1. Trang chủ
  2. » Luận Văn - Báo Cáo

Luận văn Thạc sĩ: Thực trạng và một số giải pháp về quản lý quá trình đào tạo tại trường Đại học Mở Bán công TP. Hồ Chí Minh

142 120 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Định dạng
Số trang 142
Dung lượng 14,82 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Luận văn đề cập đến quá trình đào tạo tại trường trong thời gian qua, sự tác động của quản lý vào quá trình đào tạo, từ đó nhận ra được những thuận lợi và những khó khăn trong quá trình thực hiện, đề ra những giải pháp quản lý ngày càng hoàn thiện hơn đối với mô hình Đại học Mở Bán công, đáp ứng được yêu cầu của xã hội, đạt được mục tiêu đề ra của Đảng ta về xã hội hóa giáo dục. Để biết rõ hơn về nội dung chi tiết, mời các bạn cùng tham khảo.

Trang 1

THỰC TRẠNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP VỀ QUẢN LÝ QUÁ

Trang 2

LỜI CẢM ƠN

8T

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc với PGS TS Hoàng Tăm Sơn – người thầy

đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn 7T8Ttốt nghiệp

8T

Lời cuối cùng tôi xin cảm ơn các đồng nghiệp, các anh chị, bè bạn cùng lớp và gia đình đã động viên, giúp đỡ và chia sẻ những khó khăn trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn tốt nghiệp này

Trang 4

LỜI NHẬN XÉT CỦA GIÁO SƯ PHẢN BIỆN 1

Trang 5

LỜI NHẬN XÉT CỦA GIÁO SƯ PHẢN BIỆN 1

Trang 7

CHƯƠNG 4: ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐỂ HOÀN THIỆN VỀ QUẢN

LÝ QUÁ TRÌNH ĐÀO TẠO TẠI ĐẠI HỌC MỞ BÁN CÔNG TP HỒ CHÍ MINH147T 105

Trang 8

là một động lực đưa đất nước thoát khỏi nghèo nàn và lạc hậu

10T

Ngày nay nền giáo dục Đại học chiếm vị trí trung tâm quan trọng ngày càng tăng trong hầu hết các nước trên thế giới Điều này hẳn là cũng đúng với cả nước ta Đối với nước ta, đổi mới nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung và bao cấp sang nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần, với cơ chế thị trường có sự quản lý của nhà nước, theo định hướng xã hội chủ nghĩa, là tiền đề đổi mới cơ bản của nền giáo dục Đại học Mục tiêu đổi mới của nền giáo dục đại học Việt Nam là nhằm nâng cao chất lượng đào tạo đảm bảo công bằng trong giáo dục, 10T41Thướng 10T41Tđến việc xây dựng một xã hội học tập Giáo dục Đại học ở nước ta đang cùng với toàn bộ hệ thống giáo dục quốc dân đang tiếp tục đổi mới, phát huy những nhân tố mới đã hình thành trong những năm qua, tìm cách giải quyết những vấn đề mới nẩy sinh và học tập kinh nghiệm tốt đã làm hướng mạnh vào một giai đoạn đổi mới sâu sắc hơn, nhiều mặt hơn, phù hợp với những đổi mới kinh tế - xã hội theo đường lối Đại hội VII ngày càng tiếp cận với những xu thế cơ bản của sự phát triển Đại học trên thế giới

10T

Cải cách bộ máy nhà nước đụng chạm đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó có giáo dục - đào tạo được coi là quốc sách hàng đầu và giáo dục đại học từng bước trở thành một bậc học hướng vào sự phát triển "nhân lực, nhân tài, dân trí" Theo hướng phát triển mới này, giáo dục đại học nước ta sẽ được nâng cao một bước quan trọng về trình độ dân chủ hóa, đáp ứng 3 yêu cầu của một nền giáo dục

Trang 9

hiện đại là tính bình đẳng, tính chất lượng và tính hiệu quả GDĐH hướng vào sự hình thành con người có ý chí cách mạng, năng động, sáng tạo, có năng lực tự chủ,

tự học, thích ứng tốt với những hay đổi nhanh chóng của thị trường sức lao động, có khả năng cơ động nghề nghiệp phù hợp với sự phát triển của xã hội Trước đây giáo dục đại học thiên về đào tạo con người hướng vào yêu cầu sử dụng ở các cơ quan nhà nước, kinh tế quốc doanh với cơ chế phân phối tốt nghiệp theo kế hoạch nhà nước Theo hướng đổi mới về mục tiêu đào tạo, vai trò tích cực chủ động của cá nhân người học được nâng lên về chất lượng một cách đáng kể : người học phải chịu trách nhiệm lựa chọn cho mình con đương học vấn thích hợp nhất, có năng lực tạo việc làm cho mình và cho người khác trong xã hội cũng như con đường tự phát triển hiện thực nhất

10T

Thực hiện nghị quyết TW2 (khóa VIII), Chính phủ đã ban hành Nghị định 90 /CP (21/8/1997) "về phương hướng và chủ trương xã hội hóa các hoạt động giáo dục văn hóa, y tế, thể thao" Sau đó Luật Giáo dục được ban hành (tháng 12/1998), tại điều 44 ghi rõ "Nhà trường trong hệ thống giáo dục quốc dân được thành lập theo

qui hoạch, kế hoạch của Nhà nước nhằm phát triển sự nghiệp giáo dục và được tổ chức theo các loại hình bán công, dân lập, tư thục Nhà trường thuộc các loại hình công lập, bán công đều chịu sự quản lý của Nhà nước của các cơ quan quản lý giáo dục theo sự phân công, phân cấp của chính phủ"

10T

Trước tình hình ngân sách nhà nước đầu tư cho giáo dục có hạn, việc phát huy mọi tiềm năng của xã hội, phát triển giáo dục với phương châm Nhà nước và nhân dân cùng làm là hết sức cần thiết Xuất phát từ chủ trương10T41T 10T41Tcủa Đảng và Nhà nước,

từ nhu cầu của xã hội Đại học Mở Bán công Tp Hồ Chí Minh ra đời đúng vào thời điểm nền giáo dục Việt nam có những chuyển biến tích cực và có sự định hướng đúng đắn, điều này thể hiện một tư tưởng chiến lược và quan điểm chỉ đạo của Đảng và Nhà nước ta đối với sự phát triển giáo dục của đất nước trong giai đoạn mới, giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

10T

Chất lượng đào tạo luôn là vấn đề mấu chốt trong sự tồn tại và phát triển của

bất kỳ loại hình trườn10T41Tg 10T41Thọc nào Làm thế nào để đạt hiệu quả trong công tác giáo dục mà cụ thể là trong chất lượng10T41T 10T41Tđào tạo luôn là một câu hỏi lớn được đặt ra cho những người làm công tác quản lý, phải áp dụng các biện pháp quản lý nào thích

