mà không nh hủ ấ ỳ ộ ộ ọ ả ưởng đ n h (kho ngế ọ ả
th i gian quan sát có th đờ ể ược thi t l p t đ ng t 299 giây). H n th n a, b ngế ậ ự ộ ừ ơ ế ữ ả
đi u khi n s giúp giáo viên tr giúp h c sinh ngay l p t c t i bàn c a mình khi h cề ể ẽ ợ ọ ậ ứ ạ ủ ọ sinh g p khó khăn trong ho t đ ng nh k thu t “ặ ạ ộ ờ ỹ ậ chi m quy n đi u khi n máy tính ế ề ề ể ”
c a h c sinh. Lúc này, h c sinh không th đi u khi n máy tính c a mình đủ ọ ọ ể ề ể ủ ược n a,ữ
ch nghe (qua headphone) và xem giáo viên hỉ ướng d n thao tác (trên S). Khi chi mẫ ế quy n đi u khi n, giáo viên có th th c hi n c vi c kh i đ ng l i máy c a h cề ề ể ể ự ệ ả ệ ở ộ ạ ủ ọ sinh n u th y c n thi t (nh khi máy h c sinh b l i) và cũng có th g i S, A, M c aế ấ ầ ế ư ọ ị ỗ ể ử ủ
h c sinh này đ n m t nhóm hay t t c các h c sinh. Trong khi đó, giáo viên v n cóọ ế ộ ấ ả ọ ẫ
th đ i tho i v i m t, m t nhóm h c sinh khác. Kh năng tể ố ạ ớ ộ ộ ọ ả ương tác m nh này gi aạ ữ giáo viên h c sinh đã không th có đọ ể ược trong khuôn kh và cách th c t ch c d yổ ứ ổ ứ ạ
h c truy n th ng.ọ ề ố
Khi quan sát, ki m tra k t qu ho t đ ng c a các h c sinh trên S, giáo viên cóể ế ả ạ ộ ủ ọ
th l a ch n m t h c sinh để ự ọ ộ ọ ược g i là “ọ h c sinh m u ọ ẫ ”, có k t qu ho t đ ng t t,ế ả ạ ộ ố
Trang 10chi m (ho c không chi m) quy n đi u khi n máy tính c a h c sinh này và g i S, A,ế ặ ế ề ề ể ủ ọ ử
M c a h c sinh này đ n m t nhóm hay t t c các h c sinh, trong khi đó giáo viên v nủ ọ ế ộ ấ ả ọ ẫ
có th đ i tho i v i m t hay m t nhóm h c sinh khác. Trong cách th c t ch c d yể ố ạ ớ ộ ộ ọ ứ ổ ứ ạ
h c truy n th ng, xác đ nh đọ ề ố ị ược m t h c sinh m u là m t vi c làm khó, thộ ọ ẫ ộ ệ ường các
h c sinh khá, gi i hay đọ ỏ ược ch đ nh. Tuy v y, trong th c t thì h c sinh m u khôngỉ ị ậ ự ế ọ ẫ
nh t thi t là h c sinh khá gi i mà là h c sinh th c hi n t t m t nhi m v nào đó, t iấ ế ọ ỏ ọ ự ệ ố ộ ệ ụ ạ
m t th i đi m nào đó do giáo viên yêu c u.ộ ờ ể ầ
H th ng cũng cho phép giáo viên ch n m t h c sinh làm “ệ ố ọ ộ ọ tr giáo ợ ” cho mình, trao quy n đi u khi n máy tính c a giáo viên hay máy tính c a h c sinh m u cho h cề ề ể ủ ủ ọ ẫ ọ sinh này và g i S, A c a h c sinh m u hay S, A, M c a giáo viên, M c a h c sinh trử ủ ọ ẫ ủ ủ ọ ợ giáo đ n m t nhóm hay m i h c sinh. Trong khi đó, giáo viên v n có th đ i tho iế ộ ọ ọ ẫ ể ố ạ
v i m t, m t nhóm hay t t c h c sinh. ớ ộ ộ ấ ả ọ
Giáo viên có th khoá bàn phím, chu t c a máy c a m t, m t nhóm hay t t cể ộ ủ ủ ộ ộ ấ ả các h c sinh ho c cũng có th làm đen màn hình c a t t c h c sinh khi mu n t pọ ặ ể ủ ấ ả ọ ố ậ trung s chú ý c a h c sinh vào m t v n đ nào đó ho c t m th i d ng ho t đ ngự ủ ọ ộ ấ ề ặ ạ ờ ừ ạ ộ
c a h c viên v i máy tính. M i m t h c sinh có m t h p g i giáo viên đ th c hi nủ ọ ớ ỗ ộ ọ ộ ộ ọ ể ự ệ
vi c “ệ gi tay đi n t ơ ệ ử”, nghĩa là đ báo hi u mu n đ i tho i v i giáo viên qua Microể ệ ố ố ạ ớ
và Headphone. Giáo viên có th t ch c và cùng tham gia h i tho i v i m t nhómể ổ ứ ộ ạ ớ ộ
h c sinh b t k đọ ấ ỳ ược ch n. Ngoài ra, h th ng còn có ch c năng “ọ ệ ố ứ tr l i nhanh ả ờ ” (giơ tay đi n t nhanh nh t), nghĩa là ch có h c sinh đ u tiên g i giáo viên là đệ ử ấ ỉ ọ ầ ọ ược đ iố tho i v i giáo viên mà thôi.ạ ớ
5. Ph n k t lu n:ầ ế ậ
Tóm l i, s phát tri n m nh m c a công ngh tin h c, m t m t đã cho phépạ ự ể ạ ẽ ủ ệ ọ ộ ặ
gi i quy t h u h t và c b n nh ng nhả ế ầ ế ơ ả ữ ược đi m c a vi c s d ng máy tính trể ủ ệ ử ụ ướ c đây, m t khác luôn đ t ra cho ngặ ặ ườ ử ụi s d ng nh ng tri n v ng và kh năng ngữ ể ọ ả ứ
d ng m i. Rõ ràng là máy tính không th và không bao gi có th thay th h t m iụ ớ ể ờ ể ế ế ọ thi t b d y h c t trế ị ạ ọ ừ ước đ n nay và càng không th thay th đế ể ế ược vai trò ngườ i
th y giáo trong quá trình d y h c. Song, công ngh tin h c càng phát tri n thì nh ngầ ạ ọ ệ ọ ể ữ
kh năng khác nhau đả ược tích h p vào trong máy tính càng nhi u, cũng chính vì v yợ ề ậ
nó có th h tr để ỗ ợ ược càng nhi u m t, nhi u phề ặ ề ương di n h n trong ho t đ ng d yệ ơ ạ ộ ạ
và h c c a th y trò. Có th nói r ng, m i nhọ ủ ầ ể ằ ọ ược đi m c a vi c s d ng máy tính làể ủ ệ ử ụ
do s phát tri n c a công ngh máy tính ch a đáp ng đ y đ và t t nh ng yêu c uự ể ủ ệ ư ứ ầ ủ ố ữ ầ
đ t ra c a quá trình d y h c.ặ ủ ạ ọ
Tuy v y, cho đ n nay nh ng thành t u trong công ngh ph n c ng và ph nậ ế ữ ự ệ ầ ứ ầ
m m mà đ c bi t là các gi i pháp k thu t trong nh ng năm g n đây đã đ a máyề ặ ệ ả ỹ ậ ữ ầ ư tính, m ng các máy tính lên m t t m ng d ng m i đ y tri n v ng. S ra đ i c a hạ ộ ầ ứ ụ ớ ầ ể ọ ự ờ ủ ệ