Trang 10

hợp với mô hình hiện tại và thực trạng đã đạt được những gì ? Những thuận lợi và những khó khăn tồn tại ra sao? Tất cả đều là một bài toán khó giải10T41T 10T41Tđối với những ai làm công tác quản lý cụ thể ở Trường Đại học Mở Bán Công Tp HCM trong suốt quá trình hình thành và phát triển trong hơn mười năm qua Mô hình Đại học Mở Bán Công đã đạt được 10T41Tnhững 10T41Tthành tựu nhất định, đồng thời cũng đang đứng trước những bất cập, những thử thách mà tự thân đội ngũ cán bộ, công nhân viên nhà trường phải năng động sáng tạo để vượt qua, mặt khác Đại học Mở Bán Công cũng cần có một cơ chế chính sách kịp thời phù hợp với mô hình nhà trường để phát triển

ổn định

10T

Đó là lý do mà tác giả chọn đề tài này làm luận văn Thạc sĩ trong quản lý giáo dục Trong phạm vi hạn hẹp của đề tài, tác giả chỉ xin đề cập đến quá trình đào tạo tại trường trong thời gian qua, sự tác động của quản lý vào quá trình đào tạo, từ đó nhận ra được những thuận lợi và những khó khăn trong quá trình thực hiện, đề ra những giải pháp quản lý ngày càng hoàn thiện hơn đối với mô hình Đại học Mở Bán công, đáp ứng được yêu cầu của xã hội, đạt được mục tiêu đề ra của Đảng ta về

xã hội hóa giáo dục

2 Đối tượng và khách thể nghiên cứu

- 10TĐối tượng nghiên cứu : Thực trạng và giải pháp về quản lý quá trình đào tạo

- 10TKhách thể nghiên cứu : Trường Đại Học Mở Bán Công Tp Hồ Chí Minh

3 Giả thuyết nghiên cứu :

Trang 11

5 Nhiêm v ụ nghiên cứu đề tài :

10T

Nghiên cứu quá trình quản lý đào tạo của Trường Đại Học Mở Bán Công Tp

Hồ Chí Minh đòi hỏi phải tìm hiểu nhiều mặt, nhiều khía cạnh Do khả năng và thời gian có hạn nên đề tài của tác giả chỉ giới hạn ở một số nhiệm vụ cơ bản sau đây :

Trang 12

- Phương pháp thống kê toán học

7 Cơ sở nghiên cứu :

10T

Đề tài nghiên cứu sẽ dựa trên cơ sở là Trường Đại Học Mở Bán Công Tp HCM

Trang 13

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN GIÁO DỤC ĐẠI HỌC

1.1 Sơ lược một số nét về lịch sử nghiên cứu giáo dục đại học

10T

Nghiên cứu về giáo dục đại học (GDĐH) có rất nhiều tác giả nghiên cứu đã công bố bằng các ấn phẩm hoặc báo cáo trong các cuộc hội nghị và hội thảo Ở đây chỉ xin nêu một số bài viết gần10T13T 10T13Tđây về giáo dục đại học:

10T

Tác giả Phan Tất Giá - Viện nghiên cứu đại học và giáo dục chuyên nghiệp

thông tin chuyên đề: "Vài nhận xét về xu thế phát triển giáo dục đại học và trung

học chuyên nghiệp trên thế giới" Nội dung bài viết đã phản ánh những tư tưởng lớn của thời đại đối với giáo dục, có thể tóm lược như sau :

10T

Giáo dục không còn là một đặc quyền của một tầng lớp mà là lợi ích của toàn

xã hội Giáo dục là sự nghiệp của mọi người, không phân biệt nam nữ, tuổi tác và đẳng cấp

10T

Giáo dục gắn liền với sự phát triển, giáo dục vừa là mục tiêu vừa là động lực của sự phát triển đó Đặc tính đó của giáo dục được thể hiện trong đường lối phát triển của mọi quốc gia

10T

Giáo dục ĐH và CN mang hai mục tiêu bao trùm là nghề nghiệp hóa và trí thức

hóa xã hội và 04 chức năng cơ bản : chức năng đào tạo - giáo dục, chức năng xã hội, chức năng khoa học, chức năng kinh tế

Trang 14

phải được coi trọng

10T

Để hiện đại hóa giáo dục, cần hiện đại hóa đội ngũ thầy giáo bằng những biện pháp đào tạo, bồi dưỡng thường xuyên và có những chế độ chính sách đãi ngộ thích đáng

Trang 15

Những xu thế trên đây đang tạo ra tiền đề cho những bước phát triển tiếp theo của hệ thống10T41T 10T41Tgiáo dục thế giới Đổi mới tư duy giáo dục, nắm bắt kịp thời những xu thế của thời đại, chúng ta hy vọng sẽ nhanh chóng rút ngắn được khoảng10T41T 10T41Tcách giữa chúng ta với các nước tiên tiến trên thế giới

10T

Tác giả Lê Thạc Cán viện nghiên cứu đại học và giáo dục chuyên nghiệp đã viết về "Những sự tìm kiếm mô hình giáo dục đại học của thế kỷ 21” Bài viết đề cập đến :

Ở Việt Nam trong các hội nghị tổng kết của các hiệu trưởng các trường đại học

và các hội thảo chuyên đề đã đề cập đến "Những hướng tiếp cận và giải pháp đổi mới giáo dục đại học ở Việt Nam" thể hiện ở một số bài viết: "Giáo dục đại học Việt Nam hướng vào thế kỷ 21 "; "Nâng cao chất lượng đào tạo bậc đại học để đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước 10T13T(Trần Hồng Quân - nguyên Bộ trưởng Bộ giáo dục - đào tạo) 10T13T; "Các định hướng đổi mới quản lý đại học Việt Nam trước bối cảnh kinh tế - xã hội hiện nay 10T13T(Trần Chí Đáo - nguyên Thứ trưởng Bộ GD- ĐT); 10T13T"Hệ thống giáo dục đại học trước thách thức của thế kỷ 21"; Về việc đổi mới giáo dục đại học và vài nét chiến lược phát triển đại học"; Về việc quản lý chất lượng đào tạo và cải tiến phương pháp đánh giá kết quả học tập của sinh viên đại học 10T13T(Lâm Quang Thiệp - Nguyên Vụ trưởng Vụ Đại học): 10T13T"Đổi mới giáo dục đại học ở Việt Nam"; "Cải tiến việc quản lý đào tạo đại học theo chế độ học phần" 10T13T(Lê Viết Khuyến, Phó Vụ trưởng vụ đại học); 10T13T"Về vấn đề nhà nước đối với hệ thống giáo dục Đại học Việt Nam” 10T13T(Nguyễn Văn Giao) 10T13Tv.v

10T

Những nghiên cứu nêu trên mang tính đa điện nhưng chưa đi sâu vào quản lý quá trình đào tạo ở một trường đại học cụ thể, nói một cách khác là chưa làm rõ vai trò quản lý của hiệu trưởng Chính vì vậy, đề tài nghiên cứu của chúng tôi chỉ tập trung khai thác “Làm rõ thực trạng và giải pháp về quản lý quá trình đào tạo tại Trường Đại học Mở Bán công TpHCM"

Trang 16

Chúng ta đều biết quản lý giữ vai trò cực kỳ quan trọng đối với mọi hoạt động

xã hội Tăng cường hiệu lực quản lý của nhà nước là công tác cấp bách, là điều kiện tất yếu đảm bảo huy động lực lượng to lớn của quần chúng nhân dân để hoàn thành mọi nhiệm vụ chính trị do Đảng đề ra, đáp ứng được yêu cầu về nguyện vọng của nhân dân" 10T13T(Báo cáo chính trị của BCHTW Đảng CSVN tại Đại hội VI - 1986) "Cải 10T13Tcách

bộ máy nhà nước là một yêu cầu khách quan của công cuộc đổi mới, của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc hiện nay Sửa đổi hiến pháp, cải cách bộ máy nhà nước chính là nhằm tăng cường hiệu lực quản lý xã hội của nhà nước xây dựng nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, làm cho kiến trúc thượng tầng phát huy tốt vai trò thúc đẩy mở đường cho sự phát triển của cơ sở hạ tầng" 10T13T(Bài nói của đồng chí Tổng Bí thư Đỗ Mười ngày 29/11/1991 tại Hội Nghị Ban chấp hành Trung Ương Đảng Khoa VII)

10T

Từ những đổi mới mục tiêu phát triển và mục tiêu đào tạo của giáo dục đại học

đã nêu đòi hỏi nguyên tắc tổ chức hoạt động của nhà trường phải đổi mới Nhừng nguyên tắc tổ chức hoạt động đó là :

10T

Xã hội hoa nhà trường sẽ làm cho nhà trường khỏnií còn là một thể chế rập khuôn, cứng nhắc, biệt lập, khép kín với bên ngoài, Hệ thống nhà trường về nguyên tắc phái là hệ thống mở, các tính chất và nguyên tắc của nó phái đa dạng

Dân chủ hóa trong nhà trường nhằm phát huy tối đa năng lực sáng tạo của tập

thể nhà trường và cá nhân các thành viên của nó vào việc tổ chức và quản lý nhà trường, vào quá trình giảng dạy và giáo dục, vào sự phát triển của nhà trường

Trang 17

Dân chủ hóa nhà trường sẽ biến tất cả các thành viên trong nhà trường thành những chủ thể của quá trình giáo dục, biến quá trình đào tạo thành quá trình tự đào tạo, biến quá trình quản lý thành quá trình tự quản lý

10T

Dân chủ hóa nhà trường sẽ giải phóng cả thầy lẫn trò và người quản lý khỏi sự

ràng buộc, o ép bởi một thể chế đơn điệu, cứng nhắc, mở ra chân trời rộng lớn cho lao động sáng tạo

* 16TUNhân văn hóa nhà trường :

10T

Nhân văn hóa nhà trường là một yếu tố quan trọng của chiến lược con người

mà rất nhiều nước trên thế giới hiện rất quan tâm

10T

Nhân văn hóa nhà trường nhằm hướng hoạt động chủ yếu của nhà trường vào việc hình thành và phát triển nhân cách sinh viên, đặt cá nhân người sinh viên vào

vị trí trung tâm của hoạt động nhà trường Tư tưởng chủ đạo của quá trình giáo dục

là sự phát triển của sinh viên Yếu tố then chốt trong tư tưởng đó là tôn trọng nhân cách, phẩm giá sinh viên, tôn trọng cá tính, những nhu cầu và những hứng thú cá nhân của sinh viên, trên cơ sở đó phát hiện, khai thác những yếu tố trội nhằm vào việc phát triển nhân cách cùng với việc định hướng nghề nghiệp tương lai Đảm bảo mối quan hệ hài hòa giữa tập thể và cá nhân, không hòa tan cá nhân vào tập thể mà giữ gìn bản sắc cá nhân, làm cho cái chung phải bao hàm được nhiều cái riêng phong phú

10T

Nhân văn hóa nhà trường đảm bảo tôn trọng và kế thừa những di sản văn hóa quý báu của dân tộc và thế giới Đặt những dấu ấn truyền thống vào nhân cách mỗi sinh viên, kết hợp lịch sử với hiện tại, dân tộc với quốc tế để tìm ra hình mẫu đạo đức, văn hóa tinh thần, văn hóa lao động, khẳng định những giá trị, những chuẩn mực của cuộc sống phù hợp với bản sắc của người Việt Nam

10T

Đó là những nhiệm vụ chung của thầy và trò trên con đường cả hai cùng vận động tới mục tiêu đào tạo

10T

Nhân văn hóa nhà trường còn đòi hỏi phải giáo dục thẩm mỹ, giáo dục thể

chất, chăm lo sức khỏe, đời sống vật chất và tinh thần của sinh viên và thầy giáo trong nhà trường

Trang 18

Cái nền nhân văn trong10T41T 10T41Tquan điểm giáo dục không10T11T 10T11Tchỉ là những kiến thức suông, rỗng mà phải được xây đắp trên thực tiễn sống động của những mối quan hệ giữa thầy và trò, giữa cán bộ và sinh viên, qua đó mà hình thành những ý thức tốt, những tình cảm đẹp

Hình thành hệ thống đào tạo liên tục do tính năng động trong sự phát triển kinh

tế - xã hội và khoa học kỹ thuật hiện nay Do đó phải chuyển từ công thức - "đào tạo một lần cho cả cuộc đời" bằng công thức "đào tạo liên tục cho cả đời"

10T

Bản chất của đào tạo liên tục thế hiện ở10T13T 10T13Ttư tưởng chủ đạo của nó là sự phát triển liên tục của con người được xem xét như một chủ thể hoạt động và ứng xử trong toàn bộ cuộc đời của họ

10T

Ý nghĩa của tính liên tục là thường xuyên thỏa mãn các nhu cầu ngày càng tăng của từng người và toàn xã hội về giáo dục - đào tạo Muốn vậy, hệ thống đào tạo liên tục phải đảm bảo tính mềm dẻo tạo mọi cơ hội, mọi điều kiện thuận lợi cho những ai muốn học là được học

1.2 Khái niệm về công cụ nghiên cứu

1 2.1 Khái niệm về quản lý

Trang 19

- Nhà lý luận quản lý kinh tế người Pháp H Fayon đã đưa ra định nghĩa 10T13T" Quản

lý hành chính là dự đoán và lập kế hoạch, tổ chức điều khiển, phối hợp và kiểm tra "(18)

10T

Một số nhà nghiên cứu muốn phản ánh những nét đặc trưng của quản lý bằng nhiều cách như nhấn mạnh tính chất hay hình thức tác động, mục đích hay chức năng của nó đã nêu ra các định nghĩa quản lý như sau :

10T

- Kozlova O.V và Kuznetsov I.N định nghĩa " Q10T13Tuản lý là sự tác động có mục đích đến tập thể con người để tổ chức và phối hợp hoạt động của họ trong quá trình sản xuất10T13T" 10T13T(5)

10T

- Quản lý theo sự phân tích của Vlarx là một chức năng tất yếu của lao động xã hội, nó gắn chặt với sự phân công và phối hợp Nhưng khi nói đến sự phân công10T41T 10T41Tvà phối hợp thì sự chỉ huy thống nhất để đảm bảo sự đồng bộ ăn khớp trong hoạt động của các bộ phận cấu thành của hệ thống, điều chỉnh hoạt động của các bộ phận này trên cơ sở mục tiêu chung là yêu cầu tất yếu khách quan hết sức cần thiết Song xét đến cùng điều đó chỉ có thể thực hiện trên cơ sở tổ chức, 10T13T"chức năng chủ yếu của quản

lý là liên hợp, tháp hợp tất cả các mặt hoạt động của tổ chức và của những người tham gia

tổ chức đó thành một chính thể " (6)

10T

- TS Nguyễn Thị Liên Diệp nêu lên định nghĩa 10T13T" Quản trị là một phương thức làm cho những hoạt động được hoàn thành với một hiệu suất cao, bằng và thông qua những người khác Phương thức này bao gồm những chức năng hay hoạt động cơ bản mà nhà quản 13T19Ttrị có thể sử dụng Đó là hoạch định, tổ chức, điều khiển và kiểm soát18T19T" 18T19T(19)

10T

Quản lý là hoạt đông cần thiết khi con người kết với nhau trong các tổ chức, nhằm đạt những mục tiêu chung Với khái niệm như vậy, hoạt động quản lý là hoạt động chỉ phát sinh khi con người kết hợp với nhau thành một tập thể

10T

- Nguyễn Tấn Phước cho rằng " 10T19TQuản trị là tiến trình hoạch định, tổ chức, bố trí nhân sự, lãnh đạo và kiểm soát công việc và những nỗ lực của con người, đồng thời vận dụng một cách hiệu quả mọi tài nguyên (gồm con người, máy móc thiết bị, nguyên vật liệu, tiền bạc, bí quyết công nghệ v.v ) để hoàn thành các mục tiêu đã định " (17)

Trang 20

- TS Nguyễn Văn Lê định nghĩa "10T19TQuản lý là một hệ thống xã hội là khoa học và nghệ thuật tác động vào hệ thống đó mà chủ yếu là vào những con người nhằm đạt hiệu quả tối ưu theo mục tiêu đề ra " (20)

10T

- GS Hà Thế Ngữ và GS Đặng Vũ Hoạt nêu "Qu10T19Tản lý là một quá trình định hướng, quá trình có mục tiêu, quản lý một hệ thống là quá trình tác động đến hệ thống nhằm đạt được những mục tiêu nhất định Những mục tiêu này đặc trưng cho trạng thái mới của hệ thống mà người quản lý mong muốn " (7)

10T

- GS Hoàng Chúng và Phạm Thanh Liêm đã nêu lên định nghĩa "10T19TQuản lý là tác động có mục đích đến tập thể những con người nhằm tổ chức và phối hợp hoạt động của họ, động viên kích thích họ trong quá trình lao động 10T19T" 10T13T(8)

10T

Từ những định nghĩa nêu trên, chúng ta có thể nói rằng : "Quản lý là lãnh đạo

sự phát triển của con người, quản lý là một quá trình mang tính xã hội, xuất hiện cùng với sự hợp tác và phân công lao động, bao trùm tất cả các lĩnh vực của đời

sống xã hội, bởi vì trong mỗi lĩnh vực đó, con người điều chỉnh hoạt động của mình theo một phương thức nhất định."

• 10TQuản lý là tổng thể những biện pháp được phối hợp, nhằm đạt được những mục đích nhất định

• 10TQuản lý là một sự tác động có chú ý vào một quá trình, vào một cơ cấu vào một tập thể người nào đó

• 10TQuản lý là việc chuyển một hệ thống vào một trạng thái mới được ấn định cho hệ thống đó

Trang 21

• 10TQuản lý là quan hệ sản xuất giữa những người lãnh đạo với những người thực hiện

• 10TQuản lý là thực hiện mục tiêu của tổ chức thông10T41T 10T41Tqua việc sử dụng có hiệu qua các nguồn lực (con người, tài chính, vật chất) v.v

• 10TQuản lý phải bao gồm hai yếu tố chủ thể và khách thể quản lý

• 10TQuản lý bao giờ cũng là những tác động hướng đích Đó là những tác động được thực hiện một cách có ý thức nhằm tổ chức, điều khiển, hướng dẫn đối với đối tượng nhận tác động Dưới những tác động này các đối tượng sẽ biến đổi theo các mục tiêu cá chủ thể quản lý đã xác định Như vậy tác động hướng đích của quản lý được xác định qua những biến đổi của đối tượng một cách phù hợp với quy luật khách quan và đúng với ý định của chủ thể quản lý

• 10TQuản lý tồn tại với tư cách là một hệ thống

10T

Quản lý là một hệ thống, điều đó có nghĩa là quản lý phải có một cấu trúc và vận động trong một môi trường xác định có thể mô tả cấu trúc đó như hình sau:

16T

Sơ đồ cấu trúc của hệ thống quản lý

1 2.2 Đặc điểm cơ bản của hệ thống quản lý

10T

- Quản lý là hoạt động có mục đích

Trang 22

- Các bước thông qua quyết định và thực hiện quyết định quản lý

1 2.3 Bản chất và chức năng cơ bản của quản lý

10T

Bản chất của hoạt động quản lý là sự tác động có mục đích đến tập thể người nhằm thực hiện mục tiêu quản lý Trong giáo dục đó là tác động của nhà quản lý giáo dục đến tập thể giáo viên, học sinh và các lực lượng khác trong xã hội nhằm thực hiện hệ thống của mục tiêu giáo dục

10T

Có nhiều tác giả phân loại chức năng quản lý thành 4 hoặc 5 chức năng nhưng nội dung cơ bản vẫn là 4 chức năng sau đây :

- 10TLập kế hoạch

Trang 23

Lập kế hoạch là ra quyết định, nó bao gồm lựa chọn một đường lối, hành động

mà một tổ chức nào đó và mọi bộ phận của nó phải tuân theo nhằm hoàn thành các mục tiêu của tổ chức Lập kế hoạch là việc duy nhất liên quan tới việc thiết lập các mục tiêu cần thiết cho sự phấn đấu của tổ chức - kế hoạch là nền tảng của quản lý

10T

Là một phần của công việc quản lý bao gồm việc xác định một cơ cấu định trước, về các vai trò cho con người đảm đương trong một cơ sở Đó là việc xây dựng và duy trì cơ cấu nhất định về những vai trò, nhiệm vụ và vị trí công tác trong

tổ chức Tổ chức là hoạt động cần thiết để đạt được mục tiêu Tổ chức là một công

10T

Có thể mô tả các chức năng của quản lý như sơ đồ sau đâv :

Trang 24

con người Như chúng ta đã biết, thế giới xung quanh chúng ta rất rộng và có khá nhiều điều phức tạp, có những điều chúng ta nhận thức ngay 10T29Tđược 10T29Tnhưng có những điều chúng ta cần phải có thời gian để nhận biết Khi hiểu biết về thế giới xung quanh càng sâu sắc thì khả năng tổ chức và điều chỉnh cuộc sống càng có hiệu quả

và phục vụ lợi ích con người càng tốt bấy nhiêu

10T

Nhờ vào nhừng hiểu biết đó, chúng ta càng hiểu rõ về các qui luật vận động khách quan của thế giới tự nhiên, của xã hội v.v công việc quản lý sẽ trở nên khoa học hơn và hiệu quả công việc sẽ ngày càng nâng cao

10T

Qua mỗi giai đoạn lịch sử phát triển của xã hội loài người, quản lý luôn được tồn tại chúng chỉ khác nhau về mục đích, nội dung, hình thức và phương pháp tùy thuộc vào hình thái kinh tế thực tế, những hoạt động quản lý đều bị sự tác động ảnh hưởng của tính chất chế độ xã hội, trình độ tăng trưởng trong quá trình sản suất

Trang 25

Đặc biệt trong sự nghiệp phát triển kinh tế xã hội, hoạt động quản lý có vai trò rất quan trọng, nếu hoạt động quản lý tốt sẽ thúc đẩy sản xuất, nâng cao lợi nhuận đồng thời cũng góp phần nâng cao đời sống vất chất và tinh thần của con người, tạo điều kiện tư duy sáng tạo phát triển về mọi phương diện, ngược lại nếu hoạt động quản

lý tồi sẽ tác động hạn chế, ngăn cản sự phát triển kinh tế xã hội, lãng phí sức người

và của cải vật chất và còn dẫn đến tình trạng làm nghèo, làm chậm sự phát triển của đất nước

1 2.4 Khái niệm quản lý giáo dục - đào tạo

sự tiếp tục phát triển và mở rộng hệ thống cả về mặt số 10T29Tlượng 10T29Tcũng như chất lượng Tác động có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức và có mục đích của các chủ thể quản

lý ở các cấp khác nhau đến tất cả các khâu của hệ thống (từ Bộ Giáo dục đến nhà trường) nhằm mục đích bảo đảm việc giáo dục cộng sản chủ nghĩa cho thế hệ trẻ, đảm bảo sự phát triển toàn diện và hài hòa của họ Trên cơ sở nhận thức và sử dụng các qui luật khách quan của quá trình dạy học - giáo dục, của sự phát triển về thể chất và tâm lý của trẻ em, thiếu niên cũng như thanh niên" 10T19T(12)

10T

Để dễ dàng hiểu rõ khái niệm này GS -TS Phạm Minh Hạc đã đưa ra một nội dung khái quát nhưng vẫn cụ thể, hợp lý về quản lý giáo dục như sau "Quản lý giáo dục cũng còn được hiểu là quản lý trường học, quản lý nhà trường là thực hiện đường lối giáo dục của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình tức là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và với từng học sinh" "Quản lý nhà trường, quản lý giáo dục là tổ chức hoạt động dạy học có tổ chức được hoạt động dạy học, thực hiện được các tính chất của nhà trường Việt Nam Xã hội Chủ nghĩa

Trang 26

cần cụ thể hóa đường lối giáo dục của Đảng và biến đường lối đó thành hiện thực, đáp ứng yêu cầu của nhân dân, của đất nước" 10T19T(21)

10T

Theo GS Nguyễn Ngọc Quang thì ông cho rằng "Quản lý giáo dục và quản lý

hệ thống giáo dục là những khái niệm thống nhất Nếu hệ thống giáo dục bao gồm toàn ngành giáo dục cả nước thì ta có quản lý ngành giáo dục với toàn bộ hệ thống giáo dục quốc dân, nếu hệ thống giáo dục bao gòm các tổ chức giáo dục ở một địa bàn lãnh thổ thì ta sẽ có :

- 10TQuản lý giáo dục cấp tỉnh

- 10TQuản lý giáo dục cấp huyện

- 10TTrường là tổ chức giáo dục cơ sở mang tính nhà nước - xã hội, trực tiếp làm công tác đào tạo thực hiện việc giáo dục cộng sản chủ nghĩa cho thế hệ trẻ

Nó là tế bào cơ sở, chủ chốt của bất cứ hệ thống giáo dục 10T13Tở 10T13Tcấp nào (từ cơ sở đến trung ương10T28T) 10T28TNói cách khác, trường học thành tố khách thể cơ bản của tất

cả các cấp quản lý nói trên, lại là một hệ thống độc lập tự quản của xã hội Do

đó, quản lý trường học nhất thiết phải vừa có tính chất nhà nước, vừa có tính chất xã hội Về thực chất, quản lý nhà nước đối với hệ thống giáo dục ở tất cả các cấp đều phải nhằm mục đích tạo điều kiện tôi ưu cho sự vận hành thuận lợi của trường học

Trang 27

đạo một cách khoa học các hoạt động giáo dục và đào tạo trong nhà trường hướng vào đạt những mục tiêu đã định

10T

Trước hết là làm cho tư tưởng cơ bản của chủ nghĩa Mác Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh mà Đảng đã cụ thể hoa thành đườns lối, chủ trương, chính sách giáo dục trỏ thành hệ tư tưởng và quan điếm chủ đạo duy nhát của toàn bộ công tác giáo dục

giáo dục

10T

Muốn đảm bảo tính khoa học trong quản lý giáo dục, người quản lý phải nắm được cơ sở khoa học của nó Khoa học và quản lý giáo dục phải dựa vào thành tựu của nhiều ngành khoa học khác nhau : điều khiển học, luật học, xã hội học, kinh tế học, giáo dục học, tâm lý học…Vì vậy tính khoa học trong quản lý giáo dục trước hết đòi hỏi quan điểm tổng hợp, quan điểm hệ thống, quan điểm vận động (phát triển)

Trang 28

Chân lý bao giờ cũng cụ thể, hoạt động giáo dục không chấp nhận sự dập khuôn và đơn giản, nên tính khoa học trong quản lý giáo dục đòi hỏi tính cụ thể và tính thực tiễn Đối tượng của giáo dục là những nhân cách cụ thể, đa dạng Do đó tính cụ thể trong quản lý đòi hỏi phải xem xét người, sự vật, quá trình một cách cụ thể Tính thực tiễn trong quản lý giáo dục đòi hỏi người quản lý hiểu biết đầy đủ, tường tận tình hình thực tế trong thời gian ở các không gian khác nhau

10T

Các quá trình giáo dục thường diễn ra trong thời dan dài và có nhiều lực lượng tham gia cùng một lúc, vì vậy quản lý giáo dục luôn luôn đòi hỏi tính kế hoạch cao Kết hợp các kế hoạch và chương trình dài hạn, ngắn hạn, toàn diện và từng mặt là một yêu cầu nghiêm ngặt của quản lý giáo dục

10T

Đây là nguyên tắc rất quan trọng trong quản lý Xét về mặt tổ chức thì đây là nguvên tắc quan trọng nhất Việc thực hiện nguvên tắc này đảm bảo sự thống nhất của tổ chức và trình độ tổ chức cao của hệ thống10T28T 10T28Tđồng10T28T 10T28Tthời đảm bảo phát huy cao độ các khả năng tiềm tàng, trí tuệ tập thể Nó thể hiện ở sự kết hợp chế độ thủ trưởng với chế độ dân chủ, tập thể trong quản lý

10T

Thực chất nguyên tắc rộng rãi này đảm bảo cho kỷ luật chặt chẽ Do kỷ luật đó được xây dựng trên cơ sở dân chủ rộng rãi, chế độ dân chủ nhằm tạo nên sức mạnh của tổ chức, tăng cường tính kỷ luật trong tổ chức

10T

Để thực hiện nguyên tắc này, một mặt hiệu trưởng cần xác lập đầy đủ, cụ thể những phạm vi trách nhiệm trong hoạt động giáo dục, mặt khác làm cho mỗi giáo viên nhận thức sâu sắc và tự giác thực hiện trách nhiệm của mình trong tập thể

10T

Đây là nguyên tắc chưa vận dụng triệt để trong thực tiễn mặc dù nó là cần thiết

vì: nó giúp điều hành và quản lý bằng pháp luật cả về mặt tổ chức lẫn hoạt động quản lý, nó yêu cầu việc chấp hành nghiêm ngặt những đòi hỏi pháp luật

Trang 29

Quản lý Nhà nước về giáo dục đòi hỏi không những10T28T 10T28Tviệc thực hiện mọi luật pháp của Nhà nước mà còn vận dụng kết hợp những qui phạm pháp luật với những yếu tố đặc thù của giáo dục để xây dựng và thực hiện một hệ thống qui phạm giáo dục

10T

Hiệu quả quản lý giáo dục phải được tính đến trên cơ sở thực hiện các mục tiêu với những phí tổn nhất định về các nguồn lực cho phép (nhân lực, vặt lực, tài lực) Trong giáo dục cần phân biệt hiệu quả trong và hiệu quả ngoài

1 2.5 Khái niệm quá trình đào tạo

Trang 30

Để thực hiện được quá trình này chúng ta cần phải tạo được môi trường10T28T 10T28Tvà các điều kiện nhằm hỗ trợ cho việc tiến hành hoạt động, cụ thể ở đây là trường học Vậy thế nào là trường học và quản lý trường học là 10T29Tg ì ?

10T

- Trường học là một cơ sở của hệ thống giáo dục quốc dân Với tư cách là một tổ chức, trường học là nơi tập hợp những người thực hiện nhiệm vụ chung: dạy và học, giáo dục và đào tạo theo mục tiêu đã đề ra, vì vậy trường học được coi như một thể chế xã hội Trong trường học có hai chủ thể chính là giáo viên

và học sinh, sản phẩm của trường học là những nhân cách và tri thức theo mục tiêu dự kiến

10T

- Quản lý trường học là một phạm trù lớn, bao gồm nhiều vấn đề liên quan đến phương pháp luận, bản chất, chức năng, phương pháp quản lý Nhiệm vụ quản lý trường học là tạo điều kiện cho các chủ thể thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của mình trong mối quan hệ gắn bó hài hòa, hướng mọi thành viên tập trung vào nhiệm vụ của trường, xây dựng chiến lược và vận hành nó, xác định kết quả đạt được

10T

Quá trình đào tạo gồm các bước :

10T

1 Xác định mục tiêu giáo dục (đầu ra)

2 10TXác định trình độ ban đầu của học viên (đầu vào)

3 10TXác định nội dung chương trình đào tạo

4 10TXác định phương tiện dạy học

Trang 31

1.2.5.2.1 Mục tiêu đào tạo

• 10TXác định mục tiêu đào tạo :

10T

Ý nghĩa: Mục tiêu đào tạo là những gì mà sinh viên phải có được về tri thức,

kỹ năng và kỹ xảo nghề mà sinh viên phải có sau một quá trình học tập Vì vậy, việc xác định mục tiêu giáo dục có một ý nghĩa to lớn đối với việc nâng cao hiệu quả của quá trình đào tạo Nó giúp cho giáo viên xác định phải dạy gì, đến mức độ nào để từ

đó lựa chọn được phương pháp giảng dạy thích hợp, đánh giá được khách quan, đúng đắn kết quả học tập của học sinh về kết quả giảng dạy của bản thân Nó giúp cho học sinh biết mình phải học những gì để có thể làm được những việc gì sau khi học xong

- 10TNó giúp cho giảng viên chọn lựa phương pháp truyền đạt kiến thức phù hợp với đối tượng

- 10TNó giúp cho sinh viên biết được trình độ của bản thân do đó chủ động vạch

kế hoạch phấn đấu vươn lên

13T

10T

Khi nghiên cứu sinh viên về cơ sở giáo dục học 10T29T(sư 10T29Tphạm) cần nghiên cứu và

so sánh trình độ của họ về tri thức, kỹ năng, kỹ xảo, thái độ so với yêu cầu của đầu

ra, của khoa học, môn học, bài học

10T

Cách tiến hành có thể tìm hiểu sinh viên qua trò chuyện, qua lý lịch, qua tiến hành một bài kiểm tra, một test đầu vào

Trang 32

1 2.5.2.3 Xác định nội dung dạy học sao cho phù hợp với mục tiêu đào tạo

10T

Nội dung đào tao đại học ngày nay phải có tính chuẩn hóa, hiện đại hóa và phát triển đảm bảo cơ cấu hợp lý giữa kiến thức khoa học cơ bản với kiến thức chuyên ngành và các bộ môn khoa học Mác Lênin, 10T29Ttư tưởng Hồ 10T29TChí Minh, kế thừa và phát huy truyền thống tốt đẹp, bản sắc văn hóa dân tộc, tương ứng với trình độ chung của khu vực và thế giới

10T

Đối với trình độ cao đẳng, đại học cần đảm bảo cho sinh viên những kiến thức khoa học cơ bản, kiến thức chuyên ngành thật cần thiết, chú trọng rèn luyện kỹ năng cơ bản và năng lực thực hiện côns tác chuyên môn, có phương pháp làm việc khoa học, có năng lực vận dụng lý thuyết vào công tác chuvên môn

10T

Nội dung đào tạo sau đại học phải giúp cho người học phát triển và hoàn thiện kiến thức khoa học cơ bản, kiến thức chuyên ngành, các bộ môn khoa học Mác Lênin và tư tưởng 10T29THồ 10T29TChí Minh, phát huy năng lực sáng tạo, có khả năng đóng góp vào sự nghiệp phát triển khoa học công nghệ, kinh tế - xã hội của đất 10T29Tnước

10T

Để đảm bảo mục tiêu đào tạo như trên cho mỗi bậc học, rõ ràng là chương trình và nội dung đào tạo, phương pháp giảng dạy và phương pháp học tập cho mỗi bậc học phải là yếu tố quvết định

Trang 33

phòng Nếu thay đổi tỉ lệ này, chương trình sẽ không đảm bảo cho mục tiêu đào tạo bậc cử nhân là có kiến thức rộng về xã hội, nhân văn, khoa học tự nhiên và toán và chương trình giáo dục chuyên nghiệp phải được xây dựng thế nào để đảm bảo ngoài kiến thức chuyên môn rộng, còn nắm vững kiến thức một chuyên môn sâu

10T

Nội dung và cách tiến hành xác định các điều kiện phương tiện kỹ thuật dạy học :

- 10TXác định hợp lý thời gian, không gian tài chính, cơ sở vật chất cần thiết

- 10TXác định các phương tiện dạy học

Trang 34

dạy một môn học nhất định là phải cố gắng sử dụng đầy đủ hợp lý nhất có thể được các hình thức tổ chức dạy học nói trên để có thể đạt được chất lượng và hiệu quả dạy học cao Vì như chúng ta đã biết, với cuộc cách mạng khoa học và công nghệ, hình thức lên lớp của nước ta hiện nay vẫn là cơ bản, nhưng không thể là duy nhất hoặc chiếm một tỉ trọng quá lớn so với các hình thức tổ chức dạy học khác như tự học, thảo luận, tham quan, hoạt động ngoại khóa v.v… Hơn nữa, mỗi hình thức tổ chức dạy, kể cả hình thức lên lớp đều có mặt mạnh, mặt yếu trong việc hình thành nhân cách của người sinh viên cho phù hợp với những yêu cầu mới của đất nước và thời đại Nhân cách là toàn bộ những thuộc tính tâm lý (bao gồm cả tài và đức) tạo nên giá trị của mỗi con người Qua đó ta thấy rằng khi thiết kế quá trình dạy học, chúng ta cần hết sức chú ý dành thời gian thích đáng cho các hình thức tổ chức dạy học khác, chứ không nên quá tập trung thời giờ cho hình thức lên lớp như đã diễn ra

ở một số trường và một số giảng viên

10T

Nhiều học giả trên thế giới đã khẳng định vị trí của việc kiểm tra đánh giá như sau :

• 16TKiểm tra đánh giá là khâu then chốt 10T16Tkhông thể thiếu trong qui trình đào

tạo, có chức năng đánh giá và thẩm định chất lượng đào tạo

• 16TKiểm tra đánh giá16T30T 16T30Tlà đầu tàu kéo cả quy trình đào tạo đi lên tạo ra đổi mới về chất lượng đào tạo 10T16TKiểm tra đánh giá (nếu đạt chuẩn qui định) 10T16Tsẽ là nhân tố có tác dụng tích cực và có hiệu quả để điều chỉnh lại chương trình 10T16Tgiảng dạy, giáo trình - tài liệu giảng dạy và phương pháp giảng dạy nếu như các khâu này không theo đúng mục tiêu và yêu cầu đào tạo

• 16TKiểm tra đánh giá có thể ảnh hưởng hai mặt: có thể mang lại những cản trở cho sự phát triển giáo dục 10T16TNếu kiểm tra đánh giá đi chệch hướng với mục tiêu đào tạo và sử đụng những loại hình thi không10T12T 10T12Tphù hợp với mục đích của kiểm tra đánh giá thì nó sẽ mang lại những tác động tiêu cực và đầy lùi chất lượng đào tạo cũng như quá trình cải tiến và phát triển chương trình đào tạo và

phương pháp Dạy -học

Trang 35

Qua các nhận định trên chúng ta cũng thấy rõ việc kiểm tra đánh giá là một khâu rất quan 10T28Ttrọng 10T28Ttrong quá trình đào tạo Vì vậy để thực hiện tốt một quá trình đào tạo, nhà trường cần chú ý đến công tác kiểm tra, đánh giá tri thức, kỹ năng, kỹ xảo…trong quá trình đào đạo để qua đó có thể đánh giá được chất lượng giảng dạy của nhà trường Việc kiểm tra đánh giá nhằm mục đích :

• 10TThu thập kịp thời các mối liên hệ ngược (teedback) về các hoạt động học tập, nghiên cứu của sinh viên, phát hiện kịp thời những thiếu sót của người dạy và người học

• 10TĐánh giá được kết quả hoạt động học tập trên cơ sở xác định mục đích

yêu cầu đã đề ra để điều chỉnh và hoàn thiện quá trình đào tạo, tăng cường tri thức khoa học, phát triển tư duy khoa học và giáo dục phẩm chất đạo đức cho những nhà quản trị tương lai

1 2.6 Khái niệm về quản lý quá trình đào tạo

Để thực hiện những chức năng trên, cơ sở quản lý đào tạo cần :

• 10TPhân tích thông tin, nắm được xu hướng phát triển xác 10T29Tlập 10T29Tchính xác mục tiêu chiến lược giáo dục – đào tạo

• 10TXác lập các chuẩn mực, qui trình theo mục tiêu, tạo điêu kiện và duy trì các cơ chế thực hiện các chuẩn mực đã đề ra

• 10TĐưa mọi hoạt động giáo dục -đào tạo vào kế hoạch với mục tiêu, biện pháp, bước đi rõ ràng

Trang 36

• 10THình thành và phát triển tổ chức tương xứng với sứ mệnh, phù hợp với nhiệm vụ chính trị và thực hiện một qui trình đào tạo thích ứng với khả năng, nguồn lực của mình

10T

Quản lý đào tạo bao gồm các lĩnh vực quản lý mục tiêu, nội dung, chương trình, các chuẩn mực đào tạo, qui trình tổ chức đào tạo, việc giảng dạy, học tập cũng như việc kiểm tra, đánh giá, kiểm soát các chuẩn mực đảm bảo chất lượng Nhiệm

vụ trung tâm của nhà trường là đào tạo Chất lượng đào tạo quyết định sự tồn vong của cơ sở đào tạo, vì vậy quản lý đào tạo thực chất là quản lý chất lượng

10T

Quản lý chất lượng có thể tập trung quản lý ở một khâu nào đó trong mỗi thời điểm cụ thể của quá trình đào tạo như: quản lý đầu vào, quản lý quy trình đào tạo, quản lý đầu ra 10T32TSong 10T32Tở trình độ quản lý cao hơn cả là quản lý toàn diện của hệ thống, kết hợp với sự đánh giá bên trong và kiểm định công nhận từ bên ngoài

1 2.7 Chất lượng trong đào tạo

10T

Như chúng ta đã xác định quản lý đào tạo thực chất là quản lý chất lượng Vậy chất lượng trong đào tạo là gì? Đã có nhưng quan niệm khác nhau về chất lượng đào tạo, ở đây chúng tôi chỉ xin được đề cập quan niệm chất lượng gắn với sản phẩm -

mà sản phẩm đào tạo là con người - là sinh viên tốt nghiệp các trường đại học - những nhân lực và nhân tài phục vụ cho sự xây dựng và phát triển của đất nước

10T

Như thế chất lượng đào tạo khác với các yếu tố đảm bảo chất lượng đào tạo - không nên gộp hai khái niệm này vào với nhau tuy rằng chúng có mối quan hệ mật thiết với nhau

10T

Vậy chất lượng đào tạo có thể coi là "tập hợp các đặc tính, tiềm năng của sinh viên tốt nghiệp, đáp ứng mục tiêu đào tạo đã đề ra và có khả năng thoa mãn nhu cầu của thị trường, của đất nước" 10T13T(4)

Trang 37

1 2.7.2 Chất lượng đào tạo trong nền giảo dục đại học

10T

Tác động mạnh mẽ của cách mạng khoa học và kỹ thuật mà cốt lõi là cách mạng công nghệ trên phạm vi toàn cầu hiện nay đã hướng nền giáo dục của tất cả các nước vào những yêu cầu chung là:

- 10TTính bình đẳng (equity): Mọi 10T29Tngười 10T29Ttrong xã hội đều có quyền được học tập Điều này tạo nên nền đại học mang tính đại chúng, cho phép nâng cao dân trí

- 10TChất lượng cao (excellence): Đó là đòi hỏi của một nền đại học tốt, là tiềm năng quí nhất và lớn nhất của mỗi quôc gia, là nhân tố cơ bản đảm bảo cho một nền sản xuất hiện đại ,làm ra những sản phẩm có giá trị, chứa đựng hàm lượng cao của trí tuệ

- 10THiệu quả tốt (efficiency): Đó là sự sử dụng hợp lý nhất nguồn lực mà

xã hội có thể đầu tư cho đào tạo nhằm đáp ứng các yêu cầu trước mắt cũng như lâu dài của sự phát triển, trong đó nhu cầu xây dựng đội ngũ chuyên môn có phẩm chất, đạo đức tốt, trình độ chuyên môn cao, số lượng, cơ cấu ngành nghề, trình độ phù hợp với sự phát triển kinh tế, văn hóa, nhu cầu quốc phòng của đất nước là quan trọng nhất

góc độ đầu ra Vì vậy, chất lượng giáo dục của giáo viên được thể hiện bằng chất

lượng hoạt động học của sinh viên dựa vào các tiêu chí: thành tích về học tập, tỉ lệ lên lớp, tỉ lệ tốt nghiệp

10T

Theo TS Nguyễn Gia Cốc: "…chất 10T29Tlượng 10T29Tcủa hoạt động học tập phụ thuộc vào trình độ điều khiển và tổ chức (trình độ tay nghề) của giáo viên, chỉ có tay nghề

Trang 38

trình độ cao của giáo viên mới có thể nâng cao chất lượng học tập của người học

Trang 39

các bậc năng lực cao cho mỗi khối kiến thức, cho mỗi môn học trong một thời lượng giới hạn cho trước

10T

Việc chọn lọc các kiến thức để đưa vào chương trình lại do cách tiếp cận khác nhau trong quá trình xây dựng Trước đây, đã có một thời 10T29Tngười 10T29Tta tiếp cận theo nội dung, nghĩa là có bao nhiêu nội dung của khối kiến thức của môn học đó đều đưa vào chương trình Tiếp theo đó do kiến thức tích lũy ngày càng nhiều, thời lượng có hạn, người ta phải tiếp cận theo mục tiêu, tức là chọn lọc các kiến thức cốt lõi để đưa vào chương trình theo mục tiêu đào tao đã định

10T

Ngày nay việc chọn lọc các kiến thức cốt lõi cũng không suôn sẻ nữa vì kiến thức10T29T 10T29Tphát triển đã đến giai đoạn theo cấp số nhân, do đó cần phải chuyển sang cách tiếp cận quá trình, đó chính là cách tiếp cận coi giáo dục trong nhà trường, đặc biệt

là trường đại học là giáo dục ban đầu, người học còn phải học thường xuyên và suốt đời Vì vậy, theo cách tiếp cận này trường đại học là nơi dạy phương pháp tiếp thu kiến thức, tức là đào tạo năng lực nhận thức, kỹ năng thực hành cơ bản, năng lực tư duy và phẩm chất nhân văn ở trình độ đại học cho 10T29Tngười 10T29Thọc, khi đó thời lượng của chương trình dành một phần cho kiến thức cốt lõi và kiến thức rộng, còn phần lớn dành cho phương10T28T 10T28Tpháp nhận thức Phương pháp nhận thức có thể được 10T29Tđưa 10T29Tvào chương trình của từng môn học hay được tách ra thành các môn học riêng tùy theo từng ngành khoa học và mục tiêu đào tạo của chương trình

Trang 40

Giáo dục đại học (GDĐH) ở nước ta hiện nay đang đứng trước yêu cầu to lớn phát triển nguồn lực có học vấn đại học, có khả năng lao động ở một trình độ mới, cao hơn trước rất nhiều, phù hợp với yêu cầu ứng dụng khoa học và công nghệ tiên tiến, hiện đại vào mọi lĩnh vực hoạt động của xã hội, phù hợp với xu hướng gia tăng hàm lượng chất xám trong các sản phẩm, với đòi hỏi mới về tính năng động và sáng tạo trong lao động, nhằm thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội trong điều kiện kinh

tế thị trường10T28T 10T28Tvà mở cửa, có sự quản lý của nhà nước

10T

Giáo đục đại học ở nước ta không chỉ thực hiện nhiệm vụ đào tạo ban đầu có chất lượng, mà còn phải hết sức chú trọng nhiệm vụ đào tạo lại, bồi dưỡng thường xuyên những 10T29Tngười 10T29Tđã được đào tạo ban đầu giúp họ nâng cao trình độ theo kịp sự phát triển của khoa học công nghệ

8T

GDĐH 8T10Tở nước ta cần phải mở rộng chức năng đào tạo bồi dưỡng, không chỉ phục vụ những người học để đạt những văn bằng đại học mà còn phục vụ tất cả những ai đã có bằng tú tài hoặc tương đương mà có nguyện vọng tiếp tục học để có kiến thức hoặc có một nghề mà không nhất thiết phải đạt tới một văn bằng đại học Như vậy giáo dục đại học phải phát triển với qui mô lớn với tính đa dạng của nội dung chương trình

8T

GDĐH 8T10Tnước ta phải đặc biệt chú trọng đào tạo và bồi dưỡng những tài năng trẻ, phải là cái nôi nuôi dưỡng những nhân tài và sản sinh nhiều nhân tài cho đất nước - một lực lượng tuy không lớn về số lượng nhưng có chất lượng cao, có năng lực sáng tạo, tìm ra các hướng đi mới, các giải pháp mới có hiệu quả lớn, mở ra

những khả năng mới của sự phát triển

10T

Như vậy 8T10TGDĐH 8T10Tcó chức năng đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài và nâng cao dân trí theo những hướng nêu trên 8T10TGDĐH 8T10Tnước ta ngày càng có tính đại chúng cao, tạo thêm nhiều khả năng bình đẳng, công bằng, tạo cơ hội được hưởng giáo dục

Ngày đăng: 18/01/2020, 10:41

TỪ KHÓA LIÊN QUAN

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm